ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

  عبارت مورد جستجو
تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران

۶۷۹ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «تلگرام» ثبت شده است

تحلیل


معاون مرکز ملی فضای مجازی درگفتگویی درباره دلایل اقدام این مرکز برای توقف حمایت از ۵ پیام‌رسان بومی، تعیین تکلیف نسخه های فارسی تلگرام وآخرین وضعیت فیلترینگ این شبکه خارجی توضیح داد.

خبرگزاری مهر؛ معصومه بخشی پور - روز گذشته معاون وزیر ارتباطات از پایان حمایت از ۵ پیام رسان بومی که دریک سال اخیر به عنوان جایگزینی برای شبکه خارجی تلگرام فعالیت می کردند، خبر داد. طبق این اعلام با تصمیم مرکز ملی فضای مجازی، مقرر شد از این پس تنها ۲ پیام رسان بومی «سروش» و «گپ» که حدود ۸۵ درصد کاربران پیام رسانهای داخلی را از آن خود کرده و عملکرد موفق تری داشتند، همچنان مورد حمایت وزارت ارتباطات و مرکز ملی فضای مجازی باشند.

از این رو با عباس آسوشه، معاون مرکز ملی فضای مجازی درباره حذف سایر پیام رسانهای بومی و دلایل این انتخاب، فعالیت بدون فیلتر نسخه های فارسی تلگرام در کشور و انتشار برخی اخبار درباره رفع فیلتر این شبکه اجتماعی خارجی به گفتگو نشستیم که مشروح آن در زیر می آید:

 

* موضوع مورد توجه فعلی درخصوص فعالیت پیام رسانهای داخلی در کشور، به تصمیم مرکز ملی فضای مجازی برای لغو حمایت از ۵ پیام رسان و ادامه حمایت از ۲ پیام رسان برمی گردد. این تصمیم با چه هدفی گرفته شده است و فعالیت سایر پیام رسانهای بومی در کشور به چه نحوی ادامه پیدا خواهد کرد؟

پیام رسانهای دیگر می توانند به کارشان ادامه بدهند. نکته این است که ۷ پیام رسان بومی در مرحله نخست مورد حمایت قرار گرفتند، اما به دلیل وجود منابع محدود و با توجه به اینکه در دور دوم، انتظار ما این است که حجم ترافیکی و تعداد کاربران پیام رسانهای بومی بالاتر روند، محدوده حمایت را تنگ تر کرده تا بتوانیم حمایتهای بهتری انجام دهیم. اما این به این معنی نیست که مابقی پیام رسانها نمی توانند به فعالیتشان ادامه دهند.

 

* یعنی از ابتدا به پیام رسانهای بومی گفته شده بود که مورد ارزیابی قرار گرفته و ممکن است از گردونه حمایت حذف شوند؟

بله گفته شده بود که این مرحله، مرحله اول حمایت خواهد بود. ما در جلسات متعددی که با پیام رسانها داشتیم به آنها گفته بودیم که شما را ارزیابی می کنیم و بعد از ارزیابی در یک لیست، پیام رسانها را براساس رتبه اول، دوم و سوم تعیین و مشخص خواهیم کرد. بعد از انجام این ارزیابی نیز در جلسات حضوری، این رتبه بندی را به آنها ابلاغ کرده و گفتیم که در کدام بخش از این رتبه بندی قرار گرفتند.

 

* این ارزیابی صورت گرفته، بر چه مبنایی انجام شد؟

در این زمینه ۳ محور ارزیابی وجود داشت که شامل امتیاز طراحی، امتیاز امنیتی و امتیاز اجرایی می شد. این ۳ امتیاز با جزئیات مورد نیاز ، مورد بررسی قرارگرفت و در نهایت دو پیام رسان «سروش» و «گپ» رتبه های اول و دوم را به دست آورده و مقرر شد در مرحله دوم، فقط این دو پیام رسان، مورد حمایت قرار گیرند. بنابراین پیام رسانهای دیگر نیز می‌توانند به فعالیت خود ادامه دهند و ممنوعیتی به جهت ادامه کار، برای آنها وجود نخواهد داشت.

 

*حمایتهای جدید از دو پیام رسان منتخب چگونه خواهد بود؟

حمایتهای جدید به مباحث ترافیکی و قدرت انجام محاسبات و سرورهای مورد نیاز برمی گردد. به این معنی که با این دو پیام رسان توافق شده که میزان سرورهای مورد نیاز و نیز مقدار منابع ذخیره سازی مورد نیازشان را به ما اعلام کنند. در حال آماده سازی بستر ارائه سرویس به این دو پیام رسان از جهت ترافیکی و ارتباط با شبکه مورد نیازشان توسط وزارت ارتباطات هستیم.

 

آیا از نظر مالی نیز مجددا این دو پیام رسان مورد حمایت قرار می گیرند؟

نه؛ قرارمان این نیست که در بخش دوم حمایت، بحث مالی داشته باشیم. چرا که پرداخت وام به پیام رسانهای بومی انجام شده و برگردان این وام هنوز انجام نشده است. به همین دلیل ما بحث حمایت مالی نخواهیم داشت و عمدتا به صورت سرویس و خدمات مورد نیاز، از آنها حمایت خواهیم کرد.

 

* آیا ابلاغیه لغو حمایت از ۵ پیام رسان، تنها به وزارت ارتباطات ارائه شده است؟

نه این طور نیست. مصوبه دیگری نیز داشتیم که بخش های دولتی نیز حمایت خود را از دو پیام رسان منتخب آغاز کنند و نسبت به ارائه خدمات دولت الکترونیک با این دو پیام رسان، توافق های لازم را انجام دهند.

 

* آیا در شرایط فعلی این دو پیام رسان، پتانسیل ارائه خدمات دولت الکترونیک را دارند؟

بله دارند. براساس بررسی های صورت گرفته، دو پیام رسان سروش و گپ نسبت به سایر پیام رسانهای بومی از حیث بسترسازی برای ارائه خدمات دولت الکترونیک در جایگاه بهتری قرار دارند. از سوی دیگر با توجه به انتقال نقاط ضعفشان، این پیام رسانها برنامه های لازم را ترتیب داده و برنامه ریزی کردند که بتوانند این پتانسیل را بهتر ایجاد کنند.

 

* وضعیت تعداد کاربران پیام رسانهای بومی در کشور چگونه است و به اهداف مدنظر برای جایگزینی این پیام رسانها به جای تلگرام رسیده ایم؟

آمارها تا حدودی نسبت به آخرین بررسی های انجام شده، متفاوت است و این تغییر به شرایط مختلفی اعم از شرایط فیلترینگ که باید اتفاق می افتاد و نیافتاد و نیز حضور سرویس هایی مانند طلاگرام و هاتگرام بازمی گردد. از سوی دیگر مساله ارائه خدمات دولت الکترونیک که نیاز به زمان و برنامه ریزی داشت نیز دلیل دیگر این موضوع است. این دلایل را اگر کنار هم بگذاریم می توانیم درباره کاهش تعداد کاربران پیام رسانهای بومی، دلیل داشته باشیم. هم اکنون تعداد کاربران پیام رسانها نسبت به آنچه که ۳ ماه پیش بررسی شده، مقداری کاهش را نشان می دهد اما پیش بینی ما این است که این کاهش به سرعت قابل جبران خواهد بود، به شرط اینکه تصمیم گیری نهایی اتفاق بیافتد و به زمان بندی اعلام شده در رسانه ها برای فعالیت هاتگرام و تلگرام طلایی پایبند باشیم.

 

* زمان بندی برای پایان فعالیت هاتگرام و طلاگرام چه زمانی است و آیا قرار است این دو پیام رسان فیلتر شوند؟

منظور از اعلام زمان بندی، فیلترینگ نیست؛ بلکه تعیین تکلیف این نسخه های فارسی تلگرام است. در کنار این تعیین تکلیف، باید فیلترینگ به درستی انجام شود و بخش های دولتی نیز همت کرده و خدمات دولت الکترونیک را با تمرکز بر این دو پیام رسان در اختیار مردم قرار دهند. قرار است که تا انتهای آبان ماه و ابتدای آذرماه، فعالیت دو پیام رسان هاتگرام و تلگرام طلایی تعیین تکلیف شود.

 

 قرار بود نسخه های فارسی تلگرام به پیام رسان بومی تبدیل شوند، آیا این موضوع با لغو حمایت از پیام رسانهای بومی منافات ندارد؟

- بله دقیقا باید این اتفاق بیافتد و این دو پیام رسان به پیام رسان بومی تبدیل شوند و مانند سایر پیام رسانهای بومی به فعالیت خود ادامه می دهند. ما وقتی گفتیم که از دو پیام رسان حمایت می کنیم به این معنی نیست که تا ابد این حمایت فقط از دو پیام رسان صورت می گیرد. بلکه اگر مجموعه ای بیاید و توانمندیها و ظرفیت خود را به ما ثابت کند، ما آن را مورد حمایت قرار خواهیم داد. به همین دلیل بررسی دوره ای از عملکرد پیام رسانها را در دستور کار قرار داریم و جایگاه مجموعه پیام رسانها را دوباره آنالیز خواهیم کرد. در دوره بعدی ارزیابی چنانچه پیام رسانهای منتخب فعلی مسیر کسب و کارشان تغییر کرد و سایر پیام رسانها نیز به کیفیت مدنظر ما رسیدند، پیام رسانهای دیگری را در جایگاه اول و دوم قرار می دهیم و به طور قطع سمت و سوی این حمایت تغییر خواهد کرد.

 

* ارزیابی مرحله بعدی، چقدر زمان می برد؟

- در کمتر از یک سال آینده و پیش بینی این است که طی ۶ ماه، به محض آنکه خدمات و حمایتهای فاز دوم انجام شد و ما به این نتیجه برسیم که پیام رسانهایی که خدمت فاز دوم را گرفتند آماده ارزیابی هستند، دوباره ارزیابی را انجام خواهیم داد. بنابراین مابقی پیام رسانها نباید ناامید باشند. بلکه می توانند به فعالیتشان ادامه دهند و ما امیدواریم که در فازهای بعدی بررسی، امتیازهای بهتری را کسب کنند.

 

* درحال حاضر پیام رسان های بومی چه تعداد کاربر جذب کرده اند؟

- نتایج آخرین مرحله ارزیابی مرکز ملی فضای مجازی نشان می دهد که حدود ۲۵ میلیون کاربر ایرانی پیام رسانهای بومی را نصب کردند. این تعداد به صورت همزمان فعال نیستند و البته شاهد هستیم که سرعت و تعداد نصب کاهش پیدا کرده است که دلایل آن را توضیح دادم.

 

* از این تعداد چند درصد کاربران را دو پیام رسان منتخب دراختیار دارند؟

- حدود ۸۵ تا ۹۰ درصد این کاربران، مختص دو پیام رسان سروش و گپ است.

 

* به عنوان آخرین سوال، برخی اخبار غیررسمی از لغو فیلتر تلگرام حکایت دارد، آیا برنامه ای در این زمینه در مرکز ملی فضای مجازی در دست بررسی نیست؟

- من این مورد را نشنیدم و شایعه است.

 

گفته می شود به دلیل برنامه ریزی برای رفع فیلتر تلگرام، برخی سایتها و کانالهای خبری که تا پیش از این از تلگرام خارج شده اند به سمت تلگرام برگشته اند ؟

- دلیل این حرکت که از سوی برخی انجام شده، اینطور عنوان شده است که با توجه به اینکه فعالیت هاتگرام و تلگرام طلایی قانونی شد پس ما به تلگرام بازمی گردیم که چنین چیزی اصلا نیست. چرا که تاکنون هیچ اطلاعیه ای مبنی بر برداشتن ممنوعیت استفاده از تلگرام، طلاگرام و هاتگرام برای مجموعه های دولتی و غیردولتی و تشکل ها صادر نشده است. بلکه در اطلاعیه ای گفته شد که با توجه به شرایط خاصی که در کشور وجود دارد، جلوی فعالیت طلاگرام و هاتگرام تا این تاریخ گرفته نمی شود. اما اصلا گفته نشد که خبرگزاریها و کسب و کارها به سمت تلگرام برگردند.

معصومه بخشی پور

دبیر شورای عالی فضای مجازی گفت: هات‌گرام و تلگرام طلایی برای استقلال از تلگرام تا پایان آذر فرصت دارند و اخبار منتشر شده درباره مهلت فعالیت آنها تا پایان سال شایعه است.

به گزارش فارس، سید ابوالحسن فیروزآبادی دبیر شورای عالی فضای مجازی در حاشیه نشست خبری همایش رسانه‌های نوین و شکل‌دهی نهادهای اجتماعی در جمع خبرنگاران درباره انتخاب دو پیام‌رسان سروش و گپ به عنوان منتخب از بین پنج پیام‌رسان بومی اظهار داشت: برای حمایت از پیام‌رسان‌های داخلی تعرفه را کاهش دادیم و امکاناتی از جمله فضای دیتاسنتری، اینترنت رایگان و 5 میلیارد تومان تسهیلات به همه اختصاص پیدا کرد که بسته به نیاز از آن استفاده کردند، اما در عمل 5 یا 7 پیام‌رسانی که به صورت مستقیم و غیرمستقیم تایید کرده بودیم، همه نمی‌توانستند تمام بازار را در اختیار بگیرند و دو یا سه پیام‌رسان موفق‌تر می‌‌شوند و بقیه کنار می‌رفتند. 

 

وی ادامه داد: یک استراتژی این بود که پیام‌رسان‌های بومی در بخش‌های مختلفی فعالیت کنند که این روش را انتخاب نکردند و استراتژی دیگر ادغام پیام‌رسان‌ها در یکدیگر بود که در این مورد نیز توافق نکردند و در عمل به دلایل زیادی شاهدیم که پیام‌رسان‌های بومی نتوانستند به خوبی عمل کنند. 

فیروزآبادی با اشاره به اینکه کلاینت‌های فارسی به صورت موقت برای دوره کوچ 42 میلیون کاربر ایرانی از تلگرام فعالیت کردند، گفت: با توجه به تفاوت‌های کلاینت‌های فارسی از لحاظ سخت‌افزاری و نرم‌افزاری، آنهایی که در مجموع ویژگی‌های بهتری داشتند شامل هات‌گرام و طلاگرام اجازه گرفتند که تا شهریور فعالیت کنند و به دلیل تحریم‌ها تا آخر آذر فرصت آنها تمدید شد. 

 

*هاتگرام و طلاگرام مدعی موفقیت در استقلال از تلگرام به صورت آزمایشگاهی هستند 

وی در پاسخ به این سوال که در حال حاضر وضعیت استقلال آنها از تلگرام چه پیشرفتی داشته گفت: گزارشی که دریافت کرده‌ایم این است که به صورت آزمایشگاهی مدعی استقلال هستند که البته برای پیاده‌سازی نیاز به دیتا سنترهای خاصی دارند که  وزارت ارتباطات در این باره مناقصه اعلام کرده تا سخت‌افزار لازم را فراهم کند. 

وی در پاسخ به این سوال که اگر هات‌گرام و تلگرام طلایی تا پایان آذر به استقلال نرسند، فیلتر می‌شوند؟ گفت: تصمیم‌گیری در این حوزه به عهده نهاد قضایی است و به عهده مرکز ملی فضای مجازی نیست، البته نهاد قضایی در این باره نظر مرکز را می‌پرسد. 

وی در پاسخ به سوال فارس درباره اینکه مهلت هات‌گرام و تلگرام طلایی تا پایان آذر اعلام شده بود اما پس از آ‌ن اخباری درباره تمدید مهلت فعالیت این دو پیام‌رسان تا پایان سال منتشر شد، گفت: آن اخبار شایعه بود و از طرف ما اعلام نشده است و این موضوع فعلا شایعه است. 

دبیر شورای عالی فضای مجازی در پاسخ به سوال دیگر فارس درباره اینکه طبق اخبار اعلام شده پس از اعلام سروش و گپ به عنوان پیام‌رسان‌های موفق‌تر اعلام شده که حمایت از دیگر پیام‌رسان ها لغو می‌شود، گفت: حمایت‌ها قطع نشده آنها در دیتاسنترها همچنان مستقرند و تعرفه نیم‌بها برایشان محاسبه می‌‌شود و امکانات قبلی نیز همچنان به آنها تخصیص داده می‌شود، اما از این دو پیام رسان قرار است حمایت بیشتری شود و امکانات سخت‌افزاری بیشتری شامل دیتاسنتر مخصوص در حوالی تهران و تمرکز سیستم‌ها در آن دیتاسنترها به آنها تعلق گیرد.

 

*حمایت از پیام‌رسان‌ها از بودجه عمومی است و باید هدفمند باشد

وی در پاسخ به این سوال که آیا حمایت‌ها از پیام‌رسان‌های داخلی را خوب ارزیابی می‌کنید، گفت: باید شرایط کشور را نیز در نظر داشت؛ معتقدیم پیام‌رسان‌ها را باید تا جایی حمایت کرد که مثل صنعت خودرو نشوند که 40 سال حمایت شدند و اکنون وضعیت‌شان این است، حمایت باید معنی‌دار، مدت‌دار و دارای افق روشن باشد و از یک تاریخی به بعد نیاز به حمایت نداشته باشند و حتی بتوانند هزینه صرف شده را به خزانه ملی برگردانند زیرا در واقع این حمایت‌ها از بودجه عمومی صرف می‌شود و باید برگردد. 

 

فیروزآبادی گفت: امیدواریم دچار مشکلاتی که در سایر صنعت‌ها شدیم در حوزه پیام‌رسان‌ها نشویم. 

وی گفت: مجموعه کارهایی که در یک و نیم سال اخیر صورت گرفت شاید باعث ناراحتی‌ برخی‌ها شده باشد، اما در مجموع روند مثبتی در حوزه سخت‌افزار و نرم‌افزار را شاهد بوده‌ا یم و دیدیم که مردم یاد گرفتند از پلت‌فرم ایرانی استفاده کنند و اگر در نهایت هات گرام و طلاگرامی مثل سروش و گپ موفق داشته باشیم اقدام مثبتی است و به همین علت، یک مرتبه شاهد رشته استفاده مردم از پیام‌رسان‌های داخلی بودیم. 

 

*دستگاه‌های فیلتر وزارت ارتباطات گاهی خوب و گاهی شل کار می‌کند

وی در پاسخ به این سوال که اختلال‌هایی در VPNها و پروکسی‌های تلگرام دیده می‌شود آیا وزارت ارتباطات دستور جدیدی برای بستن فیلترشکن‌ها دارد؟ گفت: دستگاه‌های فیلتر وزارت ارتباطات گاهی خوب کار می‌کند و گاهی شل کار می‌کند؛ این موضوع را از خودشان سوال کنید.

 

*اعلام رضایت یا عدم رضایت از پیشرفت شبکه ملی اطلاعات پس از دریافت گزارش وزارت ارتباطات

فیروزآبادی در پاسخ به سوالی درباره میزان پیشرفت شبکه ملی اطلاعات گفت: مرکز ملی فضای مجازی از طرف شورای عالی فضای مجازی به عنوان ناظر شبکه ملی اطلاعات تعیین شده است. 

وی گفت: طبق اظهارات وزیر ارتباطات این شبکه قرار بوده در 2 مرحله اجرایی شود که مرحله اول آن در سه فاز در دولت یازدهم انجام شده است؛ در این فاز تعداد IXPها (مراکز تبادل ترافیک برای هدایت و مدیریت ترافیک داخل کشور) به هفت مرکز رسیده و در نتیجه آن ترافیک داخلی از 100 گیگ به 800 گیگ افزایش یافته است. در همین مرحله قرار شد NIX (برای سوئیچ کردن بسته‌های اطلاعاتی) داشته باشیم که پایه‌های این کار برای ارتباط دستگاه های دولتی نیز در دولت یازدهم اجرایی شد و عملی شدن سرویس‌ها در دولت دوازدهم در حال انجام است. 

دبیر شورای عالی فضای مجازی گفت: هسته اصلی شبکه ملی اطلاعات IXP و NIX بود و مرحله دوم مرحله عملیاتی شدن تمام این اقدامات است. در ابتدای دولت دوازدهم اعلام شد که طبق حوزه‌هایی که در سند تبیین الزامات شبکه ملی اطلاعات آ‌مده حدود 80 مورد باید در این شبکه انجام شود که خروجی شبکه ملی اطلاعات مشخص شود.

وی ادامه داد: این 80 مورد به طور پراکنده در حال انجام است. در گزارش‌گیری‌هایی که داشتیم جدول زمانی وجود داشت که مشخص شود خروجی این 80 مورد چیست. این موارد مفهومی بود و خروجی‌ها باید سیستمی باشد. آخرین صحبت با وزارت ارتباطات مربوط به دی ماه سال قبل است و مقرر شد که وزارت ارتباطات وضعیت جدید را با خروجی سیستمی اعلام کند. بنابراین اکنون خیلی نمی‌توانیم روشن بگوییم که مرحله 2 در چه وضعیتی است و اعلام رضایت یا عدم رضایت از پیشرفت شبکه ملی اطلاعات پس از دریافت گزارش وزارت ارتباطات خواهد بود.

تلگرامِ ‌خوب‌ها، تلگرامِ ‌بدها

دوشنبه, ۲۸ آبان ۱۳۹۷، ۱۰:۰۲ ق.ظ | ۰ نظر

دانیال رمضانی - تیرماه سال جاری و مدتی پس از دستور فیلترینگ تلگرام و رونمایی از واسطه‌های ایرانی‌شده آن، گزارشی با این عنوان در هفته‌نامه منتشر کردیم: «قلب تلگرام هنوز در تهران می‌تپد.»

طی سال‌های اخیر صدها جلسه پیرامون شبکه‌های مجازی، لزوم مدیریت داخلی آنها و نظارت بر محتوای منتشر شده این فضا در مجلس برگزار شده و بارها به مسئولان نیز تذکرات جدی داده شده اما اقداماتی که انجام شده در جهت جلوگیری از خسارت‌های شبکه های مجازی نبوده است.

حجت‌الاسلام و المسلمین نصرالله پژمان‌فر نماینده مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی و رئیس کمیته فضای مجازی مجلس با اشاره به جنگ سایبری و خطرات شبکه‌های مجازی گفت: آنچیزی که مسلم است دشمن از همه ابزارهای پیش‌رو برای مبارزه با کسانی که استقلال می‌خواهند استفاده خواهد کرد، در ۴۰ سال بعد از انقلاب به سبب دستاوردهایی که در حوزه نظامی و هسته‌ای پدید آمد عملا ورود به این حوزه‌ها برای دشمن فراهم نبود لذا از حوزه فرهنگی در جنگ نرم به میدان مبارزه علیه ملت ایران آمد و اکنون به جز شبکه‌های ماهواره‌ای، فضای رسانه و شبکه‌های مجازی را عرصه جولان خود کرده است.

وی افزود: فضای مجازی کنونی که در ایران استفاده می‌شود اعم از تلگرام و پوسته‌های آن؛ اینستاگرام و تویئیتر توسط بیگانگان مدیریت می‌شود و مردم به سبب فراهم بودن زیرساخت‌های استفاده از اینترنت، دسترسی سهل‌الوصولی به چنین شبکه‌هایی دارند، نکته قابل توجه آن است که اهمیت شبکه‌های مجازی و خطراتی که می‌تواند نظام فکری، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی ایران را تهدید کند جدی گرفته نمی‌شود.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی پدافند غیر عامل کشور، نماینده مشهد در مجلس خاطرنشان می‌کند: طی سال‌های اخیر صدها جلسه پیرامون شبکه‌های مجازی، لزوم مدیریت داخلی آنها و نظارت بر محتوای منتشر شده این فضا در مجلس برگزار شده و بارها به مسئولان نیز تذکرات جدی داده شده اما اقداماتی که انجام شده در جهت جلوگیری از خسارت‌های شبکه های مجازی نبوده است.

رئیس کمیته فضای مجازی مجلس همچنین با اشاره به لزوم قانونگذاری در حوزه شبکه‌های مجازی گفت: ابعاد به‌کارگیری اینترنت امروز در زندگی اجتماعی ایرانیان نقش پیچیده‌ای داشته و حضور آن در زندگی اکثریت مردم تبعات مختلفی به دنبال داشته است، بنابراین همانطور که در فضای حاکمیتی از حریم خصوصی افراد مراقبت می‎شود و قوانینی در این‌باره تصویب شده است، این حریم باید در فضای مجازی نیز حفظ و رعایت شده و برای آن قوانینی تدوین و تصویب کرد که بتواند تبعات منفی حضور شبکه‌های مجازی را در امنیت اجتماعی مردم کاهش دهد.

وی در ادامه با اشاره به نبود قوانین  جهت حمایت از حقوق افراد در فضای مجازی گفت: کشورهای مختلف قوانین مستحکمی در جهت حمایت از اقشار خود به تصویب رسانده و نظارت بر محتوای فضای سایبری خود دارند چنانکه در ایالات متحده آمریکا قوانین متعدد و متناسبی برای حضور کودکان در اینترنت اعمال می‌شود و حضور نوجوانان نیز تابع قوانینی است که در جهت امنیت روانی و اجتماعی آنها صورت می‌گیرد.

پژمان‌فر تاکید کرد: متاسفانه در ایران قانونی که بتواند برای افراد در فضای مجازی ایجاد امنیت کند وجود نداشته و به‌همین دلیل افراد فراوانی از آن آسیب‌ دیده‎اند؛ چنانکه پرونده‌های موجود در دادسرای جرایم رایانه‌ای روز‌به‌روز حجیم‌تر شده است.

رئیس کمیته فضای مجازی مجلس  همچنین از تدوین طرحی پیرامون ساماندهی شبکه های مجازی در مجلس خبر داد و گفت: این طرح با مشارکت مرکژ پژوهش‌های مجلس مراحل کارشناسی خود را پشت سر گذاشته و به زودی برای تصویب به صحن علنی مجلس خواهد آمد.

 عضو کمیسیون فرهنگی مجلس همچنین با اشاره به راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات اضافه کرد: در حالیکه لزوم راه‌اندازی شبکه اطلاعات و اینترنت ملی بارها توسط مقام معظم رهبری مورد تاکید قرار گرفته که پرونده آن باز مانده و سرانجام مشخصی نداشته است، چنانکه طی ۴ سال گذشته همواره این موضوع با مسئولان مطرح شده و هیچگاه وعده‌های داده شده محقق نشده است.

پژمان‌فر خاطر‌نشان کرد: آنچه تاکنون در راستای راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات انجام شده به معنای دستیابی به این شبکه نیست چراکه ایجاد زیرساخت بدون رفتار نظام‌مند محقق نخواهد شد.

این نماینده همچنین با اشاره به فعالیت مستمر  هاتگرام و طلاگرام گفت: اینکه پوسته‌های حمایت شده تلگرام با دیتای ۴۰ میلیونی هنوز در کشور ما وجود دارد، ضعف شورای عالی فضای مجازی، ضعف وزارت ارتباطات و وزارت اطلاعات و اراده برای آزادسازی چنین فضاهایی است.

رئیس کمیته فضای مجازی مجلس با اشاره به عملکرد شورای عالی فضای مجازی گفت: وضعیت شبکه‌های مجازی و نظارت بر محتوای آنها موضوعاتی است که باید در شورای عالی فضای مجازی برای آن برنامه‌ریزی شود و صرف توصیه و برگزاری جلسه نمی‌تواند از اقدامات درحال انجام در شبکه‌های مجازی جلوگیری کند، البته شخص اینجانب مدتی در این شورا بوده‌ام اما نتیجه پیگیری و حساسیت آن بود که جلسه ای که باید ۱۵ روز یکبار برگزار می‌شد سه ماه یکبار هم انجام نمی‌شد که  نشان دهنده آن است که اراده‌ چندانی برای کنترل فضای مجازی وجود ندارد.

تلگرام یک رسانه از نوع web1 است یعنی یک طرفه است و به راحتی پیام از سوی یک مرجع (مثلا یک کانال فاسد) به انبوهی از کاربران ارائه می‌شود.
درباره اما و اگرهای جنگ سایبری و وضعیت شبکه‌های پیام‌رسان موبایلی با مهندس منصور امینی مدیر سازمان فضای مجازی سراج  به گفتگو نشسته‌ایم که ماحصل آن را در ذیل مرور می‌کنید:

 

علی رغم اتمام مهلت قانونی برای پایان یافتن فعالیت نسخه‌های فارسی تلگرام مثل طلاگرام و هاتگرام شاهد ادامه فعالیت این برنامه‌ها هستیم. نظر شما در این خصوص چیست؟

تاکنون دو مرتبه هزینه فیلتر تلگرام پرداخت شده  ولی فیلترینگ کامل اعمال نشده است. یک بار در دی‌ماه ۹۶ و دیگری در بهار ۹۷؛ در هر دو مورد نیز دولت با فرآیند فیلترینگ همراه نشد و در نتیجه علی‌رغم هزینه شدن از نام نظام و قوا، فیلترینگ اتفاق نیفتاد. این نسخه‌های فارسی از ابتدا باید بسته می‌شد تا جریان مهاجرت مردم از تلگرام به راحتی صورت پذیرد.

به نظر می رسد دولت پای کار حذف واقعی تلگرام از فضای رسانه‌ای کشور نیامده است. از یک سو همچنان راه‌های دسترسی به این پیام‌رسان (مانند وی‌پی‌ان‌‌ها  و نسخه‌های فارسی) باز است و از سوی دیگر از پیام‌رسان‌های داخلی نیز حمایت کافی صورت نمی‌گیرد.

بعضی در توجیه این نسخه‌های فارسی می‌گویند هنوز پیام‌رسان‌های داخلی توان تحمل بار کل کاربران تلگرام را ندارند. این موضوع امروز رد شده است و به راحتی بیش از چند میلیون کاربر در پیام‌رسان‌های ایرانی جذب و فعال شده‌اند و در صورتی که حمایتی در حد چند درصد از حمایت‌های سابق از تلگرام، از این پیام‌رسان‌ها صورت بگیرد می‌توانند جایگزین تلگرام شده و خدماتی به مراتب با کیفیت‌تر از آن به مردم ارائه دهند.

  

اخیرا مقام معظم رهبری در کنار جنگ اقتصادی به یک جنگ رسانه‌ای تمام عیار اشاره کردند. آیا تلگرام ابزار دشمن در این جنگ رسانه‌ای نیست؟

تلگرام قصه پر غصه‌ای است که اگر کسی آن را بنویسد می‌تواند تجربه‌ای برای آینده باشد. از روز اول حمایت فنی از این سرویس صورت پذیرفت و همه کاربران پیام‌رسان‌ها روی این سرویس‌ها کوچانده شدند.حتی خبر از جلسات مسئولین ما با مدیران این پیامرسان به گوش رسید (که هنوز در مورد مدیران پیامرسان‌های داخلی این جلسات محقق نشده است) و همانطور که گفتم امروز نیز همچنان حمایت‌های غیرمستقیم مسئولان منجر به زنده ماندن و سرپاماندن تلگرام در ایران شده است.

در خصوص اینکه چرا تلگرام ابزار رسانه‌ای دشمن است می‌توان دلایل زیادی مطرح کرد که چند نمونه را عرض می‌کنم:

oاول آنکه تلگرام یک رسانه از نوع وب ۱ است یعنی یک طرفه است و به راحتی پیام از سوی یک مرجع (مثلا یک کانال فاسد) به انبوهی از کاربران ارائه می‌شود. این امر منجر به ایجاد بستر برای شایعات و شبهه‌افکنی و خبررسانی‌های دروغ می‌شود.

oدوم تلگرام به گونه‌ای همه کاربران و تولیدات فارسی را در خود محدود کرده است که صدای ما به گوش هیچ کس در جهان نرسد. برخلاف سایر شبکه‌ها و پیام‌رسان‌ها، تلگرام به دلیل محدودیت جغرافیایی در تعامل کاربران، عملا رسانه‌ای بسته برای محیط داخل کشور است و در نتیجه امکان تعامل با مردم و نخبگان جهان از طریق این پیام‌رسان وجود ندارد.

oسوم اینکه تلگرام در نقاط دیگر جهان اینقدر شناخته شده نیست و کاربر ندارد. در نتیجه بسیاری از مردم جهان مخاطب آن نیستند و عملا ما یک پیام‌رسان شبه انحصاری (آن هم با مدیریت یک شرکت خارجی) ایجاد کرده‌ایم.

oچهارم عدم تبعیت تلگرام از حاکمیت و قوانین کشور است. تاحدی که وزیر ارتباطات کشور ما باید در ماجرای دی‌ماه ۹۶، به مدیر تلگرام توییت بزند و درخواست بسته شدن یک کانال را بدهد و این توییت هم اجابت نشود. یعنی وزیر ما قدرت ندارد برای تلگرام تعیین تکلیف کند. همینطور است قوانین و اصول کشور. پس ما با یک رسانه بدون چارچوب و قاعده روبرو هستیم و هر زمان ممکن است زیر میز بزند و ما هم کاری نتوانیم بکنیم.

با کمی تامل می توان ده‌ها دلیل دیگر نیز بیان کرد که چرا تلگرام محور این جنگ رسانه‌ای دشمن است. اگر تلگرام بسته شود در سایر فضاها امکان دیالوگ و گفتگو وجود دارد و شبهات نمی‌توانند به این راحتی گسترش یافته و نفوذ آن‌ها بسیار بسیار کمتر می‌شود.

چندی پیش یکی از مسئولان گفته بود من به فرزندم اجازه استفاده از اینستاگرام را نمی دهم. چرا همین برنامه بدون فیلترینگ در اختیار عموم جوانان و نوجوانان است؟

ماجرا از اینستاگرام بزرگ‌تر است. متاسفانه ما کسی را در کشور نداریم که برای اینترنت و فضای مجازی نوجوانان و کودکان فکری بکند. زیرساخت لازم را ایجاد کند. ابزار لازم را تولید کند و از تولید نرم‌افزارهای متناسب حمایت کند. 

نتیجه می شود وضعیت امروز که کودک و نوجوان ما همان فضای مجازی را می بیند که من و شما می‌بینیم. هیچ حد و حصر سنی بر این فضا حاکم نیست. 

حال، می توان مصادیق زیادی برای این بی‌قاعدگی گفت که یکی از آنها ایسنتاگرام است. اینستاگرام یک شبکه اجتماعی است که از نظر فرهنگی (نه سیاسی و امنیتی و ...) آثار بسیار مخرب‌تری از تلگرام دارد. اینستاگرام چون تصویری است و مبنای آن دیده شدن و سلبریتی شدن است فرهنگ خود‌محوری و خودآرایی (در همه شئون) را ترویج می‌دهد و می‌بینید عملا حریم خصوصی را تا حد زیادی کمرنگ کرده است.

بسیاری از کاربران، تمام زندگی‌شان را در اینستاگرام منعکس می‌کنند و تا خصوصی‌ترین لحظاتشان نیز در این فضا منتشر می‌شود. این را مقایسه کنید با اینکه ما می‌گوییم در اسلام خلوت و انس با خدا در خلوت و حریم شخصی افراد چقدر سفارش شده و لازم است.

به نظر ما از نظر فرهنگی خطر اینستاگرام از تلگرام بسیار بیشتر است و بایستی هرچه زودتر برای آن فکری کرد. برخلاف تلگرام که مشکل اصلی آن حاکمیت‌ناپذیری‌اش بود، اینستاگرام مشکل اصلی‌اش ساختار و چارچوب آن است و هر چقدر هم بخواهد با قوانین ما همراه شود همچنان این مشکلات فرهنگی را با خود یدک می‌کشد.

 

 به نظر شما دولت، مجلس، قوه قضاییه و شورای عالی فضای مجازی توانسته‌اند در زمینه مدیریت فضای سایبری کشور به‌ویژه در حوزه رسانه‌ای موفق باشند؟

در مجموع خیر؛ اگر این مدیریت صورت می‌پذیرفت امروز می‌باید حکمرانی رسانه‌ای این فضا (حداقل رسانه‌ای آن) در اختیار ما می‌بود. ولی واقعیت این است که این حکمرانی وجود ندارد و امروز فضای مجازی مانند ۵ سال قبل و ۱۰ سال قبل بدون صاحب است.

 البته بین این مجموعه‌ها که گفتید نقش اصلی و قدرت اصلی در اختیار دولت است. مجلس و قوه قضاییه و شورای عالی فضای مجازی؛ تا زمانی که دولت پای کار نیاید نمی‌توانند کار زیادی بکنند. قوه قضاییه و شورای عالی فضای مجازی حرکت‌های مثبتی داشته‌اند (البته بسیار کند ولی وجود داشته است) ولی متاسفانه مجلس که در این حوزه منفعل است و دولت نیز به دلیل اختلاف سلیقه‌ها و نظرات مختلف، ورود قوی در این عرصه نداشته است.

اینجانب عقیده دارم اگر دولت بخواهد و پای کار بیاید در کمتر از یک سال می‌تواند بخش زیادی از مسائل فضای مجازی که امروز با آن دست به گریبانیم را سامان دهد چه در حوزه رسانه و چه در سایر حوزه‌ها.

 

 به عنوان سوال پایانی، آیا حمایت‌ها از نسخه‌های داخلی شبکه‌های اجتماعی کافی بوده است؟

قبلا هم اشاره کردم متاسفانه ‌پیام‌رسان‌های داخلی به شدت مظلوم واقع شدند. از یک سو طوری تبلیغ شد که گویا انواع حمایت‌ها از اینها صورت می‌گیرد ولی از سوی دیگر در پشت پرده، حداقل حمایت‌ها نیز صورت نگرفت. تا جایی که من خبر دارم بسیاری از این حمایت‌های مورد نیاز، مالی نیست و بعضا پشتیبانی‌های معنوی و حاکمیتی است که این هم صورت نگرفته و انواع کارشکنی‌ها در مسیر کاری این شبکه‌ها وجود دارد. 

اصلا مسئولان، این پیام‌رسان‌ها را جدی نگرفته‌اند و به آنها اعتماد نکرده‌اند. وقتی مسئولین ما به جوانان خودمان اعتماد ندارند چگونه توقع داریم کارهای بزرگ بکنیم و قله‌های رفیع را فتح کنیم. اگر ده درصد اعتمادی که رهبری به جوانان می‌کنند هر یک از مسئولان ما به جوانان داشتند وضعیت امروز خیلی متفاوت بود.

(منبع:پایگاه اطلاع‌رسانی پدافند سایبری)

رییس پلیس فتا تهران بزرگ نسبت به سوءاستفاده از اطلاعات شخصی و محرمانه افراد در نسخه‌های جعلی تلگرام هشدار داد.

سرهنگ تورج کاظمی (رییس پلیس فتا تهران بزرگ) در گفت‌وگو با خبرنگار ایلنا درباره نسخه‌های جعلی تلگرام گفت: بعد از فیلتر تلگرام، کاربران از نسخه‌های مشابه این پیام‌رسان استفاده می‌کنند و توصیه ما این است که برای اینکه داده‌ها و اطلاعات شخصی و محرمانه افراد حفظ شود از شبکه‌های اجتماعی خارج از کشور که به طور مداوم تبلیغ می‌شود، استفاده نکنند، چراکه دسترسی به ادمین‌های ایجاد کننده این شبکه‌های اجتماعی برای ما میسر نیست.

وی ادامه داد: از آنجا که امکان تایید و رد این شبکه‌‌ها وجود ندارد، بنابراین توصیه می‌کنیم که افراد از این شبکه‌های اجتماعی استفاده نکنند، چراکه سوءاستفاده‌های متفاوتی می‌توان از این طریق انجام داد و کاربران را مورد تهدید قرار داد.  در این زمینه پرونده خاصی تاکنون به ما ارجاع داده نشده است، اما به دلیل اینکه از این طریق احتمال سوءاستفاده و فریب کاربر وجود دارد و ضمن اینکه ما دسترسی به ادمین این گونه شبکه‌ها نداریم، توصیه می‌کنیم مورد استفاده قرار نگیرد.

رییس پلیس فتا تهران بزرگ در خصوص کلاهبرداری از طریق سایت دیوار و شیپور تاکید کرد: نظارت کاملی بر سایت دیوار و شیپور داریم و در صورتی که احساس کنیم نیاز به تذکر و هشدار است و این سایت‌ها باید مواردی را رعایت کنند، حتما با هماهنگی مرجع قضایی نسبت به احضار آنها اقدام کرده و موارد خاص را به آنها تاکید می‌کنیم، اما این سایت‌ها هیچ وقت در این خصوص اقدامی را انجام نداده و موارد خاص را به ما اعلام نکرده‌اند.

سرهنگ کاظمی ادامه داد: متاسفانه کاربران در این حوزه بی‌توجهی و بی‌دقتی می‌کنند و بیشترین علت سوءاستفاده از افراد در این سایت‌ها، طمع زیاد است. توصیه می‌کنیم، کاربران حتما در خصوص آگهی‌هایی که در این گونه سایت‌ها می‌شود، دقت بیشتری داشته باشند و چنانچه تمایل به معامله‌ای دارند قبل از اینکه جنسی در اختیار آنها قرار بگیرد، از پرداخت پول خودداری کنند. بیشتر کلاهبرداری‌ها در این حوزه صورت می‌گیرد و کاربر بدون اینکه جنسی را تحویل بگیرد، پول را پرداخت کرده و با پرداخت پول، کلاهبردار به اهداف خود می‌رسد.

وی در خصوص سیم‌کارت‌های بدون نام و نشان نیز توضیح داد: بیشتر سوءاستفاده‌هایی که از طریق این سیم‌کارت‌ها صورت می‌گیرد در حوزه مزاحمت برای افراد است. صاحبان این سیم‌کارت‌های بی‌نام و نشان بیشتر مجرمان هستند تا از این طریق بتوانند به اهداف خود با پنهان هویت خود در فضای مجازی برسند. یکی از ویژگی‌های جرائم سایبری پنهان بودن هویت است و مجرمان از این طریق به راحتی می‌توانند بدون اینکه هویت خود را مشخص کنند در فضای مجازی اقدامات مجرمانه خود را انجام دهند. متاسفانه وجود این سیم‌کارت‌های بدون نام و نشان کار پلیس را در شناسایی و برخورد با مجرمان نیز سخت‌تر کرده‌است.

رییس پلیس فتا تهران بزرگ در بخش دیگری از صحبت‌هایش درباره پولشویی در فضای مجازی گفت: سایت‌های شرط‌بندی به دلیل اینکه به راحتی می‌توانند، وجوه شهروندان را غارت کنند، محل مناسبی برای پولشویی مجرمان هستند و از این طریق مجرمان نیز اقدام به پول‌شویی می‌کنند و افرادی که پول سرقتی دارند، این پول را در این سایت‌ها وارد کرده و مبالغ مورد نظر خود را خارج می‌کنند و از این طریق پولشویی صورت گرفته و امکان شناسایی مجرمان را نیز سخت می‌کند.

وی ادامه داد: ما تلاش می‌کنیم تا این افراد را از طریق مبادی مربوطه از جمله سیستم‌های مالی، اعتباری و بانک‌ها اقدامات لازم را برای شناسایی و برخورد این افراد انجام داده و به محاکم قضایی معرفی می‌کنیم.

سرهنگ کاظمی با بیان اینکه فضای مجازی یک فضای بدون نظارت کامل و مشخص است، گفت: در تمام دنیا از جمله کشور ما ایجاد یک سایت یا صفحه مجازی نیاز به متولی خاصی ندارد، حال این صفحه می‌تواند صفحه همسریابی یا دوست‌یابی باشد. در این فضای لایتناهی هر کسی می‌تواند یک صفحه ایجاد کرده و هر کاربری نیز این صفحه ایجاد شده را مشاهده کند؛ پس قاعدتا نمی‌توانیم بگوییم که باید متولی خاصی برای این منظور باشد یا فردی یا دستگاهی بر آن نظارت داشته باشد، چراکه همانطور که گفتم در دنیا برای ایجاد یک صفحه مبادی ورودی خاصی لازم نیست و نباید برای آن از موسسه یا ارگانی مجوز دریافت کرد.

سرهنگ کاظمی تصریح کرد: برای مدت کوتاه یک ماهه یا چند ماهه می‌توان بدون اینکه هزینه‌ای برای آن تقبل کرد، یک سایت را راه‌اندازی کرد و بر این اساس هر کسی در هر نقطه‌ای از دنیا می‌تواند صفحه‌ای را بدون اینکه مجوزی دریافت کند، ایجاد کند. بنابراین کاربران باید دقت بیشتری داشته باشند تا از در دام صفحات مربوط به کلاهبرداری و موارد غیرقانونی گرفتار نشوند.

وی همچنین در خصوص کانال‌هایی که کاربر را ترغیب به خودکشی می‌کنند، گفت: ما همه کانال‌های مختلف در شبکه‌های مجازی را رصد می‌کنیم و تا جایی که امکان داشته باشد در صورت مشاهده چنین کانال‌هایی به مبادی مربوطه اعلام کرده و برای فیلترینگ این نوع کانال‌ها اقدام می‌کنیم، از آنجا که این نوع کانال‌ها در داخل کشور اداره نمی‌شوند، امکان مسدودسازی آنها به صورت کامل وجود ندارد و تنها اقدامی که می‌توانیم انجام دهیم این است که این سایت‌ها را معرفی کنیم تا فیلتر شوند.

رییس پلیس فتا تهران بزرگ ادامه داد: در حوزه تهران بزرگ مورد خاصی در این زمینه در سال جاری دیده نشده، البته ممکن است مواردی در دیگر استان‌ها وجود داشته و از طریق پلیس‌های فتا در سراسر کشور شناسایی شده‌ و به سازمان مربوطه برای فیلترینگ اعلام شده باشند.

مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم در نامه ای به رئیس قوه قضاییه وضعیت فضای مجازی در کشور را بغرنج و اسف بار دانست و اجرای فوری قانون مسدود‌سازی تلگرام ، اینستا‌گرام و جلوگیری کامل از فعالیت‌ فیلتر‌شکن‌ها را خواستار شد.

به گزارش فارس متن نامه مجمع نمایندگان طلاب و  و فضلای حوزه علمیه قم به رئیس قوه قضائیه به شرح زیر است: 

جناب آیت‌الله آملی لاریجانی (دام ظله)

ریاست محترم قوه قضائیه

سلام علیکم

وضعیت بغرنج و أسف‌بار حاکم بر فضای مجازی، و وابستگی کشور در این حوزه بسیار مهم و راهبردی، زمینه‌ساز تشدید جنگ رسانه‌ای و افزایش ‌فشارها و مشکلات اقتصادی بر ملت ایران شده است، و به نظر می‌رسد در صورت عدم اقدام مناسب، مخاطرات جدی‌‌تری نیز فراروی کشور قرار خواهد گرفت.

به رغم وجود ظرفیت‌ها و توانمندی‌های چشم‌گیر داخلی، و با وجود گذشت حدود هفت سال از تشکیل شورای عالی فضای مجازی با اهداف روشن ابلاغی از سوی رهبری معظم انقلاب، متأسفانه امروز فضای مجازی از عقب‌مانده‌ترین و وابسته‌ترین عرصه‌های کشور است.

علت اصلی این وابستگی، تفکر و جریانی است که از حدود دویست سال قبل در کشور ریشه‌ دوانده، و انقلاب اسلامی در تقابل با آن شکل گرفت؛ جریانی که اولا درمان مشکلات کشور را در خارج می‌جوید؛ ثانیا، ‌نگاهش به تجدد، سطحی و غیرعمیق است.

جریانی که پیشرفت در حوزه فضای مجازی را توسعه ظاهری این فناوری در کشور دانسته، رشد مصرف‌‌گرایی و افزایش امکانات فضای مجازی هرچند در بستر خارجی را نشانه توسعه‌یافتگی تلقی می‌کند.

از مهم‌ترین عرصه‌های فضای مجازی، شبکه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌ها است. با وجود قابلیت‌های مهم داخلی و به رغم راه‌اندازی شبکه پیام‌‌رسان داخلی قبل از فراگیری شبکه‌های خارجی، جریان حاکم بر وزارت ارتباطات ـ در سایه انفعال دبیرخانه شورای عالی فضای مجازی ـ با بی‌اعتنایی به ظرفیت داخلی، و متقابلا، فراهم‌سازی آزادی عمل برای پیام‌رسان‌های خارجی، بلکه حمایت مؤثر از برخی از آنها، با نقض قوانین نظام اسلامی، کشور را به جولانگاه شبکه‌های خارجی و مخالف نظام تبدیل کرده است.

از مهم‌ترین این شبکه‌ها، تلگرام و اینستاگرام هستند که زمینه‌‌های شکل‌گیری و بروز آسیب‌های متعدد اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و امنیتی را رقم زد‌ه‌اند.

از جمله آسیب‌ها، می‌توان به دسترسی دشمنان به داده‌های عظیم (Big Data) اشاره نمود. پس از کش‌و‌قوس‌های فراوان، حکم مسدود‌سازی تلگرام در اردیبهشت‌ماه سال جاری، از سوی قوه قضائیه ـ با هدف جلوگیری از آسیب‌های متعدد  این شبکه و جایگزینی پیام‌رسان‌های داخلی ـ صادر شد.  

باتوجه به القای قطعی بودن فیلتر تلگرام، و در کمتر از ۱۰ روز محدودیت‌های اعمال‌شده بر  این شبکه، گزارش‌ها و آمار رسمی، نشان‌دهنده اقبال روزافزون مردم به پیام‌رسان‌های داخلی بود؛ اما، متأسفانه این روند پس از مدتی کُند، و درنهایت متوقف گردید. مهم‌ترین دلیل توقف رشد پیام‌رسان‌های داخلی عبارت بود از: باز شدن مجدد فیلترشکن‌ها و تبلیغات و سوق دادن مردم به سمت پوسته‌های فارسی تلگرام؛ یعنی «تلگرام‌ طلایی» و «هات‌گرام».

علت اصلی صدور مجوز فعالیت به دو پوسته تلگرامی و تمدید این مجوز، «عدم ظرفیت و توانمندی شبکه‌های داخلی جهت پاسخ‌گویی به نیازهای ده‌ها میلیون کاربر ایرانی» عنوان شده است.

با پی‌گیری‌‌های به عمل آمده و تحقیقات میدانی انجام شده، بدست آمد: شبکه‌های پیام‌رسان ایرانی ظرفیت تأمین نیازهای داخلی را دارند؛ اما برخی از دست اندرکاران، با عدم ارائه امکانات لازم به آنها، از جمله امکاناتی که دراختیار تلگرام‌طلایی و هاتگرام گذاشته شده، درصدد ناتوانمند نشان‌دادن آنها در پاسخ‌گویی به نیازهای داخلی هستند. (توضیحات بیشتر و مستندات در این زمینه، در نامه تفصیلی آورده شده است).

با توجه به برخی شواهد و اخبار، به نظر می‌رسد تلاش عده‌ای بر آن است تا با خرید زمان و تمدید مهلت فعالیت دو پوسته تلگرامی، عضویت اکثریت مردم در این شبکه باقی باشد تا تلگرام به نقطه فرار (از طریق فناوری بلاک‌چین) برسد؛ نقطه فرار به معنای بسیار سخت شدن مسدود‌سازی است.

از علل این تغییر وضعیت، توزیع ارز دیجیتال «گرام» است که با راه‌اندازی آن، وضعیت بحرانی اقتصاد کشور وارد مراحل پیچیده‌تری  می‌شود. افراد مذکور،‌ در صورت شکست پروژه رسیدن تلگرام به نقطه فرار، به‌دنبال جایگزینی پیام‌‌رسان خارجی دیگر (سیگنال یا دیالوگ یا…) هستند تا  بیش از ۳۰ میلیون کاربری را که در تلگرام نگه داشته‌اند، به آن پیام‌رسان خارجی سوق دهند!!!

جناب آیت‌الله آملی لاریجانی، ریاست محترم قوه قضائیه! با ملاحظه مطالب ذکر شده، طلاب و فضلای انقلابی حوزه‌ علمیه قم ـ که جمعی از آنها از شاگردان حضرتعالی هستند ـ دو خواسته مشخص از مجموعه تحت امر جنابعالی دارند:

اجرای فوری قانون مسدود‌سازی تلگرام، و جلوگیری کامل از فعالیت‌ فیلتر‌شکن‌ها، به‌ویژه فعالیت دو پوسته تلگرام ‌طلایی و هاتگرام؛
فراهم کردن مقدمات مسدودسازی شبکه‌های خارجی مغایر با قوانین کشور، به‌ویژه اینستاگرام (که فساد آن از جهاتی بیش از تلگرام است).

در پایان، ذکر چند مطلب را لازم می‌دانیم:

چنان‌که روشن است، نویسندگان این نامه، معتقد به برخورد صرفاً سلبی نیستند؛ بلکه بر این باورند، توان و ظرفیت داخلی برای پاسخ‌گویی به نیاز داخلی در زمینه استفاده از شبکه‌‌های اجتماعی کاملاً موجود است.

در همین راستا، پیگیری این موارد را لازم می‌دانند: أ) ارائه امکانات لازم مانند سرور و پهنای باند اختصاص‌یافته به پوسته‌های تلگرامی به پیام‌رسان‌های داخلی؛ ب) الزام اپراتورهای کشور به حمایت و همکاری با پیام‌رسان‌های داخلی؛ ج) حمایت رسانه‌ای به‌ویژه رسانه ملی از پیام‌رسان‌های داخلی؛ د) ارتقای کمی و کیفی پیام‌رسان‌های داخلی در فضای رقابتی با همکاری دولت و بخش خصوصی؛ با توجه به اینکه فضای مجازی به صورت عام، و شبکه‌های اجتماعی به صورت خاص به‌دلیل تأثیرات فراوان آن در عرصه‌های گوناگون، از موضوعات و مسائل ملی هستند، نباید به‌‌‌آنها به‌عنوان مسئله‌ای جزئی و خُرد نگریسته شود؛ بنابراین، مسئولان فضای مجازی کشور باید تمام تلاش و همت خود را در راستای حمایت از این شبکه‌ها و رفع برخی نقایص به‌کار گیرند.

قطعا، پیشرفت کشور در زمینه شبکه‌های اجتماعی به صورت خاص، و فضای مجازی به صورت عام، نیازمند حمایت‌های جدی دولت و مسئولان است؛ متأسفانه، عملکرد مسئولان وزارت ارتباطات، موجب قوت گرفتن این ذهنیت شده است که این وزرات خانه به دلایلی از جمله کسب درآمد بیشتر از طریق فروش پهنای باند خارجی و نیز دستیابی به منافع جناحی و سیاسی، حامی شبکه‌های خارجی و مانعی برای توسعه شبکه‌های داخلی است؛ بنابراین، لازم است بر عملکرد این وزارت‌خانه در نحوه تعامل با شبکه‌های داخلی نظارت بسیار جدی صورت گیرد؛ به رغم آن که مشکل اصلی کشور، مسائل اقتصادی است، اما همان‌گونه که مقام معظم رهبری در سخنرانی‌های اخیرشان فرمودند: «دشمن از ابزار رسانه، برای اثرگذاری بر افکار عمومی استفاده می‌کند» و «در کنار جنگ اقتصادی، یک جنگ مهم رسانه‌ای و تبلیغاتی نیز در جریان است که بیشتر اوقات از آن غفلت می‌شود».

اساساً، شبکه‌‌‌های اجتماعی تلگرام و اینتساگرام، از عواملی هستند که دشمن با تکیه بر آنها از طریق دسترسی به اطلاعات و داده‌های عظیم (Big Data) می‌تواند جنگ اقتصادی را به نفع خود ادامه دهد.

از مجموع گزارش‌ها و شواهد می‌توان اطمینان پیدا کرد بخشی از مشکلات و ناهنجاری‌های اقتصادی کنونی، با تسلط دشمن بر فضای مجازی و بیگ‌ دیتای کشور مرتبط است.

از سوی دیگر، با اقداماتی که مدیر تلگرام وعده آن را داده یعنی ارائه خدمات در بستر فناوری بلاک‌چین، و رواج پول مجازی «گرام»، در صورت عدم اقدام فوری در مسدود‌سازی تلگرام، بحران اقتصادی می‌تواند کشور و نظام را به مرحله خطرناک‌تری پیش برد؛ طلاب و فضلای انقلابی متخصص در حوزه فضای مجازی، آماد‌گی دارند برای اثبات تمام مواردی که در این نوشته ذکر شد (و نیز برخی مسائل خاص که نمی‌توان در این نامه بیان کرد)، با متولیان و مسئولان فضای مجازی ـ اعم از مدیران وزارت ارتباطات و دبیرخانه شورای عالی فضای مجازی ـ جلسه مباحثه و مناظره در حضور حضرتعالی تشکیل دهند.

توضیحات بیشتر درباره آنچه ذکر شد، در نامه تفصیلی خدمتتان تقدیم می‌شود.

مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم

آبان ۱۳۹۷

دستکاری غیرمجاز کانال‌ها در تلگرام طلایی!

يكشنبه, ۲۰ آبان ۱۳۹۷، ۰۳:۰۴ ب.ظ | ۰ نظر

اشکان خسروپور - بررسی فنی ادعای مدیران کانال‌های تلگرامی که می‌گویند نسخه‌های کپی تلگرام با دسترسی‌های غیرعادی در حال کم و زیاد کردن کاربران کانال‌های این پیام رسان هستند.
دسترسی‌های غیرعادی نسخه‌های فرعی یا کپی تلگرام به اطلاعات کاربران همیشه یکی از مهم‌ترین سوژه‌های مورد توجه فعالان فضای مجازی در چند‌ماه اخیر بوده است. در آخرین واکنش، یکی از نمایندگان سابق مجلس با اشاره به کم شدن تعداد کاربرانش ادعا کرده که صرفا کسانی که عضو نسخه‌های کپی تلگرام بوده‌اند از کانال‌هایی خاص کم شده‌اند. این ادعا در حالی مطرح می‌شود که کانال‌های مختلفی در چند‌ ماه اخیر از کم شدن ناگهانی و غیرعادی کاربرانشان شکایت داشته‌اند. کارشناسان فنی در گفت‌وگو با همشهری تأیید کرده‌اند که از نظر فنی امکان دستکاری تمام امکانات تلگرام از طریق نسخه‌های فرعی تلگرام با توجه به بررسی کدهای آنها وجود دارد.

بلاک شدن کاربران 
مشکل از حدود 2‌ماه پیش آغاز شده است و فقط به یک یا 2کانال تلگرامی نیز مربوط نمی‌شود. تعداد اعضای این کانال‌ها مرتب در حال کاهش است؛ آن‌ هم درحالی‌که خود اعضا چنین درخواستی را مطرح نکرده‌اند. آنها وقتی خواسته‌اند دوباره وارد کانال دلخواه‌شان شوند، با پیام خطا روبه‌رو شده و اینطور به‌نظرشان می‌رسید که از دسترسی به محتوای کانال – حتی درصورت تأیید ادمین– منع شده‌اند. نقطه مشترک بین تمام کاربرانی که با این مشکل مواجه شده‌اند، استفاده‌شان از نسخه‌های فرعی تلگرام یعنی هاتگرام یا تلگرام طلایی بوده است. جالب اینکه، مشکل بعد از حذف نسخه فرعی تلگرام و استفاده از نمونه اصلی برطرف شده ‌است.

بررسی فنی یک ادعا
گروهی اعتقاد دارند که نسخه‌های کپی تلگرام می‌توانند به‌صورت کامل کانال‌های دیده شده توسط کاربران خود را کنترل کنند. این مسئله به‌معنای آن است که مثلا کانال‌هایی در تلگرام اصلی وجود دارد اما در نسخه‌های کپی تلگرام که بدون مشکل فیلترینگ کار می‌کنند دیده نمی‌شوند؛ مثلا در این نسخه‌ها می‌توان به‌صورت ناگهانی کانال‌هایی با تعداد اعضای بالا تشکیل داد و افراد را به‌صورت خودکار عضو آنها کرد و یا اعضای کانال‌ها را کم یا زیاد کرد.
رمزگذاری پیام‌ها در تلگرام یکی از نکاتی است که گردانندگان نسخه‌های کپی یا پوسته‌های تلگرام بر آن تأکید می‌کنند و می‌گویند که حتی اگر بخواهند به اطلاعاتی دسترسی داشته باشند، چون این داده‌ها توسط تلگرام کدگذاری شده، غیرقابل خواندن است. آنها می‌گویند: نسخه‌های فرعی تلگرام در بهترین حالت فقط به داده‌های کانال‌های عمومی دسترسی دارند که آن هم تفاوتی با دسترسی مردم عادی ندارد. اما نمی‌توانند بر رفتار کاربران تأثیری گذاشته یا آنها را از حضور در یک کانال منع کنند. یکی از مشاوران پیام‌رسان تلگرام طلایی پیش‌تر درباره اینکه این نسخه فرعی چه رفتاری در قبال اعضای کانال‌ها می‌تواند ارائه کند، به همشهری گفته بود: «ما امکان شناسایی شخص را نداریم اما می‌توانیم دسترسی به محتوای نامطلوب را محدود کنیم یا جلوی آن را بگیریم. اگر فرضا یک گروه با محتوای مستهجن یا تروریستی وجود داشته باشد، با استفاده از «اصول» یا Policy تلگرام این دسترسی‌ها را محدود می‌کنیم. در واقع این ما نیستیم که چنین کاری می‌کنیم. خود تلگرام بنابر اصول سختگیرانه‌اش، بر محتواهای غیرعادی، محدودیت ایجاد می‌کند.»
علیرضا ابراهیمی که پیش‌تر کدنویسی‌های نسخه‌های فرعی تلگرام را از نظر رفتار این نسخه‌ها با کاربر در گروه‌ها و کانال‌ها بررسی کرده، اما می‌گوید: «از نظر فنی تقریبا هر کاری امکان‌پذیر است چون اطلاعات کاربران و کانال‌ها از یک بستر مشخص رد می‌شود و دسترسی به اطلاعات آن غیرممکن نیست. نسخه‌های فرعی تلگرام می‌توانند بدون اطلاع یا با اطلاع کاربر برخی فعالیت‌ها را انجام بدهند و این اصلا دور از انتظار نیست.» او می‌گوید: «بررسی‌ کدنویسی‌های تلگرام طلایی نشان می‌دهد، این نسخه فرعی تلگرام می‌تواند بدون اطلاع کاربر، او را در یک کانال خاص عضو کند. این کار با استفاده از تابع  add To Channel که در کلاس Sls Message Holder قرار دارد انجام می‌شود.» بررسی دقیق‌تر اطلاعات درون کدنویسی‌های تلگرام طلایی نشان می‌دهد، این نسخه فرعی تلگرام می‌تواند یک کاربر را بدون اطلاع و تمایل او از کانال موردنظر خارج کرده و سابقه کانال را نیز پاک کند. این برنامه می‌تواند مدیر یا ادمین کانال را نیز از برنامه بیرون بفرستد.
یاشار شاهین‌زاده، کارشناس امنیت سایبری که پیش‌تر بخشی از روش کار این نسخه‌های فرعی را بررسی کرده، به همشهری می‌گوید: «نکته مهمی که باید مورد توجه قرار گیرد این است که تمامی این فعالیت‌ها بدون اطلاع و رضایت کاربر انجام می‌پذیرند. در حقیقت از منابع شبکه و اکانت تلگرام کاربر برای رسیدن مقاصد دلخواهشان استفاده می‌کنند. پیش از اجرای این اقدامات هیچ نیازی به تأیید کاربر یا اطلاع او از اینکه چه اتفاقی در حال رخ دادن است، وجود ندارد.»


بررسی کدهای یک کپی تلگرام
در بررسی کدهای یک نسخه‌ مشهور کپی تلگرام، کارشناسان فنی 3نوع قابلیت غیرمتعارف را کشف کرده‌اند. علیرضا ابراهیمی، یاشار شاهین‌زاده و حسن کرامت‌پور کدهای دیکامپایل شده یکی از نسخه‌های مشهور کپی تلگرام که امکان دسترسی بدون فیلتر به کاربران را می‌دهد، بررسی کرده‌اند.
دسته اول فعالیت‌های غیرمتعارف مواردی است که با دریافت نوتیفیکشن‌ها فعال می‌شوند، دسته دوم به‌صورت سرویس در کلاینت تلگرام طلایی در حال اجرا هستند و به‌صورت دوره‌ای گزارش‌هایی برای سرور تلگرام طلایی می‌فرستند و درنهایت قابلیت‌هایی که با یک رخداد خاص مثلا دریافت پیام خاصی فعال می‌شوند. نسخه مورد بررسی قرار گرفته یک کتابخانه push notification به‌نام One Signal استفاده و دستورات خود را از طریق آن دریافت می‌کند. کلاس handleRequest و تابع handlePush مسئول تشخیص و اجرای دستورات سرور هستند. اینها مواردی درباره مدیریت کانال‌های تلگرام به‌حساب می‌آید.

   با گرفتن نوتیفیکیشن نوع۲، تلگرام طلایی می‌تواند بدون اطلاع کاربر، او را در یک کانال خاص عضو کند. این کار با استفاده از تابع add To Channel که در کلاس Sls Message Holder قرار دارد انجام می‌شود.


   با دریافت نوتیفیکیشن از نوع۹ نسخه کپی تلگرام با اطلاعات دریافتی در نوتیفیکیشن می‌تواند بدون اطلاع کاربر یک رکورد به دفترچه تلفن کاربر اضافه کند و این کار با استفاده از تابع add Contact که در کلاس Utilities قرار دارد، انجام می‌شود.

   نوتیفیکیشن نوع۱۵ به سازندگان نسخه کپی تلگرام این امکان را می‌دهد تا یک کاربر را بدون اطلاع و تمایل او از کانال مورد نظرشان خارج کرده و همینطور سابقه کانال را هم پاک کنند.

   امکانی که وجود دارد

کارشناسان فنی در حوزه شبکه‌های اجتماعی و فضای مجازی مدت‌هاست تأکید می‌کنند که از نظر فنی امکان هرگونه تصرف در محتوای تلگرام با استفاده از نسخه‌های کپی تلگرام وجود دارد. مدیران نسخه‌های فرعی تلگرام نیز این امکان را کتمان نمی‌کنند اما می‌گویند: به‌دلیل اینکه سابقه خوبی در حوزه خدمات مجازی دارند، از این کار اشتباه اجتناب می‌کنند. محمدرسول کاظمی، مدیر یکی از پیام‌رسان‌های داخلی(آی‌گپ) درباره اینکه پوسته‌های فرعی چقدر امکان دخل و تصرف به اطلاعات کاربران را دارند، می‌گوید: «اطلاعات این پوسته‌ها از روی یک بستر رد می‌شود که فیلتر نیست و در دسترس است. اینکه از نظر فنی می‌توان روی این بستر هر کاری را انجام داد، ‌بر کسی پوشیده نیست. (منبع:همشهری)

جاسوسی از ایرانیان در تلگرام

يكشنبه, ۲۰ آبان ۱۳۹۷، ۰۲:۵۶ ب.ظ | ۰ نظر

کارشناسان امنیت سایبری تعدادی شرکت را شناسایی کردند که ترافیک کاربران ایرانی تلگرام را به‌منظور سرقت اطلاعات پایش می‌کردند.
کارشناسان شرکت امنیت سایبری سیسکو تالوس (Cisco Talos) در گزارشی اعلام کردند که  یک‌سری شرکت‌ با انگیزه جاسوسی سایبری از سال ۲۰۱۷ فعال بودند و تلاش می‌کردند به اطلاعات ۴۰ میلیون کاربر ایرانی در تلگرام دسترسی پیدا کنند.
در بررسی‌های صورت‌گرفته توسط کارشناسان مشخص شد که هکرهای فعال در این شرکت‌ها با ایجاد صفحات جعلی برای ورود و همچنین بدافزارهایی دارای ظاهر نرم‌افزارهای قانونی، سعی در فریب کاربران دارند. هکرها با استفاده از پروتکل http، ترافیک کاربران را زیر نظر گرفته و افرادی را که در این شبکه‌های اجتماعی فعال هستند، شناسایی می‌کردند. در ابتدای امر، هکرها نرم‌افزار جعلی تلگرام را طراحی کرده و با دور زدن فروشگاه اینترنتی گوگل کاربران را به دانلود آنها تشویق می‌کنند. در گام بعدی وقتی کاربری به دام افتاد و از نسخه جعلی تلگرام استفاده کرد، هکرها با سرقت اطلاعات مخاطبان، گستره نفوذ خود را وسیع‌تر می‌کردند.
علاوه‌بر تلگرام، مجرمان سایبری روی سرقت اطلاعات افراد از اینستاگرام نیز سرمایه‌گذاری کرده‌اند. در این نوع از نفوذ نیز همانند روش بالا، کاربران یک برنامه اینستاگرام تقلبی طراحی کرده و از طریق مبادی رسمی و غیر رسمی با عناوینی مانند به‌روزرسانی، کاربران را به دانلود آنها سوق می‌دهند. از این طریق اطلاعاتی مانند نام کاربری و گذرواژه کاربران سرقت می‌شود.
چندی پیش نیز شرکت کسپرسکی از وجود یک آسیب‌پذیری روز صفرم در تلگرام دسکتاپ خبر داده‌بود. این آسیب‌پذیری نوعی درِ پشتی است که از مارس ۲۰۱۷ برای استخراج بیت‌کوین به کار می‌رفت. این روزها، استخراج بیت‌کوین از طریق بدافزارها بسیار رونق گرفته‌است. محققان کسپرسکی می‌گویند در این آسیب‌پذیری از متد راست به چپ (مخصوص زبان‌هایی که از راست به چپ نوشته می‌شوند، مانند عربی و عبری) استفاده شده‌‌است.
یک مهندس آمریکایی به نام ناتالیل ساچی در توییتر خود نوشت: تلگرام پیام‌های شما را در بانک حفاظت‌نشده اطلاعات «SQLite» نگهداری می‌کند که من به آسانی آن را باز کردم.
همچنین وی عملکرد گفت‌وگوی محرمانه را در تلگرام، تست کرد و معلوم شد همه پیام‌ها ازجمله پیام‌های محرمانه وارد یک بانک اطلاعات می‌شوند و این شخص پس از تغییر نوع فایل حتی توانست به تصاویر ارسالی در پیام‌های کاربران دسترسی پیدا کند.
منبع:سایبربان
 

مدیرعامل خبرگزاری فارس گفت: وزارت ارتباطات و قوه قضائیه، ۲ پیام‌رسان طلاگرام و هاتگرام را قانونی می‌دانند و فیلتر نکرده‌اند، بنابراین برای فعالیت در این پیام‌رسان‌ها، منعی برای خبرگزاری فارس نیست.

به گزارش فارس، پیام تیرانداز در جلسه شورای مدیران خبرگزاری فارس گفت: مهلت اعلام شده به نسخه های داخلی تلگرام پایان یافته و با توجه به ادامه فعالیت عادی و بدون اعمال فیلترینگ این پیام رسان ها، ظاهرا مشکل مجوز آنها توسط وزارت ارتباطات برطرف شده است و بنابراین ما هم منعی هم برای ادامه فعالیت در آنها نمی بینیم.

وی با اشاره به مخاطرات پیام رسان ها و شبکه های اجتماعی که نظارت بر آنها ممکن نیست، گفت: به مخاطره افتادن امنیت ملی و  روانی مردم با فضاسازی و دروغ پردازی دشمنان ایران، فقط بخش کوچکی از تهدیدهای این شبکه ها است.

تیرانداز خروج اطلاعات و داده کاوی صورت گرفته برپایه آن را انگیزه اصلی مالکان این شبکه ها از ارائه خدمات رایگان دانست و افزود: با توجه به پشت پرده اصلی گردانندگان این شبکه ها و ماهیت استکباری آنها، اکثر تحلیل هایی که از این اطلاعات انبوه به دست می آورند را در اختیار شبکه های جاسوسی قرار داده و علیه مردم کشور به کار می برند.

مدیرعامل خبرگزاری فارس همچنین با اشاره به سازوکار شبکه های اجتماعی نظیر اینستاگرام و اثرات ضد فرهنگی آن، خطر عدم نظارت بر این شبکه ها را متوجه فرهنگ کشور ارزیابی کرد و آن را بسیار خطرناک تر از تلگرام دانست.

تیرانداز افزود: متاسفانه دولت علیرغم وعده های خود نتوانست، به درستی از پیام رسان‌های داخلی حمایت کند و این امر باعث شد بخش زیادی از مردم به سمت نسخه‌های مشابه و داخلی تلگرام هدایت شوند.

وی افزود: اینکه عده ای می‌گویند خروج از تلگرام توسط بخش هایی از دولت برای خارج کردن رسانه های انقلابی از پیام رسان های فراگیر، طراحی شده است را قبول نداریم اما معتقدیم دولت می توانست مساله فراگیر شدن و استفاده از پیام‌رسان‌های بومی را بهتر مدیریت کند.

مدیرعامل خبرگزاری فارس در بخش دیگری از سخنانش تصریح کرد: به رغم  همه تهدیدات، رسانه باید بتواند از تمام ظرفیت‌های قانونی برای ارتباط با مخاطبان استفاده کند، و چه بسا در بستری که فضای عمومی را پر از شایعه و فضای روانی می کند، نقش روشنگری خود را فعالانه تر ایفا نماید،  بنابراین خبرگزاری فارس همچنان در همه پیام رسان‌های قانونی از جمله هاتگرام و طلاگرام که بیش از ۳۰ میلیون کاربر دارد، فعالیتش را ادامه می دهد.

وی در تشریح دلایل خروج خبرگزاری فارس از تلگرام، این اقدام را همراهی در جهت فراگیر شدن استفاده از پیام‌رسان های داخلی بیان کرد و افزود: امیدواریم با تدابیر و پشتیبانی‌های مسئولین، ظرفیت پیام رسان های داخلی مردم را بی نیاز از نسخه های خارجی نماید.

تیرانداز بر عدم بازگشت خبرگزاری فارس به پیام رسان اصلی تلگرام تاکید کرد و افزود: هیچ برنامه ای برای بازگشت به تلگرام نداریم اما با توجه درخواستهای متعدد مخاطبان و فعالیت قانونی و بدون مشکل هاتگرام و طلاگرام، در کنار فعالیت در سایر پیام رسانهای داخلی، در این دو پیام رسان نیز فعالیت خواهیم کرد.

مدیرعامل خبرگزاری فارس در عین حال تصریح کرد: اگر نهادهای قانونی درباره فعالیت این دو پیام‌رسان، تصمیم دیگری بگیرند طبعاً خبرگزاری هم از آن تبعیت خواهد کرد.

رضا تقی‌پور، عضو شورای عالی فضای مجازی در گفت‌و‌گو با خبرنگار پایگاه اطلاع‌رسانی پدافند سایبری گفت: فضای سایبری به دلیل پویایی و تغییرات زیادی که دارد مانند ویژگی‌هایی همچون گمنامی و شرایط حاکم بر اینترنت، بسیاری از تهدیدات در این فضا قابل پیگیری و منشأیابی نیستند که اهمیت پرداختن به موضوع پدافند غیرعامل در حوزه سایبری را نشان می‌دهد.

وی افزود: بر طبق آمارهای قابل انتشار، علی‌رغم تمام سرمایه‌گذاری‌هایی که در حوزه امنیت و پدافند غیرعامل حوزه سایبری انجام می‌شود مشاهده می کنیم که باز هم تهدیدات بر فرصت‌های موجود سبقت می‌گیرند مثلا طبق آمارها در ۵ سال گذشته،  جرایم سایبری ۱۰ برابر یعنی ۹۹۴ درصد، رشد داشته‌اند که به همین نسبت، تهدیدات در حوزه‌هایی که آمارهای آن منتشر نمی‌شود هم فزاینده است.

وزیر اسبق ارتباطات و فناوری اطلاعات خاطرنشان کرد: در چنین فضایی، طبیعی است که نسبت به مصون‌سازی و حفاظت از زیرساخت‌های حیاتی کشور، با سرمایه‌گذاری مناسب در پدافند غیرعامل اقداماتی را انجام دهیم که کشور در مواجه با تهدیدات دچار خسارت نشود.

تقی‌پور ادامه داد: در حوزه زیرساختی تلاش‌هایی صورت گرفته است به خصوص سازمان پدافند غیرعامل و قرارگاه پدافند سایبری از نهادهایی بودند که اقدامات خوبی را در سال‌های اخیر انجام دادند اما در زمینه قوانین و مقررات کشور، در حوزه‌های امنیت، مصون‌سازی و حفاظت از زیرساخت‌ها در برابر تهدیدات سایبری خلأ قانونی داریم و لازم است که مجلس شورای اسلامی با همکاری دستگاه‌های مذکور از جمله پدافند غیرعامل قوانینی را تصویب کند تا با پیشگیری‌های به موقع، کسب آمادگی و سرمایه‌گذاری های لازم در حوزه پدافند، این فضا را مدیریت کنیم.

وزیر اسبق ارتباطات و فناوری اطلاعات با بیان اینکه طبق پژوهش‌های کشورهای پیشرفته، تهدیدات سایبری نسبت به فرصت‌های این حوزه بیشتر است، افزود: اگر در زمینه پدافند سایبری سرمایه‌گذاری انجام نشود؛ با توسعه فضای مجازی مشکلات نیز گسترش می‌یابد و امکان دارد بسیاری از فعالیت‌های مجازی چون تبادلات اقتصادی و تجاری در فضای سایبری دچار مشکل شود.

تقی پور ادامه داد: علی رغم تأکیدات شورای عالی فضای مجازی و مصوبات این شورا، زمان‌بندی و مرحله بندی مشخصی برای تکمیل شبکه ملی اطلاعات صورت نمی‌گیرد از طرفی موضوع اینترنت ملی که مصوب قانون برنامه پنجم توسعه بود و در حال حاضر برنامه پنجم توسعه به پایان رسیده و کشور وارد برنامه ششم توسعه شده است هنوز به طور کامل عملیاتی نشده است و ما می‌بینیم که هیچ آمار و ارقام شفافی برای میزان پیشرفت شبکه ملی اطلاعات در دسترس نیست.

وی گفت: علی‌رغم اینکه همه دستگاه‌ها بر توسعه شبکه ملی اطلاعات وفاق دارند و با وجود مبانی قانونی محکم همچون مصوبه مجلس شورای اسلامی و شورای عالی فضای مجازی هم چنین مطالبات مردمی و تأکیدات مقام معظم رهبری که از روز اول بر توسعه شبکه ملی اطلاعات توجه داشتند، چون گزارش‌های شفافی ارائه نشده میزان پیشرفت پروژه مبهم است.

عضو شورای عالی فضای مجازی با بیان اینکه به نظر من نیز پیشرفت اینترنت ملی خیلی کم است، افزود: مسئولین حوزه پس از گذشت سال‌ها تعریف معینی از فازهای مختلف پروژه و زمانبندی اجرای آن به صورت شفاف و روشن در اختیار مردم قرار نمی‌دهند که این خود نقص اساسی به شمار می‌رود چون شبکه ملی اطلاعات یکی از زیرساخت‌های حیاتی است که کشور به آن نیاز دارد.

تقی‌پور افزود: از زمانی که در دولت دهم بحث اینترنت ملی را مطرح کردیم، خیلی از کشورها با الهام گرفتن از ما و نوآوری‌های خود بحث اینترنت ملی کشورشان را پیگیری کردند و امروزه کشورهای زیادی چون کره جنوبی و چین ایده‌های خود را به مرحله اجرا درآورده‌اند اما با وجود اینکه بحث اینترنت ملی در کشور ما خیلی زود مطرح شد هنوز اجرایی نشده است و این خود از عوامل ناامنی و عدم مصونیت در برابر تهدیدات فضای مجازی به شمار می‌رود.

عضو شورای عالی فضای مجازی در بخش دیگری از این مصاحبه با اشاره به موضوع فیلترینگ تلگرام گفت: در مصوبه‌ای که ۱۳ خرداد ۹۶ شورای عالی فضای مجازی داشت، خروج اطلاعات از کشور توسط شبکه‌های اجتماعی داخلی و خارجی ممنوع اعلام شده است و مسئولین باید پاسخ مطالبه مردمی را بدهند که چرا بعد از گذشت یکسال و ۴ ماه از مصوبه هنوز اقدامات جدی در این زمینه صورت نگرفته است.

تقی‌پور تصریح کرد: با استناد بر مصوبه فوق به هیچ پیام‌رسان و نرم‌افزاری اجازه داده نمی‌شود که big data  و اطلاعات خصوصی افراد را از کشور خارج کنند چون این اطلاعات از جمله مسائل حیاتی و اسرار کشور است اما باید ساز و کار پیگیری و بازخواست از مسئولین را پیش‌بینی کنیم که مصوبات قانونی را اجرا کنند.

وی اظهار کرد: تاکنون با پیام‌رسان‌های خارجی برخورد اجرایی صورت نگرفته و از آن‌ها تعهدی گرفته نشده که حق خروج اطلاعات کاربران از کشور را ندارند و علی‌رغم اینکه بسیاری از شبکه‌های اجتماعی خارجی در گذشته تعهد دادند که اطلاعات کاربران خود را در اختیار کشورهای بیگانه قرار ندهند؛ حتی این تعهدات هم مورد توجه قرار نمی‌گیرد پس در حال حاضر بزرگترین چالش مقابله با فضای مجازی، ضمانت اجرایی مصوبات توسط مسئولین است.

وی با بیان اینکه دبیرخانه شورای عالی فضای مجازی پیگیر اجرای مصوبات است، تصریح کرد: درخواست می‌کنم برای اطلاع مردم گزارشی منتشر کنند تا مردم مطلع شوند که آیا بر طبق مصوبه خرداد ماه ۹۶ حریم خصوصی آنها توسط پیام‌رسان‌های خارجی رعایت می‌شود؟

عضو شورای عالی فضای مجازی خاطرنشان کرد: بزرگترین آفت در برخورد با پیام‌رسان‌های خارجی از جمله تلگرام این است که برخی مسؤلین ارشد سیاسی کشور، به جای پرداختن به یک راه حل فنی و کارشناسانه، موضوع را به دید سیاسی نگاه می‌کنند و این مهم‌ترین مانع در مسیر اجرای مصوبات و عدم توجه به پیام‌رسان‌های داخلی است.

وزیر اسبق ارتباطات و فناوری اطلاعات ادامه داد: تلگرام در موارد بسیاری مصوبات شورای عالی فضای مجازی را نقض کرده است که مسؤلین باید پاسخ دهند که چرا با وجود نقض قوانین توسط تلگرام، برخورد مناسبی صورت نگرفت که کار به اقدام قضایی رسید.

تقی‌پور با بیان اینکه هاتگرام و تلگرام طلایی قرار بود که برای مدت محدودی جهت تسهیل مهاجرت کاربران به پیام‌رسان های داخلی فعال باشند، افزود: به دلیل نبود ضمانت اجرایی زمان فعالیت نسخه‌های فارسی تلگرام تمدید شد و توقف فعالیت آنها مطالبه مردم و دغدغه دلسوزان نظام است.

او در پایان گفت: با توجه به اینکه بالاترین نهاد تصمیم‌گیر در حوزه سایبری و سیاست‌گذاری کلی در این حوزه، بر عهده شورای عالی فضای مجازی است باید مصوبات این شورا بیشتر مورد توجه قرار گیرد و با تشکیل کمپین‌هایی می‌توان مطالبات فضای مجازی را از مسؤلان مربوطه پیگیری کرد.

ارتباط تلگرام طلایی با تلگرام همیشگی شد؟

چهارشنبه, ۱۶ آبان ۱۳۹۷، ۱۱:۵۸ ق.ظ | ۰ نظر

بازار حدود ۴۰ میلیون کاربری پیام‌رسانی مجازی در کشور بین پیام‌رسان‌های داخلی‌ها و نسخه‌های فارسی تلگرام تقسیم شده، ۱۵ میلیون کاربر در داخلی و 30 میلیون نفر در هاتگرام و طلاگرام عضو هستند که با تنگ‌تر شدن رقابت به زودی بازار حداکثر شاهد رقابت۴-۳ پیام‌رسان خواهد شد.

به گزارش فارس، در حال حاضر در بازار پیام‌رسان‌ها در کشور شاهد فعالیت حدود 5 تا 7 پیام‌رسان داخلی از جمله سروش، گپ، ایتا، بله، آی گپ، ویسپی و بیسفون، 2 نسخه (پوسته) غیررسمی تلگرام شامل هاتگرام و طلاگرام، یک پیام‌رسان خارجی و تلگرام غیرقانونی هستیم؛ اگرچهپیام‌رسان‌های خارجی و داخلی دیگری نیز استفاده می‌شوند اما چند پیام‌رسان حداقل از سایرین بیشتر شناخته شده‌اند.

به طور کلی 2 رویکرد اصلی به عنوان ایده‌آل برای ساماندهی و فعالیت پیام‌رسان‌‌های داخلی وجود داشت؛ شکل‌‌گیری اقتصاد پیام‌رسان در کشور و امن‌سازی بستر فعالیت کاربران ایرانی در فضای مجازی.

تحقیقات درباره ضرورت توسعه پیام رسان بومی از نگاه اقتصاد نشان می‌داد پیام رسان بومی، ظرفیت درآمدزایی 9 میلیارد دلاری برای کشور دارند.

پس از فیلتر تلگرام، رقابت در فضای پیام‌رسانی بین نسخه‌های فارسی تلگرام و پیام‌رسان‌های داخلی شکل گرفت.

هاتگرام و طلاگرام، دو نسخه موقت غیررسمی و فارسی تلگرام در ایران بخشی از سناریوی مهاجرت مردم از تلگرام به شبکه‌های داخلی بودند که قرار بود در نهایت از تلگرام مستقل شوند. این پیام رسان‌ها در ابتدای فعالیت کمتر از ۵ میلیون کاربر داشتند که به زودی به آمار ۳۰ میلیون کاربر رسیدند.

در تیرماه امسال عبدالصمد خرم آبادی دبیر کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه با اعلام آمار کاربران هاتگرام و طلاگرام گفته بود: «بیش از 30 میلیون کاربر ایرانی با علم به داخلی بودن نرم افزار هاتگرام و تلگرام طلایی به آن‌ها مراجعه کرده اند و در واقع با یک رفتار معنادار فیلتر شکن ایرانی را بر فیلتر شکن خارجی ترجیح داده اند.»

با تامین امنیت فعالیت کاربران در تلگرام بخشی از رویکرد اصلی ساماندهی پیام‌رسان‌‌های داخلی محقق شد، آنها سرور داخلی دارند و ارتباطات پالایش شده آنها داخل کشور گردش دارد؛ همین مزیت در کنار عدم تحقق کامل مهاجرت مردم به پیام‌رسان‌ها، نکته مثبتی برای هاتگرام و طلاگرام شد تا مهلت فعالیت آنها پس از سومین بار تمدید شود و در حال حاضر نیز طبق آخرین اعلام، حداقل تا پایان سال مجوز فعالیت دارند. 

در سوی دیگر بازار، پیام‌رسان‌های داخلی راهی سخت را آغاز کردند و باوجود قصد حمایت‌ حاکمیت برای تقویت و توسعه پیام‌رسان‌های داخلی در کشور از جمله تخصیص امکانات فنی و تسهیلات اما در عمل ناهماهنگی و چندصدایی بخش‌های اجرایی مختلف کشور، پیشرفت کار را کند کرد؛ اما علیرغم سختی راه داخلی‌ها اما دستاوردهایی نیز کسب کردند؛ تعداد کاربران پیام رسان‌های داخلی در شروع فعالیت دی ماه ٩٦ حدود ١.٥ میلیون نفر بود که در آبان 97 به ١٥ میلیون رسید.این آمار توسط حمید فتاحی معاون وزیر ارتباطات اعلام شده است. 

وی همچنین گفته: «اگر با همان روند پیش می رفتند در بهترین حالت شاید به ٣ برابر تعداد اولیه کاربر دست پیدا می کردند. البته رویه این است که در ابتدا ٧ پیام رسان معرفی شدند و از میان آنها تنها 2 پیام رسان موفق تر انتخاب و در ادامه حمایت می‌شوند.» حتی امروز پس از گذشت نزدیک به یک سال از فیلتر تلگرام هنوز بسیاری از وظایف دستگاه‌ها از جمله وزارت ارشاد و بانک مرکزی در مصوبه شورای عالی فضای مجازی بر زمین مانده است.

با این اوصاف با موافقت چندباره مرکز ملی فضای مجازی به عنوان نهاد ناظر بر اجرای مصوبات شورای عالی با ادامه فعالیت هاتگرام و تلگرام طلایی، فعالیت آنها نیز دارای اعتبار است و بازار مجاز  پیام‌رسان‌ها در کشور بین نسخه های فارسی تلگرام و پیام‌رسان‌های داخلی تقسیم شده است.

در حال حاضر با در نظر گرفتن عضویت مشترک کاربران در چند پیام‌رسان، 15 میلیون نفر کاربر پیام‌رسان‌های داخلی و حدود 30 میلیون کاربر نسخه‌های فارسی تلگرام هستند که با تنگ تر شدن رقابت در آینده نزدیک بازار حداکثر شاهد رقابت 3 تا 4 پیام رسان خواهد بود.

زیان 9.5 میلیارد دلاری تلگرام از فیلترینگ

سه شنبه, ۱ آبان ۱۳۹۷، ۰۷:۳۳ ب.ظ | ۰ نظر

۱ تلگرام به صورت بسیار آرام و بی‌سروصدا مهاجرت به کلاینت‌های جدید را آغاز کرده است و حدود یکی دو هفته دیگر در کلاینت نسل جدید تلگرام از کتابخانه TDLib برای اتصال استفاده می‌شود و این یعنی از بین رفتن تمام تلگرام‌های دیگر به‌غیر از تلگرامx   در گزارشی در همین رسانه به تفصیل در رابطه با این موضوع با تیتر «یا ایکس، یا هیچ» توضیح داده‌ایم که نحوه کار این نسخه جدید به چه صورت است که شما می‌توانید با مراجعه به این گزارش، اطلاعات فنی لازم را به دست بیارید.

تلگرام طبق برنامه‌ای که اعلام کرده درحال آماده‌سازی برای لانچ زیرساخت مالی خودش است و تا الان چند مرحله زیر را انجام داده است:

۱- اضافه کردن بخش checkout به کلاینت‌های موبایلی (انجام‌شده)

۲- اضافه کردن بخش invoice به کلاینت‌های موبایلی (انجام‌شده)

۳- مهاجرت به TDlib برای ایجاد امنیت تراکنش‌ها و حذف کلاینت‌های غیررسمی (شروع‌شده و درحال انجام)،

۴- اضافه شدن Currency manager به کلاینت‌های موبایلی (انجام‌شده)

۵- اضافه شدن بخش صرافی و currency exchange system به کلاینت‌های موبایلی (انجام‌شده).

پیش‌بینی می‌شود این روند کمی طولانی باشد اما می‌توان تخمین زد که حدود دو هفته دیگر کم‌کم تلگرام‌طلایی و هاتگرام حذف می‌شوند (چه مدیران تلگرام‌طلایی و هاتگرام این موضوع را قبول کنند و چه منکر شوند)، مصداق صحت این ادعا هم این است که چند روزی است تلگرام‌طلایی به مشکل برخورده و افراد نمی‌توانند در کانال‌ها عضو شوند که این موضوع هم ربطی به نکات فنی این پوسته‌ها (تلگرام‌طلایی و هاتگرام) ندارد و خود تلگرام  محدودیت‌هایی را برای این نسخه‌های غیررسمی ایجاد کرده است.

 

2 حدود چند ماه قبل، یکی از کاربران ایرانی به دوروف پیام داده و گفته بود: «موبوگرام یک‌سری از کاربران را داخل کانال‌ها بدون اجازه عضو می‌کند»، دوروف هم در جواب این کاربر ایرانی در توئیتر نوشته بود: «ما درحال کار کردن روی هسته جدیدی از تلگرام به اسم TDLib هستیم که در این نسخه از تلگرام کلاینت‌ها دیگر نمی‌توانند برای کاربر تصمیمی بگیرند و کلاینت صرفا یک پوسته ظاهری است.»

این نسخه قرار است تا دو هفته دیگر روی سیستم‌عامل IOS اجرا شود. دلیل انتخاب این سیستم‌عامل برای آزمون و خطا هم کم بودن تعداد کاربران تلگرام در IOS است (حدود 10 تا 15 درصد کاربران تلگرام در IOS هستند). هنوز این نسخه TDLib اجرایی نشده برخی کلاینت‌های غیررسمی روی این سیستم‌عامل به مشکل برخورده‌اند و فعالیت‌شان با اختلال مواجه شده است. به‌عنوان مثال این کلاینت‌ها نمی‌توانند با سرعت عکس‌ها را «کش» کنند. در فایل 120 صفحه‌ای که یکی از سرمایه‌گذاران تلگرام آن را علنی کرد، عنوان شده است: «قبل از اینکه موضوع پول مجازی را فعال کنیم، ابتدا تمام کلاینت‌ها را به‌شدت محدود می‌کنیم تا هیچ دسترسی‌ای به اکانت کاربران نداشته باشند.»

این تصمیم هم به این دلیل گرفته شده است که اگر پول مجازی تلگرام به بازار بیاید و دسترسی کلاینت‌ها به اکانت‌های کاربران آنقدر آزاد باشد، کلاینت‌ها به‌راحتی می‌توانند به پول‌های کاربران دسترسی داشته باشند و با یک پیام، حساب آنها را پر یا خالی کنند. براساس جدولی که تلگرام اعلام کرده بود، سری اول پول مجازی تلگرام به بازار آمده است و این پول هم به برخی کاربران ویژه داده شده است که اتفاقا چند نفری هم از ایرانی‌ها جزء همان کاربران ویژه‌ای بوده‌اند که پول مجازی تلگرام به آنها تعلق گرفته است!به محض اینکه پول تلگرام به‌صورت جدی به میدان بیاید، به دلیل اینکه درحال حاضر ما در کشورمان در حوزه ارزی هم با مشکل روبه‌رو هستیم، مسئولان به‌شدت با فعالیت تلگرام مخالفت خواهند کرد؛ زیرا تلگرام کاملا اقتصاد ایران را با خود خواهد ‌برد.

حال شاید این موضوع مطرح شود که اگر تلگرام پول خود را ارائه کند، مردم که این پول را نمی‌خرند یا اگر بخرند این پول را در بازاری نمی‌توانند خرج کنند؛ مثلا نمی‌توانند با پول تلگرامی از نانوایی نان بخرند! اما با اپلیکیشن تلگرام تمام این کارها شدنی است. این تبادل پول تلگرامی به‌راحتی با کمک همین پیام‌رسان در بین مردم رایج می‌شود، مثلا یک مغازه‌دار شناسه خود را در مغازه‌اش قرار می‌دهد و شما با اسکن آن شناسه، هزینه کالای خود را پرداخت می‌کنید و حتی احتیاجی به پول نقد نیست! و کم‌کم ایران هم شبیه کشوری مانند تانزانیا می‌شود که با وجود داشتن معادن طلای بسیار پول‌شان بی‌ارزش شده و اقتصادشان به زمین خورده است! تا جایی‌که ارزش پول ملی آنها صفر شده و به فقیرترین کشور دنیا تبدیل شده‌اند! چرا؟به دلیل اینکه پول مجازی در این کشور به صورت موبایلی رایج شده بود!به دلیل اینکه پایه پول‌های مجازی دلار است و مردم سعی می‌کنند دارایی و پس‌انداز خود را به آن واحد پولی تبدیل کنند، یا حتی مغازه‌دار هم اولویت اخذ پولی‌اش گرام (پول مجازی تلگرام) باشد! چرا؟ چون مبنای گرام، دلار است و نسبت به ریال ارزش بیشتری دارد.

در برنامه‌ای که در شبکه دویچه وله با نام رمز ارزها و پول‌های مجازی پخش شد، یکی از کارشناسان آن برنامه گفت: «رمز ارزها تا زمانی‌که کمتر از یک یا دو درصد از پول کشوری را بگیرند به اقتصاد آن کشور آسیبی نمی‌زنند؛ چون یک موضوع حاشیه‌ای به حساب می‌آید اما در کشوری مثل ایران که در تلگرام 70 میلیون کاربر دارد، اگر یک رمز ارزی از سوی این پیام‌رسان وارد شود، تلگرام از بانک مرکزی این کشور قدرتمندتر می‌شود و شبکه بانکی کشور از مدار بیرون می‌رود و این اتفاق یک فاجعه است.»

 

3 در بخشی از یک مقاله خارجی با عنوان «اهمیت کاربران فعال درخصوص جذب سرمایه» گفته شده است: «تلگرام در زمانی‌که برای آیکو شروع به جمع‌آوری پول کرده است، اعلام می‌کند تعداد کاربرهای فعال روزانه دارد، حدود 40 میلیون نفر است و براساس این تعداد، حدود 10 میلیارد دلار سرمایه دارد. روزی که تلگرام در ایران فیلتر ‌شد، تعداد کاربران روزانه تلگرام از 40 میلیون نفر به حدود هفت میلیون کاهش پیدا کرد (کاربران روزانه) و این موضوع ارزش سرمایه‌گذاری تلگرام را از 10 میلیارد دلار به کمتر از 500 میلیون دلار کاهش ثبت کرده است؛ یعنی 9.5 میلیارد دلار تلگرام از فیلترش در ایران ضرر کرده بود.»

جالب‌ترین قسمت این مقاله این است که: «اگر ایران اجازه فعالیت تلگرام‌طلایی و هاتگرام را نمی‌داد، تلگرام حدود 9.5 میلیارد دلار ضرر می‌کرد و ایران با اجازه دسترسی مردم به تلگرام باعث شد تعداد کاربر روزانه تلگرام دوباره افزایش پیدا کند و تلگرام آن سرمایه‌ای که لازم داشت به اضافه سرمایه‌ای که از دست داده بود را به‌دست آورد»؛ یعنی ما خودمان کمک کردیم که تلگرام بتواند جان دوباره بگیرد و سرمایه جمع کند و بعد اقتصاد ایران را نابود کند!اگر مسئولان از عمد این امتیاز را برای تلگرام ایجاد کردند، باید پاسخگو باشند ولی اگر فریب خورده باشند باید بگوییم آنها فریب سنگینی خورده‌اند؛ چراکه این زمان بهترین موقع برای فیلتر تلگرام بود، چون تلگرام درحال کسب سرمایه بود و ما می‌توانستیم با فیلترش، آن را به یک پروژه کوچک تبدیل کنیم که دیگر ارزش سرمایه‌گذاری نداشته باشد؛ یعنی می‌توانستیم به‌راحتی رقیب را ضعیف کنیم ولی اجازه جمع‌آوری سرمایه را با دست خودمان به او دادیم! اگر تلگرام امروز می‌گوید می‌خواهم بلاک چین را راه‌اندازی کنم، این تکنولوژی احتیاج به سرمایه دارد (سرمایه‌ای که دوروف با کمک ایران جمع کرده است) و زمانی‌که ما می‌توانستیم تلگرام را با کمترین هزینه فیلتر کنیم،تعلل کردیم و الان باید با هزینه گزافی (هنگامی‌که بلاک چین ارائه شود) آن را فیلتر کنیم تا به اقتصاد ما آسیبی نرسد.

 

4 هنگامی‌که ما تلگرام را فیلتر کردیم، بی‌بی‌سی نسخه‌ای از تلگرام را با نام «تلگرام تی‌جی» ارائه داد و خیلی از کشورها و شرکت‌ها تلگرامِ با فیلترشکن ارائه کردند و این نشان می‌دهد که تلگرام چقدر برای اینها مهم است!روزی که تلگرام فیلتر شد، در کمتر از 48 ساعت حداقل 10 نسخه تلگرام از سوی انگلیس و اسرائیل و کانادا ارائه شد! چرا آنقدر ما برای این کشورها مهم هستیم که دسترسی مردم به تلگرام را بخواهند فراهم کنند؟چرا رئیس‌جمهور آمریکا در روزی که تلگرام در ایران فیلتر شد، توئیتی منتشر کرد و گفت که من از آزادی بیان در ایران حمایت می‌کنم؟ چرا برای فیلتر فیس‌بوک و یوتیوب این کار را نکرد؟ چرا فقط نسبت به تلگرام حساس هستند؟ و چرا بی‌بی‌سی یک فیلترشکن برای استفاده ایرانی‌ها ارائه نمی‌دهد و تنها یک فیلترشکن برای استفاده از تلگرام ارائه می‌دهد! اسرائیل به صورت رسمی (اکانت رسمی وزارت امور خارجه اسرائیل در توئیتر) لینک دانلود تلگرام بدون فیلتر را گذاشته است! همه دنیا دست‌به‌دست هم داده‌اند تا ایرانی‌ها بی‌تلگرام نمانند! (منبع:فرهنختگان)

دم خروس ایرانسل از تلگرام بیرون زد!

سه شنبه, ۱ آبان ۱۳۹۷، ۰۷:۳۰ ب.ظ | ۰ نظر

مهسا شمس‌کلائی - در ابتدا چند نفر از دوستان، اسکرین‌شات‌هایی از صفحه تلگرام‌شان که بدون استفاده از فیلترشکن به‌روز‌رسانی می‌شود، برایم فرستادند. بعد چند نفر دیگر هم در اینستاگرام و توئیتر گفتند ما می‌توانیم بدون استفاده از فیلترشکن و با استفاده از اینترنت ایرانسل، تلگرام را باز کنیم. برخی دیگر هم گفتند به‌غیر از تلگرام می‌توانند سایت‌های فیلترشده‌ای مثل بی‌بی‌سی و بعضی سایت‌های پورن را هم با استفاده از اینترنت ایرانسل بدون فیلترشکن باز کنند! متعجب از این موضوع به سراغ سیم‌کارت ایرانسلم رفتم تا این موضوع را تست کنم و دیدم برای سیم‌کارتم این موضوع صدق نمی‌کند! از دوستانم خواستم اجازه بدهند به اینترنت آنها وصل شوم و خودم این موضوع را امتحان کنم.  سیم‌کارت یکی از دوستان را داخل گوشی‌ام انداختم و با اینترنت ایرانسل تلگرامم را چک کردم. نسخه اصلی تلگرام بدون فیلترشکن به‌روز شد و توانستم کانکت (متصل) شوم. منطقه‌ای که این سیم‌کارت را امتحان می‌کردم، خیابان پیامبر بود. سرعت اینترنت ایرانسل در آن محل خیلی خوب و بدون فیلتر بود!

سیم‌کارت ایرانسل دیگری را در خیابان انقلاب تست کردم. متاسفانه به دلیل اینکه در آن محل اینترنت ایرانسل خوب آنتن نمی‌داد، حتی نتوانستم یک سایت معمولی را باز کنم، چه برسد به تلگرام و سایت‌های فیلترشده.

سیم‌کارت ایرانسل بعدی را در خیابان رسالت امتحان کردم. این سیم‌کارت داخل مودم قرار داشت. سرعت نت خوبی داشت و بدون فیلترشکن هم تلگرام را باز کرد!

به همین ترتیب ادامه دادم و مطمئن شدم برخی سیم‌کارت‌های ایرانسل، اینترنت بدون فیلتر ارائه می‌دهند و این موضوع هم یکی، دوبار نبوده که بخواهیم بگوییم نشتی شبکه است؛ چراکه تا امروز که این یادداشت را می‌نویسم، همچنان آن سیم‌کارت‌ها اینترنت بدون فیلترشان به‌راه است!

برای بررسی این موضوع با یکی از مدیران ایرانسل تماس گرفتم و موضوع را در میان گذاشتم. ایشان در جواب گفت: «طبق قانون، اعمال فیلترینگ در لایه قبل از اپراتور است و باید این موضوع را از شرکت ارتباطات زیرساخت پیگیری کنید.» البته آن فرد تاکید داشت این حرف‌ها تنها برای آگاهی من از قانون است و در قالب مصاحبه نیست.  با روابط‌عمومی شرکت ارتباطات زیرساخت تماس گرفتم و موضوع را از ابتدا توضیح دادم و همچنین عنوان کردم دوستان ایرانسلی چنین ادعایی دارند.

آن فرد در پاسخ گفت: «ارتباطات زیرساخت خام‌فروش است و اصلا دخل و تصرفی در اعمال فیلترینگ و این موارد ندارد. این موضوع را باید از سازمان تنظیم مقررات پیگیری کنید.» با روابط‌عمومی سازمان تنظیم مقررات تماس گرفتم. مدیرشان خواست درباره این موضوع توضیحاتی بدهم و تاکید داشت آیا این مورد را خودم تست کرده‌ام یا از طرف مخاطبان مطرح شده است؟ برایش دوباره ماجرا را از ابتدا توضیح دادم. مهلت خواست تا موضوع را با مدیران‌شان درمیان بگذارد و گفت با او تماس بگیرم و نتیجه را پیگیری کنم.

روز بعد با او تماس گرفتم، وی گفت: «این موضوع را با مدیران‌مان در میان گذاشتم، تعجب کردند و گفتند چنین چیزی امکان ندارد. این خبرنگار با سیم‌کارتش بیاید و این موضوع را اینجا هم تست کند. اگر چنین چیزی صحت داشت، ما به او جایزه می‌دهیم.» من قبول کردم این موضوع را از نزدیک بررسی کنیم ولی بعد از آخرین تماس با مدیر روابط‌عمومی سازمان تنظیم، دیگر ایشان پاسخی به تماس‌های من نداد! ضمن اینکه یک‌بار که درمورد همین موضوع با او صحبت می‌کردم، تاکید داشت: «اعمال فیلترینگ با خود اپراتور است و سازمان تنظیم دخالتی در امور فیلترینگ ندارد.»

اینکه هیچ‌کدام از این سه نهاد، در یک موضوع مشترک اظهارنظر رسمی نداشته‌اند، خود جای سوال دارد ولی اینکه چرا این اتفاق در یکی از اپراتورهای کشور رخ داده است و آن اپراتور هم هیچ موضع رسمی‌ای در برابر این موضوع ندارد، جای تعجب است! این موضوع تنها از طرف ما در فضای مجازی پخش نشده و حتما به گوش مسئولان ایرانسل هم رسیده است.

ذکر این نکته ضروری است که امکان دارد این موضوع برای سایر اپراتورهای دیگر هم رخ بدهد و اگر شبکه ملی اینترنت در ایران فعال بود، می‌توانستیم از این موضوع قبل از اینکه به مرحله کاربر برسد، جلوگیری کنیم. همچنین براساس قانون، اعمال فیلترینگ از طرف اپراتورهاست؛ برای همین در حکم قضایی فیلترینگ تلگرام از اپراتورها خواسته شده بود دسترسی‌ها به تلگرام بسته شود. یک احتمال دیگر هم این است که این نشتی در گیت‌وی (دروازه) رخ داده باشد که البته احتمالش ضعیف است. اگر شبکه ملی اینترنت در داخل کشور فعال بود، حتی می‌توان این نشتی را در گیت‌وی هم کنترل کرد. پس بهتر است مسئولان ایرانسل به جای اینکه سعی کنند تقصیر را به گردن فرد دیگری بیندازند، به فکر برطرف کردن این موضوع باشند. (منبع:روزنامه فرهیختگان)

معاون وزیر ارتباطات گفت: امنیت اتصال از طریق کلاینت‌های تلگرام از خود تلگرام پایین تر است و با توجه به آمار و ارقام کاربران، برخی از 7 پیام رسان مورد حمایت از رقابت کنار رفته و از چارچوب حمایتی خارج می شوند.

حمید فتاحی معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در گفت‌وگو با  فارس در پاسخ به سوالی درباره حمایت وزارت ارتباطات از ادامه فعالیت نسخه‌‌های فارسی تلگرام، اظهار داشت: ذهنیتی که امروز ایجاد شده باید اصلاح شود؛ وزارت ارتباطات به صورت بسیار شفاف اعلام کرده که در نه در آغاز نه در حمایت و نه در پایان نسخه‌‌های فارسی تلگرام نقشی ندارد.

وی ادامه داد: حتی در دی ماه 96 معاونت امنیت سازمان فناوری اطلاعات ایران اعلام کرد که امنیت اتصال از طریق کلاینت‌های تلگرام از خود تلگرام پایین تر است. فعالیت مقطعی نسخه‌های فارسی تلگرام جز پکیچ برنامه‌های رفع انحصار از پیام رسان خارجی بوده و اینکه درباره ادامه فعالیت آنها چه تصمیم گرفته شود باز هم به نظر مرکز ملی فضای مجازی بستگی دارد.

 

*از 7 پیام رسان داخلی برخی از گردونه رقابت خارج می‌شوند

رئیس هیئت مدیره شرکت ارتباطات زیرساخت درباره آمار کاربران پیام‌رسان‌های بومی گفت: طبق آمار تا نیمه مهر ماه امسال ۱۵ میلیون کاربر در شبکه‌های اجتماعی داخلی رجیستر شده‌اند که در دی ماه ۹۶ این تعداد یک و نیم میلیون کاربر بود. طبق همین آمار تعداد فعالان در شبکه‌های اجتماعی داخلی ۸ تا ۱۰ میلیون کاربر برآورد شده است.

به گفته وی، در حال حاضر 7 پیام رسان تحت پوشش حمایت از پیام‌رسان‌های داخلی هستند که وام ۵ میلیارد تومانی، کولوکیشن (هم‌مکانی)، پاور، سرور، کولینگ، سرور، اینترنت، اینترانت IXP و تعرفه یک سومی برای کاربر را دریافت کرده‌اند و اگر پیام رسانی اعلام کند از همه امکانات استفاده کرده اما باز هم کم است امکانات بیشتری در اختیارش قرار می‌دهیم. 

فتاحی ادامه داد: اما برداشت شخصی من این است که از میان 7 پیام رسان به تدریج در مراحل جلو، برخی کنار می روند و از چارچوب حمایتی خارج می شوند و مدیرانشان احساس می‌کنند که دیگر نمی‌توانند در ادامه راه همراه باشند. زیرا تاکنون هر چه هنر داشتند رو کردند و آمار و ارقام نیز حرف می‌زنند؛ وقتی شبکه‌ای طی ۱۰ ماه ۲۰۰ هزار کاربر جذب کرده  نشان می‌دهد تنها مشکل، فنی نیست.

تحقیق و تفحص از مذاکرات با مدیر تلگرام

يكشنبه, ۲۲ مهر ۱۳۹۷، ۰۷:۱۹ ب.ظ | ۰ نظر

روز گذشته بود که در روزنامه «صبح‌نو» جزئیات جدیدی از مذاکره دولت به سرپرستی آقای آذری جهرمی با مالک تلگرام در سال 94 منتشر کردیم.

آقای آذری جهرمی، وزیر ارتباطات کنونی که آن زمان عضو هیأت‌مدیره شرکت ارتباطات زیرساخت بوده به‌عنوان مذاکره‌کننده با پاول دوروف، مالک تلگرام انتخاب شده بود و قول و قراری هم با وی گذاشته بودند. طبق این توافقات مدیر تلگرام به ایران تعهد داده بود که کانال‌های متخلف را فیلتر کند و دیگر اجازه ندهد همان کانال با اسمی جدید شروع به فعالیت کند. تعهدی که هیچ‌گاه اجرایی نشد. دیگر اینکه تلگرام وعده داده بود تعدادی از سرورهای خود را به ایران بیاورد و دسترسی ایران به این سرورها را نیز فراهم کند که طبق معمول این تعهد هم انجام نشده است. تعهد دیگر تلگرام این بود که مصادیق مجرمانه‌ای را که از طرف ایران اعلام می‌شود اجرایی و با مجرمین برخورد کند که این مسأله هم اجرایی نشده است.
پیش از این هم از چهارشرطی گفته بودیم که در جریان این مذاکرات با تلگرام توافق شده بود به نحوی که:
 1- تلگرام باید تضمین دهد اطلاعات کاربران ایرانی را به غیر که احتمالاً در اینجا شرکت‌ها یا دولت‌های غربی است، ندهد. 
2- تلگرام تضمین دهد مقررات ایران را در مسائل فرهنگی رعایت کند. 
3- تلگرام تضمین دهد منافع اقتصادی حاصل از ایران را با دولت تقسیم کند.
4- تلگرام باید تعهد دهد که احکام دادگاه‌های ایران را به رسمیت می‌شناسد.
همان‌طور که می‌دانید هیچ‌یک از این توافقات اجرایی نشد و در نهایت طبق دستور قضایی تلگرام در ایران فیلتر شد اما با حمایت‌های دولت شبه‌تلگرام‌ها همچنان فعال هستند. در این ارتباط نمایندگان مجلس درباره اظهارات اخیر آقای آذری جهرمی که مدعی بوده این مذاکرات محرمانه نبوده نظرات دیگری دارند.

 

تحقیق و تفحص از مذاکرات دولت با تلگرام به صحن مجلس می‌رود
آقای نصرالله پژمان‌فر، نماینده مردم مشهد در مجلس دراین‌باره به خبرنگار «صبح‌نو» می‌گوید: در همان اردیبهشت‌ماه که گزارش اول روزنامه شما در این باره منتشر شد، ما تقاضای تحقیق و تفحص را به مجلس دادیم که تا چند روز آینده هم به صحن علنی خواهد آمد. مذاکره دولت با مدیر تلگرام موضوع صورت گرفته‌ای است که ابتدا از سوی دولت انکار شد اما بعد از پیگیری‌های زیاد اعلام کردند که این مذاکرات انجام شده و اصل ماجرا را تأیید کردند اما از محتوای مذاکرات خبری اعلام نمی‌شود و جواب‌ها قانع‌کننده نیست.
عضو کمیسیون فرهنگی مجلس خاطرنشان کرد: به همین خاطر من به همراه بیش از 40 نماینده تقاضای تحقیق و تفحص از این مسأله را تهیه کردیم که البته تا مدت‌ها مسکوت مانده بود و پاسخ ندادند تا این که در چند هفته گذشته اعلام شد که نماینده وزیر قصد پاسخگویی به این مسأله در کمیسیون صنایع را دارد که من اعلام کردم باید خود وزیر در این مورد پاسخگو باشد چرا که معاون وزیر دراین‌باره خیلی در جریان نیست و البته بعداً که آمدند توضیحاتش هم قانع‌کننده نبود.
وی در خاتمه گفت: قصد داریم که گزارش این مسأله به صحن علنی برود ولی متأسفانه لابی دولت در این ماجرا بالاست و البته این وزیر جوان هم در این ماجرا بسیار فعال‌تر است و روحیه همکاری وهمراهی را کمتر دارند که البته به سبب مسوولیت‌های سابق ایشان است که دوست دارند همه چیز را در ابهام و ایهام باقی بگذارند.
 البته ما در مجلس این مسأله را پیگیری خواهیم کرد که جزئیات این رفت و آمدها روشن شود. البته در این دولت پنهان‌کاری‌ها زیاد است که نمونه اخیر آن مسأله FATF و مذاکره با تلگرام است که تعهداتی جلوجلو داده می‌شود. قبلاً تلاش می‌کردند با فرصت دادن به تلگرام مسائل انتخاباتی خودشان را پیش ببرند و الان هم با فرصت‌هایی که به شبه تلگرام‌ها می‌دهند سعی دارند شرایط بهتری برای ادامه مسیرشان فراهم کنند و کار به سمتی بروند که دیگر نشود جلو اینها را گرفت.

 

درخواست نمایندگان برای اعمال ماده 35
خانم سیده حمیده زرآبادی، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در گفت‌وگو با «تسنیم»، با بیان اینکه 35 نماینده درخواست داشته‌اند برای بررسی مذاکرات بین مسوولان کشورمان با مدیرعامل تلگرام، ماده 236 آیین‌نامه داخلی مجلس اعمال شود، گفت: این موضوع در کمیسیون بررسی و قرار بر این شد تا جمع‌بندی نهایی این موضوع درقالب گزارشی به صحن علنی پارلمان ارائه شود.
وی با اعلام اینکه نماینده سؤال‌کننده از آذری جهرمی، وزیر ارتباطات در جلسه‌ای که برگزار شد، معتقد بود مذاکرات بین دولتمردان و مدیران تلگرام به صورت مخفیانه انجام شده است، ادامه داد: مسوولان وزارت ارتباطات این موضوع را رد کردند.
عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس با بیان اینکه نماینده سؤال‌کننده، معتقد بود در حال حاضر برخی خدمات در اختیار تلگرام در قالب هاتگرام و تلگرام طلایی گذاشته شده که به نظر می‌رسد در جلسه مسوولان دولتی با مدیران تلگرام بر سر این موضوع توافقی صورت گرفته است، افزود: مسوولان وزارت ارتباطات این موضوع را نیز رد کردند. نماینده مردم قزوین در مجلس با اعلام اینکه گزارش کمیسیون صنایع درباره این موضوع در چند روز آینده در اختیار هیأت‌رییسه مجلس قرار داده می‌شود، گفت: باید درباره این موضوع در صحن علنی پارلمان رأی‌گیری انجام شود و اگر نمایندگان تشخیص دهند تخلفی در این زمینه رخ داده، گزارش تدوین شده درقالب ماده 236 آیین‌نامه داخلی مجلس برای بررسی به قوه‌قضاییه ارجاع داده می‌شود.

اواخر اردیبهشت در کشاکش فیلتر تلگرام بود که «صبح‌نو» گزارشی درباره مذاکره‌های پنهایی دولت با پاول دوروف مدیر تلگرام منتشر کرد. چند روز قبل از این گزارش بود که حسام‌‍‌الدین آشنا، مشاور رییس‌جمهوری خبر از لغو استقرار سرورهای شبکه توزیع محتوای پیام‌رسان تلگرام (CDN) در ایران داد.

خبری که هر چند درست بود اما تمام ماجرای دولت و تلگرام نبود. حسام‌الدین آشنا در واقع به‌صورت ناخواسته ماجرای توافق پنهانی دولت با این پیام‌رسان را افشا کرده بود.

طبق گزارشی که در «صبح نو» درباره توافق دولت با مدیر تلگرام منتشر کردیم، نوشتیم که در نیمه نخست سال‌94، پاول دوروف مدیر تلگرام در سفری به تهران می‌آید و با دولتی‌ها به مذاکره می‌نشیند. توافقات انجام می‌شود و بنا بر ادعای دولتی‌ها قرار می‌شود کانال‌های مستهجن توسط تلگرام فیلتر شود. امری که ظاهراً انجام می‌شود اما دی‌ماه‌96 که از راه رسید مدیر تلگرام راه و روش دیگری در پیش گرفت و تقاضاهای علنی دولت ایران را برای مسدودسازی کانال‌های تروریستی بی‌جواب می‌گذارد، امری که برای دولت گران آمد و دستور مسدودسازی آن را صادر کرد. بااین‌حال تلگرام مدتی بعد دوباره به‌صورت عادی به فعالیت خود ادامه داد. در ادامه این گزارش از جزئیات این توافق نوشتیم که اگر مدیر تلگرام آن را رعایت می‌کرد با مسدودسازی در ایران مواجه نمی‌شد:
1- تلگرام باید تضمین دهد اطلاعات کاربران ایرانی را به غیر -که احتمالاً در اینجا شرکت‌ها یا دولت‌های غربی است- ندهد.
2- تلگرام تضمین دهد مقررات ایران را در مسائل فرهنگی رعایت کند.
3- تلگرام تضمین دهد منافع اقتصادی حاصل از ایران را با دولت تقسیم کند.
4- تلگرام باید تعهد دهد که احکام دادگاه‌های ایران را به رسمیت می‌شناسد.
نخستین واکنش آذری جهرمی در مقام وزیر ارتباطات به این مسأله چهار روز پس از گزارش «صبح ‌نو» بود. وی در حاشیه جلسه هیات دولت در این‌باره صحبت کرد. تسنیم در این‌باره به نقل از جهرمی نوشت: «مذاکره دولت ایران و تلگرام چیز محرمانه‌ای نبوده و در دولت یازدهم توسط وزیر وقت ارتباطات صورت گرفته است. این دیدار با اطلاع دادستان وقت کشور انجام شده است. در دولت یازدهم مذاکراتی با تلگرام در حیطه رعایت الزامات فرهنگی کشور انجام شده که البته توافق‌هایی هم به‌دست آمد و تلگرام ملاحظات ما در مورد کانال‌های غیراخلاقی یا کانال‌های مرتبط با تروریسم را لحاظ کرد.»
 آقای آذر‌ی‌جهرمی در این سخن مذاکره‌کننده با مدیر تلگرام را آقای محمود واعظی، وزیر ارتباطات وقت عنوان کرد. این سخن را به یاد داشته باشیم تا در سطور آینده آن را بررسی کنیم.
آذری جهرمی در ابتدای همین ماه دوباره درباره مذاکره با تلگرام مورد سئوال واقع می شود و این‌بار وعده می دهد که گزارش این مذاکره منتشر می‌شود. به گزارش ایرنا وی در 11مهر 97 در حاشیه نوزدهمین نمایشگاه مخابرات و اطلاع‌رسانی گفت: «باوجود ادعای مطرح شده، مذاکرات محرمانه نبوده و با دستور دادستان وقت و کمیته تعیین محتوای مجرمانه مذاکرات انجام و گزارش آن نیز منتشر 
خواهد شد.» 
هر چند تا لحظه نگارش وزیر ارتباطات گزارشی از مذاکرات دولت با مدیر تلگرام را منتشر نکرد.
 
جزئیاتی جدید از مذاکره با مدیر تلگرام
 اکنون «صبح نو» پنج ماه پس از نخستین گزارش خود درباره ماجرای #تلگرام_گیت و پس از آن‌که منتظر گزارش مقامات رسمی درباره این مسأله ماند این‌بار جزئیاتی بیشتر از این مذاکرات را منتشر می‌کند. مذاکره‌کننده اصلی هم نه محمود واعظی، وزیر وقت ارتباطات که آقای محمدجواد آذری جهرمی، وزیر کنونی ارتباطات بود است. اما این سئوال پیش می آید که وی در آن موقع چه سمتی داشته که عهده‌دار مذاکره با مدیر تلگرام شده است؟ جالب است که آن موقع آذری جهرمی عضو هیات مدیره غیرموظف شرکت خدمات ارتباطی رایتل و عضو هیات مدیره شرکت ارتباطات زیرساخت بوده و مشخص نیست چگونه وی به‌عنوان مذاکره‌کننده با تلگرام انتخاب شده است. وی چندماه بعد هم در اردیبهشت 1395 به‌عنوان مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت معرفی شد و در دولت دوازدهم نیز به عنوان وزیر ارتباطات معرفی و مشغول کار شد.آن‌طور که «صبح نو» مطلع شده است این دیدار در آذر 1394 در تهران برگزار شده است. زمان برگزاری این مذاکرات سه ماه قبل از انتخابات مجلس شورای اسلامی بود که در آن لیست امید در تهران با اکثریت آرا وارد مجلس شد.
برگردیم به جزئیات محتوای مذاکره با مدیر تلگرام. دربخش اول گزارش خواندید چهار شرطی که تلگرام باید رعایت می‌کرد و نکرد. 
حال این جزئیات خود جزئیاتی دیگر دارد. طبق آن مذاکرات مدیر تلگرام به ایران تعهد داده بود که کانال‌های متخلف را فیلتر کند و دیگر اجازه ندهد همان کانال با اسمی جدید شروع به فعالیت کند. تعهدی که هیچ‌گاه اجرایی نشد. دیگر اینکه تلگرام وعده داده بود تعدادی از سرورهای خود را به ایران بیاورد و دسترسی ایران به این سرورها را نیز فراهم کند که طبق معمول این تعهد هم انجام نشده است. تعهد دیگر تلگرام این بود که مصادیق مجرمانه ای را که از طرف ایران اعلام می شود اجرایی و با مجرمین برخورد کند که این مسأله هم اجرایی نشده است. 
جالب این جاست که آقای آذری جهرمی بعد از مذاکرات خود به مسوولان وقت پیشنهاد ادامه همکاری با تلگرام با تاکید بر هویت روسی این پیام‌رسان را می‌دهد با این استدلال که کشورهایی نظر آمریکا و رژیم صهیونیستی مخالف آن هستند.

 

تایید مذاکره با مدیر تلگرام در تهران
حال آذرمی جهرمی روز 20 مهر 1397 در برنامه «دستخط» شبکه پنج تلویزیون حاضر شد و به سئوالات مجری برنامه پاسخ گفت. یکی از سئوالات درباره مذاکره با مدیر تلگرام بود. وی گفت: «بله با پاول دوروف در تهران مذاکره داشتیم که خیلی مسأله پنهان و پیچیده ای نبود... البته مذاکره برای سال‌های قبل 93 یا 94 بود.» هر چند «صبح‌نو» در دو گزارش جزئیاتی از دیدار و مذاکره با پاول دوروف، مدیر تلگرام در تهران در آذر 94 را منتشر کرد اما همچنان منتظر گزارش رسمی مقامات دولتی و توضیح درباره حواشی و ابعاد دیگر این مذاکره است.

یک نماینده مجلس گفته است که در دیدار مسئولان دولتی با پاول دورف موسس تلگرام بر سر هاتگرام و تلگرام طلایی توافق صورت گرفته است.

تسنیم نوشت: سیده حمیده زرآبادی عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی، با بیان اینکه 35 نماینده درخواست داشته‌اند  برای بررسی مذاکرات بین مسئولان کشورمان با مدیرعامل تلگرام، ماده 236 آیین‌نامه داخلی مجلس اعمال شود، گفت: این موضوع در کمیسیون بررسی و قرار بر این شد تا جمع‌بندی نهایی این موضوع در غالب گزارشی به صحن علنی پارلمان ارائه شود.

وی با اعلام اینکه نماینده سوال کننده از آذری جهرمی وزیر ارتباطات در جلسه‌ای که برگزار شد، معتقد بود مذاکرات بین دولتمردان و مدیران تلگرام به صورت مخفیانه انجام شده است، ادامه داد: مسئولان وزارت ارتباطات این موضوع را رد کردند.

عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس با بیان اینکه  نماینده سوال کننده معتقد بود در حال حاضر برخی خدمات در اختیار تلگرام در قالب هاتگرام و تلگرام طلایی گذاشته شده که به نظر می‌رسد در جلسه‌ مسئولان دولتی با مدیران تلگرام بر سر این موضوع توافقی صورت گرفته است، افزود: مسئولان وزارت ارتباطات این موضوع را نیز رد کردند.

نماینده مردم قزوین در مجلس با اعلام اینکه گزارش کمیسیون صنایع درباره این موضوع در چند روز آینده در اختیار هیئت‌رئیسه مجلس قرار داده می‌شود، گفت: باید درباره این موضوع در صحن علنی پارلمان رای گیری انجام شود و اگر نمایندگان تشخیص دهند تخلفی در این زمینه رخ داده، گزارش تدوین شده در غالب ماده 236 آیین‌نامه داخلی مجلس برای بررسی به قوه قضائیه ارجاع داده می‌شود.

رئیس پلیس فتا ناجا تاکید کرد: هیچ دستگاه و نهاد دولتی یا مجموعه‌ای که از بودجه بیت‌المال استفاده می‌کند، اجازه فعالیت در تلگرام را ندارد.

سردار کمال هادیانفر در گفت‌وگو با تسنیم، در پاسخ به اینکه آیا بازگشت فعالیت برخی دستگاه‌ها و نهادها در تلگرام، غیرقانونی است یا خیر اظهار کرد: قطعاً ممنوع است و بر اساس ابلاغ دولت، هیچ دستگاه و نهاد دولتی یا مجموعه‌ای که از بودجه بیت‌المال استفاده می‌کند، اجازه فعالیت در تلگرام را ندارد.

رئیس پلیس فتا ناجا گفت: این ممنوعیت بخصوص برای دستگاه‌ها، سازمان‌ها و نهادهایی که اسناد طبقه‌بندی شده دارند دارای اهمیت خاصی است و هیچ دستگاهی حق فعالیت در پیام رسان تلگرام را ندارد.

وی در خصوص فعالیت پیام‌رسان‌های داخلی نیز تاکید کرد: در مدتی که از فعالیت پیام‌رسان‌های داخلی می‌گذرد، وضعیت پیام‌رسان‌های «سروش» و «گپ» بهتر از سایر پیام‌رسان‌های داخلی است و گرچه حمایت‌های انجام شده از همه پیام‌رسان‌های داخلی مشابه بوده ولی استقبال مردم از این دو پیام‌رسان بیش از دیگر پیام‌رسان‌های داخلی است.

به گفته هادیانفر با توجه به کنترل‌های انجام شده در این پیام‌رسان‌ها، میزان وقوع جرائم در آن‌ها پایین بوده ولی در صورت وقوع هرگونه جرم و ارائه گزارش و شکایت، پلیس‌های فتا در استان‌های سراسر کشور این گزارش‌ها و شکایت‌ها را با دستور مقام قضایی پیگیری خواهند کرد.

به گزارش تسنیم، اواخر فروردین ماه امسال بود که جواهری، رئیس مرکز مدیریت راهبردی افتای ریاست جمهوری در بخشنامه ای به کلیه دستگاه های اجرایی، استفاده از پیام رسان های خارجی در تمامی نهادها و موسسات دولتی و عمومی غیر دولتی را ممنوع اعلام کرد. در متن این بخشنامه آمده بود: «به استناد بند 7 مصوبه شورای عالی فضای مجازی با موضوع سیاست ها و اقدامات ساماندهی پیام رسان های اجتماعی، باید کلیه نهادها و موسسات دولتی و عمومی غیر دولتی هرگونه تبلیغات خود در محیط پیام رسان های اجتماعی را صرفا از طریق پیام رسان های اجتماعی داخلی که به صورت رسمی از سوی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات اعلام می شود انجام دهند. بدیهی است هرگونه استفاده از پیام رسان های اجتماعی خارجی برای مکاتبات اداری و ارائه خدمات اداری کماکان ممنوع است.»

گرچه پیام‌رسان‌های داخلی مدت‌ها قبل از این بخشنامه، فعالیت‌شان را آغاز کرده بود ولی پس از این بخشنامه و در تاریخ 10 اردیبهشت ماه، با فیلتر شدن پیام رسان تلگرام با دستور دادستانی تهران، فعالیت این پیام‌رسان‌ها جدی‌تر شد و 7 پیام رسان بله،‌ ایتا، بیسفون، سروش، ویسپی، گپ و آی گپ جایگزین تلگرام برای کاربران شبکه‌های اجتماعی داخل کشور شدند.

برنامه گفت‌وگو محور دستخط که جمعه‌ها از شبکه پنج سیما پخش می‌شود، این هفته میزبان محمدجواد آذری جهرمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات بود.

محمدجواد آذری جهرمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات مهمان این هفته مهمان برنامه دستخط بود. برنامه «دستخط» با اجرا و سردبیری محمدحسین رنجبران جمعه هر هفته روی آنتن شبکه پنج می‌رود؛ دستخط به گفتگوهای صریح با نخبگان سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی می‌پردارد.

در تهران با دوروف دیدار داشتم؛ این چیز پنهانی نیست/ هیچ‌گاه استعفا ندادم/ در طرح رجیستری، از ناجا و گمرک انتظار بیشتری برای همکاری داریم

در ادامه گفتگوی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با محمدحسین رنجبران را می‌خوانید.

***بسم‌الله الرحمن الرحیم؛ خدا را شکر می‌کنیم که این فرصت دوباره به ما داده شد تا در خدمت شما مردم عزیز ایران باشیم و بتوانیم با شما گفت‌وگو کنیم و امیدوارم این فصل از «دست‌خط» هم مورد توجه شما قرار بگیرد و بتواند تعامل بهتری داشته باشیم و حرف‌هایی را که شما دوست دارید در برنامه بیشتر بشنوید.
مهمان این برنامه یکی از مدیران جوان است که در این سن و سال به مهمترین مناصب کشور رسیده است و به رغم اینکه تفکرات مختلفی همچون همه حوزه‌ها، در حوزه ایشان هم وجود دارد، اما به اذعان همه این تفکرات مختلف، ایشان را در این مدتی که سکان کار را به دست گرفته فرد موفق، پرکار و تیزبینی می‌دانند.
در این برنامه در خدمت جوان‌ترین عضو کابینه دولت جناب آقای مهندس محمدجواد آذری جهرمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات هستیم. خیلی خوش‌ آمدید.

سلام عرض می‌کنم خدمت شما و همه بینندگان شما، از دعوت شما سپاسگذارم.

 

***خیلی خوشحالیم که شما به برنامه دست‌خط آمدید. بعد از مدت‌ها که دعوت کردیم بالاخره وقت هماهنگ شد و در برنامه حاضر شدید. بد موقعی وزیر شدید.

چرا بدموقع است؟

 

***خیلی‌ها می‌گویند سخت‌ترین موقع و زمان اداره کشور است.

بالاخره سختی الزاما به معنای بدی نیست و این فرصتی است که اتفاقاً در شرایط دشوارتر تجربه‌های بهتری می‌توان کسب کرد و طبیعتاً اگر بتواند موفق باشد موفقیت قابل توجهی خواهد بود و اگر هم خطا کند، خطای بزرگ‌تری خواهد بود ولی این به معنا بدی نیست. سخت است.

 

***درست است؛ برخی از دوستان هم‌نسلی ما می‌گویند که نسل سوخته هستیم و همیشه همه چیز در بدموقعیتی به ما می‌خورد. این را قبول دارید؟

بله، در هر حال دهه شصتی‌ها تجربه‌های سختی در مراحل مختلف داشته‌اند و در تمام مراحل این سختی‌ها را تحمل کرده‌اند و طبیعی است که الان هم اگر به عرصه مدیریت راه پیدا کنند ...

 

***اگر بگذارند.

بله، شرایط دشوارتری را تجربه خواهند کرد.

 

***الان وضعیت چطور است؟ می‌دانم که شما هم فرد فعالی در عرصه رسانه‌ای هستید و هم ارتباط با مردم دارید و فردی نیستید که فقط در دفترتان بنشینید. اوضاع کشور اوضاع سختی است و همه این سختی را با هم می‌گذرانیم. فضا را چطور می‌بینید؟

در هر صورت فضای کشور فضای شفافی است و مردم چهارچوب‌ها را می‌بینند. ما یک شرایطی را باید تفسیر کنیم که شرایط مسیر پیشرفت نظام جمهوری اسلامی است، یک شرایط را هم نقطه‌ای ببینیم که داریم که شرایط حال حاضر است. نظام در مراحل مختلف پیشرفت‌های قابل توجهی کرده است. یعنی در هر مرحله‌ای با دشواری‌های مختلفی که پیش روی ایشان بوده است پیشرفت داشته است. هر برهه‌ای از مدیریت کشور را نگاه کنید مشکلات ویژه‌ای در آن برهه وجود داشته است.

شما شرایط دشوار جنگ را مشاهده کنید و مهم این است که بازیگران این چالش‌ها یک همدلی و یک وفاقی برای حل مسئله داشته باشند، بنابراین مشکل جدید نیست و همان شرایطی است که در مراحل قبل داشتیم ولی در این فضا شرایط قدری متفاوت است و شاهد یک شکاف بین نسلی در مدیریت کشور و شیوه مدیریت کشور با آن چیزی که جوانان امروز فکر می‌کنند، وجود دارد.

البته دلیلی هم وجود ندارد که پایه اعتقادی این جوان سست باشد یا مشکل داشته باشد. این جوان هم اعتقاد به وطن خود دارد و شاهد هستیم در عرصه‌هایی که اتفاق می‌افتد، حس ناسیونالیسیتی در کشور و حس میهن‌پرستی در کشور تهییج و تحریک می‌شود، اینها در صف اول نشان دادن علاقه‌شان هستند.

زمانی که حوزه دینداری و حراست از ارزش‌ها مطرح هست، همین جوان‌ها پای کار هستند. ولی همین جوانان مدل دفاع آنها و مدل فکری آنها برای اداره کشور مدل متفاوتی است، یعنی مدلی که برخی‌ها فکر می‌کنند، اینها آنطور فکر نمی‌کنند.

 

***در همین جریانات چند ماه اخیر اگر دقت کنیم، به قول شما مردم در برهه‌های مختلف این سختی‌ها را چشیده‌اند اما وقتی ببینند، مسئولان کنار مردم هستند و با آنها زندگی می‌کنند، قدری التیام می‌یابند؛ خیلی در این زمینه ضعیف عمل کردیم.

خب این یک بعد مسئله است و بسیار مهم است.

 

***منظور من تنها دولت نیست؛ مسئولان مختلف در این زمینه خوب عمل نکردند. چرا این اتفاق افتاده است؟ در همین قضیه بازار ارز و سکه، به عنوان مدیر جوان بفرمائید نمی‌توانستیم بهتر از این عمل کنیم؟

البته اینکه بهتر می‌توان عمل کرد، طبیعی است که وضعیت بهتر هر چیزی وجود دارد. این تصمیمی که در عرصه‌های مختلف گرفته می‌شود هر کسی در مرجعی قرار می‌گیرد و تصمیمی دارد و این تصمیم مرجع نخواهد بود. محیط پیرامون ما دائماً در حال تغییر است، این دینامیک است و سرعت تحولات بالا رفته است.

یکی از نکاتی که در شکاف بین نسلی عرض می‌کنم همین است. مدیریت امروز جامعه، آن چیزی که جوانان می‌بینند و آن چه مدیریت جهانی می‌بیند، این است که تصمیمات و تغییرات لحظه ای است. آن روزی که این تصمیم در مورد ارز گرفته شد، همین عوارضی که امروز شاهد هستیم، برخی‌هایش در دولت صحبت شد و برخی همکاران ما در دولت به این فرآیند نقد داشتند ولی آن تصمیمی که گرفته شد یک مکانیزم‌هایی برای کنترل وقایع دیگری هم مطرح شد که در کل، تصمیم به این رسید.

 

***شما هم به این تصمیم‌گیری نقد دارید؟

طبیعی است که تصمیم جمعی است و همه حمایت می‌کنند، ولی تصمیم قبل از مرحله تصمیم، ممکن است برخی مخالفت داشته باشند. این تصمیم باید بر اساس اقتضائات زمانی باید زود تغییر می‌کرد؛ این اتفاقی است که باید رخ می‌داد.

 

***و تغییر نکرد.

بالاخره با تاخیر انجام شد. همین تصمیمی که الان گرفته شده برای بسته ارزی، تصمیم سفت و سخت و نسخه‌ای برای همیشه نیست؛ در رابطه با این هم در دولت هم بحث بود مباحث جدی در این مورد وجود داشت. نظرات متعددی در این رابطه وجود داشت. این هم اقتضائات زمانی خاص خودش را دارد. این تصمیم می‌گذرد و متناسب با زمان باید تغییر کند.

 

***آقای آذری جهرمی، الان مسیر و راهبردی که مشخص شده، چیست؟ این سوالی است که مردم جامعه بسیار با آن مواجه هستند. ما می‌دانیم می‌خواهیم چکار کنیم؟

البته من برداشت خودم را بیان می‌کنم و طبیعی است که این برنامه، گفت‌وگوی شخصی است و بنده به عنوان مسئول اقتصادی کشور صحبت نمی‌کنم.

 

***بله، این بخش از گفت‌وگو، بخشی از شخصیت حقیقی آقای اذری جهرمی است.

بله. آنچه ما با آن مواجه هستیم این است که در برابر یک تهدید بین‌المللی قرار گرفته‌ایم. بخشی از اقتصاد همه کشورهای دنیا زاینده خودش است و بخشی منوط به ارتباطات بین‌المللی است. نمی‌توان گفت ما همه چیز را از درون خودمان داشته باشیم و هیچ تعاملی هم نداشته باشیم؛ این معنا ندارد. برخی به صورت سطحی می‌گویند اگر اقتصاد مقاومتی را داشتیم همه چیز حل بود. بخشی از اقتصاد مقاومتی توجه به فرصتهای صادراتی است. وقتی نتوانید صادرات داشته باشید، درآمد کسب کنید و پول خود را دریافت کنید، طبیعی است که....

در تهران با دوروف دیدار داشتم؛ این چیز پنهانی نیست/ هیچ‌گاه استعفا ندادم/ در طرح رجیستری، از ناجا و گمرک انتظار بیشتری برای همکاری داریم

***اقتصاد مقاومتی، اقتصاد درون‌زا و برون‌نگر است؛

بله؛ اقتصاد مقاومتی اتفاقاً رویکرد نگاه به بازار بین‌المللی دارد ولی نگاه زاینده درونی دارد و به ظرفیت‌های درونی نگاه می‌کند. خب الان محدودیت در هر دو حوزه ما وارد شده است. هم در حوزه دسترسی به بازارهای بین‌المللی محدود شده و هم دسترسی بازارهای بین‌المللی به داخل کشور ما محدود شده است، یعنی هر دو اتفاق رخ داده است.

طبیعی است که وقتی اقتصاد ساکن می‌شود مانند مردابی است که عوارض پیدا می‌کند. شما باید بتوانید چرخش درونی آن را درست کنید. این دو اثر خواهد داشت. وقتی حوزه ارتباطات اقتصادی بین‌المللی ما دچار چالش می‌شود، اتفاقی که رخ می‌دهد این است که برخی از درآمدهای ما کاهش می‌یابد؛ چه درآمد بخش صادرات غیرنفتی و چه درآمد صادرات نفتی.

برخی از تولیدات ما که نیازمند تامین قطعات از حوزه بین‌الملل و تامین مواد اولیه از حوزه بین‌الملل هستند، دچار مشکل می‌شوند و طبیعی است که برخی از تولیدات ما دچار اختلال می‌شود. این واقعیت است. برای ما یک فرصت بی‌نظیر پیش خواهد آمد که بتوانیم رونقی به بازار داخلی بدهیم تا تولید داخلی ما بتواند رشد کند.

همواره کاهش ارزش پولی کشورها فرصتی برای توسعه صادراتشان است. همزمان با کاهش ارزش پولی با یک ممانعت‌هایی در عرصه بین‌المللی مواجه هستیم که دسترسی به بازار بین‌الملل را برای تولیدات داخلی ما محدود می‌کند. ضمن این که با این چالش مواجه هستیم اتفاقاتی که در داخل کشور رخ خواهد داد، این است که بخشی از تولیدات ما رونق می‌گیرد و بخشی از تولیدات ما دچار مشکل می‌شود، یعنی ما با بیکار شدن برخی از کارگرها در حوزه‌ای از اقتصاد مواجه خواهیم شد، برخی از حوزه‌های اقتصادی ما رشد بیشتری را تجربه خواهند کرد.

طبیعتا کاهش ارزش پول ملی مواجه با تورمی می‌شود که طبیعتاً رخ خواهد داد. وقتی تورم ایجاد شود بیشتر اثرپذیری را قشر ضعیف جامعه ما خواهد داشت و فاصله بین فقیر و غنی بیشتر خواهد شد.

اتفاقی که در این میان رخ می‌دهد این است که باید موانع جدی که در حوزه تولیدات وجود دارد برطرف شود. اولین نکته‌ای که آقای رئیس‌جمهور هم روی آن تاکید دارد این است که موانع تولید را سریع‌تر برطرف کنیم. در سیاست ارزی اختصاص‌های اولیه به تامین بخش تولید ما صورت می‌پذیرد. در تامین مایحتاج جامعه به خصوص قشر ضعیف، آن چه مربوط به خورد و خوراک مردم و امنیت غذایی هست، می‌بینید دولت سیاست ارزی را تخصیص داده که قیمت عرضه پائین‌تر باشد تا اثرات تورمی در حوزه مواد غذایی برای مردم کمتر دیده شود.

در حوزه توسعه صادرات باید روابط ما با کشورهای همسایه ارتقا بیشتری پیدا کند. تعاملات منطقه‌ای ما که خارج از نظام سلطه است باید تقویت و ترویج شود که در دستور کار است. طبیعی است که نگاه به قشر مستضعف‌ جامعه اکنون بیشتر شود. بسته‌های ویژه‌ای برای خدمات‌رسانی در این شرایط باید دیده شود. موضوعاتی که از این دسته مسائل هست باید مدیریت شود.

آن چه طبیعتاً در این برهه زمانی شفاف‌تر خواهد شد شکاف طبقاتی است که رخ خواهد داد و این عرصه‌ای است که اتفاقاً در بحث قبلی صحبت شما به آن اشاره شد. مردم قرار است در سختی قرار بگیرند و این واقعیت است. ما مسئولین آنها هستیم و در کدام دسته قرار می‌گیریم؟ این مهم است. این که ما می‌گوییم مردم تحمل کنید، ما کجا هستیم؟

واقعیت ماجرا این است که یک شکاف بی‌اعتمادی وجود دارد که صحبتی از طرف مسئولین مطرح می‌شود و عکس آن عمل می شود، این را پنهان نکنیم. این ناشی از این است که عمل ما با صحبت ما تعارض دارد و این در حوزه‌های مختلف است. در حوزه اقتصادی تعارض دارد.

از جوانان صحبت می‌کنیم، می‌خواهیم جوانان را بکارگیری کنیم، می‌گوئیم جوانان شما سرمایه این کشور هستید ولی در عرصه کار دادن به آنها مجبور هستیم در مجلس قانون تصویب کنیم و با زور باید کاری کنیم که این اتفاق بیفتد. حرفی که ما می‌زنیم با واقعیتی که جامعه می‌بیند با هم در تعارض است. اینها واقعیاتی است که باید به آنها پرداخته شود. ذات مسئله اقتصادی و فشار اقتصادی به اندازه کافی شکنندگی دارد، ما مسائلی در حوزه اجتماعی داریم که باید بتوانیم این مسائل را مدیریت کنیم.

بخش اعظمی از اینها به خود ما برمی‌گردد. این مسئله و شکافی که در دیدگاه مردم وجود دارد بخاطر این است که واقعیات را می‌بینند، بچه‌های ما چطور زندگی می‌کنند، خود ما چگونه زندگی می‌کنیم و در حرف به مردم چه می‌گوئیم. اینها مسائلی است که به ذهن می‌رسد. فضا از اینها گذشته و توسعه فناوری اطلاعات هم خواه ناخواه مسئولین را در اتاق شیشه‌ای قرار داده است و این همان چیزی است که مطلوب شریعت و دین ما هم هست. برخی از مخالفت‌هایی که با توسعه شبکه‌های اجتماعی در کشور می‌شد... فرقی نمی‌کند شبکه اجتماعی بومی یا خارجی باشد، این اتاق شفاف را برای همه ایجاد خواهد کرد، البته اگر یک مقدار سعه صدر وجود داشته باشد.

مردم زندگی‌های ما را می‌بینند. البته نگذریم از اینکه برخی از تهمت‌ها هم به مسئولین زده می‌شود و این فضایی که خود ماها ایجاد می کنیم، زمینه‌سازی می‌کنیم که اگر تهمت‌هایی هم زده شد می‌پذیرند. یکی هم که واقعاً در فضای پاکدستی وجود دارد از این اتفاق جدا نمی‌شود. باید اعتماد عمومی مردم را اصلاح کنیم. اعتماد به رفتار است نه به حرف! این باید اصلاح شود.

 

***این کاری که باید انجام دهیم سر جای خودش درست است، فکر می‌کنید فرصتی برای ما است که خود را از این مرحله قوی‌تر کنیم.

ما چهارچوب را نگاه می‌کنیم سخت است، مسیر را نگاه می‌کنیم پیشرفت است. این چالش‌های روبروی ما فرصتی برای بهبود شرایط است و می‌توانیم از این فرصت استفاده بهینه کنیم و می‌توانیم به ضرر خودمان کار کنیم. ما هستیم که در بازی و زمین بازی مدیریت می کنیم.

 

***آقای آذری جهرمی چطور وزیر شد؟

یک روزی آقای رئیس‌جمهور ما را خواست و به ما گفت جمع‌بندی بر این بود بنا بر گزینه‌های مختلفی که معرفی کردند شما را به عنوان وزیر انتخاب کنیم.

 

***پیش‌زمینه‌ای قبلاً داده بودند؟ مثلاً آقای واعظی با شما صحبتی کرده بودند؟

خیر. آقای واعظی درباره این مسئله صحبتی با من نکردند البته ایشان معرفی کرده بودند. کلاً بخشی از عامل رشد مراحل کاری بنده و دیده شدن اقدامات بنده آقای واعظی بودند. یک روز هم یک روزنامه‌ای از من همین سوال را کرد که جوان کم در کشور داریم که بتوانند رشد کنند. من گفتم من حرف شما را اصلاح می‌کنم که خیلی‌ها هستند که بهتر از من هستند و همین الان هستند کسانی که می‌توانند توانمندتر از من عمل کنند و شکی در این نیست. اصطلاحاً گفتم جهرمی‌ها زیادند و واعظی‌ها کم‌اند.

استاندار اجازه نمی‌دهد فرماندار خیلی دیده شود چون می‌ترسد جایگزین او شود. اگر شهردار است اجازه نمی‌دهد معاونش رشد کند که نکند در شورا او جایگزین شهرداری شود. این فرهنگ وجود دارد و متاسفانه این مکانیزمی است که باید برای آن چاره فرهنگی و اجتماعی داشته باشیم.

 

***پیشنهادی که به شما دادند با اولین نفری که مشورت کردید چه کسی بود؟

خود آقای واعظی بودند.

 

***ایشان چه صحبتی داشتند؟ تشویق کردند که قبول کنید؟

ایشان توضیح دادند که چه بوده و چه شده و برنامه دولت و وعده‌ای که آقای رئیس‌جمهور به مردم درباره جوانان داده چیست و گفتند من اعتقاد دارم در این شرایط می‌توانید از پس این کارها برآید و به من روحیه دادند. گفتند طبیعتاً یک تحولی در این حوزه می‌توانید ایجاد کنید. این دیدگاه خود ایشان بود. بعد با خانمم صحبت کردم.

 

***نظر ایشان چه بود؟

طبیعتاً برای ایشان سخت بود چون می‌دانستند یعنی چی؟ امروز هم دارند تجربه می‌کنند. در نهایت حمایت کردند و با نظرات مثبت گفتند که به قول خودمان پایه هستم.

 

***یک مطلبی که هم مخالفین شما و هم موافقین شما می‌گویند این است که فرد پرکار و پرتلاشی هستید، ولی منتقدین کمی هم ندارید به خصوص اینکه منتقدین شما در حوزه شبکه‌های اجتماعی می‌گویند آقای اذری جهرمی با شبکه‌های اجتماعی بومی مشکل دارد. یک بار که با هم صحبت می‌کردیم و در چند جا هم گفتید اعتمادی که مردم باید به شبکه‌های اجتماعی داخلی داشته باشند را ندارند. قضیه این چیست؟

گروه‌های سیاسی عمدتاً یک بهانه‌ای را از یک موضوعی تلاش می‌کنند جور کنند و روی این مسئله مانور می‌دهند. حوزه مانورشان هم این است که بگویند وزیر با شبکه اجتماعی بومی موافق یا مخالف است. مصداق را اگر بگیریم خود همین شبکه‌های اجتماعی چند وقت پیش بیانیه دادند که وزارت ارتباطات از ما حمایت می‌کند و به نوعی در بیانیه‌ خود گفتند وزارت ارتباطات تنها نهادی است که از ما حمایت کرده است.

 

***ولی خب شما فردی هستید که راضی به فیلتر تلگرام نبودید.

الزامی ندارد، بخشی از جامعه...

 

***و خیلی‌ها معتقد هستند وقتی تلگرام هست شبکه‌های بومی مورد استقابل قرار نمی‌گیرند.

اتفاقاً بخشی از بی‌اعتمادی جامعه به فضای پیامرسان‌های بومی بخاطر این است که شما این دو کلمه را کنار هم می‌گذارید. یعنی می‌گویید فیلتر به معنای رشد داخلی است. شما خودت را از قالب مجری بیرون ببر؛ شهروندی هستید که از اپلیکشنی استفاده می‌کنید و با عوارضی هم که همه می‌گویند وجود دارد، مشکلی ندارید. یک شهروند عادی هستید و زندگی خود را ادامه می‌دهید. تا دیروز در این فرآیند بودید و از امروز می‌گویند وارد فضای دیگری شوید. چه احساسی به شما دست می‌دهد؟

 

***سخت است، قبول دارم؛ ولی آقای آذری جهرمی که متخصص این حوزه هستند و دوستان ایشان باید بگویند ما می‌توانیم شبکه اجتماعی بومی درست کنیم و به آن سطح هم برسیم؛

بله، قطعاً می‌توانیم درست کنیم و قطعاً جوانان ما در داخل کشور و همین ظرفیت‌هایی که وجود دارند می‌توانند کار را انجام دهند، منتهی ظرفیت‌ها را باید ببینیم. یک روز که با یکی از مسئولین عالی رتبه کشور در رابطه با مسئله شبکه‌های اجتماعی صحبت می‌کردیم و در جلسه‌ای که دعوت شده بودم، داشتم توضیح می‌دادم. ایشان نکته‌ای مشابه نکته شما گفتند، شاید آذر ماه 96 بود.

ایشان گفتند شبکه‌های اجتماعی داخلی به ما گفته‌اند همین امروز 40 میلیون مشترک را می‌توانیم پوشش دهیم و ظرفیت داخلی وجود دارد. من آن روز به ایشان گفتم که خیلی خوب است که اینها اعتماد به نفس دارند ولی ظرفیت اینها یک و نیم میلیون است. ایشان از من نپذیرفت، حوادث دی ماه 96 که پیش آمد خب تلگرام و اینستاگرام از دسترس خارج شد و سراغ شبکه‌های اجتماعی داخلی آمدند، اما به یک میلیون نرسیده همه دچار مشکل شدند.

همان مسئول من را خواست و گفت من به حرف آن روز شما امروز اعتماد پیدا کردم که شما درست می‌گفتید و اینها این ظرفیت را نداشتند. در فروردین ماه 97 من گزارش دادم که هم مکتوب بود و هم در مجلس گزارش دادم که ظرفیت توان داخلی شبکه‌های اجتماعی امروز از یک و نیم میلیون دی ماه به 15 میلیون رسیده است. رشد ده برابری است و این کم نیست.

گفتم و بارها هم گفتم بچه‌های پیام‌رسان‌های داخلی شاید هفته‌ها خانه نرفتند و همانند شرایط ویژه‌ای با عشق و جان ایستادند تا این فرآیند را به سرانجام برسانند و رشد قابل توجهی هم داشتند.

 

***درست است ولی وقتی طلاگرام و ....

اجازه دهید به این مطلب هم خواهیم رسید. وقتی به این اتفاق رسید یکباره یکی می‌گوید من به تنهایی 20 میلیون می‌توانم پوشش دهم که با همین امکانات فعلی است. خب من می‌دانم این حرف غیرفنی است، این حرف تبلیغاتی است. ما قرار است با واقعیات زندگی مردم می‌خواهیم مواجه شویم. تلگرام فیلتر می‌شود و به حدودی نرسیده، همان که ادعا می‌کند من 20 میلیون پوشش دارم و خیلی هم زحمت کشیده و به اینجا رسیده، از دسترس خارج می‌شود و نمی‌تواند سرویس بدهد.

حالا چه کسی را پیدا کنیم و به گردن او بیندازیم؟ وزارت ارتباطات! ما با چنین پدیده‌ای مواجه هستیم، خیلی بنا نداریم وارد مباحث جزئی مسئله شویم اما این که اینها حمایت‌ها را گرفتند و ماکسیمم تلاش خودشان را کردند اما عده‌ای با نوعی هدف دیگر، دنبال این مسائل هستند و هدف آنها این نیست که پیام‌رسان‌ها بومی شوند؛ چراکه رسانه نوین را به رسمیت نشناختیم.

 

***چه کسانی این طور هستند؟

بالاخره مردم می‌دانند و خود این‌ها هم می‌دانند چه کسانی هستند. اما عرض من این است که اینها حمایت شدند و به مرحله‌ای از رشد رسیدند و خیلی هم زحمت کشیدند. ما آمده‌ایم توقعات جمعی از جامعه را نسبت به اینها بالا برده ایم و ظرفیت داخلی خوب و توانمند را در برابر یک مواجهه و نیاز بسیار بزرگی قرار داده‌ایم و آن نتوانسته است. طبیعی است که نمی‌توانیم این را خراب کنیم و باید گردن چه کسی بیندازیم؟ گردن وزارت ارتباطات باید بیندازیم و بگوئیم این حمایت نکرده است.

ما طبق قانون باید عمل کنیم. چه حمایتی باید می‌کردیم که نکردیم؟ چرا مصداقی صحبت نمی‌کنند؟ چه تکلیفی بر عهده ما بوده که انجام ندادیم؟ این را نمی‌گویند و به این ورود می‌کنند که ما از تلگرام حمایت کردیم. ما چه حمایتی از تلگرام کردیم؟ می‌گویند سرورهای تلگرام که در ایران بوده به نسخه‌های فارسی اختصاص داده شده است.

ما تا حدی گفتیم و اطلاعیه دادیم که نسخه فارسی اصلا بحث ما نیست و ما به عنوان وزارت ارتباطات در این فرآیند نیستیم. البته از تصمیمی که در راستای این مسئله گرفته شده، تبعیت می‌کنیم ولی وزارت ارتباطات نه به اینها امکاناتی داده است و نه حمایت متناسب با آن چیزی که در مصوبه شورای عالی فضای مجازی بوده است یا حمایت‌های دیگری از اینها به عمل آوردیم.

شرکت اینها معلوم است و تکلیف آنها هم معلوم است. حالا بنا به تصمیمی که در مرکز ملی فضای مجازی بوده و خود این مرکز هم گزارش می‌دهد که اینها با تصمیم ما در این عرصه وارد شدند و در دوره گذاری قرار گرفتند. آدرس دقیق هم می‌دهند؛ می‌گویند 200 سرور طبقه نهم را وزارت ارتباطات از تلگرام به اینها داده و اینها این چنین کردند و آن چنان کردند. چنان با آب‌وتاب هم تعریف می‌کنند که برخی مواقع خودمان هم باور می‌کنیم که نکند این امکانات را دادیم و حواس‌مان نیست. (می‌خندد)

درباره نسخه‌های فارسی و غیررسمی تلگرام در دی ماه 96 اطلاعیه دادیم و گفتیم امنیت اینها را تائید نمی‌کنیم؛ این اطلاعیه رسمی ماست. بعد گفتند امکانات دادید و ما گفتیم امکاناتی که بوده و ادعا شده، نه آن امکانات، بلکه هیچ امکاناتی به اینها داده نشده است. هر چه هم بوده بنا به تلکیف به داخلی‌ها دادیم. برخی می‌پرسند، چرا نمی‌بندید؟ مگر من مسئول بستن هستم؟

 

***ولی شما موثر هستید.

خیر. قانون می‌گوید اگر چیزی را خلاف قانون ببندم جرم دارم. البته وظیفه بستن کلاً وظیفه وزارت ارتباطات نیست؛ قانون می‌گوید ارائه‌کننده...

در تهران با دوروف دیدار داشتم؛ این چیز پنهانی نیست/ هیچ‌گاه استعفا ندادم/ در طرح رجیستری، از ناجا و گمرک انتظار بیشتری برای همکاری داریم

***به شما می‌گوید و شما انجام می‌دهید.

خیر. نه اینکه ما هم انجام دهیم. قانون می‌گوید ارائه‌کننده خدمات دسترسی، موظف هستند این کار را انجام دهند. مگر وزارت ارتباطات فراهم‌کننده خدمات دسترسی است؟ بنا به اقتضایی در سال 87 تصمیم‌گیری شده، چون آن زمان تعداد اپراتورها زیاد بود، تجمیع کنند و شرکت فناوری اطلاعات سابق که امروز وظایف آن به شرکت زیرساخت واگذار شده، انجام دهد. همان تصمیم نادرست قانونی که آن زمان بنا به اقتضا گرفته شد، تصمیم اقتضایی هنوز ادامه دارد.

سوال من این است که اگر بخواهد این سایت خلاف قانون باشد یا فعالیت نکند، چه ارتباطی به وزارت ارتباطات دارد؟ مگر قوه قضائیه در خصوص بستن تلگرام اغماض کرد که در خصوص بستن تلگرام طلائی اغماض کند؟ طبیعتاً مرکز ملی فضای مجازی می‌گوید ما تصمیم گرفتیم در مقطع گذاری این کار را انجام دهیم، در مرکز ملی قوه قضائیه هست، در مرکز ملی نیروهای نظامی و انتظامی و امنیتی هستند، در مرکز ملی وزارت ارتباطات، وزارت آموزش و پرورش، وزارت ارشاد هستند، در مرکز ملی نمایندگان مجلس هم حضور دارند. نشستند و به این تصمیم رسیدند و این گونه عمل کردند.

حالا به سلیقه یک نفری خوش نمی‌آید. می‌گوید اینها خوب نیستند و آن یک نفر مسئولیت هم دارد. به نظر من باید آن یک نفر را مجازات کرد که خلاف تصمیم ملی صحبت می‌کند، شکاف در تصمیم حاکمیتی ایجاد می‌کند، آن فرد مسئول است و فرد عادی نیست. آن فردی که مسئول است و این مسئله را طرح می‌کند و از تصمیم مرکز ملی به عنوان قرارگاه مرکزی فضای مجازی کشور ...

 

***به خودشان این را گفته اید؟

بله من این را بارها برای آنها نوشتم و گفتم.

 

***حضوری هم گفتید؟

حضوری هم گفتم و در جلسات هم گفتم. مکتوب هم نوشتم.

 

***جواب چه بوده است؟

آنها می‌گویند فقط باید مقام معظم رهبری به ما بگوید. ببخشید مگر مقام معظم رهبری باید در تمام شئونات کشور ورود کنند؟ ایشان تصمیمی گرفتند و مرکزی ایجاد کردند. این نوع رفتارها را در کشور داریم. به جای اینکه ما اینها را تخطئه کنیم کشور که مسیر را طی می‌کند را تخطئه می‌کنیم. حرف‌هایی هم پیرامون آن می‌آوریم.

با این مدل نمی‌توان کشور را مدیریت کرد. یک چیزی دیگری که من خواندم، این بود که می‌گفتند اینها با تلگرام یک تفاهمی کردند و حجم زیادی از گرام تلگرام را خریداری کردند و الان دنبال این هستند که داخل کشور ترویج دهند.

 

***شما با دوروف (مدیر تلگرام) جلسه داشتید؟

با آقای دوروف مجموعه‌های مختلفی جلسه داشتند.

 

***شما خودتان در تهران جلسه داشتید؟

بله، جلسه داشتیم. این امر پنهان و پیچیده‌ای نبود.

 

***توافقی که شد بعد از دی ماه بود؟

خیر. توافق نبود، مذاکره داشتیم. مذاکره برای سال‌های قبل است که شاید برای سال 93 یا 94 است. ما فقط با تلگرام که صحبت نمی‌کنم بلکه با خیلی از پرووایدرهای دنیا صحبت می‌کنیم و این طبیعت کار ما است. مگر شرکت نفت جمهوری اسلامی با فلان شرکت درباره چهارچوب کاری و صلادرات نفت صحبت می‌کند؛ این مسئله پیچیده‌ای نیست.

این نکته است که عدم برقراری ارتباط با حوزه بین‌الملل باید سوال شود؛ ما مطالب غلط را در ذهن مردم جا می‌اندازیم.

 

***من به شما علاقه دارم؛ از چند جهت هم این که مدیر جوان از نسل ما هستید و هم علاقه شخصی به شما دارم، ولی یک چیزی را در جلسه‌ای شنیدم و به من برخورد! یکی از مسئولان کشور در جلسه‌ای گفت یعنی چه وزیر مملکت یک چیزی به فلانی بنویسد که این برای مملکت خوب نیست؛ این حرف غلطی نیست.

من امروز مجبور هستم توضیح دهم داستان چیست چون تا امروز بنا نداشتم درباره این صحبت کنم ولی امروز مطرح کردید و من هم توضیح می‌دهم.

آن روزی که این اتفاق افتاد و این چهارچوب رخ داد و کانال‌هایی که فعالیت تروریستی می‌کردند طبیعتاً بنا به دستور قضائی، مطالب و دستوراتی که امده بود را امور بین‌الملل ما به مدیریت تلگرام انعکاس داد که این کانال‌ها با این مستندات کارهای تروریستی انجام می‌دهند. مدیر تلگرام به خاطر فشار بین‌المللی که وجود داشت نگرانی داشت. من اگر این کار را انجام دهم طبیعتاً تحت فشار بین‌المللی قرار می‌گیرم. زمانی که در مذاکرات بین‌المللی و در مذاکرات پنهان به بن‌بست می‌رسید از ظرفیت افکار عمومی استفاده می‌کنید.

این کار اصل عزت بود که بنده توئیت کردم و عنوان کردم آقای دوروف شما که اعتقاد به این مسئله دارید، آیا زمان توقف این فعالیت‌ها نیست؟ این یعنی جلوی این را بگیرید. یعنی افکار عمومی کشور من، یعنی افکار عمومی بین‌المللی این سرویس‌دهنده و این فعالیت‌هایی که در رابطه با آن انجام می‌شود، اقدامات تروریستی است و این هم سند آن است. چرا متوقف نمی‌کنند؟

این موضع ضعف و ذلت است؟ متقابل این چیست؟ چه کسی این حرف‌ها را می‌زنند؟ عده‌ای از روز اول می‌گفتند نباید هیچ شبکه اجتماعی در کشور شکل بگیرد. مدینه فاضله برخی قطع اینترنت است. این خنده‌دار است ولی واقعاً این وجود دارد. در صحبت‌ها می‌توانید این را ببینید.
ما از این موضع ورود کردیم و در دعوای افکار عمومی ما برنده شدیم. او مجبور شد این کانال ها را ببندد.

 

***شما فیلتر کردید دیگر؛

خب چرا فیلتر کردیم؟ چون او رفت ادامه داد، دوباره شروع کردند و دستور قضائی آمد و شورای امنیت ملی تصمیم گرفت بسته شود و ما هم بستیم.

 

***پس نمی‌توان گفت شما برنده شدید.

ما برنده شدیم چون آن کانال بسته شد و کانال های دیگر او هم بسته شد. کانال‌های یک، دو و سه آمد و جلوی انها گرفته شد. چه تعداد از ایرانی‌ها از این کار حمایت کردند؟ در افکار عمومی همان روز، در فضای عمومی همان روز؟ چه اجماعی علیه این کانال ضد انقلاب با آن مصادیق ایجاد شد؟ ما این اجماع را حفظ کردیم؟ ما باید خیلی اقدامات انجام دهیم. ظرفیت فضای مجازی در کشور ظرفیت بسیار بالقوه‌ای است.

 

***همین که این را می‌گویید و این را می‌پذیرید جای تقدیر دارد.

ما الان بستر را در فضای مجازی درست کردیم، 20 هزار میلیارد تومان در چند سال اخیر سرمایه‌گذاری برای توسعه پهنای باند در کشور هزینه شده است. آن چیزی که می‌توانستیم از آن دربیاوریم از دید من تا الان ده درصد منافع این توسعه را استخراج نکرده‌ایم. این فضای مجازی در کشاورزی ما، در انرژی ما، در مدیریت و حکمرانی خوب ما، در دولت الکترونیک موثر است. فضای مجازی کاربردها و مزایای اینچنینی دارد.

فضای مجازی فقط یک شبکه اجتماعی نیست. باید خیلی کارها کنیم که نکردیم. در رابطه با مسائل فرهنگی ما مخاطره‌ای که فرزند ما با آن روبروست، من فرزند دارم و ما در این حوزه کار کردیم و سرمایه‌گذاری می‌کنیم. آیا شرایط ما مطلوب است؟ نیست ولی همه اینها را نمی‌توان در یک قالب و با یک کلید و با یک اسم فیلترینگ برخورد کرد.

 

***حرف شما درست است. من تائید می‌کنم ولی نمی‌توان همین طور رها کرد.

شما بفرمائید مخاطره فضای مجازی در کشور چیست؟ خیلی زیاد است. چکار کنیم؟ فیلتر کنیم. این راه‌حل نیست.

 

***راه‌حل این نیست ولی باید فکری کنیم.

ما داریم عمل می‌کنیم. ما در رابطه با حوزه کودکان به صورت خاص عمل می‌کنیم.

 

***آقای جهرمی شما فرزند دارید و من هم فرزند دارم. اجازه می‌دهید اینستاگرام را ببینند؟ نمی‌دهید.

نباید هم بدهیم. همین را باید جا بیندازید. نه اینکه نمی‌خواهید فرزند شما این را ببیند پس شبکه اجتماعی رادر کل کشور ببندید. این نکته است. شما باید زیست بومی درست کنید که آقای رنجبران با خیال راحت ابزار شبکه اجتماعی را دست بچه خود بدهد.

 

***این زیست بوم درست شده است؟

بله داریم درست می کنیم. در نمایشگاه الکامپ می‌رفتید می‌دیدید. عرض من بر این است. ترویج حوزه‌ای که انجام می‌شود بخشی از وظایف و ماموریت‌های ماست، بخشی از وظایف شما به عنوان رسانه‌ است. بخشی از وظابف من است که در این حوزه صحبت کنم. باید مسئله را جا بیندازیم.

از ابتدای دوره وزارت در رابطه به مسئله کودکان به صورت ویژه صحبت کردم. طرح جمهوری اسلامی در حوزه ساماندهی وضعیت کودک امسال در مجمع جهانی فناوری اطلاعات به عنوان طرح اطلاعاتی برتر شناخته شد. کلاهبرداری در فضای مجازی یک واقعیت است. فساد اخلاقی هست و جزو آفاتش هست. همه اینها راهکار دارد و باید فکر کرد و راهکار اول و آخر همه اینها فیلتر نیست. البته ما ایراد داریم.

من از مدیر روابط عمومی خواسته ام که این کار را بکند و کمپین راه بیاندازیم. دو هفته پیش من با طنزپردازان جلسه گذاشتم، آنها هم آمدند و لطف هم کردند و خیلی شعرهای نغزی در رابطه با فضای مجازی به خصوص فیلترینگ سروده بودند. انواع و اقسام انتقادات به زبان سلیس و برخی با فارسی سخت بیان شد.

صحبت‌ها را گوش کردم و حرف‌ها و انتقادات مردم بود، اما شرایط را برای آنها تشریح کردم و گفتم اتفاقات این است، دامنه موضوعاتی که جامعه باید به آن توجه کند این موارد است. من از شما درخواست می‌کنم که به این زوایا هم نگاه کنید.

 

***شما متولد جهرم هستید. چند سالگی پدر را از دست دادید؟

سال 1388.

 

***با آشنایی با یک آدمی که بعدها شهید شد مسیر شما متحول شد. شهید حسین‌زاده بودند. خودتان بفرمائید.

بله، مرحوم حسین زاده از گمنامان کشور بودند. کسی که به نظر من حق بزرگی بر گردن انقلاب داشت، منتهی هیچگاه از سفره انقلاب هیچ چیزی برداشت نکرد. 9 سال در زمان ستمشاهی در زندان بودند و 4 سال در زمان پس از انقلاب علی‌رغم اینکه مجروح شدند و 70 درصد جانبازی داشتند، در اسارت بودند و آن هم اسارت مفقودالاثری.

یعنی یک بار شهید شدند و اینجا برای ایشان سنگ قبر گذاشته بودند و مراسم برگزار کردند. پس از آن در زمان آزادی اسرا و بازگشت آزادگان به کشور ایشان برگشتند و یک بمبی از انرژی و اخلاص بودند. در یک کلام، ذوب در خداوند متعال و ائمه اطهار بودند. همه حرکت‌ها و همه جهت و سوی مسائل زندگی ایشان حتماً به سمت مسیر الهی را می‌توانستید، ببینید.

برخی‌ها را می‌بینید یاد خدا می‌افتید. ایشان جزو آدم‌هایی بود که در هر حالی ایشان را می‌دیدید یاد خدا می‌افتادید.

 

***در سفر مشهد با ایشان آشنا شدید؟

بله. ایشان بعد از اینکه به ایران بازگشتند با این که تیر در کمر داشتند و در 4 سال حالت نشسته در بدترین شرایط اسارت بودند، پاهای ایشان کار نمی‌کرد و روی ویلچر بودند ولی با آن اراده‌ای که داشتند، از روی ویلچر بلند شدند و با عصا راه می‌رفتند. از انرژی‌هایی که ایشان داشتند، این بود که مسیر پیاده‌روی تهران به مشهد را که آزاده‌ها می‌رفتند، ایشان تمام مسیر را پیاده می‌رفتند.

آن سالی که من مشهد رفتم با ایشان آشنا شدم و قدرت جاذبه ایشان ما را جذب کرد و از همان 15 سالگی توفیق داشتیم خدمت ایشان باشیم و متاسفانه گوهر گرانبهایی را از دست دادیم. آزاده‌های شهرهای مختلف را سرکشی می‌کردند. می‌رفتند علی‌رغم این که مسئولیت مستقیمی در این حوزه نداشتند ولی مرتب دلسوز اینها بودند و مرتب به خانواده شهدا و آزادگان سر می‌زدند تا شرایطشان را ببینند.

یک مکانی بود که دفتر ایشان برای شنیدن دردودل‌های همه مردم بود. همه گروه‌ها و جناح‌ها و فعالین گروه‌های مختلف نزد ایشان حرف می‌زدند و از مشکلاتشان می‌گفتند و ایشان هم پیگیری می‌کردند. یک نور خاصی در وجود و سرشت ایشان بود و ما هم این توفیق را داشتیم که زمانی را در خدمت ایشان بودیم و از ایشان بهره‌مند شدیم.

 

***ایشان باعث شد به وزارت اطلاعات بروید.

ایشان معرفی کردند.

 

***برای هزینه مشهد خودتان کار می‌کردید؟

بله. این در جای دیگر فکر می‌کنم، بیان کردم و داستان این را گفتم. آن سالی که بنا شد ما به مشهد برویم، چه داستانی داشت و چه اتفاقی افتاد. بنا بود اردو برویم و اردو لغو شد و جمعی از آزاده‌ها می‌خواستند به مشهد بروند و آن شب اتفاقی به ما گفتند شما می‌آیید؟ من هم قبل از آن برای اردو کار کرده بودم. پدرم علاقه‌مند نبود من آن سفر را بروم برای اینکه مانعی جلوی پای من بگذارند گفت برای رفتن به مشهد باید هزینه را خودت دربیاری. من هم چند روز مشغول به کار شدم تا بتوانم این سفر را بروم.

آن سفر نقطه تحول ویژه‌ای در زندگی من بود که چه اتفاقی افتاد و چه چهارچوب‌هایی وجود داشت.

 

***شما سه فرزند پسر دارید.

بله.

 

***چند ساله هستند؟

سینا، پسر اولم امسال کلاس پنجم می‌رود و 11 سال دارد. پسر دومم علی است که امسال کلاس اول می‌رود. پسر سوم من محمد است که هنوز یک ساله نشده است.

 

***خدا حفظشان کند. با حاج خانم چطور آشنا شدید؟

در دانشگاه آشنا شدیم. ایشان مهندسی برق می‌خواندند و ورودی 79 بودند و من ورودی 78 بودم. در دانشگاه با هم آشنا شدیم.

 

***در کدام دانشگاه؟

دانشگاه شهید عباسپور.

 

***مهریه چقدر بود؟

14 سکه.

 

***شرطی نداشتید؟ شما یا ایشان؛

ایشان مهریه را 14 سکه نگذاشت، مهریه ایشان 5 شاخه گل به نیت 5 تن آل عبا بود و گفت من به زندگی شما به حفاظت آنها می‌آیم و به حمایت آنها بود و همواره شرط ما و چهارچوبی که در زندگی با هم داریم این 5 شاخه گل نماد است که از این مسیر خارج نشویم و بر همین پرچم و مدار باشیم.

شرط ویژه‌ای نداشتند و اتفاقاً خانواده ایشان خانواده‌ای بودند که شاید شرایط مناسب‌تری برای ازدواج نسبت به ما برای ایشان در آن زمان محیا بود، ولی ایشان در آن شرایط من را انتخاب کرد و من هم همواره به انتخاب ایشان افتخار می‌کردم و علاقه‌مند به این بودم که اعتمادی که شد و این چهارچوبی که ایجاد شد، پاسداشت کنم و حراست و حفاظت کنم.

 

***خود شما چند خواهر و برادر هستید؟

تعداد زیادی هستیم. ما 6 برادر و یک خواهر هستیم. خانواده ما کلاً پسرزا است.

 

***(می‌خندد) پس آن یک خواهر خیلی برای همه عزیز است.

بله. خواهر آخر است و بعد از من هستند. بسیار عزیز برای خانواده هستند.

 

***جهرم هستند یا تهران؟

همه خانواده من جهرم هستند.

 

***چند وقت به چند وقت سر می‌زنید؟ فرصت می‌کنید؟

بله. من قبلاً سالی 4 بار می‌رفتم و الان هم تلاش می کنم سر بزنم و یا خودم می‌روم و یا مادر را به تهران می‌آورم. ارتباط را داریم.

 

***هر کسی وقتی دلش می‌گیرد یک خلوتی برای خودش دارد و اتصالات خاصی برای خود دارد. آقا جواد آذری جهرمی چه می‌کند؟

کار ما گیر می‌کند همواره یک وکیل و کفیل داریم که آن هم امام جواد (ع) و امام رضا (ع) هستند. هیچ وقت هم ما را در کار خود نگذاشتند.

 

***نکته دیگری در این بخش ندارید؟ این که به جوانان بخواهید بگوئید. شنیدم کسانی که هم‌سن و سال های ما هستند و سمت‌های سختی می‌گیرند، تماس می‌گیرید و روحیه می‌دهید.

بله، باید همین اتفاق بیفتد. جوان نیاز به حرف ندارند. آنقدر حرف زدیم و عمل نکردیم که امروز نتیجه را می‌بینیم. نیاز به عمل دارند و ان‌شاالله بتوانیم برای آنها خوب کار کنیم. جوانانی که در مجموعه‌های مختلف مشغول به کار می‌شوند اگر مطلع شوم حتماً با آنها تماس می‌گیرم. معاون وزیر باشند یا مسئولیت سازمانی را بپذیرند، قوت قلب می‌دهم و می‌گویم اگر مشکلی داشتید من در دولت هستم و روی من حساب کنید.

فرقی نمی‌کند در دولت باشد یا هر جای دیگر باشد، در هر صورت اگر به این درک برسیم که جامعه نیاز به پوست‌اندازی در مدیریت و در شیوه اداره کشور دارد طبیعی است در این چهارچوب بیشتر توجه می‌کنیم و به عنوان واجب نگاه می‌کنیم.

در تهران با دوروف دیدار داشتم؛ این چیز پنهانی نیست/ هیچ‌گاه استعفا ندادم/ در طرح رجیستری، از ناجا و گمرک انتظار بیشتری برای همکاری داریم

***شما وزارت اطلاعات که می‌رفتید نگران نبودید که مثلاً برچسب اطلاعاتی و امنیتی بر روی شما بچسبد؟

مگر برچسب بدی است؟

 

***من نمی‌گویم بد است یا خوب، ولی بالاخره یک برچسب است.

بالاخره کسی که در یک مجموعه‌ای کار می‌کند، طبیعی است که همه شواهد و جوانب را می‌پذیرد. این هم از آن نکاتی است که باید نسبت به آن بررسی جدی شود. در همه دنیا و حتی در کشور ما مجموعه‌های امنیتی، نمی‌گویم اشتباه ندارند، قطعاً هر مجموعه امنیتی اشتباه دارند و اجحاف در حق مردم ممکن است انجام دهند، ولی بسیاری از بچه‌های وزارت اطلاعات، زندگی و جوانی و همه انرژی که می‌توانند داشته باشند، در سخت‌ترین شرایط خودشان را قرار دادند تا زندگی مردم دچار آسیب نشود. در کشوری که در وسط بحران‌های مختلف قرار دارد.

ببینید در مرزها شرایط چگونه است. چه میزان دشمن داریم؟ می‌بینیم در کشوری که حجم بسیار کمتری از دشمن را دارد چگونه یک کشور به هم می‌ریزد. اینها با مجاهدت و خاموشی و گمنامی واقعاً مردم را در مقابل این موضوعات محافظت می‌کنند. بسیاری از دسیسه ها کشور را دفع می‌کنند که حتی صدای آن بیرون نمی‌آید. هیچگاه منتشر نمی‌شود البته آن چه منتشر می‌شود اشتباهات آنهاست، برخی مواقع اشتباهاتی صورت می‌گیرد ...

 

***که آن اجتناب‌ناپذیر است.

می‌شود اجتناب کرد ولی آن هم به مسائلی بازمی‌گردد که باید پیشگیری کرد. این که اینها همواره در شرایطی قرار می‌گیرند که در سختی‌ها، سختی‌ها برای آنها است و وقتی در بیرون اجتماع هم می‌آیند برچسب می‌زنیم و می‌گوییم اینها امنیتی هستند. اگر امنیتی هستند گناه نکرده‌اند که امنیتی شدند. همه پرسنل وزارت اطلاعات هم که اشتباه نکرده‌اند. اتفاقاً اگر ما شجاعت داشته باشیم و اشتباهات مجموعه را بگوئیم و با آن برخورد کنیم و در مسیر درست ببریم، این مشکل برطرف می‌شود، ولی عمده پرسنل وزارت اطلاعات و اکثر انها نیروهایی هستند که واقعاً اهل مجاهدت روزانه و شبانه، معتقد به نظام، معتقد به مردم، پیگیری کننده حقوق مردم هستند.

 

***خوب است آدم‌هایی که در وزارت بوده اند سمت‌های دیگری بگیرند؟

اگر تخصص را داشته باشند چرا نیایند؟ آن‌ها هم آدم هستند. آنها هم ظرفیتی دارند.

 

***یعنی الزاماً نمی توان در چهارچوب وزارت اطلاعات تعریف کرد.

خیر. نه این که بگوئیم هر کسی که در وزارت اطلاعات بوده است توانمندی دارد مسئولیت بگیرد و نه این که بگوئیم در وزارت نباید مسئولیتی بگیرد. این برچسب امنیتی برچسبی است که خودمان در داخل درست کرده ایم.

 

***یک طرحی که وقتی شما آمدید اوج گرفت "ریجستری" بود. از این حرکت راضی هستید؟

بخش‌هایی که باید به سرانجام می‌رسید تاکنون خوب به سرانجام رسیده است. از ناجا و گمرک در همکاری انتظار بیشتری داریم.

 

***الان مهم‌ترین مانع را این دو می‌دانید؟

مانع نیستند. همکاری کنند خیلی موفق‌تر خواهد بود.

 

***چیزی را من دیدم که در قضیه ریجستری کنترل دلالی‌هایی که برای گوشی موبایل می‌شود و اینکه در این مسیر بتوان کنترل کرد.

بله، الان نخواستم باز کنم ولی شما سوال کردید. گوشی مسافری تبدیل به چهارچوبی به دلالی شده و به مردم اجحاف می‌کنند و دلیلش این است که گوشی دست دوم را می‌آوردند، ولی نکته‌ای که وجود دارد، این است که گوشی مسافربری را اگر نمی‌توانیم دقیق کنترل کنیم به دلیل عدم اتصال سامانه به ناجا است. اگر ناجا به صورت درست به ما متصل شود می‌توانیم این پدیده را کنترل کنیم.

 

***شدنی است؟

بله.

 

***پرسپولیسی هستید؟

نه این که پرسپولیسی و یا استقلالی باشم ولی بازی هر دو را تماشا می‌کنم.

 

***محافظه‌کاری نکنید.

نه محافظه‌کاری نمی‌کنم. پسرهای من پرسپولیسی هستند.

 

***پدر پرسپولیسی است که پسرها هم پرسپولیسی می‌شوند.

بله، الزامی نیست. هر دو بازی‌ها را می‌بینم و پسرهای من هر دو علاقه‌مند به پرسپولیس هستند. هیچ تشویقی از سمت من نبوده است.

 

***اهل فوتبال هستید؟

بله. من فوتبال هم بازی می‌کنم.

 

***استعفا که نمی‌دهید؟ چون یک بار رفته بودید که استعفا بدهید

این هم بالاخره بحث رسانه‌ای است، من هیچگاه استعفا ننوشتم.

 

***ولی رفتید در دفتر رئیس‌جمهور نشستید.

بالاخره صحبت کردیم و این به معنای استعفا نیست. مسیر اینکه ما در برابر مشکلات کوتاه بیاییم ان‌شاالله هیچگاه به شرایطی نرسد که کوتاه بیاییم و عقب بنشینیم. باید ایستاد و با سختی مقابله کرد و بالاخره خانواده ما در شرایط انقلاب، سهم کوچک و ناقابلی در این شرایط داشته است. همه مردم هم سهم داشته اند. مسئولیتی هم بر دوش ما است.

شاید یکی از مهمترین مسئولیت‌هایی که امروز بر دوش من است،این است که خواسته یا ناخواسته، خوشایند یا ناخوشایند، ما نماد فعالیت جوانان شده‌ایم. اگر من امروز کم بیاوریم طبیعتاً همه می‌گویند دیدید جوانان نتوانستند. این بار مسئولیت روی دوش من بیشتر است و تلاش من بر این است که جدای از مسائل دیگر که احساس مسئولیت می‌کنم، بتوانم این مسئله را تا زمانی که برعهده ما است درست انجام دهیم و یک روزی بالاخره به اتمام می‌رسد.

 

***دیدار شما با آقا هم فکر می‌کنم جالب بوده است. آقا توصیه خاصی کردند؟

در آن حدی که دفتر ایشان صلاح دیدند منتشر کردند و نشریه «خط حزب‌الله» مطلب را زدند. نگاه ایشان بر این بود که کشور نیازمند همین مجاهدت های جوانانه است و خیلی ابراز محبت و بزرگواری ایشان برای من سرمایه بزرگی است و همواره خود را مدیون حمایت‌ها و نگاه مثبت ایشان به جوانان می‌دانم و ان‌شاالله بتوانیم مطالبی که مدنظر ایشان در مسیر توسعه کشور است که راهگشا است عمل کنیم و توجه ویژه به فرمایشات و نوع نگاه ایشان داشته باشیم.

 

***عبا از ایشان هدیه گرفتید.

بله.

 

***خوش به سعادت شما.

***ان‌شاالله موفق باشید و برای شما آرزوی توفیق می‌کنیم. خیلی لطف کردید. من خداحافظی می‌کنم. برنامه با دست‌خط ایشان تمام می‌شود.

دست نوشته آذری جهرمی در برنامه

«به نام خدا

ایران اسلامی با تکیه بر جوانان ارزشمند خود، پله‌های ترقی در دنیا را خواهد پیمود.

ان‌شاالله

(منبع:باشگاه خبرنگاران)