iTanalyze.com
  عبارت مورد جستجو  
تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران  
Home صفحه اول آرشیو ارتباط باما درباره ما ارسال مطلب سایت های مرتبط وبلاگ نظرسنجی جستجو
appll logo.jpg
poole.jpg
steevi.jpg
data q.jpg
Monday 02 May 2005دوشنبه ۱۲ اردیبهشت ۱۳۸۴

شهرداري الكترونيكي

تکفا - يكي از پركارترين سازمان‌هاي كشور ما - به‌ويژه در شهرهاي بزرگ - شهرداري‌ها هستند؛ تاجايي كه شهري به گستردگي تهران، بيش از 20 مركز شهرداري دارد.
با اين‌همه، گذر بيشتر مردم تهران - به‌هر دليل - به شهرداري افتاده و اين گذر، اغلب با دلخوري و ناخوشنودي همراه بوده است و همان‌گونه كه روشن است، دليل اصلي اين ناخوشنودي، حجم گستردة كار و ناكارآمدي روش‌هاي دستي پيشين براي پاسخ به‌نيازهاي كاري است، كه اين خود بي‌گمان خشم و بدرفتاري كاركنان و ارباب رجوع را به‌همراه خواهد داشت.
بنابراين روشن است كه برپايي دولت الكترونيكي و اتوماسيون اداري در شهرداري، مي‌تواند گره‌گشاي هر دو سوي كار باشد. از اين رو، پيشينه اين كار را از مسوولان شهرداري جويا شده‌ايم.

تاريخچه اتوماسيون و روند آن در شهرداري تهران
تاريخ كاربرد کامپيوتر و سيستم‌هاي مکانيزه در شهرداري تهران، به سال 1347 و تاسيس اداره کل مکانوگرافي باز مي‌گردد. پس از تصويب طرح مکانوگرافي در سال 1348 و بررسي مکانيزه کردن كارهايي مانند وصول عوارض نوسازي، حقوق و دستمزد و کنترل اسناد، در آغاز سال 1351 نخستين کامپيوتر 125/360 IBM در اين اداره نصب و راه‌اندازي شد. اين سيستم با توجه به گسترش كارها، در سال‌هاي بعد ارتقا يافت.
سپس اداره مکانوگرافي - به‌دليل نياز به داشتن شخصيت حقوقي و استقلال مالي - به سازمان خدمات کامپيوتري شهرداري تهران تغيير نام داد و در سال 1371 مستقل گرديد و سازمان آمار، اطلاعات و خدمات کامپيوتري شهرداري تهران نام گرفت.
سازمان به‌عنوان بازوي انفورماتيک شهرداري تهران، سرپرست همه فعاليت‌ها در اين زمينه‌ است. در چند سال گذشته، مهم‌ترين وظيفه سازمان، اجراي پروژه اتوماسيون مناطق (پام) در مناطق و ستادهاي شهرداري تهران بوده است كه تاريخچه، اهداف و محدوده اجراي آن بدين شرح است :
در سال 1374، مركز مطالعات و برنامه‏ريزي شهرداري تهران، پژوهش‌هايي را با نام "طرح برنامه‏ريزي استراتژيك شهرداري تهران" آغاز و راهبري كرد كه هدف اصلي آن، تدوين وضعيت مطلوب شهرداري تهران از ديدگاه گوناگون، در سال 1380 و همچنين ارايه راهكارهايي براي دستيابي به آن، بود. روشن است كه اين وضعيت مطلوب دربرگيرنده كارهاي انفورماتيكي شهرداري نيز مي‏شد؛ چرا كه با توجه به گسترش روزافزون كاربرد كامپيوتر در اتوماتيزه كردن فعاليت‏ها، اين مهم مي‏توانست نقش به‌سزايي در ارايه و ارتقا سطح خدمات ارايه شده به شهروندان داشته باشد. بر اين پايه، سازمان آمار، اطلاعات و خدمات کامپيوتري شهرداري تهران نيز طرح کلي اتوماسيون مناطق را تهيه كرد.
پروژه اتوماسيون مناطق (پام )، در واقع تبلور نياز مديريت ارشد شهرداري در زمينه اتوماتيزه كردن گردش‏كارها، ايجاد وحدت رويه و بالابردن سرعت و بهبود ارايه خدمات بوده‌است. در جهان امروز، ابزار اصلي و پايه‏اي مديريت ارشد براي تصميم‏گيري، اطلاعاتي است كه به‌موقع و درست تهيه مي‏شود. روشن است كه اين اطلاعات جز در سايه يك نظام انفورماتيكي، كه متضمن توليد و پالايش داده‏هاي درست و صحيح در لايه‏هاي زيرين و توسط سيستم‌هاي عملياتي است، به‌دست نخواهد آمد. از اهداف اين طرح مي‏توان به موارد زير اشاره كرد:
* ايجاد ارتباط ميان سيستم‏‎هاي کاربردي (كه به صورت مستقل عمل مي‏كردند)
* كارهاي مديريت اطلاعاتي، به‌منظور گردآوري و تامين گزارش‌هاي مديريتي
* هماهنگ‌سازي سكوهاي سخت‏افزاري و نرم‏افزاري
پروژه اتوماسيون مناطق در برگيرنده سيستم‌هاي املاک و درآمد، شهرسازي، مالي، معاملات و اموال، کنترل و مديريت پروژه، اتوماسيون دفترها، پرسنلي، و آمار و گزارش‌هاي مديريتي است. اين سيستم‌ها در چارچوب نيازها و انتظارات اعلام شده پيشين، - بيشتر در مناطق شهرداري تهران و ادارات ستادهاي مربوط راه‌ا‌ندازي - طراحي و پياده‌سازي شده‌است. هم‌اكنون، تلاش مديريت جديد سازمان، راه‌اندازي و به‌انجام رساندن پروژه تا پايان سال جاري است. همچنين بازنگري سيستم‌هاي کاربردي و ارتقاي فناوري سکوها نيز، با توجه به طولاني‌شدن اجراي پروژه و دگرگوني و افزايش نيازها در دستور کار قرار دارد.

مشکلات و مزاياي برپايي دولت الکترونيکي و اتوماسيون اداري
شهرداري تهران از سازمان‌هاي پيشرو در زمينه اتوماسيون اداري به‌شمار مي‌رود که به مکانيزاسيون ماموريت‌هاي اصلي شهرداري تهران نيز توجه داشته است. در اين زمينه، سيستم مکانيزه بانک اطلاعات املاک و درآمد شهرداري تهران و همچنين سيستم‌هاي مکانيزه شهرسازي، کميسيون ماده 100 و امور مهندسان ناظر را مي‌توان برشمرد.
مهم‌ترين مشکل در حوزه اتوماسيون شهرداري تهران، به‌روز، بهينه و استاندارد نبودن گردش‌کارها است، به‌گونه‌اي که بازنگري و مهندسي دوباره فرآيندها را كاري بسيار ضروري مي‌نمايد. شايد در گذشته - به‌دليل گستردگي و سختي کار - کمتر به اين موضوع پرداخته شده‌است.
مشکل ديگر، آموزش و فرهنگ‌ سازماني و ارتقاي نيروها بوده که در جايگاه خود، نيازمند توجه جدي و برنامه‌ريزي ويژه است.
از ديگر مشکلات استقرار سيستم‌ها، نبود همخواني داده‌ها و سيستم‌ها و ايجاد زمينه‌هاي يکپارچگي و تبادل اطلاعات ميان سيستم‌هاي گوناگون و نداشتن کدينگ‌ مناسب، بوده است که طي اجراي پروژه اتوماسيون مناطق برخي از اين موارد شناسايي و در محدود پروژه رفع گرديده ‌است و زمينه گردآوري و ثبت داده‌هاي درست - توسط سيستم‌هاي عملياتي تهيه شده - فراهم آمده‌است.
نداشتن سرپرست در زمينه سياست‌گذاري فناوري اطلاعات، تداخل سياست‌گذاري، اجرا و جابه‌جايي مديريتي و به‌طبع دگرگوني نيازها، از مشکلات برپاسازي سيستم‌هاي مکانيزه درشهرداري تهران بوده است.
دگرگوني شتابان فناوري و نياز به افزايش و بازنگري سيستم‌هاي کاربردي از ديگر مشکلات است. با اين همه، با گسترش اينترنت و لزوم ايجاد سيستم‌هاي نوين در حوزه سيستم‌هاي مبتني بر وب و ايجاد سايت‌هاي اطلاع‌رساني نيز كارهايي انجام شده و زمينه براي تعامل بيشتر با شهروندان و دريافت نظرات آنها فراهم شده‌است.
با كارهاي انجام شده در هنگام اجراي پروژه‌ اتوماسيون مناطق، بستر گردآوري اطلاعات درست توسط سيستم‌هاي عملياتي - براي تامين نياز مديريت ارشد شهرداري تهران - و ارايه به شهروندان فراهم شده‌است. با تكيه بر تجربه‌هاي به‌دست آمده و برنامه بازنگري سيستم‌هاي کاربردي و افزايش فناوري سکوها و ايجاد بستر فيبر نوري - که اولويت کار مديريت سازمان است - و با رويکرد شفاف‌سازي و شهروندمداري، حرکت به سوي شهرداري الکترونيکي آغاز شده‌است.

بستر سخت‌افزازي، نرم‌افزاري و شبکه
در طرح کلي پروژه اتوماسيون مناطق، سکوي عملياتي و اجرايي سيستم‌ها به شرح زير تبيين و تعيين شده‌است:
* سخت‌افزارهاي اسپارک1 و سيستم عامل سولاريس2 به‌عنوان سکوي پايه کارسازهاي کاربردي و کارسازهاي پايگاه‌هاي ‌داده
* پايگاه داده اينفورميکس3 fvhd محيط مديريت پايگاه داده‌
* به‌كارگيري پروتکل TCP/IP براي ارتباطات شبکه‌هاي محلي و فراساختماني
* ترمينال‌هاي متني و محيط گرافيکي (ويندوز) براي کارخواه‌ها
در زمينه شبکه نيز، 3 بستر ارتباطي به‌كار رفته است. دليل به‌كارگيري بسترهاي گوناگون، بيشتر به امکانات شرکت مخابرات و وضعيت فناوري‌هاي موجود شبکه‌هاي گسترده و فراساختماني در زمان اجراي پروژه و همچنين امکان دسترسي و استفاده از آنها بوده است :
* خط استيجاري4: اين خطوط توسط شرکت مخابرات واگذار شده است، اما استفاده از اين خط در راه‌هاي دور و پهناي باند بالا، مناسب نبوده است.
* شبکه مودم‌هاي بي‌سيم: با توجه به کارا نبودن خطوط استيجاري، در طرح اوليه پام، استفاده از ارتباطات بي‌سيم هم مورد توجه قرار گرفت. با گسترش اينترنت و براي ايجاد سيستم‌هاي مبتني بر وب و ايجاد وب‌گاه‌ شهرداري تهران، پيکره اصلي شبکه مخابرات داده‌اي شهرداري تهران در فاز يكم بر پايه استفاده از مودم‌هاي بي‌سيم شکل گرفت. با توجه به پيشرفت‌هاي فناوري ارتباطات در سال‌هاي بعد از يک سو و نياز به پهناي باند بيشتر (براي ارايه خدمات اينترنت به واحدهاي شهرداري) از سوي ديگر، از مودم‌هاي بي‌سيم با پهناي باند بالاتر، براي جايگزيني با خطوط استيجاري و مودم‌هاي پيشين، نيز استفاده شد.
* شبکه فيبرنوري شرکت کنترل ترافيک تهران: در واپسين گام‌هاي ارتقاي شبکه مخابرات داده‌اي شهرداري تهران، و با هدف ايجاد بستري مطمئن و با پهناي باند لازم، استفاده از شبکه فيبر نوري شرکت کنترل ترافيک تهران براي تامين ارتباط ميان واحدهاي شهرداري تهران هم‌اکنون در دست اجرا است.
وضعيت دولت الکترونيکي و پياده سازي آن در كشور
به‌طور اجمال، دولت الکترونيکي را استفاده دستگاه‌ها و نهادهاي دولتي و عمومي از اينترنت، به‌منظور عرضه اطلاعات و خدمات به مراجع گيرنده آن - اعم از شهروندان، بنگاه‌هاي اقتصادي، کارکنان و ديگر دستگاه‌ها - تعريف مي‌كنند.
واژگان کليدي در اين تعريف، شبکه، اطلاعات و خدمات و مراجع گيرنده است. افزون بر اين، در چرخه تعامل ميان مراجع عرضه‌کننده اطلاعات و خدمات، بسترسازي فرهنگي و قوانين و مقررات حقوقي مورد نياز نيز مطرح است. بر اين پايه، براي پرداختن به‌وضعيت دولت الکترونيکي و پياده‌سازي آن، لازم است وضعيت آنرا در هر يک از اين حوزه‌ها مرور كنيم.
از ديدگاه شبکه و دسترسي، به‌رغم كارهايي که تاکنون انجام شده، هنوز شبکه‌اي با اطمينان و دسترسي کافي و آسان وجود ندارد. سازمان‌هاي دولتي به شبکه‌هاي دروني و بيروني ايمن، با پهناي باند کافي مجهز نيست و شبکه‌هاي ايجاد شده نيز پايداري و امنيت کافي برخوردار ندارد. در ابعاد کشوري، نيز هنوز بستر مناسب ارتباطي براي انتقال داده‌ها تامين و تکميل نيست. افزون بر اين، مراکز تجميع داده‌ها و عرضه خدمات کاربردي5
شکل نگرفته است.
تا به حال سازمان‌ها و دستگاه‌هاي دولتي - در زمينه سازماندهي و ساماندهي اطلاعات - بيشتر به مکانيزاسيون سيستم‌هاي دروني با هدف پشتيباني از كاراي دروني خود توجه داشته، کمتر به تامين نيازهاي اطلاعاتي مشتريان (شهروندان) و يا ارايه خدمات به آنها از اين طريق پرداخته‌اند.
مراجع گيرنده اطلاعات و خدمات نيز از ديدگاه دسترسي به آموزش‌هاي مورد نياز و ارتقاي فرهنگ به‌کارگيري ابزارها و روش‌هاي نوين، کمبودهاي جدي دارند. در مقوله قوانين و مقررات نيز تدوين و تصويب قوانين گوناگون و پرشمار متناسب با كارهاي زيربنايي اين فناوري و جنبه‌هاي کاربردي و مقابله با جرايم ويژه اين حوزه، نياز جدي است كه كارهاي انجام يافته يا در دست انجام كافي نيست.
با در نظر گرفتن بحث فناوري اطلاعات و ارتباطات در برنامه سوم - به‌ويژه با طرح تکفا - توجه مردم و دولتمردان تا اندازه زيادي به اهميت و نقش اين فناوري جلب شده است؛ اما اين موضوع نيازمند توجه بيشتر است. امروزه ويژگي دولت الکترونيکي را ساده، شفاف، پاسخگو، اخلاقي و حساب‌پذير بودن آن مي‌دانند، بنابراين، چنانچه اهميت آن به‌درستي درک شود، بودجه متناسب با شرايط تحقق آن - به‌ويژه در زمينه‌هاي پيش‌نياز - بايد با اولويت اختصاص يابد.

1 Spark
2 Solaris
3 Informix
4 Leased Line
5 Data Center


نظرات خوانندگان
ارسال نظرات




(you may use HTML tags for style)


ایران
جهان
وبلاگ

 
نرم افزار
تجارت الکترونیکی
دولت الکترونیکی
بانکداری الکترونیکی
آموزش الکترونیکی
تکفا
امنیت
اینترنت
مخابرات
جامعه اطلاعاتی
رویدادها
قوانین و مقررات
 


نقل مطالب سایت باذکر منبع مجاز است