نگاهي به اساسنامه شرکت مخابرات ايران

معصومه بخشي پور- با ابلاغ رسمي اساسنامه جديد شرکت مخابرات ايران در 56ماده و 11تبصره، مجمع عمومي اين شرکت در روز 13اسفندماه جاري برگزار و ترکيب چهار نفره هيات مديره آن پنج نفره شد و دو نفر نيز به عنوان اعضاي علي البدل انتخاب شدند.

به گزارش خبرنگار موبنا، با اجرايي شدن اساسنامه جديد شرکت مخابرات ايران به عنوان شرکت سهامي عام، اين شرکت که هنوز 70درصد آن دولتي است ، بر اساس ماده 587 قانون تجارت به عنوان يک شرکت در حال واگذاري به بخش خصوصي، عملا و رسما تغيير ساختار خواهد داد.
شرکت مخابرات ايران به موجب قانون تاسيس شرکت مخابرات ايران مصوب خردادماه سال 1350 تشکيل و با عنايت به ماده 587 قانون تجارت از تاريخ ايجاد ، واجد شخصيت حقوقي جديدي شده است .
اين شرکت با اجراي اصل 44قانون اساسي و به موجب ماده 7قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران و تصويب نامه هيئت وزيران به شماره 28627/ ت/39760 مورخ 29/2/87 به شرکت سهامي عام تبديل گرديد و طي شماره 325081 به عنوان شرکت سهامي عام در اداره ثبت شرکت ها و موسسات غيرتجاري به ثبت رسيد.
براين اساس، اساسنامه شرکت مخابرات ايران با اصلاحاتي در مجمع عمومي شرکت مخابرات ايران تصويب و پس از تنفيذ هيئت واگذاري جايگزين اساسنامه سابق شد که اين اساسنامه متعلق به دارندگان سهامي است که طبق مقررات آن سهم به آنها تعلق خواهد گرفت.
به موجب اين اساسنامه، انجام فعاليتهاي مرتبط با قانون تاسيس شرکت مخابرات ايران مصوب سال 1350، در راستاي ايجاد و بهره برداري شبکه هاي مخابراتي و هرگونه فعاليت مربوط به حوزه ارتباطات و فناوري اطلاعات از جمله ايجاد و بهره برداري شبکه هاي تلفن ثابت ، سيار، انتقال داده ها و محتوا به طوري که در حوزه شبکه هاي غيرمخابراتي ايجاد و توزيع کامل و يکپارچه خدمات ICT امکان پذير باشد، از جمله موضوعات اصلي مطرح شده است.
نظارت و ارزيابي عملکرد شبکه هاي مخابراتي شرکت هاي تابعه و وابسته در چارچوب قوانين و مقررات ، تدوين ضوابط و استانداردهاي مربوط به طراحي تاسيس توسعه نگهداري و بهره برداري از شبکه هاي مخابراتي در شرکت هاي تابعه با رعايت ضوابط و استانداردهاي ملي و بين المللي و نيز نظارت بر حسن اجراي آنها، تدوين و پيشنهاد نرخ تعرفه هاي مرتبط با فعاليت شرکت به مراجع ذيصلاح، از ديگر موضوعات اصلي اين اساسنامه است.
براين اساس اخذ هرگونه وام و تسهيلات مالي از منابع داخلي و خارجي و انتشار اوراق مشارکت ، مديريت ، توسعه و تامين منابع مالي و استفاده بهينه از اين منابع از طريق گردش منابع مالي بين شرکت مخابرات ايران و شرکت هاي تابعه و وابسته و همچنين نظارت بر امور مديريت و نظام مالي شرکت هاي تابعه و انجام بازرسي و حسابرسي هاي لازم از جمله موضوعات فرعي مندرج در اساسنامه شرکت مخابرات ايران است.
ايجاد ، انحلال ،واگذاري، تجديد سازمان و انتقال وظايف و نيروي انساني شرکت هاي تابعه در چارچوب قوانين و مقررات مربوط از ديگر موارد اساسنامه شرکت مخابرات ايران است که فعاليت آن از تاريخ تاسيس به مدت نامحدود خواهد بود.
براساس مندرجات اين اساسنامه جديد، تابعيت شرکت مخابرات ايران، ايراني بوده و مرکز اصلي آن ، شهر تهران است به اين ترتيب انتقال مرکز اصلي شرکت به هر شهر ديگر در داخل کشور منوط به تصويب مجمع عمومي فوق العاده است، اما تغيير نشاني در همان شهر بنا به تصويب هيات مديره صورت خواهد گرفت.
طبق اساسنامه شرکت مخابرات ايران ميزان سرمايه اين شرکت مبلغ 45هزار و 873ميليارد و 655ميليون و 652هزار ريال است که به 45هزار و 873ميليارد و 655ميليون و 652هزار سهم عادي يک هزار ريالي با نام تقسيم شده است.
براين اساس نقل و انتقال سهام شرکت تا زماني که از بورس حذف نشده باشد، منحصرا از طريق بورس اوراق بهادار ممکن است و نيز تملک يا تحصيل هر بخش از سهام شرکت مخابرات متضمن قبول مقررات اين اساسنامه و تصميمات مجامع عمومي سهامداران است.
سهام شرکت مخابرات ايران غيرقابل تقسيم بوده و مالکين مشاع سهام بايد در برابر شرکت به يک شخص نمايندگي بدهند.
در همين حال تغييرات سرمايه شرکت مخابرات ايران با رعايت قوانين و مقررات مربوطه از جمله مفاد قانون تجارت ، قانون بازار اوراق بهادار و دستورالعمل ثبت و عرضه عمومي اوراق بهادار مصوب شوراي عالي بوزس انجام مي شود.
براين اساس ،هرگونه تغيير در سرمايه شرکت اعم از کاهش يا افزايش منحصرا در صلاحيت مجمع عمومي فوق العاده است.
گفتني است مجمع عمومي فوق العاده مي تواند به هيئت مديره اجازه دهد پس از اخذ مجوز از سازمان بورس و اوراق بهادار ظرف مدت معيني که نبايد از دو سال تجاوز کند، سرمايه شرکت را تا مبلغ معيني از طريقي که اين مجمع مشخص کرده است افزايش دهد.
در صورت تصويب افزايش سرمايه از محل مطالبات نقدي سهامداران در مجمع عمومي فوق العاده تاديه مبلغ اسمي سهام جديد توسط سهامداران، موکول به اعلام موافقت هر يک از آنان خواهد بود و در صورت تصويب افزايش سرمايه، صاحبان سهام شرکت در خريد سهام جديد به نسبت سهامي که مالک مي باشند حق تقدم دارند.
در اين راستا مجمع عمومي فوق العاده شرکت مخابرات ايران مي تواند به پيشنهاد هيئت مديره در مورد کاهش سرمايه شرکت به طور اختياري نيز اتخاذ تصميم کند؛ مشروط برآنکه بر اثر کاهش سرمايه به تساوي حقوق صاحبان سهام لطمه اي وارد نشود.
طبق ماده 18 اين اساسنامه همچنين آمده است که وظايف و اختيارات مجامع عمومي عادي و فوق العاده شرکت همان وظايف و اختيارات مندرج در قانون تجارت براي مجامع عمومي عادي و فوق العاده شرکت هاي سهامي عام است و اين مجامع به صورت عادي و فوق العاده تشکيل شده وحداقل هر سال يکبار ، حداکثر ظرف مدت چهارماه از تاريخ پايان سال مالي، براي انتخاب مديران ، استماع گزارش مديران در خصوص عملکرد سال مالي قبل و گزارش بازرس و تصويب ميزان سود تقسيمي و تغيير در ميزان سرمايه و مفاد اساسنامه و انحلال شرکت پيش از موعد با رعايت مقررات قانون تجارت، تشکيل خواهد شد.
طبق ماده 22 اين اساسنامه نيز مجامع عمومي توسط هيئت رييسه اي مرکب از يک رييس، يک منشي و دو ناظر اداره مي شود؛ رياست مجمع با رييس يا نايب رييس هييت مديره و در غياب آنها با رياست يکي از مديراني است که به اين منظور از طرف هييت مديره انتخاب شده باشد.
همچنين طبق ماده 26اساسنامه شرکت مخابرات ايران ؛ تصميمات مجمع عمومي فوق العاده با اکثريت دو سوم آرا حاضر در جلسه رسمي معتبر خواهد بود.
طبق ماده 27 اين اساسنامه، شرکت مخابرات ايران بوسيله هيئت مديره اي مرکب از پنج نفر عضو اصلي اداره مي شود که به وسيله مجمع عمومي عادي از بين صاحبان سهام انتخاب مي شوند و همه آنها قابل عزل و انتخاب مجدد هستند؛ مدت ماموريت مديران دوسال است و ماموريت آنها تا وقتي که تشريفات راجع به ثبت و آگهي انتخاب مديران بعدي انجام گيرد خود به خود ادامه مي يابد.
طبق ماده 32 اساسنامه ، هر يک از مديران بايد حداقل يکهزار سهم از سهام شرکت را در تمام مدت ماموريت خود دارا باشد و آن را به عنوان وثيقه به صندوق شرکت بسپارد و براساس ماده 37 آن نيز هيئت مديره براي هرگونه اقدامي به نام شرکت مخابرات ايران و هر نوع عمليات و معاملات مربوط به موضوع شرکت که انجام و اتخاذ تصميم درباره آنها در صلاحيت مجامع عمومي نباشد، داراي اختيارات نامحدود است.
براين اساس نمايندگي شرکت در برابر صاحبان سهام کليه ادارات دولتي و غيردولتي، موسسات عمومي، مراجع قضايي و ساير اشخاص حقيقي و حقوقي از جمله اختيارات هيات مديره است.
همچنين تصويب آيين نامه هاي داخلي شرکت به پيشنهاد مديرعامل، اتخاذ تصميم در خصوص تاسيس و انحلال نمايندگي ها يا شعب در هر نقطه از داخل يا خارج از ايران، تصويب ساختار سازماني، شرايط استخدام و ميزان حقوق و دستمزد از ديگر اختيارات هيئت مديره است که در اين اساسنامه به آن اشاره شده است.
پيش بيني و تصويب بودجه سالانه شرکت، اخذ وديعه از متقاضيان تلفن ثابت و سيار برابر مقررات واگذاري خدمات يادشده از طريق شرکت هاي تابعه، اخذ هرگونه سپرده از متقاضيان استفاده از خدمات مخابراتي برابر مقررات مربوطه از طريق شرکت هاي تابعه ، نظارت بر حسن اجراي وظايف و نظارت برامور مديريت و نظام مالي شرکت هاي تابعه و نيز انجام بازرسي و حسابرسي هاي لازم و تصويب ضوابط تعيين اعضاي هييت مديره شرکتهاي تابعه از ديگر اختيارات هيئت مديره شرکت مخابرات ايران است.
در اساسنامه جديد شرکت مخابرات ايران همچنين آمده است :هرسال طبق تصميم مجمع عمومي، ممکن است نسبت معيني از سودخالص به عنوان پاداش با رعايت قانون اصلاح قسمتي از قانون تجارت ، در اختيار هييت مديره گذارده شود؛ اين نسبت به هيچ وجه نبايد از پنج درصد سودي که همان سال به صاحبان سهام پرداخت مي شود تجاوز کند.
اعضاي هييت مديره و مديرعامل شرکت مخابرات ايران و همچنين موسسات و شرکت هايي که اعضاي هييت مديره يا مديرعامل شرکت شريک يا عضو هيئت مديره يا مديرعامل آنها باشند، نمي توانند بدون تصويب هييت مديره در معاملاتي که با شرکت يا به حساب شرکت مي شود، به طور مستقيم يا غيرمستقيم طرف معامله واقع و يا سهيم شوند.
همچنين مديرعامل شرکت و اعضا هييت مديره به استثناء اشخاص حقوقي حق ندارند هيچ گونه وام يا اعتباري از شرکت تحصيل نمايند و شرکت نمي تواند ديون آنان را تضمين يا تعهد کند.
براساس مندرجات اين اساسنامه، مديرعامل شرکت نمي تواند در عين حال رييس هيات مديره شرکت باشد.
طبق ماده 49 اين اساسنامه نيز ، هيات مديره شرکت مخابرات بايد حداکثر ظرف سه ماه پس از انقضاي هرسال مالي، صورتهاي مالي شرکت را به ضميمه گزارشي درباره فعاليت و وضع عمومي شرکت طي سال مالي مزبور تنظيم و به بازرس ارائه دهد.
صورتهاي مالي حسابرسي شده هر سال مالي بايد حداکثر ظرف مدت 4ماه پس از انقضاي سال مالي شرکت براي تصويب به مجمع عمومي عادي تقديم شود.
مجمع عمومي فوق العاده با موضوع انحلال اختياري شرکت ، با حضور حداقل 75درصد از دارندگان سهام رسميت خواهد يافت.
گفتني است نخستين جلسه‌ هيئت ‌مديره جديد شرکت مخابرات ايران تشكيل و اعضاء اين جلسه ، وفا غفاريان (معاون وزير ارتباطات ) را به‌عنوان رئيس هيئت ‌مديره، مهدي مرجاني (از وزارت اقتصاد و دارايي) را به‌عنوان نائب‌ رئيس و صابر فيضي را به‌ عنوان مديرعامل اين شركت انتخاب كردند.
محمد كرم‌پور (مديرعامل سابق شرکت مخابرات ايران ) و ناصر يوسف‌پور (مديرعامل سابق شرکت ارتباطات زيرساخت ) نيز به‌عنوان اعضاي اصلي موظف هيأت‌مديره و ابوالفضل فاطمي زاده ( خزانه سابق کل کشور ) و کاظم ابراهيمي (معاون برنامه ريزي و بررسي هاي اقتصادي شرکت مخابرات ) نيز به عنوان اعضاي علي البدل انتخاب شده اند.
طبق اعلام کارشناسان با خصوصي شدن شرکت مخابرات ايران ، وفا غفاريان – رييس هيات مديره اين شرکت- که هم اکنون سمت معاون وزير ارتباطات و فناوري اطلاعات را نيز عهده دار است ، بايد يا از معاونت اين وزارتخانه و يا رياست هيات مديره شرکت مخابرات ايران کناره گيري کند.
شرکت مخابرات ايران در زمان حاضر پس از شرکت نفت ، درآمدزاترين شرکت دولتي محسوب مي شود و با اجراي اساسنامه شرکت مخابرات ايران (سهامي عام) نماينده وزارت امور اقتصادي و دارايي براي نظارت بر حسن اجراي واگذاري 70درصد سهام واگذار نشده اين شرکت (20 درصد آن در اختيار دولت باقي خواهد ماند )، جانشين نماينده وزارت ارتباطات در اين شرکت خواهد شد.
تا به امروز 30 درصد سهام شرکت مخابرات ايران واگذار شده و 50 درصد باقيمانده نيز بايد زير نظر دبيرخانه هيات واگذاري سازمان خصوصي سازي که بعنوان زيرمجموعه وزارت امور اقتصادي و دارايي فعاليت مي کند ، به بخش خصوصي واگذار شود.
از 30 درصد سهام واگذار شده اين شرکت ، 20درصد آن به صورت سهام عدالت ، پنج درصد به کارکنان شرکت و پنج درصد نيز از طريق بورس واگذار شده است.