علي شميراني - نظام صنفي رايانه اي بالاخره با تمام حاشيه گويي هايي كه هنوز هم ادامه دارد تشكيل شده و رييس آن نيز حكم مسووليت خود را از رييس جمهور دريافت كرد.
اين كه در مورد قانوني بودن و يا غير قانوني بودن روند شكل گيري و برگزاري انتخابات نظام صنفي رايانه اي به ويژه در استان تهران واصفهان نيز حرف ها و اعتراضاتي وجود دارد نيز موضوع ديگري است كه مجال اين بحث نيست و قطعاً مواردي از اين دست با ارايه مستندات در مراجع ذيصلاح قابل بررسي خواهد بود.
به هر ترتيب در اجراي ماده (12) قانون حمايت از حقوق پديد آورندگان نرمافزارهاي رايانهاي و به منظور حمايت عملي از حقوق ياد شده در آن، نظم بخشي و ساماندهي فعاليتهاي تجاري رايانهاي مجاز، نظام صنفي رايانهاي توسط اعضاي صنف شكل گرفت.
نظام صنفي رايانه اي در حقيقت شامل قواعد و مقرراتي است كه در جهت ساماندهي، ايجاد تشكيلات، تعيين وظائف و نظم بخشي به فعاليت تجاري رايانه اي مجاز و حمايت از حقوق پديدآورندگان نرم افزار وضع شده و تحت نظارت شوراي عالي انفورماتيك كشور تنظيم و تنسيق مي گردد.
اما در خصوص تشكيل نظام صنفي رايانه اي چند پرسش قابل توجه نيز وجود دارد. بر اساس آيين نامه نظام صنفي رايانه اي كليه شركت هاي فعال در زمينه IT مي بايست 6 ماه پس از تشكيل نظام به عضويت آن درآيند چرا كه در غير اين صورت مجوز فعاليت آنها لغو خواهد شد.
در اين خصوص يك پرسش مطرح مي شود كه آيا به اين ترتيب ساير نهاد ها و تشكل هاي موجود در بخش خصوصي همچون انجمن شركت هاي انفورماتيك، انجمن شركت هاي اينترنتي، اتحاديه صادركنندگان نرم افزار ، مجمع ناشران الكترونيك و سنديكاي توليدكنندگان رايانه منحل مي شوند يا به كار خود ادامه خواهند داد؟
با اين تفاسير بايد به اين پرسش پاسخ داد كه اگر قرار است اين تشكل ها كه هر كدام نيز از يك نهاد دولتي مجوز فعاليت خود را دريافت كرده اند، به كار خود پايان داده و منحل شوند، اين اتفاق در چه مدت زمان قانوني و چگونه رخ خواهد داد؟
اما اگر قرار بر ادامه فعاليت اين تشكل ها است بايد به اين پرسش پاسخ داد كه به موارد موازي كاري، دوباره كاري و حتي در مواردي پراكنده كاري در تشكل هاي صنفي به چه شكلي رسيدگي مي شود؟ در اين مورد يكي از فعالان IT مي گويد: "فعاليت تشكلهاي مرتبط با فناوري اطلاعات تداخلي با فعاليتهاي نظام صنفي رايانهاي ندارد زيرا به استناد اساسنامه، نظام صنفي رايانهاي ماهيت وجود يك شركت را تأييد ميكند اما شركتها جهت فعاليت در حوزه كاري خود اگر اتحاديهاي در آن زمينه وجود داشته باشد بايد از آن اتحاديه مجوز فعاليت دريافت كنند."
معاون دبيرخانه شوراي عالي انفورماتيك نيز مي گويد: "اما اگر سياستهاي صنف با برخي تشكلها و نهادها درتضاد باشد بسته به مورد اختلاف به سازمان مربوطه ارجاع خواهد شد يعني در مواردي مانند بسترسازي،مقررات و اينترنت به وزارت ارتباطات ارجاع ميشود و در موارد نرم افزاري و رتبه بندي شركتها و ديگر عناويني كه در حوزه فعاليت شوراي عالي انفورماتيك است به اين شورا ارجاع ميشود.
همچنين در مواردي از قبيل پروانه توليد و يا كاهش تعرفه، موضوع به وزارت صنايع مربوط می شود."
نكته ديگر به موضوع فعاليت هاي اقتصادي در نظام صنفي رايانه اي باز مي گردد. بر اساس قانون ظاهراً نظام صنفي رايانه اي مجاز به انجام فعاليت هاي اقتصادي نيست. براي مثال پيش از اين انجمن شركت هاي انفورماتيك مي توانست به عنوان برگزاركننده الكامپ وارد عمل شود. ولي آيا نظام صنفي نيز امكان كسب درآمد از طريق فعاليت هاي اقتصادي را خواهد داشت؟ اگرچه برخي از "فعاليت اقتصادي" با عبارت "فعاليت صنفي" ياد مي كنند و معتقدند هرآنچه در راستاي تامين منافع صنفي باشد بلامانع تلقي مي شود.
اين در حالي است كه به گفته كارشناسان اصلي ترين منبع درآمد نظام صنفي رايانه اي حق عضويت اعضاي آن خواهد بود . همچنين هيأتهاي حل اختلاف و كارشناسي پروژههاي فناوري اطلاعات از ديگر منابع درآمدي پيشبيني شده براي نظام صنفي رايانهاي است.