ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

  عبارت مورد جستجو
تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران

کودکان گم شده و رها در فضای مجازی

| شنبه, ۱۱ مرداد ۱۳۹۹، ۰۷:۵۱ ق.ظ | ۰ نظر

ایرنا - یاد آن روزها بخیر که بچه‌های محل به کوچه می‌آمدند و یکدیگر را خبر کرده و آن قدر می‌دویدند و می‌خندیدند که دیگر نای بلند شدن از زمین خوردن‌ها و خنده‌های پیاپی را نداشتند و مادران دیروز با داد و فریاد فرزندان خود را از کوچه پس کوچه‌ها به خانه می‌بردند و بار دیگر بازی‌های کودکانه در حیاط خانه از سر گرفته می‌شد.

کودکان دیروز از شدت خستگی و تخلیه انرژی بعد از ظهرها به خواب می رفتند و بعد از بیدار شدن بار دیگر بازی‌های خود را از سر می گرفتند، بازی های کودکانه ای مثل بالا بلندی، توپ چرخی، تیله بازی، خاله بزغاله، خروس جنگی، زو، شاه و وزیر، الک دولک، شمع گل پروانه، عمو زنجیر باف، قایم باشک، قلعه، کلاغ پر، گل یا پوچ، لی لی، هفت‌سنگ و وسطی که تمامی نداشت و هیچ گاه تکراری هم نمی شد. اما اکنون نه از آن خانه های قدیمی خبری هست و نه از آن کوچه ها و صدای قاه قاه و خنده های کودکانه.

همه می گویند ما دهه ۶۰ یا ۵۰ نسل سوخته هستیم اما به نظر می رسد نسل سوخته همین کودکان مجازی هستند که در کوچه و پس کوچه های پر پیچ و خم فضای مجازی گم شده اند زیرا اکنون کوچه های قدیمی جای خود را به کوچه های مجازی داده اند، بازی های شیرین کودکان دیروز جای خود را به بازی های یارانه ای داده اند، از خانه های کوچک یا همان آپارتمان های کوچ و بزرگ کمتر صدای کودکانه ای به گوش می رسد چرا که اغلب آن ها غرق در فضای مجازی هستند.

چگونه می توان از کودکان امروزی انتظار داشت که در گوشی های هوشمند امروزی سرک نکشند در حالی که در خانه ای زیست می کنند که نه حیاطی دارد و نه فضایی برای بازی های شیرین کودکی، در اتاق هایی که پر از ابزار و امکانات تکنولوژی است و خودمان به عنوان والدین وقتی برای کودکان مان نداریم، چگونه می توان از دلبندان خود بخواهیم که کتاب بخوانند، بنشینند، دست به گوشی های هوشمند نزنند و هزاران باید و نبایدهای دیگر...

 درست است که در عصر کنونی استفاده از اینترنت و فضای سایبری جزء لاینفکی از زندگی روزمره همه افراد اعم از کودکان، نوجوانان، جوانان و بزرگسالان و حتی سالمندان به شمار می رود و باید فرزندان خود را همراه با تکنولوژی تربیت کرده و راه های بد و خوب استفاده از این ابزارها را به آن ها نشان دهیم و در نهایت نمی توان به هیچ عنوان این تکنولوژی را از افراد دور نگه داشت یا آنها را محدود کرد اما باید بدانیم که فضای مجازی سرشار از اطلاعات درست و غلطی است که در مغزهای کودکانه هجوم می آورد، حال بماند که این اطلاعات به اقتضای سن کودکان است یا خیر، باید به عنوان والدین تحت آموزش قرار بگیریم که در این فضای پیچیده با کودکان خود چگونه رفتار کنیم.

در مورد استفاده کودکان و نوجوانان از این تکنولوژی نیز نمی توان آنها را محدود یا منع کرد اما می توان از آنها در این دنیای پیچیده و گاه خشن و بی رحم، مراقبت کرد. برخی از والدین بی آنکه بدانند این تکنولوژی چه آسیب هایی برای فرزندان آنها دارد، فرزندان خود را در استفاده از فضای سایبر به حال خود رها کرده و هیچ گونه کنترل و نظارتی ندارند؛ از آن سو، عده ای از والدین محدودیت را به حدی رسانده اند که فرزندان آنها به صورت پنهانی و در جمع دوستان در فضای سایبر به جست و جو در این فضا پرداخته یا به حدی از این فضا دور هستند که هیچ گونه آشنایی با این تکنولوژی ندارد. در این میان آن دسته از والدینی موفق هستند که به عنوان دوست در کنار فرزندان خود قرار گرفته و همراه هم در دنیای سایبر جستجو می کنند.

آمارها نشان می دهد حدود ۱۹میلیون کاربر اینترنت در کشور زیر ۱۸ سال سن دارند، با رشد فناوری اطلاعات و گوشی های هوشمند، جرائم سایبری افزایش یافته است. رشد جرائم اینترنتی نشان از افزایش تهدیدات سایبری برای کاربران فضای مجازی اعم از کودکان و نوجوانان دارد که لازمه کاهش این آمار و پیشگیری از وقوع جرائم سایبری، افزایش آگاهی عمومی و اطلاع از آسیب ها و تهدیدات فضای سایبر خصوصا از سوی والدین است.

کسانی که با دنیای مجازی آشنا هستند، می دانند که دسترسی آسان به هرزه نگاری ها و مطالب غیراخلاقی برای همگان ممکن است؛ بویژه برای گروه سنی کودک و نوجوان که این مساله از مهمترین آسیب‌های فضای مجازی است و خود به تنهایی می‌تواند زمینه ساز مشکلات عدیده‌ای برای خود نوجوان و خانواده‌اش شود.

براین اساس اطمینان از دسترسی کودکان و نوجوانان به محتوای سالم و متناسب با سن آنها از دغدغه‌های هر پدر و مادری است. گسترش فناوری ها و ابزارهای ارتباطی، پنجره ای رو به حیاط خلوت سایبری پیش روی کاربران بویژه نوجوانان و جوانان گشوده است اما در صورت نبود نظارت و سواد رسانه ای، تندبادها از این منفذ، جسم و روح آن‌ها را در هم می پیچاند.  

با در نظر گرفتن ابعاد این فضای کهکشانی و گسترده، استفاده بی رویه نوجوانان و جوانان و گذراندن اوقات زیاد در راهروهای شلوغ این سرزمین، به دغدغه ای برای والدین و مسئولان تبدیل شده است. فضای بدون دیوار و حصار سایبری، هویتی کاذب و تصویری غیر واقعی برای آن ها ایجاد کرده است که منجر می شود افراد برای حضور بیشتر در شبکه های اجتماعی تلاش و تکاپوی زیادتری داشته باشند.

این موضوعی است که رییس جمهوری نیز هنگام نواختن زنگ آغاز سال تحصیلی ۹۶-۹۷ به آن اشاره کرد و فضای مجازی را تیغ دولبه ای دانست که می‌تواند زندگی را نابود کند یا به رشد و تعالی برساند. حسن روحانی در بخشی دیگر از اظهارات خود، خواستار ارائه آموزش‌های لازم در این زمینه شد و تاکید کرد معلمان باید نحوه آشنایی و سبک استفاده از فضای مجازی را به دانش‌آموزان بیاموزند.

 

شرط سنی برای استفاده از فضای مجازی

امیرعبدالرضا سپنجی کارشناس مطالعات سواد رسانه ای، اینترنت و فضای مجازی (آی. سی. تی) در این زمینه معقتد است که استفاده از فضای مجازی یا هر نوع صفحات نمایشگر اعم از لپ تاپ، موبایل یا حتی تلویزیون برای کودکان زیر دوسال ممنوع است چرا که موجب کاهش رشد عاطفی، ایجاد مشکلات