ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

  عبارت مورد جستجو
تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران

۱۹۱ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «استارت آپ‌ها» ثبت شده است

تحلیل


تمام تخلفات استارت‌آپ‌ها در حوزه بیمه

يكشنبه, ۲۳ مرداد ۱۴۰۱، ۱۰:۴۱ ق.ظ | ۰ نظر

علی شمیرانی – هانیه حسین خانی – بر خلاف تصویری که در برخی رسانه‌ها از مخالفت و مقاومت بیمه مرکزی با فعالیت اینشورتک‌ها و استارت‌آپ‌های حوزه بیمه ترسیم شده است، رگولاتور صنعت بیمه نه تنها از گسترش کسب‌وکارهای نوین حمایت کرده، بلکه به گواه شواهد، بر بسیاری از کاستی‌ها و حتی تخلفات برخی از این کسب‌وکارها با صبوری و فرصت‌دهی چشم‌پوشی نیز کرده است.

استارت‌آپ‌های سیاسی و خصوصی

يكشنبه, ۹ مرداد ۱۴۰۱، ۰۱:۵۸ ب.ظ | ۰ نظر

فرحناز سپهری – بخش اعظم اکوسیستم استارت‌آپی در کشور، طبق معمول و بر خلاف روال‌های رایج در دنیا، به سبک خاص خود رشد کرد. در بسیاری از این کسب‌وکارها شاهد هیچ‌گونه نوآوری و ایجاد ارزش افزوده نبودیم و تنها شاهد کپی‌برداری از نمونه‌هایی در واسطه‌گری الکترونیکی بودیم که موجب هدر رفت منابع و سرمایه‌های کشور در این بخش شد.

نگاهی دقیق‌‏تر به بیش از ۱۰ سال حمایت از استارتاپ‌ها و دانش‌بنیان‌ها که بخش زیادی از آن با برداشت از صندوق توسعه ملی انجام شده، برای تعیین اثربخشی و کارایی سیاست‏‌ها لازم است؛ در غیر این‏ صورت، تقاضا برای حمایت‌‏های گلخانه‌‏ای پایان نخواهد داشت.
تسنیم - "پریسا علیزاده" عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور درباره موضوع مهاجرت شرکت‌ها و استارتاپ‌ها طی یادداشتی نوشت: ‌پس از ابلاغ سیاست‌‏های کلی اقتصاد مقاومتی که در بند «2» آنها بر «پیشتازی اقتصاد دانش‌‏بنیان» تأکید شده، حمایت از شرکت‏‌های دانش‌‏بنیان همواره یکی از موضوعات جاری در فضای اجرا و تقنین کشور بوده است.

امسال نیز با تدبیر رهبر انقلاب، سال «تولید، دانش‌‏بنیان و اشتغال‌آفرین» نام‌گذاری شده تا توان و ظرفیت کشور به شکل همسو و هم‌جهت برای تحقق اهداف این موضوع مهم بسیج شود. هرچند در اصل و ضرورت حرکت به سمت اقتصاد دانش‌‏بنیان تردیدی نیست اما مسیر، ابزارها و چگونگی تحقق این هدف نیز مهم است. در این نوشتار کوتاه، چند نکته در ارتباط با توسعه فضای دانش‏‌بنیانی کشور و حمایت از شرکت‌‏های دانش‌‏بنیان برای تأمل بیشتر طرح می‏‌شود:

1. توجه به تفکیک شرکت‏‌های اخذکننده تأییدیه از شرکت‌‏های جدید تأسیس‏ شده: معمولا در گزارش‏‌های بخش دانش‏‌بنیان کشور اشاره می‏‌شود که در نتیجه حمایت‌‏های انجام شده طی سال‏‌های اخیر، چند هزار شرکت دانش‏‌بنیان «شکل گرفته است» یا چند ده هزار شغل «ایجاد شده است». باید توجه داشت که بسیاری از شرکت‌‏هایی که در سال‌‏های اخیر تأییدیه دانش‌‏بنیانی اخذ کرده‌‏اند، به واسطه‏ حمایت‏‌های موجود یا در نتیجه‏ اجرای قانون حمایت از شرکت‏‌های دانش‌‏بنیان تأسیس نشده‏‌اند، بلکه شرکت‌‏هایی بوده‌‏اند که سال‌‏ها قبل تاسیس شده و در حال فعالیت بوده‏‌اند و اکنون صرفا مجوز دانش‌‏بنیانی اخذ کرده‏ و در دامنه شمول حمایت‌‏ها قرار گرفته‏‌اند. به عبارت دیگر، باید توجه داشت که نمی‏‌توان بخشی از آمارهای ارائه شده برای مثال از جنس اشتغال‌‏آفرینی، تولید، صادرات و ... را نتیجه‏ عملکرد دستگاه‌‏های متولی امر، منابع تخصیص یافته به این حوزه و به طور کلی اجرای سیاست‏‌های حمایت از شرکت‌‏های دانش‌‏بنیان دانست. بسیار مهم است که مجریان سیاست‌‏ها نیز همواره در تحلیل‏‌ها و گزارش آمارهای این حوزه، به سال تأسیس شرکت‏‌ها اشاره کرده و برای پرهیز از بازخورد نادرست به قانونگذاران و سیاستگذاران، گزارش‌‏های عملکردی و دستاوردهای حاصله را به تفکیک سال تأسیس شرکت‏‌های دانش‌‏بنیان ارائه کنند.

2. ضرورت تعیین حوزه‏‌ها یا رشته فعالیت‏‌های اولویت‌‏دار: طبق جدیدترین گزارش‌­ها، بیش از 140 برنامه حمایتی بعضا با برداشت از منابع صندوق توسعه ملی و از طریق مکانیزم‌­های مختلف صندوق نوآوری و شکوفایی برای شرکت­‌ها و موسسات دانش­‌بنیان پیش‌­بینی شده و در حال اجراست. بدیهی است، هر روز هم بر تعداد شرکت‏‌های متقاضی حمایت و در نتیجه، بر دامنه حمایت‌‏ها اضافه می‏‌شود. با توجه به اینکه در وضعیت فعلی کشور، محدودیت منابع بودجه‌­ای و برداشت از صندوق توسعه ملی به شدت مشهود است و منابع کافی برای تأمین مالی و انجام این حمایت‌‏ها برای تمام شرکت‌های متقاضی وجود ندارد، ضرورت دارد نسبت به هدفمند نمودن تخصیص این منابع و اولویت‌‏گذاری فناوری‏‌ها و رشته‏ فعالیت‏‌های برخوردار از معافیت‌های مالیاتی، مشوق‌های صادراتی، معافیت‌های بیمه‌‏ای و دیگر حمایت‏‌هایی که بار مالی قابل توجهی به دولت تحمیل می‏‌کنند، اهتمام ورزید.

3. نگاه دقیق‏‌تر به توان فنی ـ دانشی و توان تولیدی شرکت‌‏های دانش‏‌بنیان: توان فنی یا دانشی، تضمین‏‌کننده توان تولیدی نیست. باید توجه داشت که مهم‌ترین عامل سرپا ماندن هر کسب و کاری، وجود تقاضا و بازار برای محصولات یا خدمات تولیدی آن است. اغلب شرکت‏‌های دانش‌‏بنیان خصوصا در سال‏‌های اولیه فعالیت، به واسطه حمایت دولت و یارانه‏‌هایی که به خریداران داده می‌‏شود ممکن است بتوانند بازاری برای محصولات خود داشته باشند. در صنایعی مانند صنعت دفاعی یا صنعت دارو نیز به دلایل مختلف از جمله تحریم‌‏ها، امکان شکل‏‌گیری بازار و تقاضا برای این شرکت‏‌ها تا حدودی وجود دارد. هرچند در بخش دارو تجربه اخیر کووید نشان داد که در شرایطی که امکان انتخاب نمونه خارجی (حتی چینی) وجود دارد، استقبال از واکسن تولید داخلی چندان بالا نیست.

وقتی به سطح کاربرد در صنایع اصلی کشور هم می‌‏رسیم، توان تولیدی این شرکت‌‏ها، مورد تردید است. برای مثال در حوزه فناوری نانو سال‏‌هاست که کشور ما در انتشار مقالات جزو کشورهای سرآمد قرار گرفته اما در مورد رسوخ این فناوری در صنایع کشور (مانند صنعت نفت، پتروشیمی و ...) چه می‌‏توان گفت؟ به عنوان یک مثال دیگر، نتایج مطالعه‌ه‏ا در مورد فناوری تولید کاتالیست در صنعت پتروشیمی نشان می‌‏دهد علی‌رغم وجود توانمندی نسبی تولید این محصول در شرکت‌‏های دانش‌‏بنیان، صنعت پتروشیمی کشور اعتماد و اقبالی به استفاده از محصول داخلی به دلیل عدم انطباق کامل کاتالیست تولید داخل با فناوری خارجی مورد استفاده در فرآیند ندارد. به نظر می‌‏رسد لازم است نگاه به شرکت‏‌های دانش‏‌بنیان به مثابه واحدهای تحقیق و توسعه یا هسته‏‌های پژوهشی منتشرکننده مقاله یا در حالتی بهتر، ثبت‏‌کننده اختراع که از کمک بلاعوض دولت ارتزاق می‏‌کنند، اصلاح شود و این شرکت‌‏ها بر اساس نیاز صنعت و در جای مشخصی از زنجیره تولید کشور که تقاضا برای فناوری مشخصی وجود دارد، تاسیس شده و فعالیت کنند. مادامی که نگاه عرضه‏‌محور توسعه دانش و فناوری به تعداد محدودی شرکت خرد، کوچک و متوسط تسری داده شود، مسأله برقراری ارتباط این شرکت‏‌ها با بدنه‏ تولید و اقتصاد کشور حل نخواهد شد.

4. دقت در تفسیر رتبه‏‏ کشور در شاخص‏‌های جهانی: خوشبختانه در سال‏‌های اخیر و به موازات افزایش حمایت‌‏ها، نظام ثبت آمار و داده‌‏های بخش فناوری و نوآوری نیز کشور تقویت شده و این بهبود در همکاری با مراجع آمارهای بین‌‏المللی موجب ارتقای رتبه‌‏های بین‌‏المللی ایران (برای مثال در شاخص جهانی نوآوری (GII) شده است. بنابراین در تحلیل روند بهبود رتبه ایران باید همواره به بهبودهای ناشی از تقویت نظام ثبت و گزارش‏‌دهی آمارها نیز توجه داشت و ارتقای رتبه‏ کشور را به طور کامل نتیجه‏ حمایت‏‌های انجام شده تلقی نکرد. مضاف بر اینکه معمولا تجلّی نتایج و آثار سیاست‌‏ها در ارتقای بسیاری از ابعاد شاخص‌‏هایی نظیر GII (که در اینجا مجال پرداختن به آنها نیست) نیازمند گذشت چندین سال است و بلافاصله یا با تأخیری یکی دو ساله نمی‏‌توان انتظار تحقق آنها را داشت.

با توجه به نکاتی که برشمرده شد، نگاهی دقیق‏‌تر به بیش از 10 سال حمایت مستمر که بخش زیادی از آن با برداشت از صندوق توسعه ملی انجام شده، برای تعیین اثربخشی و کارایی سیاست‌‏ها لازم است؛ در غیر این‏صورت، بدیهی است تقاضا برای حمایت‏‌های گلخانه‌‏ای (که مستعد بروز رانت و فساد نیز هست) پایان نداشته و هر روز با عنوانی جدید (شرکت دانش‌‏بنیان، شرکت خلّاق، استارتاپ و ...) بر دامنه‏ گروه‌‏های مشمول حمایت افزوده شود. در نتیجه، ظاهراً چاره‌‏ای جز برداشت از صندوق توسعه ملی و خرج کردن دارایی آیندگان وجود نخواهد داشت، بدون اینکه تصویری روشن و مطمئن از آنچه برای ایشان به میراث می‏‌گذاریم، داشته باشیم.

فناوری آری تخلف خیر

جمعه, ۳۱ تیر ۱۴۰۱، ۰۴:۴۶ ب.ظ | ۰ نظر

هانیه حسین خانی – در ماه‌های اخیر پس از ورود بی‌ضابطه و تخلفات گسترده توسط برخی از شرکت‌های اینترنتی، بیمه مرکزی علاوه بر جلوگیری از فعالیت شرکت‌های فاقد مجوز، راهکاری نیز جهت نظارت مالی، حفظ امنیت دیتای بیمه‌گذاران و جلوگیری از سردرگمی‌ مردم در خصوص چند نرخی بودن خدمات بیمه‌ در رشته بیمه اتومبیل ارایه کرد.

بیم بیمه‌ها

دوشنبه, ۶ تیر ۱۴۰۱، ۱۰:۳۲ ق.ظ | ۰ نظر

هانیه حسین خانی – هفته‌نامه عصر ارتباط در شماره‌های پیشین خود به شکل تخصصی چگونگی ورود شرکت‌های بزرگ استارت‌آپی به صنعت بیمه کشور و فرصت‌ها و تهدیدهای پیرامون آن را مورد بررسی قرار داده است.

هانیه حسین خانی - در بخش نخست این گزارش با عنوان «راز سرمایه‌گذاری استارت‌آپ‌ها در صنعت بیمه؛ فرصت‌ها و تهدیدها» به چرایی و چگونگی رشد شتابان این شرکت‌های تازه از راه رسیده به صنعت بیمه پرداختیم و البته وعده دادیم که در ادامه این سلسله گزارش‌ها به بررسی نحوه برخورد نهاد ناظر (بیمه مرکزی) و شرکت‌های بیمه با شبکه فروش و استارت آپ‌ها و رشد ابهام‌برانگیز برخی از این شرکت‌ها بپردازیم.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی گفت: آمار بالایی روی شکست کسب‌و‌کارهای نوپا، استارتاپ‌ها و دانش‌بنیان‌ها وجود دارد که این آمار داخلی نیست و در سطح دنیا نیز همینطور است که ۲۵ درصد کسب‌و‌کارهای نوپا معمولاً در سال نخست از بازار خارج می‌شوند.
"مصطفی بغدادی" مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی در گفت‌و‌گو با تسنیم درباره موانع پیش‌پای شرکت‌های نوپا در راه تجاری‌سازی محصولات گفت: یک کسب و کار نوپا برای اینکه بتواند از مرحله ایده تا مرحله عرضه موفق محصول به بازار مسیر خود را طی کند، یک فرایند و مسیر پر پیچ و خم را دارد و در این مسیر باید بتواند مشکلات زیادی را از پیش‌روی خود بردارد که یک بخشی از این مشکلات ممکن است با کمک نهادهای داخل اکوسیستم و سایر بازیگران برطرف شود و یک بخشی از مشکلات نیز عمدتاً‌ در درون این کسب‌و‌کارها هستند.

بغدادی ادامه داد: مشکلات در چند دسته تقسیم می‌شود که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم؛ یکی از مشکلات مطالعه و بررسی درست بازار و یا شناخت ناکافی از بازار است که بعضی از شرکت‌ها به آن دچار هستند. یکی دیگر از مشکلات مسئله تامین منابع مالی است یا بسیاری از آنها مشکلات مدل کسب و کار دارند یعنی نمی‌دانند چه مدل درآمدی روی ایده خودشان سوار کنند.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی گفت: بعضی از کسب‌‌و‌کارها گاهاً دارایی‌های مکمل یا مهارت‌های مکمل برای تجاری‌سازی موفق در اختیار ندارند یا دانش و مهارت‌های مدیریتی پایینی دارند اما در عین حال توانمندی فناورانه بالایی دارند یعنی تیمی که در کسب‌و‌کارهای نوپا دور هم جمع می‌شوند و یک کسب‌و‌کار نوپا یا دانش‌بنیان را راه‌اندازی می‌کنند، عمدتاً افراد فنی و متخصص حول یک فناوری و نوآوری هستند اما از آنطرف دانش مدیریتی که برای پیشبرد یک کسب و کار لازم است را معمولاً در تیم خود ندارند که خود همین موضوع می‌تواند عامل شکست و خروج از بازار این کسب‌و‌کار شود.

وی تصریح کرد: آمار بالایی روی شکست کسب‌و‌کارهای نوپا و استارتاپ‌ها و دانش‌بنیان‌ها وجود دارد که این آمار داخلی نیست و در سطح دنیا نیز همینطور است که 25 درصد کسب‌و‌کارهای نوپا معمولاً در سال نخست از بازار خارج می‌شوند و دچار شکست می‌شوند و بعد از یک دوره ده‌ ساله 71 درصد آنها در بازار وجود ندارند و در طی یک دوره دهه ساله شکست خورده و از بازار خارج شدند و نتوانستند به یک کسب‌وکار پایدار برسند که کسب‌و‌کارهای دانش‌بنیان و استارتاپ‌های ما نیز خیلی متفاوت از این موضوع نیستند.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی گفت: امروز بازیگران مختلفی در اکوسیستم ایجاد شدند که سعی دارند در برطرف کردن این مشکلات کمک کنند؛ ما در صندوق نوآوری تلاش داریم به واسطه ماموریت و جایگاه صندوق که تامین مالی اکوسیستم است به برطرف کردن مشکلات مالی دانش‌بنیان‌ها و کسب‌و‌کارهای نوپا کمک کنیم و نیز از طریق خدمات خاص خودمان در توانمندسازی از طریق آموزش‌ها یا مشاوره‌های مختلف، فرصت‌های حضور در نمایشگاه‌های بین‌المللی، پذیرش هیئت‌های تجاری، رویدادهای به‌همرسانی، اخذ استانداردها و تاییدیه‌های کیفی مختلف، رویدادهای مختلف صادراتی و ... سعی می‌کنیم تا شرکت‌ها بخشی از نیازهای خود را از این طریق برطرف کنند.

رئیس پلیس فتا انتظامی کشور نظارت بر فعالیت استارت آپ ها و کسب و کارهای اینترنتی را یکی از اولویت‌های اصلی در مأموریت‌های پلیس فتا برشمرد.

به گزارش خبرگزاری مهر، سردار وحید مجید، در حاشیه برگزاری جلسه هم اندیشی با مدیران و فعالان حوزه کسب و کارهای اینترنتی در کشور با اشاره به علاقه مندی و میزان استقبال بالای هموطنان گرامی در بهره مندی از خدمات کسب و کارها در فضای سایبر، نظارت بر فعالیت استارت آپ ها را یکی از اولویت‌های اصلی مأموریتی پلیس فتا برشمرد.

وی ضمن بیان اینکه هم اکنون تعداد زیادی واحد کسب و کار اینترنتی در کشور مشغول به فعالیت هستند، توجه به خدمات رسانی مطلوب به کاربران و متقاضیان را بسیار مهم عنوان کرد.

مجید شیوع کرونا ویروس در دنیا و به خصوص کشور ایران و معطوف شدن توجه به ظرفیت فضای سایبر را یکی از علت‌های اصلی استقبال کاربران از دریافت خدمات از استارت‌ها برشمرد و گفت: شناسایی بسترهای فنی جرم و اهتمام جدی در خدمات رسانی بهتر به متقاضیان از وظایف اصلی فعالان حوزه کسب و کارهای اینترنتی است.

رئیس پلیس فتا انتظامی کشور ادامه داد: رسیدگی به مشکلات استارت آپ ها و استفاده از پیشنهادات فعالان در حوزه کسب و کارهای اینترنتی در ارائه خدمات مطلوب‌تر به کاربران یکی دیگر از اهداف این جلسه هم اندیشی بود؛ ارائه راهکارهای فنی و تخصصی، پیش بینی و کاهش روش‌های ارتکاب به جرم و کلاهبرداری از سوی مجرمان سایبری نیز در این جلسه مطرح و مورد بررسی قرار گرفت.

وی با تاکید بر اعلام همکاری و حمایت پلیس فتا از تمامی حوزه‌های فعالان کسب و کار اینترنتی در کشور؛ تداوم جلسه‌های هم اندیشی با کسب و کارها را به منظور افزایش دانش فنی و تخصصی پیشگیری از وقوع جرایم سایبری را ضروری دانست.

معاونت حقوقی ریاست جمهوری طی بخشنامه‌ای اعلام کرده که هیچ یک از نهادهای اجرایی دولتی حق پایش (فیلترینگ) یا شکایت از کسب‌وکارهای نوپا را ندارند.
به گزارش تسنیم، بسیاری از مشکلات حقوقی حوزه کسب‌وکارهای نوآورانه به دلیل عدم آگاهی حقوقی از طرف کسب‌وکار و حتی کارکنان نهادهای اجرایی است، نامه معاونت حقوقی و تشکیل کارگروهی تحت نظارت این معاونت راهی برای بهبود شرایط کسب‌وکارها می‌توان دانست.

پیرو دستور رئیس‌جمهور در جلسه هیئت دولت در اواخر آبان ماه مبنی بر بررسی تخلفات کسب‌وکارهای نوپا (استارتاپ‌ها) و مسائل مربوط به آن‌ها در کارگروهی با مسئولیت معاونت حقوقی رئیس‌جمهور و در اجرای تصویب‌نامه با هدف «کاهش موانع کسب‌وکارهای نوپا مبتنی بر فضای مجازی در کشور» لازم است دستگاه‌های دولتی از هرگونه اقدام حقوقی علیه صاحبان کسب‌وکارهای نوپا در فضای مجازی بدون رعایت سازوکار مندرج در مصوبه مذکور و شیوه‌نامه مربوط به بخشنامه این معاونت اجتناب کنند.

هیئت وزیران دولت دوازدهم مصوبه‌ای را در تاریخ 3 بهمن سال 96 ابلاغ کرد مبنی بر اینکه در راستای کاهش موانع کسب‌وکارهای نوپای مبتنی بر فضای مجازی اگر دستگاه دولتی تقاضای فیلتر یا پالایش سایت‌های اینترنتی را بدهد، این تقاضا را به طور مستقیم در مراجع قضایی طرح نکند. بلکه این موضوع را در سازوکار داخلی قوه مجریه مطرح شود.

بر مبنای نامه اخیر معاونت حقوقی ریاست جمهوری قرار شده است که کارگروهی با محوریت معاونت حقوقی رئیس جمهور و برخی دیگر از دستگاه‌ها ذی‌ربط تشکیل شود و در ارتباط با آن اگر دستگاه دولتی قصد طرح شکایتی را داشته باشد مرحله اولی که باید طی کنند مطرح کردن شکایت خود در این کارگروه است. در مرحله بعدی اگر کارگروه دعوا را وارد دانست به مراحل رسیدگی قضائی وارد شود وگرنه در همان مرحله متوقف شود.

یکی از مهلک‌ترین اتفاق‌هایی که ممکن است برای یک کسب‌وکار مجازی رخ دهد، بحث فیلترینگ و پایش است، زیرا این موضوع نه تنها به اعتبار یک کسب‌وکار لطمه می‌زند، بلکه منجر به از دست دادن مشتریان یک کسب‌وکار هم می‌شود.

معاون حقوقی رئیس جمهوری در دولت گذشته هم شیوه‌نامه‌ای را در تاریخ 25 آذر سال 97 ابلاغ کرد که 13 ماده دارد و شرایط تشکیل کارگروه و روند کاری را اعلام کرد که مواد 2 و 12 و 13 با ایراداتی مواجه شد و دیوان عدالت اداری آن را ابطال کرد. بعد از ابطال هم کارکرد خود را از دست داد و دستگاه‌ها هم دیگر توجه ویژه‌ای به این کارگروه نداشتند.

ماجرای بررسی این کارگروه اما مدتی مسکوت ماند و همه دستگاه‌های دولتی و حتی کسب‌وکارها با فراموش کردن این ماجرا به کار خود ادامه دادند. اما اتفاقی که کمتر از دو ماه قبل برای پلتفرم دیوار اتفاق افتاد و با ورود رئیس جمهور به ماجرا منجر به باز شدن دوباره این پرونده شد، بازهم این موضوع را بر سر زبان‌ها انداخت و قرار بر این شد برای جلوگیری از ناامیدی کسب‌وکارها کارگروه مسکوت مانده دوباره مورد بررسی قرار بگیرد.

 

اصل 28 قانون اساسی جمهوری اسلامی

"هر کس حق دارد شغلی را که بدان مایل است و مخالف اسلام و مصالح عمومی و حقوق دیگران نیست برگزیند. دولت موظف است با رعایت نیاز جامعه به مشاغل گوناگون، برای همه افراد امکان اشتغال به کار و شرایط مساوی را برای احراز مشاغل ایجاد نماید."

این اصل از تمام فعالیت‌های اقتصادی حمایت می‌کند و تاکید دارد، هر فعالیتی باید به موجب قانون انجام شود و با توجه به این اصل پی‌ریزی اقتصاد صحیح بر حفظ ضوابط اسلامی جهت ایجاد رفاه و رفع فقر در زمینه‌های تغذیه، مسکن و کار و اشتغال ضروری است.

معاون توسعه صندوق نوآوری و شکوفایی از تزریق ۸۴۴ میلیارد تومان از سوی این صندوق به اکوسیستم استارت‌آپی کشور خبر داد.

به گزارش ‌صندوق نوآوری و شکوفایی، سیاوش ملکی‌فر در ششمین یلدای کارآفرینان استارت‌آپی ایران با اشاره به جایگاه صندوق نوآوری در اکوسیستم نوآوری کشور گفت: این صندوق با سرمایه سه هزار میلیارد تومانی در راستای حمایت از شرکت‌های دانش بنیان و تامین مالی طرح‌های نوآورانه تشکیل شد.

ملکی‌فر با اشاره به تسهیلات و خدمات صندوق نوآوری و شکوفایی به شرکت‌های دانش بنیان و فناور گفت: خدمات صندوق نوآوری در چهار دسته اصلی تسهیلات، ضمانت‌نامه، سرمایه‌گذاری و توانمندسازی(کمک بلاعوض) ارائه می‌شود. علاوه بر اینها بسته حمایتی صندوق نوآوری شامل معافیت‌های مالیاتی و گمرکی و کمک به سازمان نیروهای مسلح و شهرداری برای گذراندن دوره سربازی مدیران و کارمندان شرکت‌های دانش بنیان تایید شده از سوی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری ‌است.

به گفته وی، در قانون مصوب تشکیل صندوق نوآوری ذکر شده است که سالانه نیم درصد از بودجه عمومی ‌دولت به عنوان سرمایه اولیه به صندوق نوآوری پرداخت شود.

معاون توسعه صندوق نوآوری و شکوفایی در ادامه تعداد شرکت‌های دانش بنیان تاسیس شده در کشور را ۶۵۰۰ شرکت اعلام کرد و افزود: ورودی شرکت‌های دانش بنیان در دانشگاه‌ها و شتابدهنده‌ها است که باید این مراکز تقویت شوند تا تعداد شرکت‌های دانش بنیان افزایش یابد.

ملکی‌فر با بیان اینکه صندوق نوآوری و شکوفایی با روش هم‌سرمایه‌گذاری به پشتیبانی از استارت‌آپ‌ها و طرح‌های سرمایه‌پذیر می‌پردازد، اظهار کرد: در این راستا ما تاکنون با ۱۳ شتابدهنده وارد هم‌سرمایه‌گذاری شده‌ایم و در ۲۶ طرح استارت‌آپی به میزان ۳ .۳۲ میلیارد تومان با این شتابدهنده‌ها سرمایه‌گذاری کرده‌ایم.

وی با تاکید بر اینکه صندوق نوآوری و شکوفایی در مدل هم‌سرمایه‌گذاری هیچگاه خود را رقیب بخش خصوصی نمی‌داند و در مدیریت طرح‌های نوآورانه دخالت نمی‌کند، افزود: امروز صندوق نوآوری به جای اینکه رقیب بخش خصوصی باشد منابعش را در اختیار بخش خصوصی و بازیگران اکوسیستم قرار داده است و تاکنون نیز ۸۴۴ میلیارد تومان به اکوسیستم استارت‌آپی کشور تزریق کرده است.

معاون توسعه صندوق نوآوری و شکوفایی در ادامه به فعالیت صندوق‌های جسورانه بورسی در کشور نیز اشاره کرد و گفت: در حال حاضر ۱۷ صندوق جسورانه بورسی و خصوصی در حال پذیره‌نویسی هستند که مجموعه سرمایه آن‌ها ۲۸۰۰ میلیارد تومان است. صندوق نوآوری نیز تاکنون در تاسیس ۱۰ صندوق جسورانه بورسی مشارکت کرده است.

ملکی‌فر با اشاره به مشارکت صندوق نوآوری و شکوفایی با صندوق‌های پژوهش و فناوری در طرح‌های استارت‌آپی و سرمایه‌پذیر، یادآور شد: ما با ۴۶ صندوق پژوهش و فناوری قرارداد سرمایه‌گذاری داریم و با ۳۳ صندوق هم وارد سرمایه‌گذاری شده‌ایم.

مدیر عامل فرابورس ایران اعلام کرد که اخیرا ضوابط خاص استارتاپ‌ها برای ورود به بازار سرمایه فراهم و در سازمان بورس نیز تصویب شد. 

به گزارش روابط عمومی شرکت فرابورس ایران، "امیر هامونی" از ورود نخستین استارتاپ در فرابورس خبر داد و گفت: سایر استارتاپ‌ها هم درخواست پذیرش در فرابورس را داده‌اند که در حال بررسی است.

وی با تاکید بر اینکه شرکت‌های استارتاپی به دلیل دارایی‌های نامشهود زیادی که دارند نسبت به سایر شرکت‌های بازار سرمایه با ریسک بالاتری مواجهند، افزود: به همین دلیل در قدم نخست برای عرضه اولیه این شرکت‌ها، سهام آنها به مردم عرضه نمی‌شود بلکه به طور غیر مستقیم و از طریق مشارکت صندوق‌های سرمایه‌گذاری و سایر نهادهای مالی عرضه اولیه انجام خواهد شد.

هامونی در پاسخ به این پرسش که استارتاپ‌ها برای ورود به بازار سرمایه باید چه شرایطی را احراز کنند، اظهار داشت: این شرکت‌ها مثل همه بنگاه‌هایی که قصد ورود به بازار سرمایه را دارند باید شرایط پذیرش را که توسط فرابورس مشخص شده، احراز کنند.

مدیرعامل فرابورس ایران ادامه داد: همچنین علاوه بر شرایط فوق، شروط ۱۷ گانه‌ای نیز توسط کارگروه استارتاپ‌ها تعیین شده که باید آنها را پیش از ورود به بازار سرمایه فراهم کنند.

وی درخصوص این شروط ۱۷ گانه به چند مورد مهم آن اشاره کرد و گفت: مثلا باید درصدی از سهام خود را نزد هیأت پذیرش فرابورس به وثیقه بگذارند تا زمانی که ریسک‌های شرکت به حداقل رسید این سهام به مرور در بازار سرمایه عرضه خواهد شد. 

 هامونی در پایان گفت: همچنین از دیگر شرط‌های مهم صیانت از داده‌های محرمانه کاربران مردمی هست که باید تاییدیه‌هایی پیرامون این موضوع به فرابورس ارائه کنند.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری از حمایت صاحبان ایده و شتاب‌دهنده‌ها در استان‌آپ‌ها خبر داد و گفت: ۲۳۰ استارت‌آپ در کشور فعال است که نزدیک به ۵۰ میلیارد تومان سرمایه برای آنها جذب شد.

به گزارش خبرگزاری فارس مصطفی بغدادی در گفت‌وگو با خبرنگاران در سالن جلسات پارک علم و فناوری استان سمنان در شاهرود اظهار کرد:  صندوق نوآوری و شکوفایی با مصوبه سال ۱۳۸۹ مجلس شورای اسلامی ایجاد  شد و به تجاری‌سازی فناوری‌ها و نوآوری‌ها و تأمین مالی اکوسیستم نوآوری کمک می‌کند.

وی افزود: به‌واسطه قانون حمایت از شرکت‌ها و مؤسسات دانش‌بنیان، بیشتر با شرکت‌های دانش‌بنیان همکاری و کار می‌کردیم؛ زیرا آن زمان قانون نوشته‌شده برای فضای دانش‌بنیان بود؛ الآن اکوسیستم نوآوری کشور از بخش قابل‌توجه استارت‌آپ‌ها تشکیل می‌شود و خدمات صندوق نوآوری و شکوفایی گسترش یافته و به فعالیت‌های فناور و نوآور کشور کمک می‌کند.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری ادامه داد: از سال ۱۳۹۹ حمایت از استارت‌آپ‌ها آغاز شد و در راستای کمک به جذب سرمایه برای آنها با توجه به ادبیات جسورانه سرمایه‌گذاری ریسک‌پذیر آغاز شد که در تمام استان‌ها صندوق پژوهش و فناوری و صندوق‌های تخصصی شکل گرفته است.

 

فعالیت ۶۵ صندوق پژوهش و فناوری در کشور

بغدادی با بیان اینکه ۶۵ صندوق پژوهش و فناوری در کشور فعالیت دارند، عنوان کرد: از اوایل سال ۱۳۹۹، رویداد دوشنبه‌های استارت‌آپی در صندوق نوآوری و شکوفایی رقم خورد که ۳۳ رویداد انجام شد.

وی با بیان اینکه ۲۳۰ استارت‌آپ و تیم و هشت رویداد پیوند در استان تهران انجام شد، اضافه کرد: تا امروز نزدیک به ۵۰ میلیارد تومان جذب سرمایه برای استارت‌آپ‌ها صورت گرفت و ارتباط با سرمایه‌گذارها انجام شده است.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری با بیان اینکه این فعالیت‌ها فقط یک رویداد نیست و هر کدام یک فرآیند است، تصریح کرد: آماده‌سازی تیم‌ها در قالب فراخوان و برگزاری کارگاه آموزشی و جلسات آنلاین و حضوری در راستای ارتباط با سرمایه‌گذار به‌صورت استاندارد و جذب سرمایه صورت می‌گیرد که در دنیا این ارتباط در پنج تا ۶ دقیقه انجام و نظر سرمایه‌گذار جلب می‌شود.

بغدادی با بیان اینکه تاکنون ۶۳ تیم را با برگزاری این رویداد به سرمایه‌گذار مرتبط کرده و ۵۰ میلیارد تومان تأمین مالی انجام شده است، گفت: با توجه به تحقیقات و حضور تیم‌ها در این رویدادها متوجه شدیم، ۵۰ درصد تیم‌ها خارج از استان تهران هستند و در راستای دسترسی راحت تیم‌ها به خدمات و سرمایه‌گذارهای آماده برای تیم، برگزاری استان‌آپ‌ها برنامه‌ریزی شده است.

او با اشاره به نخستین رویداد «استان‌آپ» استان سمنان ادامه داد: این استان‌آپ بر سرمایه‌گذارها و استارت‌آپ‌های استان تمرکز دارد که با فراخوان و شناسایی آن‌ها در یک نشست سرمایه‌گذاران مختلف را دعوت می‌کنیم تا شنوای طرح‌ها باشند و جذب سرمایه انجام شود و به جریان جذب سرمایه در استان کمک کنیم.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری اضافه کرد: شاید در این رویداد یک تیم در فرآیند جذب سرمایه نتواند موفق شود؛ اما یاد می‌گیرد چگونه سرمایه جذب کند و می‌تواند منشأ خیر و اثر باشد.

بغدادی با اشاره به اینکه سومین استان‌آپ کشور در استان سمنان برگزار می‌شود، افزود: نخستین استان‌آپ در استان کرمان برگزار شد که ۱۳ تیم حضور یافتند و ۶ تیم در روز اختتامیه سرمایه‌گذار جذب کردند و این رویداد تا سه ماه بعد از اختتامیه نیز برای جذب سرمایه‌گذار ادامه خواهد داشت.

وی با اشاره به اینکه فرآیند آماده‌سازی این رویداد رایگان و توسط صندوق نوآوری و شکوفایی انجام می‌شود، گفت: در جذب سرمایه کمیسیونی دریافت نمی‌شود و کاملاً فرآیند در راستای کمک به شکل‌گیری جریان سرمایه در استان سمنان و توانمند کردن تیم‌های استان است.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری با بیان اینکه در این رویدادها برخی تیم‌ها در مرحله ایده هستند و نیاز به خدمات شتاب‌دهی دارند، اظهار کرد: این کمک‌ها در قالب رویداد پیوند در سطح پایین‌تری تعریف می‌شوند و تیم‌هایی که دارای ایده هستند؛ اما توان تجاری‌سازی ندارند و به حمایت نیاز دارند، در قالب رویداد پیوند حمایت می‌شوند.

 

پرداخت تسهیلات قرض‌الحسنه به شتاب‌دهنده‌ها 

بغدادی اضافه کرد: در استان‌آپ‌ها کسانی که سرمایه کمتر از ۵۰۰ میلیون تومان می‌خواهند و نیازمند جذب سرمایه‌گذار هستند را شامل می‌شود و شتاب‌دهنده‌ها نیز حمایت خواهند شد.

او از حمایت شتاب‌دهنده‌ها که از عاملان صندوق نوآوری و شکوفایی باشند تا ۸۰ درصد سرمایه خبر داد و گفت: به شتاب‌دهنده‌ها در حمایت از ایده، تسهیلات ۵۰۰ میلیون تومانی قرض‌الحسنه با بازپرداخت ۳۶ ماهه بدون فرآیند بانکی اعطا می‌شود.

مدیر توسعه اکوسیستم صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری با اشاره به حمایت از مجموعه‌های سرمایه‌گذار تأمین مالی جمعی، افزود: طرح‌های مناسبی را که در بسترهای تأمین مالی جمعی و جذب خرد سرمایه‌های مردم در طرح‌های فناورانه سرمایه‌گذاری فعالیت کنند را شناسایی و در قالب پلتفرم‌های قانونی مجوزدار ساماندهی و حمایت می‌کنیم.

بغدادی با بیان اینکه فعالیت‌های استارت‌آپی دارای ریسک شکست بالا هستند، گفت: صندوق نوآوری و شکوفایی در کنار پلتفرم‌ها ایستاده و تا ۸۰ درصد اصل پول را در صندوق ضمانت می‌کند تا خرد سرمایه‌ها سوخت نکنند و سرمایه‌گذاری خط‌پذیر طرح‌های نوآورانه و فناورانه و استارت‌آپ‌ها در این صندوق حمایت می‌شود.

وی با تأکید بر ارتباط‌گیری با صنایع بزرگ استان سمنان افزود: نیازهای فناورانه صنایع استان را شناسایی می‌کنیم تا صنایع طرح‌های نوآورانه را بینند و آن‌ها هم ترغیب به سرمایه‌گذاری شوند؛ آنها می‌توانند هم با فضای نوآوری آشنا شوند و هم سرمایه‌گذاری کرده و با پیش‌خریدها بازار استارت‌آپ‌ها را تأمین کنند.

سازمان فناوری اطلاعات ایران مبلغ دو هزار و ۱۰۰ میلیارد ریال در قالب «طرح بوم‌واره»، به کسب و کارهای نوپا تسهیلات ارائه داده است.

به گزارش ایرنا، آخرین گزارشی که از سامانه ایران نوآفرین و عملکرد وضعیت تسهیلات وجوه اداره شده وزارت ارتباطات تا شهریور ۱۴۰۰ منتشر شده، نشان می‌دهد تاکنون ۵ هزار و ۶۹۲  نفر در طرح بوم‌واره ثبت‌نام کرده‌اند و از این میان ۳ هزار و ۴۷۷ تیم (۶۱ درصد) از طریق بوم‌واره سفارش خدمت ثبت کرده‌اند.

از این ۶۱ درصد، یک هزار و ۹۵۵ تیم نوپا سفارش حقیقی انجام داده‌اند و سهم سفارش حقوقی شرکت‌های نوپا و بزرگ نیز ۴۴ درصد (۱۵۲۲ ثبت‌نام) بوده است.

سامانه ایران نوآفرین خدمات زیادی به سامانه‌های مختلف ارائه کرده است که از جمله آن می‌توان به ۷۱۱ خدمت برای پیشخوان‌ مجوزهای کشور، ۳۶ خدمت به درگاه اینترنتی سداد، ۶۵۱ خدمت به طرح نوآفرین، صدور ۶۵۰ کارت نوآفرین، ۱۲۲ خدمت به سازمان فناوری اطلاعات ایران، ۱۸۸ وام اضطراری و ۱۳۶ بسته حمایتی دولت از آسیب دیدگان کرونا برای سازمان فناوری اطلاعات ایران، ۸۹۸ کدپستی کار اشتراکی و ۸ بوم سرمایه اشاره کرد.

میزان استقبال کاربران از هر گروه خدمات سامانه نوآفرین درصدهای مختلفی داشته است. طبق جدول منتشر شده در این گزارش خدمات فضای ابری، پردازش و ذخیره‌سازی، تبلیات و بازاریابی دیجیتال، نرم‌افزارهای اداری و حسابداری، خدمات امنیت و اطلاعات، توزیع محصولات جزو خدماتی هستند که به ترتیب دارای بیشترین درصد استقبال از این سامانه بوده است.

گزارش عملکرد وضعیت وام وجوه اداره شده نشان می‌دهد تاکنون ۲۱۰ میلیارد تومان در قالب ۳۴۱ مورد تسهیلات به سازندگان بازی‌های موبایلی، صندوق سرمایه‌گذاری جسورانه، طرح‌های ویژه ملی، کسب و کار نوپا، وام کرونا، صندوق نوآفرینی امید، بوم‌واره، اقتصاد دیجیتال و محتوا دیجیتال و سرمایه در گردش و حمایت از نوپاها اعطا شده است.

 قرارداد عاملیت با صندوق کارآفرینی امید به مبلغ ۲۲ میلیارد تومان برای ۷۵ مورد نیز از دیگر تسهیلات ارائه شده در این بخش است.

تسهیلات دیگری نیز با همکاری صندوق نوآوری و شکوفایی از طریق تولید مودم، تولید تلفن همراه، تجهیزات اکتیو دیتاسنتر، تولید محتوا، پروژه ابر ایران، تجهیزات انتقال ۴۰۰ گیگ، ۲۳ مورد وام کرونا ارائه شده است.

گزارش منتشر شده از سوی سازمان فناوری اطلاعات نشان می‌دهد، میانگین وام تایید شده ماهانه ۱۰ میلیارد و ۵۰۱ میلیون تومان است.

تسهیلات دو هزار و ۱۰۰ میلیارد ریالی برای کسب‌وکارهای نوپا

به گزارش ایرنا، «بوم واره» یکی از زیرخدمت‌هایی است که در سامانه «ایران نوآفرین» (irannoafarin.ir) ارائه می‌شود. در این پلتفرم بستری فراهم شده تا شرکت‌های بزرگ و متوسط ارائه دهنده خدمات، محصول و خدمات خود را به‌صورت رایگان و نیم‌بها به استارتاپ‌ها (کسب و کارهای نوپا) ارائه دهند. این طرح از خردادماه سال ۹۹ کار خود را آغاز کرد.

سامانه ایران نوآفرین نیز اول خرداد سال ۹۸ براساس ماده ١١ مصوبه حمایت از شرکت‌های نوپا هیأت وزیران، به‌عنوان درگاه واحد ارائه خدمات و زیست‌بوم نوآفرینی کشور طراحی و پیاده‌سازی شد. هدف از راه‌اندازی این سامانه تبدیل شدن آن به پنجره واحد ارائه خدمات به حوزه نوآفرینی در کشور، ایجاد پایگاه داده یکپارچه و جامع برای درج و نگهداری و سرانجام راهی برای تحلیل اطلاعات به منظور استفاده از آن در سیاستگذاری‌های صحیح و کلان است.

سامانه «بوم واره» هم در این درگاه ایجاد شد تا استارتاپ‌ها برای دریافت خدمات به چندین سامانه مراجعه نکنند و از یک درگاه یکپارچه خدمات دریافت کنند. بنابراین هر کسب و کاری که کد «ایران نوآفرین» را داشته باشد، می‌تواند از خدمات بوم واره نیز استفاده کند.

سازمان فناوری اطلاعات در حقیقت به‌صورت غیرمستقیم از استارتاپ‌ها و شرکت‌های متوسط و بزرگ ارائه دهنده خدمات با ارائه وام حمایت می‌کند. به طوری که برای شرکت‌های ارائه دهنده خدمات براساس اظهارنامه مالیاتی آنها، تا سقف ۳ میلیارد تومان وام با سود ۹ درصد و با تنفس یک‌ساله برای بازپرداخت در نظر گرفته است.

علاوه بر دریافت برخی خدمات به‌صورت رایگان، برای استارتاپ‌ها هم کیف پول ۶۰ تا ۹۰ میلیون تومانی شارژ می‌شود تا خدمات و محصولات مورد نیاز خود را از شرکت‌های ارائه دهندگان خدمات به‌صورت نیم بها خریداری کنند.

سقوط 174 پله‌ای ایران در حوزه استارتاپ‌ها

سه شنبه, ۲ شهریور ۱۴۰۰، ۰۲:۱۸ ب.ظ | ۰ نظر

تهران از میان هزار شهر در 100 کشور دنیا،از لحاظ کمیت، کیفیت و محیط کسب‌وکار استارت‌آپی، در رتبه ۵۱۲ قرار گرفته است.

سازمان نظام صنفی رایانه ای با اعلام خلف وعده صندوق نوآوری و شکوفایی مبنی بر انتشار شفاف اسامی شرکت هایی که از این صندوق وام دریافت کرده اند از استارت آپها خواست در پویش خود اظهاری شرکت کنند.

به گزارش خبرگزاری مهر، سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران در واکنش به خلف وعده صندوق نوآوری و شکوفایی مبنی بر انتشار شفاف نام شرکت‌های دریافت‌کننده وام ۵۰ میلیارد تومانی و مبالغ دریافتی، پویش «خود اظهاری مبالغ دریافتی از صندوق نوآوری و شکوفایی» را راه‎‌اندازی کرد.

این سازمان اعلام کرد: پیرو انتشار خبر اعطای وام ۵۰ میلیارد تومانی به شرکت‌های استارت‌آپی و واکنش علی وحدت، رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی مبنی بر تمایل نداشتن برخی از این شرکت‌ها به انتشار نام، سازمان نصر تهران به‌عنوان نماینده بخش خصوصی در حوزه کسب‌وکارهای آنلاین و اقتصاد دیجیتال، در نامه‌ای خطاب به رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی، انتشار شفاف نام شرکت‌های دریافت‌کننده‎ وام و مبالغ دریافت شده را خواستار شد.

در این نامه که در تاریخ ۸ اردیبهشت ۱۴۰۰ و به شماره ‎ ۲۷۱/ ص ت ۱۴۰۰ ارسال شده بود، با اشاره به اعطای وام ۱۲ هزار میلیارد تومانی در زمان مدیریت علی وحدت به شرکت‌های دانش بنیان، عنوان شد گرچه حمایت‌های انجام شده و حجم قابل توجه وام‌های اعطایی، باعث خوشحالی اکوسیستم استارت‌آپی کشور شده است، اما پرسش‌هایی را نیز در رابطه با نحوه توزیع و میزان اثربخشی آن به وجود آورده است.

در این نامه، حسین اسلامی، رئیس هیأت مدیره نصر تهران، صراحتاً از علی وحدت درخواست کرد جهت تنویر افکار عمومی، نام شرکت‌های دریافت‌کننده وام و مبالغ دریافت شده از سوی آنها را به صورت شفاف اعلام کند.

پس از آن، در تاریخ ۱۸ اردیبهشت ۱۴۰۰، رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی در گفتگویی اعلام کرد که به زودی پس از استعلام از نهادهای نظارتی، اسامی شرکت‌های دریافت کننده تسهیلات را اعلام می‌کند.

اما با گذشت حدود یک ماه از این وعده، اقدام متناسبی توسط صندوق نوآوری و شکوفایی انجام نشد. بر همین اساس در تاریخ ۱۲ خرداد ۱۴۰۰، نصر تهران دوباره در نامه دیگری به شماره ۷۱۱/ ص ت ۱۴۰۰ خطاب به علی وحدت عنوان کرد که تمایل نداشتنِ شرکت‌های دریافت کننده وام به انتشار نامشان، توجیه قابل قبولی برای منتشر نکردن فهرست یاد شده نیست.

بنابراین، بر اساس قانون دسترسی آزاد به اطلاعات، فعالان صنف فناوری اطلاعات و ارتباطات کشور خواستار راه‌اندازی پویش خود اظهاری مبالغ دریافتی از صندوق نوآوری و شکوفایی از سوی سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران هستند.

در این نامه ذکر شد که نصر تهران تا تاریخ ۲۰ خرداد ۱۴۰۰ منتظر دریافت اسامی شرکت‌های دریافت‌کننده و مبالغ دقیق دریافتی می‌ماند و در غیر این صورت، این موضوع را رسانه‌ای کرده و پویش نام برده را راه‌اندازی خواهد کرد.

پس از تاریخ ۲۰ خرداد، پیگیری‌های دبیرخانه سازمان نظام صنفی رایانه‌ای تهران در این رابطه ادامه داشت، اما علیرغم تماس‌های مکرر با سیاوش ملکی‌فر، معاون توسعه صندوق نوآوری و شکوفایی، پاسخ روشنی دریافت نشد.

طی آخرین تماس دبیرخانه نصر تهران با ملکی‌فر در تاریخ ۱۳ تیر ۱۴۰۰ در خصوص پیگیری پاسخ به نامه ۲۰ خرداد، ایشان اعلام کرد «هر زمان وقت کنم پاسخ خواهم داد!».

با توجه به گذشت یک ماه از تاریخ اعلام شده مبنی بر انتشار فهرست وام‌گیرندگان و مبالغ دقیق دریافتی توسط سازمان نظام صنفی رایانه‌ای تهران و خلف وعده صندوق نوآوری و شکوفایی، سازمان نظام صنفی رایانه‌ای به راه‌اندازی پویش «خود اظهاری مبالغ دریافتی از صندوق نوآوری و شکوفایی» اقدام می‌کند.

بر همین اساس از کلیه شرکت‌های استارت‌آپی که از صندوق نوآوری و شکوفایی وام دریافت کرده‌اند تقاضا می‌شود اسم شرکت، مبلغ دریافتی و تاریخ دریافت وام خود را طی نامه‌ای به سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران ارسال کرده و یا به انتشار این موارد در شبکه‌های اجتماعی اقدام کنند.

از این شرکت‌ها خواسته شده در صورت تمایل به شرکت در این پویش، از هشتگ «شفافیت» استفاده کرده و سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران را نیز تگ کنند.

معاون وزیر ارتباطات گفت: چالش اخذ کد بیمه برای فضاهای کار اشتراکی و شتاب‌دهنده‌ها با همکاری سازمان تامین اجتماعی حل شد و دیگر نیازی به پیگیری موردی نیست.

به گزارش خبرنگار مهر، امیر ناظمی در اینستاگرام با بیان اینکه با صدور بخشنامه از سوی سازمان تأمین اجتماعی، تیم‌هایی که در محل کار اشتراکی فعالیت دارند کد کارگاه اختصاصی خواهند داشت، اظهار داشت: توسعه چه به صورت کلان و چه به صورت بخشی، فرآیندی زمان‌بر است. واقعیت آن است که برای چالش‌های ایران امروز راه‌حل سریع و اکسیرهایی که یک شبه یا چند ساله وضعیت ما را به‌سامان کنند، وجود ندارد.

وی با بیان اینکه شاید چالش اصلی باور همین واقعیت است که فاصله ما از وضعیت مطلوب بیش از برآورد فعلی است، ادامه داد: چالش‌های بزرگی که اکنون وجود دارند، نیازمند هزاران اصلاح کوچک، اما هم‌راستا و هم‌افزا است و البته چندین اصلاح بزرگ.

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران خاطرنشان کرد: اگرچه بخش اقتصاد دیجیتال در همین سال‌های رکود اقتصادی، پر رشدترین بخش اقتصادی بود و برخلاف سایر حوزه‌ها که سهم بالایی از رانت‌ها را هم داشتند، اکوسیستم استارت‌آپی رشد مثبت داشت اما بخش عمده‌ای از چالش‌هایش در همان مسائل بزرگ و خارج از بخش گره خورده است.

وی با بیان اینکه رویه‌های سنتی و قدیمی نهادهای مختلف هر کدام می‌توانستند بخشی از چالش باشند، ادامه داد: شاید بیمه و مالیات دو بخشی بودند که سهم عمده در این نارضایتی‌ها داشتند. به همین دلیل جلسات مداوم با هر دو نهاد در همه سال‌ها ادامه داشت.

ناظمی گفت: تلاش ما آن بود که یکی یکی رویه‌های سنتی را با این بخش نوآمده آشتی دهیم. مثلاً برای همین بیمه لازم بود تا مفهوم فریلنسینگ به رسمیت شناخته شود، یا عدم نیاز به پرداخت سهم بیمه برای استارت‌آپی که همه سهامدار هستند و یا مساله کارورزی (اینترنشیپ)، دورکاری یا فضاهای کار اشتراکی یا شتاب‌دهنده که چندین شرکت یا گروه در یک مکان مشغول فعالیت هستند.

وی تاکید کرد: هر کدام از این مسائل شاید کامل کامل حل نشده باشد، اما بخش عمده‌ای از چالش‌هایی که چند سال پیش وجود داشت اکنون حل شده است.

ناظمی افزود: هفته پیش یکی دیگر از مسائل مورد چالش نیز نهایتاً منجر به صدور بخشنامه شد. خوشحال شدم که گاهی پیگیری یک مساله و هم‌دلی نهاد دیگر می‌تواند منجر به تغییرات کلیدی شود. بر اساس این بخشنامه چالش اخذ کد بیمه برای فضاهای کار اشتراکی و شتاب‌دهنده‌ها حل می‌شود و دیگر نیاز به پیگیری موردی نیست؛ بلکه یک سازوکار معین برایش تعیین شده است.

معاون وزیر ارتباطات ادامه داد: البته می‌دانم با این تغییر هنوز انبوهی از مشکلات پیش رو قرار دارد؛ اما راه حل توسعه ایران، تداوم و تسریع این تصحیح‌ها است. در این چند سال با هر بخش‌نامه، بخشی از چالش‌ها برای بخشی از کسب‌وکارها حل شد و هنوز بسیاری از چالش‌ها هم باقی مانده است.

وی با ابراز تشکر از سازمان تأمین اجتماعی که علی‌رغم بروکراسی ایستا و سنگینی که به ارث رسیده از دهه‌ها پیش تلاش می‌کند تا برای آینده آماده شود، افزود: البته می‌دانم که چالش‌های مالی این سازمان چنان بزرگ است که ناخودآگاه این مسائل به ظاهر خرد (و در حقیقت آینده‌ساز) از اولویت خارج می‌شود.

معاون امور اقتصادی وزیر اقتصاد در نامه‌ای به رئیس کل بیمه مرکزی از عنوان «کشتار استارتاپ‌ها در دولت دوازدهم« برای صدور دستور توقف فروش بیمه نامه با تخفیف به استارتاپ‌ها یاد کرد.

به گزارش خبرگزاری فارس، رضا عظیمی معاون امور اقتصادی وزیر امور اقتصادی و دارایی در نامه‌ای به غلامرضا سلیمانی رئیس‌کل بیمه مرکزی و رئیس شورای عالی بیمه درخواست ارائه توضیحات لازم در مورد دستور توقف فروش بیمه‌نامه با تخفیف به استارتاپ‌ها ارائه کرد.

در این نامه آمده است:‌اطلاعات واصله از سوی فعالان بخشی خصوصی و برخی دستگاه‌های اجرایی کشور به هیأت مقررات‌زدایی و بهبود محیط کسب و کار مبین صدور دستور توقف فروش بیمه‌نامه با تخفیف به استارتاپ‌ها و تلقی موضوع به عنوان هشدار استارتاپ‌ها در دولت دوازدهم توسط رسانه‌های جمعی است.لذا خواهشمند است دستور فرمایید گزارشی از دلایل توجیهی صدور دستور مذکور به قید فوریت تهیه و برای طی مراحل آتی بررسی به این معاونت ارسال شود.

به گزارش فارس، در حال حاضر فروش بیمه‌نامه‌ها در کشور در حد 98 درصد به صورت حضوری و تنها 2 درصد آن به صورت اینترنتی و غیرحضوری و یا از طریق استارتاپ‌ها صورت می‌گیرد در حالی که در دنیا حداقل 30 درصد از فروش بیمه‌نامه‌ها به صورت غیرحضوری و اینترنتی و 70 درصد بیمه‌نامه‌ها به شکل رودرو و حضوری به فروش می‌رسد.

با توجه به هدف افزایش ضریب نفوذ بیمه به 7 درصد لازم است روش‌های فروش بیمه‌نامه و در دسترس بودن نمایندگی‌های فروش بیمه انجام شود تا مردم نسبت به خرید بیمه‌نامه ترغیب شوند و در حوادث دچار خسارت‌های مالی و یا جانی نشوند.

مدیرعامل شرکت فرابورس گفت: ابزار گواهی مشارکت به عنوان یک ابزار نوین مالی و کارامد راه‌اندازی شد تا از این طریق امکان تامین مالی جمعی برای کسب و کارهای کوچک و متوسط و استارت آپ‌ها فراهم شود.

به گزارش پایگاه خبری بازار سرمایه، «امیر هامونی» اظهارداشت: گواهی مشارکت ابزار جدید مالی است که با همکاری شورای عالی بورس، سازمان بورس، فرابورس، وزارت ارتباطات و اطلاعات و وزارت صنعت، معدن و تجارت راه اندازی شد. 

وی افزود: مخاطب اصلی پلتفرم‌های تامین مالی جمعی، استارت ‎آپ‌ها، شرکت‌های دانش ‎بنیان، شرکت‌های کوچک و متوسط، کسب‌وکارهای کوچک مقیاس، اصناف، کارگاه‎ های صنعتی در شهرها و روستاها هستند که می ‌توانند از طریق پلتفرم‌های تامین مالی جمعی، تامین مالی کرده و به بازدهی و رشد برسند و همچنین به اشتغال‎زایی در کشور کمک کنند.

مدیرعامل شرکت فرابورس ایران گفت: این پلتفرم‌ها به افراد اجازه می‌دهد به میل خود در کسب‌وکارهای مختلفی در زمینه‌های آی‌تی، بهداشت و سلامت، حمل‌و نقل، نانو تکنولوژی و غیره سرمایه‌گذاری کنند همچنین برای کسب‌وکارها موقعیتی را فراهم می‌کنند که بتوانند در مراحل ابتدایی کار خود سرمایه مورد نیاز برای شروع را جذب کنند.

این مقام مسوول سقف سرمایه‌گذاری در این پلتفرم را تا ۱۰ میلیارد تومان اعلام کرد و خاطرنشان کرد: تامین مالی در اینجا کاملا از جنس سهامداری است و مشارکتی که در آن انجام می‌شود، از نوع عقد شراکت است. به عبارت دیگر، از طریق این ابزار افراد می‌توانند به تامین مالی یک کارگاه روستایی فرشبافی تا یک شرکت استارت‌آپی کمک ‌کنند و در سود یا زیان آن شریک شوند که سهم آنها تحت عنوان "گواهی مشارکت" تلقی می‌شود.

به گفته مدیرعامل شرکت فرابورس ایران، پلتفرم‌های تامین مالی جمعی ابزاری نوین برای کسب‌وکارهای نوپا است که برخلاف جهت روش‌های سنتی جذب سرمایه عمل می‌کنند. در این روش به جای اینکه یک کارآفرین طرح خود را به موسسات مالی و سرمایه‌گذاران ارائه دهد و برای جلب نظر آنها تلاش کند، ایده خود را در یکی از پلتفرم‌های تامین مالی جمعی (کراودفاندینگ) معرفی می‌کند.

وی افزود: در این پلتفرم‌ها برای تمام افراد با سرمایه‌های حداقلی این فرصت مهیا است که اگر به ایده کسب‌وکاری علاقمند هستند، با هر حجم سرمایه‌ای در آن سرمایه‌گذاری کنند و در رشد و پیشرفت آن سهیم شوند.

هامونی نامه رییس سازمان بورس و اوراق بهادار در اواخر اردیبهشت امسال را مد نظر قرار داد و افزود: طبق نامه دهقان دهنوی به سازمان امور مالیاتی و براساس بند ۲۴ ماده یک اوراق بهادار، این گواهی مشارکت، مشمول ابزارهای نوین مالیاتی شده است و از آنجا که طبق ماده ۱۴۳ مکرر قانون مالیات‌های مستقیم، ابزارهای مالی معاف از مالیات هستند، پلتفرم‌های تامین مالی جمعی نیز معاف از مالیات نقل‌وانتقال و همچنین معاف از مالیات ارزش افزوده هستند.

وی با اشاره به دستورالعمل مصوب شورای‌عالی بورس تصریح کرد: بر اساس این دستورالعمل، فرابورس ایران به عنوان رگلاتور پلتفرم‌های تامین مالی جمعی معرفی و به رسمیت شناخته شده است و کارگروه ارزیابی تامین مالی این شرکت، رگلاتور در این حوزه است.

مدیرعامل فرابورس از دو نوع پلتفرم‌ تامین مالی جمعی در کشور یاد کرد و اذعان داشت: در حال حاضر در کشور پلتفرم‌های تامین مالی جمعی از نوع جایزه محور یا مشارکت محور هستند. در تامین مالی جمعی مبتنی بر جایزه که در آن پلتفرم‌های خیریه فعالیت دارند، نیازی به اخذ مجوز از فرابورس وجود ندارد. اما سایر پلتفرم‎های حوزه شراکت باید برای ادامه فعالیت خود از کارگروه ارزیابی تامین مالی فرابورس مجوز کسب کنند؛ در غیر این‌صورت سایت‎‌ آن‌ها توسط وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات فیلتر خواهد شد.

وی با اشاره به اسامی پلتفرم‌های دارای موافقت اصولی گفت: دونگی، کارن کراد، پارس فاندینگ، فاینتک (هم آفرین)، ققنوس و آی بی کراد، پلتفرم‌هایی هستند که تا اکنون ضمن اخذ موافقت اصولی فرابورس، مشغول به فعالیت هستند و دیدگاهان نوین، لوتوس پارسیان، رویش کوثر، ایفا، هوشمند امین، حلال فاند، رایان پایا، شناسا و کسب‌وکار رضوی، پلتفرم‌های دیگری هستند که موافقت اصولی را کسب کرده‌اند، اما هنوز فعالیت خود را آغاز نکرده و از فرابورس مجوز فعالیت را اخذ نکرده‌اند.

بیمه مرکزی در بخشنامه‌ای به بازاریابان برخط (استارت‌آپ‌های بیمه‌ای) ضمن ارائه مهلت کافی برای اخذ مجوزهای مرتبط با فعالیت در صنعت بیمه اعلام کرد که فعالیت استارت‌آپ‌های فاقد مجوز از بیمه مرکزی، غیرقانونی است.

به گزارش بیمه مرکزی، بر اساس این بخشنامه از اول تیرماه هرگونه همکاری مستقیم و غیرمستقیم شرکت‌های بیمه و شبکه فروش با بازاریان بیمه‌ای برخط (استارت آپ‌ها) فاقد مجوز از بیمه مرکزی در همه رشته‌های بیمه‌ای ممنوع است.  

 در صورت عدم رعایت مقررات و مشاهده نام شرکت‌های بیمه در سایت‌ها و نرم‌افزارهای مربوطه، برخوردهای نظارتی لازم در دستور کار بیمه مرکزی قرار خواهد گرفت.
در این بخشنامه تاکید شده است که چنانچه شرکت بیمه‌ای به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم (غالباً از طریق شرکت‌های خدمات بیمه‌ای) خارج از چارچوب ضوابط و مقررات بیمه‌ای اقدام به انعقاد قرارداد با استارت آپ‌ها کرده باشند، سریعاً نسبت به ابطال قرارداد مربوطه و دریافت کامل حق بیمه متعلقه اقدام و نتیجه را به بیمه مرکزی منعکس کنند.  
بر اساس این بخشنامه، اعمال هر گونه تخفیف مازاد بر حد مقرر در تبصره ۴ ماده ۱۸ قانون بیمه شخص ثالث (مصوب ۱۳۹۵) در حق بیمه تعهدات اجباری بیمه نامه شخص ثالث و حوادث راننده که منجر به کاهش خالص پرداختی بیمه گذار شود، ممنوع شد.

به گزارش ایرنا طبق تبصره ۴ ماده ۱۸ قانون بیمه شخص ثالث، شرکت‌های بیمه می‌توانند تا ۲.۵ درصد کمتر از نرخ‌های مصوب شورای‌عالی بیمه را ملاک عمل خود قرار دهند. اعمال تخفیف بیشتر از این رقم توسط شرکت‌های بیمه، منوط به کسب مجوز از بیمه مرکزی است.  همچنین شرکت‌های بیمه می‌توانند در صورت ارائه خدمات ویژه به مشتریان، با تأیید بیمه مرکزی تا ۲.۵ درصد بیش از قیمت‌های تعیین‌شده توسط بیمه مرکزی، از بیمه‌گذار دریافت کنند.

طبق آئین نامه بیمه مرکزی، اعطای ترفیعات فروش و امتیازات شبه نقدی غیرمتعارف (از جمله ارائه بن‌های خرید، کارت‌های اعتباری، تخفیف در حق بیمه سایر بیمه نامه‌ها)، توسط همه عرضه کنندگان مجاز بیمه‌ای از جمله کارگزاران رسمی بر خط، تخلف محسوب می‌شود.

تخفیف‌های مجاز مقرر در آئین نامه موضوع ماده ۱۸ قانون بیمه شخص ثالث،  شامل تخفیف‌های عدم خسارت، خودروهای نوشماره و غیره از این قاعده مستثنی است.

رییس هیات عامل صندوق نوآوری و شکوفایی در گفت‌وگو با روزنامه ایران گفت: گرچه تاکنون هیچ نهادی ما را از انتشار فهرست دریافت‌کنندگان خدمات منع نکرده، اما در نظام بانکی و مالی کشور انتشار این فهرست‌ها مرسوم نیست و معمولاً شرکت‌هایی که تسهیلات می‌گیرند، مایلند که اسامی آنها محرمانه بماند.

روزنامه ایران، سه‌شنبه یازدهم خرداد در گفت‌وگو با علی وحدت رییس هیات عامل صندوق نوآوری و شکوفایی، موضوع اعطای تسهیلات به شرکت‌های دانش‌بنیان را واکاوی کرده است: صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری که براساس قانون حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان فعالیت رسمی خود را با آغاز دولت تدبیر و امید شروع کرده است، اصلی‌ترین نهاد تأمین مالی نوآوری در کشور محسوب می‌شود که به شرکت‌های دانش‌بنیان تسهیلات و خدمات مالی و اعتباری می‌دهدتا بتوانند نیازهای فنّاورانه کشور را مرتفع کنند. این صندوق براساس آمارهای منتشرشده از آذر ۹۷ تا پایان سال ۹۹، نزدیک به ۱۳ هزار میلیارد تومان خدمات مالی شامل تسهیلات و ضمانت‌نامه به شرکت‌های دانش‌بنیان اعطا کرده است. در این میان این سؤالات مطرح است که این تسهیلات و خدمات به چه شرکت‌هایی اعطا شده و آیا اعطای این تسهیلات اثربخشی لازم را داشته است؟ آیا در ارائه این خدمات تساوی و عدالت رعایت شده است و همه شرکت‌های مشمول به یک اندازه از تسهیلات این صندوق بهره برده‌اند؟

در این‌باره با علی وحدت، رئیس هیئت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی ریاست جمهوری، گفت‌وگویی کرده‌ایم که می‌خوانید:

 

یکی از انتقاداتی که به صندوق نوآوری و شکوفایی وارد شده، این است که اسامی شرکت‌های تسهیلات‌گیرنده اعلام نشده؛ و از سوی دیگر به شرکت‌هایی که از حالت دانش‌بنیانی خارج شده‌اند نیز تسهیلات داده شده است. در این خصوص چه نظری دارید؟

معمولاً شبکه بانکی کشور در اعلام اسامی وام‌گیرندگان خود سخت‌گیری کرده، اسامی را منتشر نمی‌کند، اما اعتقاد شخصی بنده این است که اسامی تسهیلات‌گیرندگان از نهادهای عمومی (‌ازجمله صندوق نوآوری و شکوفایی که یارانه دولت در آن مشهود است و نرخ آن با نرخ تسهیلاتی که بانک‌ها می‌دهند، متفاوت است) باید منتشر شود. به‌رغم اینکه مطالبه جدی هم از سوی نهادهای صنفی نشده بود، اما ما در تلاشیم که مسیر را برای این امر نیز هموار کنیم. البته ما فهرست کامل دریافت‌کنندگان خدمات صندوق را همراه با اعداد و ارقام به نهادهای مرتبط مانند معاونت علمی و فنّاوری ریاست جمهوری، وزارت ارتباطات و فنّاوری اطلاعات، وزارت علوم، تحقیقات و فنّاوری، شورای عالی انقلاب فرهنگی و نهادها و سازمان‌هایی که با حوزه‌ نوآوری و فنّاوری مرتبط هستند، ارسال کرده‌ایم. گرچه تاکنون هیچ نهادی ما را از انتشار فهرست دریافت‌کنندگان خدمات منع نکرده است، اما در نظام بانکی و مالی کشور انتشار این فهرست‌ها مرسوم نیست و معمولاً شرکت‌هایی که تسهیلات می‌گیرند، مایلند که اسامی آنها محرمانه بماند و تنها ملاحظه ما هم تا کنون همین خواسته شرکت‌ها بوده است.

 

از نگاه شما بهتر است این لیست انتشار پیدا کند؟

صددرصد ما طرفدار انتشار لیست هستیم. از این جهت که هم شفاف‌سازی کنیم و هم اینکه بتوانیم عملکرد صندوق را در حوزه‌های مختلف بهتر نشان بدهیم. اخیراً درخواست‌هایی از صندوق نوآوری برای انتشار اسامی تسهیلات‌گیرندگان شده است که پس از استعلام از نهادهای نظارتی جمع‌بندی خواهیم کرد و امیدوارم بتوانیم اسامی را منتشر کنیم. در مجموع ما در عرصه خدمات‌رسانی تلاش کرده‌ایم از کار سلیقه‌ای و تشخیصی که ممکن است موجبات فساد یا زمینه رانت را فراهم کند، پرهیز کنیم. بنابراین فرایندهایی ایجاد کرده‌ایم که شرکت‌ها براساس شاخص‌های مشخص و نه سلیقه بتوانند تسهیلات دریافت کنند. شرکت‌هایی که با صندوق نوآوری کار کرده‌اند می‌توانند شهادت بدهند که به‌جِدّ دریافت خدمات از ما فرایندمحور است و نیاز به رابطه ندارد و صرفاً کافی است در سامانه غزال (سامانه مدیریت یکپارچه درخواست‌ها و فرایندهای ارائه خدمات صندوق نوآوری و شکوفایی) ثبت‌نام کنند و طبق فرایندی شفاف، مدارک خود را بارگذاری کنند تا پس از بررسی‌های تطبیقی و نه تشخیصی، به آنها تسهیلات داده شود. شرکت‌هایی می‌توانند از خدمات صندوق نوآوری استفاده کنند که طبق قانون، دانش‌بنیان باشند. در واقع مخاطب ما شرکت‌های دانش‌بنیان هستند. حال بعضی از استارتاپ‌های بزرگ و شناخته‌شده هم دانش‌بنیان هستند و می‌توانند مخاطب ما باشند. این نکته را هم باید در نظر گرفت که جامعه مخاطب صندوق، شرکت‌های دانش‌بنیان هستند، اما تشخیص اینکه شرکتی دانش‌بنیان است یا خیر، با صندوق نوآوری نیست و این ارزیابی در معاونت علمی و فنّاوری ریاست جمهوری صورت می‌گیرد؛ پس ما نقشی در تأیید صلاحیت دانش‌بنیانی جامعه مخاطب خود نداریم.

صددرصد طرفدار انتشار لیست تسهیلات‌گیرندگان هستیم

 

آیا دادن تسهیلات به این شیوه در کشورهای دیگر نیز مرسوم است؟

بله، در همه کشورهای دنیا اعطای تسهیلات به‌صورت یارانه دولتی به‌ شرکت‌های نوآور و فنّاور مطرح است و این‌گونه نیست که بگوییم دادن وام‌های یارانه‌ای به این نوع شرکت‌ها امری مذموم است. در همه دنیا، دولت‌ها از شرکت‌های نوآور و فنّاور خود حمایت می‌کنند و ما هم در صندوق نوآوری این کار را به موجب و در چارچوب قانون انجام می‌دهیم. شرکت‌های نوآور و فنّاور، رقبای سرسختی در بازار دارند و دولت باید از آنها حمایت کند تا بازار مناسب برای محصولات آنها نیز فراهم شود تا بتوانند محصولات فنّاورانه خود را به فروش برسانند.

 

صندوق نوآوری و شکوفایی چه خدمات و تسهیلاتی را به شرکت‌های دانش‌بنیان می‌دهد؟

در مجموع ما چهار خدمت اصلی به شرکت‌های دانش‌بنیان و فنّاور، عرضه می‌کنیم که شامل تسهیلات، ضمانت‌نامه، توانمندسازی و سرمایه‌گذاری می‌شود. فقط در بحث توانمندسازی از آذر ۹۷ تا پایان سال ۹۹ بیش از ۹هزار فقره خدمت داده شده است که شامل آموزش، مشاوره، حمایت از شرکت‎ها برای حضور در نمایشگاه‌های داخلی و خارجی و... می‌شود و همگی اینها به‌صورت بلاعوض به شرکت‌ها داده می‌شود و در حوزه تسهیلات نیز طی آذر ۹۷ تا پایان سال ۹۹ بیش از ۴ هزار فقره تسهیلات به شرکت‌ها داده‌ایم که مجموع قراردادشده آنها به ۸۵۰۰ میلیارد تومان می‌رسد و از این میزان تاکنون ۷۵۰۰ میلیارد تومان تسهیلات پرداخت شده است. این رقم بیش از ۸.۷ برابر کل تسهیلات اعطاشده صندوق از سال ۹۲ تا آذر ۹۷ بوده است. گفتنی است در حوزه ضمانت‌نامه نیز نزدیک به ۲ هزار فقره ضمانت‌نامه با رقمی نزدیک به ۴ هزار میلیارد تومان صادر شده است که منجر به انعقاد ۲۰ هزار میلیارد تومان قرارداد بین شرکت‌های دانش‌بنیان با دستگاه‌های اجرایی و کارفرمایان غیردولتی آنها شده است.

در تمام مدتی هم که از استقرار هیئت عامل سوم صندوق نوآوری می‌گذرد، روی موضوع بازاریابی خدمات تأکید کردیم، یعنی خودمان به سراغ شرکت‌ها رفتیم تا خدمات خود را به آنها معرفی کنیم. در این راستا علاوه بر تبلیغات در فضای مجازی، کارشناسان ما به شهرها و استان‌ها، دانشگاه‌ها و میان اصناف مختلف رفتند و خدمات صندوق را به آنها معرفی کردند. بنابراین این‌گونه نیست که گفته شود لیست سیاهی وجود دارد و صرفاً یک‌سری از شرکت‌ها می‌توانند از خدمات و تسهیلات صندوق نوآوری استفاده کنند. در اصل باید گفته شود درِ صندوق به روی همه شرکت‌ها باز است و تنها شرط استفاده از خدمات صندوق نوآوری نیز دانش‌بنیان‌بودن شرکت است و صلاحیت دانش‌بنیانی شرکت‌ها را نیز معاونت علمی و فنّاوری ریاست جمهوری تعیین می‌کند و دست ما نیست.

 

تاکنون چه میزان سرمایه‌گذاری روی طرح‌های فنّاورانه از سوی صندوق نوآوری و شکوفایی انجام شده است؟

بسیاری از کارآفرینان و شرکت‌های نوپا در بدو ورود به بازار و عرضه محصول، نیاز به سرمایه‌گذاری خطرپذیر دارند؛ به این معنا که یک سرمایه‌گذار باید در سود و زیان طرح‌ها با شرکت‌های نوپا شریک شود، نه اینکه از جایی وام بگیرند؛ اما حتی در کشورهای پیشرفته، تقاضا برای وام به‌مراتب بیش از تسهیلات است. مثلاً در سازمان کسب‌وکارهای کوچک آمریکا که نهادی مشابه صندوق نوآوری و شکوفایی است، نسبت تسهیلات به سرمایه‌گذاری ۱۲ برابر است؛ این رقم در کشوری مانند کانادا ۲۵ برابر است. در ایران هم شرکت‎ها به تسهیلات تمایل بیشتری دارند تا سرمایه‌گذاری خطرپذیر، که دلیل آن هم به تورم‌های بالای ۲۰ درصد و جهش نرخ ارز و کاهش ارزش پول ملّی برمی‌گردد و این مسائل موجب شده جذابیت شریک‌گزینی برای سرمایه‌گذاری در ایران کاهش یابد. به‌همین خاطر تسهیلات، خدمت مطلوب‌تری برای شرکت‌ها محسوب می‌شود. با وجود اینکه پیش‌تر نرخ سرمایه‌گذاری در صندوق نوآوری و شکوفایی تقریباً صفر بوده است، اما در دوره استقرار هیئت عامل سوم صندوق، ما به‌ نسبت‌های جهانی در زمینه سرمایه‌گذاری نزدیک شده‌ایم.

 

سیاست اصلی در صندوق نوآوری حول چه محوری است؟

ما در صندوق نوآوری یک سیاست اصلی را برگزیدیم و آن، این است که به‌صورت مستقیم در طرح‌های فنّاورانه سرمایه‌گذاری نکنیم. یعنی دولت (صندوق نوآوری) شریک یک شرکت کوچک فنّاور نشود، چون کار غلطی است؛ چراکه ممکن است فردا رئیس صندوق یا سیاست‌های آن تغییر کند و با این تغییر، به آن شرکت آسیب وارد شود. با این هدف VC غیرمستقیم یا «هم‌سرمایه‌گذاری» را سیاست خود برگزیدیم. در حال حاضر نیز دو نوع نهاد را عاملان سرمایه‌گذاری انتخاب کرده‌ایم؛ یکی صندوق‌های پژوهش و فنّاوری و دیگری شتاب دهنده‌های دانش‌بنیان. رویه هم این‌گونه است که اگر یکی از عاملان سرمایه‌گذاری با یک شرکت دانش‌بنیان یا استارتاپ به تفاهم برسد که یک واحد سرمایه‌گذاری روی آن طرح انجام دهد، صندوق نوآوری به اعتماد سرمایه‌گذاری آن عامل بخش خصوصی، تا چهار واحد سرمایه خود را می‌آورد. برای مثال اگر صندوق پژوهش و فنّاوری تجهیزات پزشکی که سرمایه‌گذاری خصوصی است، در یک طرح فنّاورانه یک میلیارد تومان سرمایه‌گذاری کند، صندوق نوآوری و شکوفایی تا چهار میلیارد تومان در آن طرح هم‌سرمایه‌گذاری کرده، کل فرایند کار را به عامل واگذار می‌کند و دیگر دولت مداخله‌ای در اجرای پروژه، مدیریت شرکت و مسائل مالی آن نخواهد داشت.

تا الان ۱۲۲ طرح فنّاورانه سرمایه‌پذیر به صندوق نوآوری واصل شده که برای اجرای ۴۸ طرح، مبلغ ۶۲۵ میلیارد تومان به صندوق‌های پژوهش و فنّاوری به‌عنوان عامل سرمایه‌گذاری اعتبار اختصاص پیدا کرده است. همچنین تا پایان سال ۹۹ با ۴ شتاب دهنده قرارداد هم‌سرمایه‌گذاری منعقد کردیم تا روی تیم‌ها و استارتاپ‌های کوچک سرمایه‌گذاری کنند. پس این مسیر باز است و به‌جّد در حال پیگیری آن هستیم.

یکی از انتقادها به این صندوق، این است که به شرکت‌ها و استارتاپ‌های بزرگ تسهیلات کلان می‌دهد و این رویه درباره شرکت‌های کوچک رعایت نمی‌شود.

باید متذکر شوم استارتاپ‌های بزرگی که دانش‌بنیان هستند، می‌توانند از خدمات و تسهیلات صندوق نوآوری استفاده کنند و این حق را دارند، اما ما به شکل هم‌سرمایه‌گذاری و سرمایه‌گذاری خطرپذیر به آنها کمک نمی‌کنیم. البته سقف تسهیلات صندوق برای هر شرکت ۵۰ میلیارد تومان است که برای دریافت این تسهیلات، این شرکت‌ها به بانک‌ها هدایت می‌شوند تا از منابع اهرمی صندوق نزد شبکه بانکی استفاده کنند؛ ما صرفاً تا ۶ درصد یارانه سود به آنها می‌دهیم، پس مداخله صندوق در اعطای وام به این شرکت‌ها در این حد است. صکوک نوآوری نیز خدمتی برای شرکت‌هایی است که کاملاً رشد کرده‌اند و نیازمند منابع هنگفت در قالب تسهیلات برای جهش هستند. این نشان می‌دهد ما در کنار وظیفه‌ای که در تقویت شرکت‌های کوچک داریم، از شرکت‌های بزرگ نیز غافل نشده‌ایم. برای مثال بسیاری از این شرکت‌ها که در حوزه حمل‌ونقل مسافر، فروش بلیت و رزرو هتل و... پیشگام بودند، در ابتدای شیوع کرونا به‌شدت آسیب دیدند و لازم بود که دولت از آنها حمایت کند. مگر چند شرکت پیشگام در این زمینه وجود داشت؟ اگر این شرکت‌ها آسیب جدی می‌دیدند، الگوهای موفق آسیب می‌دیدند؛ بنابراین ما باید از این شرکت‌ها حمایت می‌کردیم که همه این ابزارها نیز به‌همین منظور ایجاد شده است.

 

در حوزه بورس چه راهکارهایی برای حمایت از شرکت‌های فنّاور پیش‌بینی کرده‌اید؟

در کنار ابزارِ هم‌سرمایه‌گذاری، با کمک سازمان بورس، تلاش کردیم که در تأسیس «صندوق‌های جسورانه بورسی» مشارکت کنیم. پیش‌تر ۸ صندوق با سرمایه ۲۲۵ میلیارد تومان در کشور وجود داشت، اما با مشارکت ۴۰ درصدی صندوق نوآوری در تأسیس این صندوق‌ها، ۷ صندوق دیگر با سرمایه ۹۰۰ میلیارد تومان نیز تأسیس شد. من اعتقاد دارم امسال، سال رشد صندوق‌های جسورانه بورسی است و تأثیرگذاری جدّی‌تری در اکوسیستم خواهند داشت. پیش‌تر ۸ صندوق جسورانه بورسی ورود موفقی به سرمایه‌گذاری در طرح‌های فنّاورانه و نوآورانه نداشتند و کل عملکردشان مشارکت در حداکثر ۵ طرح بود و استفاده مفیدی از این ابزار مترقی نشده بود، اما امیدواریم با ورود صندوق نوآوری به این حوزه، شاهد تغییرات شگرفی در این زمینه باشیم.

همچنین ابزار دیگری با عنوان «اوراق صکوک نوآوری» در سازمان بورس و اوراق بهادار به تصویب رسیده که مختص شرکت‌های بزرگ است؛ شرکت‌هایی که نیازمند منابع زیادی هستند. در این رویه صندوق نوآوری و بانک‌ها، رکن ضامن خواهند بود تا شرکت‌های دانش‌بنیان بتوانند اوراق را منتشر و از بورس، منابع لازم را جذب کنند. هم‌اکنون ۵ شرکت کاندیدا شده‌اند و مراحل قانونی لازم را در سازمان بورس و اوراق بهادار و بانک‌ها سپری می‌کنند؛ صندوق نوآوری نیز نقش تأمین‌کننده بخشی از هزینه‌های ابتدایی ورود به این فرایند را برعهده دارد. ابزار «تأمین مالی جمعی» نیز در فرابورس ایجاد شده و از طریق آن طرح‌های فنّاورانه می‌توانند منابع مورد نیاز خود را با مشارکت مردم تأمین کنند. هم اکنون ۵ سکو مجوز لازم برای اعلام فراخوان‌های شرکت‌های متقاضی را دریافت کرده‌اند. صندوق نوآوری ۸۰ درصد آورده نقدی سرمایه‌گذاران حقیقی برای مشارکت در پروژه‌های دانش‌بنیان را تضمین می‌کند. برای ترویج این خدمت به‌زودی مسابقه تلویزیونی «کارویا» توسط صندوق در یکی از شبکه‌های سیما اجرا می‌شود.

 

یکی از انتقاداتی که برخی از شرکت‌های دانش‌بنیان مطرح می‌کنند، طول مدت بازپرداخت تسهیلات است. درحالی‌که معمولاً زمان بازدهی و به ثمر نشستن فعالیت‌های فنّاورانه بین ۵ تا ۷ سال است. برای این منظور راهکاری پیش‌بینی کرده‌اید؟

اعطای تسهیلات در صندوق طرح‌محور است؛ یعنی این‌گونه نیست که بگوییم به هر شرکت ۵۰۰ میلیون وام می‌دهیم و حتماً باید در ۳۶ قسط آن را بازپرداخت کند. ما بسته به زمان آغاز طرح، زمان رسیدن به محصول و بازاریابی، بازپرداخت را زمان‌بندی می‌کنیم. بنابراین دوره بازپرداخت تسهیلات برای همه شرکت‌ها و طرح‌ها یکسان نیست و متفاوت در نظر گرفته می‌شود. مثلاً برای پلتفرم‌ها تا ۵ سال نیز زمان بازپرداخت تسهیلات را در نظر گرفته‌ایم.

 

برخی در بخش خصوصی گلایه دارند که خروجی‌های صندوق سنجش‌پذیر نیست و بهتر بود صندوق به جای اعطای تسهیلات به طرح‌های استارتاپ‌ها، روی طرح‌های آنها سرمایه‌گذاری‌ جسورانه انجام می‌داد. شما این گلایه را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

ما راه‌ها را مسدود نکرده‌ایم. در عین حال حمایت‌های واسطه‌ای صندوق همچنان ادامه دارد و این کار از طریق صندوق‌های جسورانه بورسی، حمایت از صندوق‌های پژوهش و فنّاوری به شکل تسهیلات، اعطای خط اعتباری و اعطای خط اعتباری سرمایه‌گذاری و همچنین شتاب‌دهنده‌ها (۱۰ نوع خدمت) انجام می‌شود. ما در صندوق نوآوری طیف وسیعی از مخاطب با طیف بزرگی از خدمات (۶۰ خدمت) را داریم، یعنی برای هر شرکتی از هر صنفی به شرط دانش‌بنیانی خدمت خاصی عرضه می‌کنیم. اصولاً یکی از اعضای جامعه مخاطبان مهم ما، همین نهادهای واسطه هستند که سعی داریم حداکثر حمایت را از آنها داشته باشیم. در حوزه اعطای تسهیلات به‌صورت مستقیم هم راه را نبسته‌ایم. یعنی ممکن است به هر دلیلی شرکتی تمایل به استفاده از خدمات صندوق‌های پژوهش و فنّاوری نداشته باشد و به همین خاطر می‌تواند از تسهیلات مستقیم صندوق نوآوری استفاده کند. اثربخشی این تسهیلات نیز کاملاً مشخص است و اگر کسی مطلبی درباره اثربخش‌نبودن این تسهیلات می‌گوید، حرف درستی نزده و باید مستدل صحبت کند.

برابر آمارها با اعطای تسهیلات صندوق نوآوری و شکوفایی، ۴۹۹ محصول جدید با اشتغال‌زایی بالا و صرفه‌جویی ارزی ایجاد شده است. توصیه می‌کنم منتقدان، گزارش اثربخشی تسهیلات صندوق نوآوری و شکوفایی از آذر ۹۷ تا پایان سال ۹۹ را مطالعه کنند تا از نزدیک در جریان میزان اثربخشی و نیز تنوع محصولات تولیدشده با استفاده از این تسهیلات قرار بگیرند. کل تسهیلاتی که صندوق نوآوری طی سال‌های ۹۲ تا آذر ۹۷ به شرکت‌های دانش‌بنیان و فنّاور داده است زیر هزار میلیارد تومان بوده است؛ اما این رقم از بعد از آذر ۹۷ تا پایان سال ۹۹ به حدود ۱۳ هزار میلیارد تومان رسیده است که این یک جهش بزرگ را نشان می‌دهد.

حتی اگر روند مطالبات واخواستی را که در گزارش صندوق به آن اشاره شده است، نگاه کنید، می‌بینید که این رقم در حدود یک درصد است، درحالی‌که این رقم در شبکه بانکی به حدود ۱۲ درصد می‌رسد که این نشان از خوش‌حساب‌بودن شرکت‌های دانش‌بنیان دارد و حتی این شرکت‌ها به بهترین جامعه مخاطبان بانک‌ها نیز تبدیل شده‌اند که برای ما مایه عزت و آبرو است. نکته مهمی که حتماً باید به آن توجه داشت این است که اگر ما در دوره کرونا در زمینه تولید و تأمین تجهیزات پزشکی نظیر ونتیلاتور، اکسیژن‌ساز، ماسک، کیت‌های تشخیصی و... هیچ مشکلی نداشتیم، بخشی از آن مدیون تسهیلاتی است که صندوق نوآوری و شکوفایی آن هم طی دو هفته پایانی سال ۹۸ به شرکت‌های تولیدکننده اعطا کرد؛ لذا در بخش اثرگذاری تسهیلات باید این موارد را هم دید.

 

صندوق نوآوری و شکوفایی در تسهیلگری و تکمیل نظام تأمین مالی نوآوری، چه اقداماتی انجام داده است؟

اگر چشم‌انداز و راهبرد صندوق نوآوری را مرور کنیم، می‌بینیم که سه نسل برای صندوق پیش‌بینی شده است؛ نسل اول که طی آن شرکت‌ها با مراجعه مستقیم به صندوق تسهیلات دریافت می‌کردند. اما در نسل دوم صندوق برای حمایت و خدمت‌رسانی به شرکت‌های دانش‌بنیان، روی همکاری شبکه‌ پارک‌های علم و فنّاوری، مراکز رشد، شتاب دهنده‌ها و... نیز حساب می‌کند. در کنار اینها ما در صندوق معتقد بودیم که باید نظام تأمین مالی نوآوری هم شکل بگیرد. ما در نظام پایین‌دست، هم‌اکنون ۶۰ صندوق پژوهش و فنّاوری داریم، یعنی علاوه بر اینکه در همه استان‌ها یک صندوق ایجاد شده است، در کنار دانشگاه‌های مهم کشور نظیر تهران، شریف، امیرکبیر، تربیت مدرس و... و همچنین در حوزه‌های تخصصی مهم مثل نفت و گاز، فنّاوری اطلاعات و ارتباطات، کشاورزی، نانو و تجهیزات پزشکی یک صندوق داریم. کار این صندوق‌ها که عامل تسهیلات صندوق نوآوری است، رسیدگی به درخواست شرکت‌های دانش‌بنیانی است که حداکثر به ۵۰۰ میلیون تومان تسهیلات نیاز دارند.

پیش‌تر همه شرکت‌های دانش‌بنیان مستقیماً به صندوق نوآوری مراجعه می‌کردند و لذا صف طویلی پشت در صندوق تشکیل می‌شد و همین مسئله موجب طولانی‌شدن فرایندها و در نتیجه نارضایتی شرکت‌ها می‌شد. اما کاری که ما انجام دادیم این بود که به‌واسطه این صندوق‌های پژوهش و فنّاوری و با اعطای تسهیلات و خط اعتباری، نیازهای پایین‌دست را در کنار خودشان و در کنار دانشگاه و پارک‌های علم و فنّاوری خودشان رفع کردیم. در بالادست نیز بورس و بانک‌ها را داریم. همه این ابزارها را ما طی این دو سالی که از فعالیت هیئت عامل سوم صندوق نوآوری سپری می‌شود راه‌اندازی کرده‌ایم.

تا پیش از آذر ۹۷ در مجموع ۲۹ صندوق پژوهش و فنّاوری در کشور وجود داشت، اما امروز این رقم به ۶۰ صندوق رسیده است. سرمایه این صندوق‌ها نیز از ۷۸ میلیارد تومان به ۸۰۰ میلیارد تومان رسیده است. صندوق‌های پژوهش و فنّاوری در دوره سوم هیئت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی در مجموع ۱۲۴۰ میلیارد تومان تسهیلات به شرکت‌های دانش‌بنیان و فنّاور اعطا کرده‌اند که این میزان به اندازه کل عملکرد قبلیشان بوده است. در حوزه دادن ضمانت‌نامه نیز مجموع عملکردشان در دوره اخیر ۲.۳ برابر و در حوزه سرمایه‌گذاری نیز ۵.۵ برابر عملکرد قبلی بوده است. همه این اثربخشی‌ها مدیون ارتقای نظام تأمین مالی نوآوری است که صندوق نوآوری و شکوفایی در دوره سوم استقرار هیئت عامل خود دنبال کرده است.

در بحث همکاری با نظام بانکی‌ نیز باید عنوان کنم که هم‌اکنون دفتر نوآوری ۱۱ بانک عامل در ساختمان صندوق نوآوری و شکوفایی راه‌اندازی شده است که این دفاتر با تمام شعب بانک متبوع خود در کشور در تماس هستند و به شرکت‌هایی که صندوق معرفی می‌کند، خدمات می‌دهند. مجموع تسهیلات و ضمانت‌نامه‌هایی که بانک‌ها از آذر ۹۷ تا پایان سال ۹۹ به شرکت‌های دانش‌بنیان داده‌اند، بیش از ۸۶۰۰ میلیارد تومان است.

رئیس هیات عامل صندوق نوآوری و شکوفایی با تشریح دلایل عدم انتشار فهرست شرکتهایی که از صندوق نوآوری تسهیلات مالی دریافت کرده اند، گفت: فهرست محرمانه شرکتها را در زمان مناسب منتشر می کنیم.

مهر - کمتر از یک ماه می‌شود که صحبتهای علی وحدت، رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری مبنی بر «اعطای تسهیلات ۱۳ هزار میلیارد تومانی به شرکت‌های دانش‌بنیان و استارت‌آپی بزرگ» سرمنشا اعتراضاتی شده و این نکته که تاکید کرده «شرکتهای دریافت کننده تسهیلات از صندوق نوآوری و شکوفایی علاقه‌ای به عنوان شدن نامشان ندارند» نیز موجی از انتقادات را به همراه داشته است.

عدم شفافیت در زمینه شرکتهایی که تسهیلات کلانی از صندوق دریافت کرده از یک سو و دریافت این مبالغ توسط شرکتهای بزرگی که بیشتر به کار اقتصادی می‌پردازند تا دانش بنیانی از سوی دیگر اعتراض از عملکرد صندوق نوآوری را رقم زده است.

سیاوش ملکی فر، معاون توسعه صندوق نوآوری پیش از این در پاسخ به بخشی از این انتقادات اعلام کرده بود که «تمامی استارت آپهای بزرگ که تاییدیه دانش بنیان را گرفته‌اند، مشمول دریافت تسهیلات از صندوق نوآوری می‌شوند؛ شرکت‌هایی مانند دیجی کالا، اسنپ، تپسی و… در کل همه گل درشتهای استارت آپی که حدود ۱۰ شرکت در کشور هستند، از ما وام گرفته‌اند. استارت‌آپ‌های بزرگ و شرکت‌های دانش بنیان در لیست ۶ هزار تایی معاونت علمی قرار دارند و می‌توانند تا سقف ۵۰ میلیارد تومان از صندوق نوآوری تسهیلات دریافت کنند».

محمد صادق خیاطیان یزدی، رئیس مرکز امور شرکتها و مؤسسات دانش بنیان معاونت علمی و فناوری نیز در پاسخ به بخش دیگری از این انتقادات که چرا شرکتهای بزرگ اقتصادی هنوز نام دانش بنیانی را با خود یدک می کشند به خبرنگار مهر گفته بود: «در این مرکز لیستی از «های‌تک» بودن احصا شده که شرکتها بر اساس آن مورد ارزیابی قرار می‌گیرند تا مجوز دانش بنیانی دریافت کنند؛ این مجوز از یک تا ۳ سال اعطا می‌شود؛ اما نکته‌ای که وجود دارد این است این شرکتها بعد از دانش بنیانی، طبق قانون حمایت از شرکتهای دانش بنیان می‌توانند تا ۱۵ سال از مشوق‌ها و ابزارهای حمایتی مختلف بهره ببرند؛ شرکتهایی مانند اسنپ، تپسی، دیجی کالا و … استارت آپ هایی بودند که دانش بنیان شده‌اند و از نوع تولیدی هستند و اکنون هم با تاییدیه دانش بنیانی فعالیت می کنندو تسهیلات می گیرند»!

برای روشن شدن تمامی ابعاد این موضوع و پرداختن به مطالبه‌ای که از سوی برخی دانش بنیان‌ها و استارت آپ ها مطرح شده بود، این بار به سراغ علی وحدت، رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی رفتیم تا ابعاد دقیق‌تر ماجرا را جویا شویم و از اقدامات این نهاد مالی بیشتر مطلع شویم.

شرح گفتگوی مهر با رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی به شرح زیر است؛

 

*آقای وحدت در روزهای اخیر اعتراضاتی نسبت به عملکرد صندوق نوآوری و شکوفایی برای ارائه تسهیلات مالی به برخی از شرکتهای بزرگ مطرح شده بود و منتقدین بعد از صحبتهای شما در مورد تسهیلات اعطایی و عدم تمایل شرکتها به انتشار اسامی شأن انتقاداتی را در فضای مجازی مطرح کردند؛ لطفاً بفرمائید مانع اصلی برای عدم انتشار این فهرست چیست؟

واقعیت این است که طی ۷-۸ ماه اخیر ما خودمان خواستار انتشار لیست شرکت‌های دانش بنیانی که از صندوق نوآوری تسهیلات دریافت کرده‌اند هستیم؛ اما مانع اصلی آن خود شرکتها هستند. آنها اساساً تمایلی برای انتشار اسم شأن ندارند.

 

*دلیل اصلی آنها برای پافشاری بر عدم انتشار اسامی چیست؟ پافشاری شرکتها مهم‌تر است یا شفافیت؟

ما نه تنها تمایل به انتشار اسامی داریم، بلکه خواهان این بودیم که یک مطالبه‌ای در این خصوص ایجاد شود؛ در اصل علاقه داریم این لیست شرکت‌های دانش بنیان که تسهیلات از سوی صندوق دریافت کرده‌اند را منتشر کنیم. اما همیشه صدای افرادی که مخالف هستند بلندتر از افرادی است که سرویس دریافت کرده‌اند چون آنهایی که سرویس را دریافت کرده‌اند با خود می‌پندارند که وظیفه ما بوده که به آنها تسهیلات بدهیم.

اما یک دلیل برای عدم تمایل شرکتها برای این موضوع، این است که شرکتها همگی رقبایی دارند (مانند شرکتهای اسنپ و تپسی) از این رو تمایلی ندارند که رقیبشان بدانند.

از طرف دیگر قانونی برای انتشار اطلاعات دستگاه اجرایی مبنی بر قانون «دسترسی آزاد به اطلاعات» وجود دارد و حدود انتشار عمومی اطلاعات در آن ذکر شده است.

بر اساس یک بندی مبنی بر «رازداری تجاری» در این قانون، نمی‌توانیم اسامی را به صورت عمومی منتشر کنیم. زیرا در این قانون آمده که اگر انتشار عمومی اطلاعات ضربه‌ای به شرکتها بزند انتشار آن، ممنوع است.

در حال حاضر این بند جلوی انتشار اسامی شرکت‌های دانش بنیانی که از صندوق نوآوری و شکوفایی تسهیلات دریافت کرده‌اند را گرفته است. ما اکنون در حال استعلام از هیأت امنای تدوین قانون دسترسی آزاد به اطلاعات که گویا وزیر ارشاد دبیر کمیسیون آن است و نهادهای دیگر هستیم که با استناد به آن اقدام کنیم.

ما خودمان این قضیه را از ۶ ماه گذشته شروع کرده‌ایم و می‌خواهیم طوری بر اساس قانون اسامی را منتشر کنیم که مشکلی برای صندوق و شرکتها بوجود نیاید.

در واقع این حق انتشار عمومی وجود دارد چون این شرکت‌ها یارانه دولتی دریافت کرده‌اند. البته برداشت شخصی من این است. ما علاقه مند به انتشار این اسامی هستیم اما نگاه ما به شرکت‌ها مانند یک مشتری است و باید به خواسته آنها توجه کنیم.

همچنین این موضوع در سیستم بانکی مرسوم نیست که اسامی مثلاً وام گیرندگان منتشر شود. با همه اینها ما در صدد هستیم که یک استعلامی از نهادهای نظارتی داشته باشیم و اگر موافق بودند اسامی را اعلام کنیم.

 

*آیا تاکنون جزئیات اعطای تسهیلات و دریافت کننده‌های آن را در اختیار ارگان یا نهادی قرار داده‌اید؟

۶ ماه قبل اسامی شرکتهای کوچک و بزرگی که از صندوق نوآوری و شکوفایی تسهیلات دریافت کرده‌اند را به صورت گزارشی در اختیار ۳۰-۴۰ مسئول و نهاد ذیربط قرار دادیم. وزیر ارتباطات، وزیر علوم، معاونت علمی، شورای عالی علوم، تحقیقات و فناوری و… از جمله نهادهایی هستند که اسامی را دارند زیرا آنها اعضای هیأت عامل صندوق نوآوری هستند و حق آنها است که بدانند. همچنین برای رئیس جمهور هم این سند را ارسال کرده‌ایم.

اما همیشه دیدگاه منفی به برخی شرکت‌ها که از تسهیلاتی بهره مند می‌شوند وجود دارد؛ به نظرم این نگاه منفی نباید وجود داشته باشد زیرا در همه جای دنیا این حمایت‌های دولتی از شرکت‌های نوآور صورت می‌گیرد؛ ما باید به آنها توجه کنیم که آثار منفی از خود بر جای نگذارند.

در حال حاضر این فهرست در صندوق نوآوری و شکوفایی وجود دارد ولی به صورت محرمانه بوده که در زمان مناسب منتشر خواهد شد.

 

برنامه صندوق نوآوری برای انتشار فهرست محرمانه تسهیلات دانش بنیان

*عنوان دانش بنیانی را معاونت علمی به شرکتها اطلاق می‌کند و شما بر اساس این عنوان تسهیلات را اعطا می‌کنید اما آیا نباید ارزیابی از سوی صندوق نوآوری نیز صورت بگیرد و بر اساس آن ارزیابی خدمات را ارائه کنید؟

ما دخالتی در ارزیابی دانش بنیانی نداریم تا عدالت برقرار باشد و شرکت‌های بزرگ بتوانند از صندوق نوآوری و شکوفایی خدمات دریافت کنند. شرکت‌های بزرگی داریم که در زمینه تولید فعالیت می‌کنند که از صندوق هم درخواست دریافت تسهیلات دارند و ما هم به آنها تسهیلات داده‌ایم.

در واقع یکی از دلایل سرعت ارائه تسهیلات صندوق نوآوری همین بود که نقشی در تعیین دانش بنیانی آنها نداریم. از این رو بررسی دانش بنیانی که معاونت علمی تشخیص می‌دهد را مبنا قرار می‌دهیم. معاونت علمی مبنای دانش بنیانی را مشخص می‌کند و ما بر اساس همان تسهیلات اعطا می‌کنیم.

اما با همه اینها ما در صندوق نوآوری و شکوفایی ارزیابی پیشین و ارزیابی پسین داریم. وقتی شرکتی مایل به دریافت تسهیلات از صندوق است، اطلاعات اقتصادی آن را احصا می‌کنیم؛ اصلی ترین این اطلاعات صورت مالی است که هویت مالی آن شرکت محسوب می‌شود.

بر اساس این اطلاعات اقتصادی تسهیلات اعطا می‌شود، اکثر شرکت‌های بزرگ مشتری تسهیلات بانکی صندوق نوآوری هستند؛ این تسهیلات مناسب هر شرکت دانش بنیان بزرگی است که میزان این ۷۰ درصد فروش دانش بنیان شرکت است و بعد از انتخاب بانک و وثیقه گذاشتن، صندوق نوآوری ۶ درصد یارانه تسهیلات به آنها اعطا می‌کند.

به عنوان مثال شرکتی مانند دیجی کالا وقتی وارد سایت می‌شود، می‌تواند از تسهیلاتی برخوردار شود که منطبق با تولیداتش است. هر خدمتی متناسب با نوع شرکت ارائه می‌شود و اکثر شرکتهای بزرگ تسهیلات بانکی می‌گیرند. در تسهیلات بانکی، معادل هفتاد درصد فروش شرکت تسهیلات به شرکت تعلق می‌گیرد و صندوق فقط ۶ درصد یارانه از این تسهیلات را می‌دهد.

درست است که شرکتهای بزرگ‌تر عددهای بالاتری تسهیلات دریافت می‌کنند اما میزان یارانه دریافتی آنها کمتر از یارانه‌ای است که به شرکتهای شرکتهای کوچک‌تر اختصاص پیدا می‌کند. معمولاً بر اساس اصطلاح عدم النفع پول، شرکت بزرگ شش درصد از ما یارانه سود تسهیلات می‌گیرد اما شرکت نوپا تسهیلات ۲۰ درصد یارانه به صورت قرض الحسنه دریافت می‌کند؛ عدد تسهیلات دریافتی شرکتهای کوچک کمتر است اما یارانه بیشتری به آنها تعلق می‌گیرد.

 

*شرکتهای بزرگی که قبلاً استارت آپ بوده‌اند و اکنون به غول‌های اقتصادی تبدیل شده‌اند چرا باید از تسهیلات صندوق نوآوری برخوردار شوند و تمایلی هم به اعلام اسامی شأن نداشته باشند؛ این شرکتها در حال حاضر چه فروش دانش بنیانی دارند که متقاضی دریافت تسهیلات از صندوق نوآوری هستند؟

فروش شرکتهای بزرگ به صندوق نوآوری و شکوفایی ارتباطی ندارد چون معاونت علمی تشخیص داده این شرکت دانش بنیان باشد؛ تشخیص اینکه چه خدمات جدیدی ارائه می‌دهند به عهده صندوق نوآوری و شکوفایی نیست.

این شرکت‌های بزرگ محصولات کشور هستند و هزار ایراد ممکن است درباره آنها وجود داشته باشد مثل انحصارشان بر بازار و … ولی زمین خوردن آنها خیلی برای اکوسیستم نوآوری بد و آزار دهنده است.

به عنوان مثال یکی از شرکتها در زمینه بلیط آنلاین فعالیت می‌کند و متأثر از کرونا، تمام بلیط هایش برگشت خورد؛ اما شرکتی بود که نباید زمین می‌خورد و ما هم از آن حمایت کردیم تا در اکوسیستم نوآوری بمانند.

در همه جای دنیا اینگونه است که در شرایط خاص از این شرکتها توسط دولت حمایت شود. در بحران‌های اقتصادی، شرکتهای جنرال موتورز و فورد از سوی دولت‌ها حمایت شدند که نقدهای زیادی وارد بود اما این شرکتها آبروی کشورشان بودند.

ما نگاهمان به شرکتهای دانش بنیان طور دیگری است؛ اتفاقاً به نظر من باید این شرکتها در اکوسیستم بمانند و ارتباط آنها به عنوان کِشنده با شرکت‌های کوچک‌تر و استارت آپی، شتاب دهنده‌ها و …برقرار باشد که به نوعی کمک کننده و جذب کننده باشند. این شرکتها می‌توانند وکیل‌های خوبی برای بخش‌های دولتی به عنوان یک کشنده اکوسیستم محسوب شوند. در مجموع نباید نقش مثبت آنها را فراموش کرد و اینکه طبق قانون حمایت از شرکتهای دانش بنیان هم تا ۱۵ سال می‌توانند از تسهیلاتی همچون معافیت و… استفاده کنند و قابلیت حمایت دارند بنابراین این یک الگویی دارد. ما طرفدار همه شرکتها نه لزوماً شرکتهای بزرگ هستیم چون باید پولاریته برقرار شود و نباید اعدامشان کرد.

 

*شما در صحبت‌هایتان به انحصار و چالش‌های دیگر شرکتهای دانش بنیان اشاره کردید و تاکید داشتید که با وجود اینها باید از شرکتها حمایت کرد! همچنین اینکه چنین چالش‌هایی مختص ایران نیست. اما در بسیاری از نقاط دنیا در حال حاضر قوانینی برای جلوگیری از این چالشها وجود دارد وضعیت کشور ما را در این زمینه چگونه می‌بینید؟ برای رفع مشکلات ناشی از انحصار و … چه باید کرد؟

به نظر می‌رسد برای رسیدگی به چالشهای آینده این شرکتها، شورای رقابت لازم است. بله. دولت‌ها توان رگولاتوری دارند باید قانون‌های ضد انحصار بگذارند و محکم هم پای همین قانون بایستند.

 

* به نظر شما در کشور ما چنین قوانینی وجود دارد؟

من فقط در خصوص صندوق نوآوری و شکوفایی می‌توانم نظر بدهم. در این صندوق به شدت رگولاتوری کردم. ما رگولاتوری را در قالب ارائه خدمات و تسهیلات برقرار کردیم. قبلاً هم اشاره کردم که شرکتهای بزرگ تنها می‌توانند در قبال دریافت تسهیلات بانکی ۳۰-۴۰ میلیارد تومانی، فقط ۶ درصد یارانه از ما بگیرند و هیچ تسهیلات دیگری دریافت نمی‌کنند. ولی شرکتهای کوچکی داریم که لیزینگ، نمونه سازی و … دریافت می‌کنند.

ما این رگولاتوری را در ارائه خدمات باز نگذاشتیم که همه شرکتها از تسهیلات نمونه سازی استفاده کنند. تسهیلات متناسب هر شرکت در صندوق نوآوری و شکوفایی تعریف شده است.

 

*چه خدماتی به شرکتهای دانش بنیان از سوی صندوق نوآوری قابل ارائه است که مشمول شرکتهای بزرگ هم می‌شود؟

صندوق نوآوری برای همه شرکت‌ها ۶۰ سرویس و خدمت تعریف کرده است که هر سرویس متناسب با هر شرکت است؛ مداخله صندوق برای تشخیص اینکه چه شرکتی چه تسهیلاتی دریافت می‌کند، بسیار ناچیز است زیرا تمام روند ثبت نام برای دریافت تسهیلات مبتنی بر یک پلتفرم و سامانه «غزال» است. ما در صندوق برای دریافت تسهیلات شرکتهای دانش بنیان کاری کردیم تا مراجعه حضوری به حداقل برسد؛ حتی بسیاری از شرکت‌ها را بنده ندیده‌اند اما کارشان انجام می‌شود. بنابراین ما مداخله‌ای نداریم.

 

*اشاره کردید به دلیل اینکه در ارزیابی شرکتها مداخله‌ای ندارید، سرعت ارائه تسهیلات افزایش پیدا کرده است اما در این زمینه انتقاداتی مطرح می‌شود.

راجع به قبل از دوره خودم نمی‌توانم صحبت کنم چون خیلی ارائه تسهیلات کش دار بود اما اکنون میانگین زمان عملیات برای هر سرویس مشخص است. مثلاً ضمانت بانکی کمتر از یک هفته شاید ۳،۴ روز کاری زمان لازم دارد تا شرکت تسهیلات مرتبط با خود را از صندوق نوآوری دریافت کند.

ما در صندوق نوآوری برای ارائه تسهیلات علاوه بر توجه به تاییدیه دانش بنیان صورت مالی آنها را مورد بررسی قرار می‌دهیم. در اصل مداخله تشخیصی ما کم شده و سرعت ارائه تسهیلات بالا رفته است.

 

*در پاسخ به نقدهایی که عنوان می‌شود در ارائه تسهیلات صندوق نوآوری رانت وجود دارد یا صندوق تمایلی به شفاف سازی ندارد چه می‌گوئید؟

افراد حافظه تاریخی کوتاهی دارند. در حال حاضر شفاف‌تر از صندوق نوآوری و شکوفایی در جمهوری اسلامی نداریم.

تاکید می‌کنم در سامانه «غزال» صندوق نوآوری و شکوفایی، تسهیلات در ۶۰ نوع تقسیم بندی شده‌اند که نیاز به مراجعه حضوری نیست و توضیحات کامل برای شرکتها وجود دارد. در واقع همه شرکتها از طریق سایت ثبت نام می‌کنند و هیچ گونه رانتی وجود ندارد. تاکنون هم هیچ تسهیلاتی خارج از چارچوب صندوق به شرکت خاصی ارائه نشده است.

ما در ابتدا که به صندوق نوآوری و شکوفایی آمدیم بسیاری از شرکت‌ها با این نهاد قهر بودند. در دوره گذشته طی چند سال ۴ هزار فقره تسهیلات به شرکتها ارائه شده بود اما در این دوره ۷ هزار فقره فقط تسهیلات توانمندسازی به شرکت‌ها داده شد.

حتی در این دوره برای ارائه تسهیلات بازاریابی کردیم؛ به نوعی ما به دنبال این شرکت‌های دانش بنیان رفتیم تا بیایند از تسهیلات صندوق بهره ببرند.

سال گذشته ۱۸۰۰ میز خدمت برگزار شد و ما ادبیاتی در صندوق نوآوری مانند بازاریابی، ارتباط با مشتریان، کرامت مشتریان و… راه انداختیم.

وقتی یک نهادی خودش به سمت شرکت‌ها می‌رود نمی‌تواند دلیلی برای عدم شفافیت داشته باشد.

برنامه صندوق نوآوری برای انتشار فهرست محرمانه تسهیلات دانش بنیان

* جدای از اینها برخی نمایندگان مجلس نیز نقدهایی به عملکرد صندوق نوآوری داشته و به همین دلیل کمیته نظارتی تشکیل داده‌اند.

بله در ابتدا این نقدها وجود داشت البته نقدها مربوط به پرونده صندوق نوآوری و شکوفایی در دوره قبل بود.

اکنون نمایندگان مجلس بیشترین کمک را برای بودجه امسال صندوق کردند و سرمایه صندوق بیشتر شد.

کمیته نظارتی نیز تشکیل شده و عملکرد صندوق نوآوری هر ۶ ماه یکبار تهیه و برایشان ارسال می‌شود.

 

* همچنین انتقاداتی در زمینه ارائه ضمانتنامه به شرکت‌های دانش بنیان در زمینه وثیقه مطرح است در پاسخ به این نقدها چه توضیحی دارید.

در کل استراکچر هر سرویس مالی در صندوق نوآوری متفاوت است؛ برای هر وام وثیقه ای متناسب با سیستم مالی شرکت‌ها وجود دارد. طیف وسیعی از وثایق را داریم که به نوع تسهیلات، سابقه شرکت و اعتبار آنها بستگی دارد و وثیقه بر اساس اعتبار آنها انتخاب می‌شود اما به طور کلی این روش‌ها سهیل گیرانه تر از سایر سیستم‌های مالی است.

برای سرمایه گذاری مشترک و استارت آپهای کوچک هم طبق قانونی که در صندوق نوآوری وجود دارد، نیاز به وثیقه نیست. استارت آپ های کوچک که وثیقه ندارند می‌توانند VC (سرمایه گذاری خطر پذیر) کنند که در این روش دو عامل صندوق‌های پژوهش و فناوری و شتاب دهنده‌ها از طرف ما وکیل هستند که اگر یک واحد سرمایه گذاری روی استارت آپ ها داشته باشند ما تا ۴ واحد می‌توانیم بر روی طرح سرمایه گذاری کنیم. در اینجا که صندوق نوآوری و شکوفایی در طرح شریک است نیازی به وثیقه نیست. اکنون برای ۴۸ طرح قطعی شده که سرمایه گذاری مشترک با آنها داشته باشیم.

 

* آیا صندوق نوآوری و شکوفایی توانسته است با عملکرد خود در مسیر تحقق شعار سال گام بردارد. صندوق چه سهمی در حمایت از تولید و برداشتن موانع داشته است؟

ارائه سرویس به شرکت‌های دانش بنیان به صورت پلتفرمی در مدت زمانی کوتاه، بدون مداخله، انتخاب و سلیقه مهمترین نیاز در کنار تولید است.

با توجه به بلوغ سازمانی و یادگیری صندوق نوآوری و شکوفایی ۳ نسل برای فعالیت‌های صندوق در برنامه استرتژی تدوین و از نیمه دوم سال ۹۹ تلاش شده است اقدامات مربوط به نسل سوم اجرایی شود.

نسل اول (تمرکز داخلی) به شرکتهای دانش بنیان و ارائه تسهیلات تمرکز داشت؛ نسل دوم (۹۷) به افزایش گستره مشتریان، افزایش تنوع خدمات و شروع مداخلات عمومی متمرکز بود و اما نسل سوم صندوق که از سال ۹۹ آغاز شد بر گسترش خدمات به تمامی کسب و کارهای زیست بوم نوآوری و مداخلات افقی عمومی تاکید دارد که در واقع نقش تسهیل گری برای نظام تأمین مالی نوآوری و پوشش خلاء های موجود را دارد.

در واقع نسل سوم این است که صندوق علاوه بر داشتن زیست بوم نوآوری به ایجاد زیست بوم تأمین مالی نوآوری بپردازد. ما در حال حاضر مدعی هستیم که در چنین مسیری ورود پیدا کرده‌ایم.

 

* بیشترین شرکتهایی که موفق به دریافت تسهیلات از صندوق نوآوری شده‌اند در چه حوزه فناوری مشغول فعالیت هستند؟

ما از همان روز اول به آمار قابل دسترس آنلاین تاکید داشتیم و اکنون این آمار را در سایت صندوق قرار داده‌ایم و قابل مشاهده هستند. شرکت‌های دانش بنیان بر اساس متدها و شاخص‌های متنوع تقسیم بندی می‌شوند و در آن مشخص می‌شود که چه شرکت‌هایی چه تسهیلاتی را به تفکیک حوزه فناوری، استان‌ها و … از صندوق نوآوری و شکوفایی دریافت کرده‌اند.

بر اساس آخرین ارزیابی‌ها در بازه زمانی آذر ۹۷ تا اسفند ۹۹ با احتساب جمع ۲ حوزه فناوری ارتباطات و برق و الکترونیک به دلیل آمار بیشتر، شرکتهای مرتبط با ICT بیشترین تسهیلات را از صندوق دریافت کرده‌اند. پس از آن «ماشین آلات و تجهیزات پیشرفته» و بعد از آن «مواد پیشرفته» بیشترین تسهیلات را از صندوق گرفته‌اند.

اما در کل می‌توان گفت که همه شرکت‌هایی که تحت عنوان دانش بنیانی فعالیت می‌کنند، حداقل یک خدمت را از صندوق نوآوری و شکوفایی دریافت کرده‌اند.

 

*آیا در حوزه فناوری اطلاعات، شرکتهایی که در حوزه پیام رسان ها فعالیت دارند موفق به دریافت تسهیلات از صندوق نوآوری شده‌اند؟

اگر شرکتی که در حوزه بومی سازی پیام رسان ها فعالیت می‌کند، دانش بنیان باشد و به صندوق نوآوری و شکوفایی درخواست دریافت تسهیلات ارائه کرده باشد ما حمایت کردیم اما اگر دانش بنیان نباشد نمی‌تواند در لیست صندوق نوآوری باشد.

هر شهروندی می‌تواند اسم شرکت را به ما بگوید و ما اعلام کنیم که تسهیلات گرفته یا نه. این حق هر فردی است که بداند؛ ما طبق قانون نمی‌توانیم همه اطلاعات شرکتها را یکجا منتشر کنیم ولی هر فردی می‌تواند از ما اطلاعات موردی بپرسد و ما پاسخ بدهیم.

فعالان کسب و کارهای استارت آپی در فضای مجازی خواستار اعلام اسامی شرکت‌های دانش بنیان و استارت آپی که از صندوق نوآوری و شکوفایی وام دریافت کرده اند شدند.

به گزارش خبرنگار مهر، فعالان حوزه کسب و کارهای فضای مجازی با انتقاد از عملکرد صندوق نوآوری و شکوفایی در اعطای تسهیلات به شرکت‌های دانش بنیان و استارت آپها، خواستار اعلام اسامی شرکت‌های دریافت کننده وام از سوی این صندوق شده‌اند.

موج انتقادات به اقدامات تسهیل گرانه صندوق نوآوری و شکوفایی که قرار بود معطوف به شرکت‌های دانش بنیان باشد به این دلیل است که این حمایت‌ها هم اکنون شامل استارت آپهای بزرگی می‌شود که دیگر استارت آپ نیستند و با سودآوری بالا به کار تجارت مشغولند.

مطالبه اعلام فهرست وام گیرندگان در حالی در شبکه‌های اجتماعی از سوی فعالان این بخش اعلام شده که علی وحدت رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی به تازگی گفته است که نزدیک سه سالی که در این صندوق مشغول به کار بوده، نزدیک ۱۳ هزار میلیارد تومان در قالب تسهیلات در اختیار شرکت‌های دانش‌بنیان و شرکت‌های استارت‌آپی بزرگ که مجوز دانش بنیانی داشته‌اند قرار گرفته اما این استارت‌آپ‌ها علاقه‌ای به عنوان شدن نامشان به عنوان تسهیلات‌گیرنده ندارند!

در این زمینه یکی از کاربران در توئیتر نوشت: «کمک کردن و تسهیل گری وظیفه دولت است. اما لیست کمک‌هایی که شده و به چه کسانی و آنها هم با این کمک‌ها چه کرده‌اند موضوعی امنیتی نیست که نشود اعلام کرد. دولت از جیب همین مردمی که قرار است با آنها شفاف باشد، به این شرکت‌ها کمک کرده است.»

یکی دیگر از فعالان کسب و کارهای فضای مجازی نیز در این باره نوشت: «درخواست داریم علاوه بر اسامی، شرایط و نرخ تسهیلات و تضامین مورد نیاز هم اعلام شود تا مشخص شود که رانت در کار نبوده است. شنیده شده که این تسهیلات با هدف حمایت از مجموعه‌های خاص بوده و برخی شرکت‌های استارت آپی بزرگ، صدها میلیارد تومان از این تسهیلات استفاده کرده‌اند.»

فرشاد وکیل زاده دبیر اتحادیه کشوری کسب و کارهای مجازی نیز در این باره در توئیتر نوشت: «به عنوان یک فعال صنفی خواهان شفافیت کامل در مورد ۱۲ هزار میلیارد تسهیلات اعطا شده، مبلغ و نرخ تسهیلات، مدت زمان استراحت و تقسیط آن هستم. آیا صرفاً حلقه نزدیکان از رانت احتمالی برخوردار شده‌اند؟ و آیا این رانت‌ها منجر به تشدید انحصار اکوسیستم نمی‌شود؟»

در این راستا رئیس هیأت مدیره سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران نیز در نامه‌ای به علی وحدت رئیس هیأت عامل صندوق نوآوری و شکوفایی خواستار اعلام اسامی شرکت‌های استارت‌آپی دریافت کننده وام شد.

در این نامه با اشاره به انتشار اخباری مبنی بر اعطای وام ۵۰ میلیارد تومانی به شرکت‌های استارت‌آپی و عدم تمایل برخی از این شرکت‌ها به انتشار نامشان، آمده است که «این موضوع به ابهام قابل تأمل در میان فعالان کسب و کار تبدیل شده و متعاقب آن بحث‌های متعددی نیز در خصوص هویت دریافت‌کنندگان وام و دلیل اتخاذ این رویکرد شکل گرفته که عمدتاً بی پاسخ مانده‌اند.»

همچنین در این نامه خطاب به علی وحدت تاکید شده که «قابل توجه بودن حجم ریالی وام‌های اعطایی در دوران تصدی جنابعالی که بیش از ۱۲ هزار میلیارد تومان اعلام شده از یک سو موجب خوشحالی اکوسیستم استارت‌آپی به دلیل حمایت‌های صورت گرفته، می‌شود اما از سوی دیگر نگرانی‌هایی را در خصوص نحوه توزیع و میزان اثربخشی آن به وجود آورده است.»

سازمان نظام صنفی رایانه‌ای استان تهران در این نامه به عنوان نماینده بخش خصوصی در حوزه کسب و کارهای آنلاین و اقتصاد دیجیتال، خواستار انتشار شفاف نام شرکت‌های دریافت کننده وام و مبالغ دریافت شده را به منظور تنویر افکار صاحبان کسب و کار در این حوزه به عنوان حوزه پیشگام در زمینه شفافیت و مبارزه با فساد شده تا گامی در مسیر توسعه اقتصاد کشور برداشته شود.

در همین حال امیر ناظمی رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران نیز در توئیتی با انتشار نامه‌ای از سوی این سازمان به صندوق نوآوری و شکوفایی، پیشنهاد اعلام فهرست اسامی شرکت‌ها و کسب و کارهای دریافت کننده وام از این صندوق را در راستای ایجاد شفافیت به عنوان یکی از مدرن ترین ابزارهای دولت‌ها در عرصه حکمرانی مطلوب، مطرح کرده است.

به گفته وی، توسعه از فرآیندهایی مانند شفافیت و مشارکت آغاز می‌شود و شرکت‌های دریافت کننده تسهیلات باید از فرآیند شفاف و «برابری برای همه» عبور کنند.

در این زمینه سیاوش ملکی فر معاون توسعه صندوق نوآوری و شکوفایی در گفتگو با خبرنگار مهر تاکید کرده است که «تمامی استارت آپهای بزرگ که تاییدیه دانش بنیان را گرفته‌اند، مشمول دریافت تسهیلات از صندوق نوآوری هستند. شرکت‌هایی مانند دیجی کالا، اسنپ و تپسی و در کل همه گل درشتهای استارت آپی که حدود ۱۰ شرکت در کشور هستند، از ما وام گرفتند. استارت‌آپ‌های بزرگ و شرکت‌های دانش بنیان در لیست ۶ هزار تایی معاونت علمی قرار دارند و می‌توانند تا سقف ۵۰ میلیارد تومان از صندوق نوآوری تسهیلات دریافت کنند.»

با این وجود و در پی انتقاداتی که در این خصوص منتشر شده و نیز ادامه مطالبات عمومی برای انتشار لیست دریافت کنندگان وام، مطابق آنچه که در صفحه توئیتر صندوق نوآوری و شکوفایی آمده است، علی وحدت گفته که پس از استعلام از نهادهای نظارتی، اسامی شرکت‌های دریافت کننده تسهیلات را اعلام خواهد کرد.

اوضاع نابسامان "شتاب‌دهنده‌ها" در کشور

سه شنبه, ۱۰ فروردين ۱۴۰۰، ۰۲:۵۴ ب.ظ | ۰ نظر

"شتاب‌دهنده‌ها" در آموزش درست به استارتاپ‌ها، تسهیل دسترسی به متخصصان و فرایندهای حقوقی، تراکم جمعیتی درست، دسترسی به اطلاعات و داده‌ها و فضای مناسب و ... دچار مشکل هستند؛ در این گزارش به بررسی وضعیت کلی "شتاب‌دهنده‌ها" و مشکلات آنها پرداخته‌ایم.
"شتاب­‌دهنده‌­ها" شرکت‌هایی هستند که در ایده‌های جدید سرمایه‌گذاری کرده و به صاحبان ایده‌ها کمک می‌کنند تا بتوانند تعریفی صحیح و نمونه اولیه مناسبی از کالا یا خدماتی که قصد نوآوری در آن صنعت را دارند ارائه دهند.

شتاب­‌دهنده‌­ها با ساختاری منسجم و مشخص به طور معمول از کسب و کارهای نوپا حمایت می‌­کنند و اغلب به عنوان مسیری برای کوتاه کردن روند توسعه­‌‌ی یک کسب و کار نوپا و به دست آوردن بودجه و سرمایه شناخته می‌­شوند.

نخستین و بزرگ‌ترین شتاب‌دهنده مطرح دنیا با نام " Combinator Y " در سال 2005 توسط پل گراهام بل و در کالیفرنیا تاسیس شد و بعد‌ها وی آن را به درۀ سیلیکون منتقل کرد که شرکت‌های Airbnb  و  Stripe از خروجی‌های موفق این شتاب‌دهنده بوده است؛ بعد از آن شتاب‌دهنده‌های فراوانی در سراسر دنیا از جمله در ایران رشد کرده و در حال فعالیت هستند.

89 شتاب‌دهنده در کشور طبق آمار "راستا" رسانه تحلیلی اکوسیستم استارتاپی ایران در حال فعالیت هستند؛ 36 درصد از کل شتاب‌دهنده‌های کشور شتاب‌دهنده‌های عمومی هستند و حوزه‌های فین‌تک و سلامت بعد از شتاب‌دهنده‌های عمومی محبوب‌ترین حوزه‌های فعالیت شتاب‌دهنده‌ها می‌باشند و متوسط عمر شتاب‌دهنده‌ها نیز در کشور 3 سال است.

موج اولیه تاسیس شتاب‌دهنده‌ها در کشور از سال 1395 شروع و در سال‌های گذشته نیز سرعت بیشتری گرفته است؛ از لحاظ تراکم جمعیتی نیز بیش از 60 درصد شتاب‌دهنده‌های کشور در استان تهران قرار دارند و در غرب کشور نیز شاهد کمترین پراکندگی شتاب‌دهنده‌ها هستیم؛ شتاب‌دهنده‌ها در حوزه عمومی، فینتک، سلامت، آی تی، محیط زیست، نانوتکنولوژی، رسانه و سرگرمی، تولید و ساخت، اینترنت اشیا، استارتاپ استودیو، آموزشی، گردشگری، منابع انسانی، بلاک‌چین، لایف‌استایل، معماری، هوافضا و هوش مصنوعی در ایران تشکیل شده‌اند.

تمرکز شتاب‌دهنده‌های کشور در تهران بزرگترین مشکل اکوسیستم استارتاپی است

اما در این بین مشکلاتی در حوزه شتاب‌دهنده‌ها در کشور وجود دارد که شاخص‌ترین آنها تراکم این شتاب‌دهنده‌ها در تهران است که شاید مشکل بزرگ اکوسیستم استارتاپی در کشور است که در همین راستا جهانگیر آقازاده مدیرعامل یکی از هلدینگ‌های کشور می‌گوید: اکوسیستم استارتاپی ایران در یکی دو سال گذشته شلوغ شده است؛ شتاب‌دهنده‌ها در تهران متمرکز شده‌اند ولی در شهرهای دیگر حتی شهرهای بزرگی مانند اصفهان یا شتاب‌دهنده وجود ندارد، یا استارتاپ‌ها آن را نمی‌شناسند و از طرفی شتابدهنده‌ها نیز نتوانسته‌اند این تعداد استارتاپ و استعداد خوب را شناسایی کنند.

وی با اشاره به یکی دیگر از مشکلات بزرگ شتاب‌دهنده‌ها می‌گوید: از مشکلات دیگری که در شلوغ شدن این اکوسیستم به وجود آمده  است، انباشت ایده‌های تکراری است؛ در ایران منابع بسیار زیادی وجود دارد که جوانان می‌توانند از آن استفاده کنند؛ مردم هم نیازهای بسیاری دارند که هنوز استارتاپ‌ها سراغ آن نیازها نرفته‌اند، نیازهایی که می‌تواند مبنای شکل‌گیری کسب‌وکارهای زیادی شود.

این مسئله تا جایی پیش رفته است که سورنا ستاری؛ معاون علمی و فناوری رییس جمهوری 2 سال پیش در نخستین نشست شتاب‌دهنده‌ها که در پارک فناوری پردیس معاونت علمی برگزار شد اظهار کرد : شتاب‌دهنده‌ها و استارتاپ‌ها باید ایده‌های تکراری و کپی شده را کنار بگذارند و سراغ ایده‌های جدید در حوزه‌های مختلف بروند تا موفقیت‌های بیشتری را کسب کنند.

30 شتاب‌دهنده‌ فعال واقعی در کشور وجود دارد

به نظر می‌رسد علی‌رغم رشد تعداد شتاب‌دهنده‌ها در کشور هنوز این شتاب‌دهنده‌ها با روند کار و وظایف اصلی خود آشنا نیستند؛ "امیر عابدپور" مدیرعامل شتاب‌دهنده آی‌تک در گفت‌و‌گو با تسنیم می‌گوید: بین 80 تا 100 شتاب‌دهنده در کشور داریم که تعدادی از این شتاب‌دهنده‌ها مجوز ندارند که از مابقی آنها نیز تعداد نهایت 30 شتاب‌دهنده فعال واقعی در کشور داشته باشیم و مابقی اکثراً غیرفعال هستند؛ یکی از بزرگ‌ترین مشکلات استارتاپ‌ها و شتاب‌دهنده‌ها نیز عدم توجه به ایده‌های فناورانه و تمرکز بر روی مسائل عمومی به خاطر راحتی آن است.

 "فریدون کورنگی" رئیس یک مرکز شتاب‌دهنده کشور نیز با اشاره به همین موضوع در گفت‌و‌گو با خبرنگار تسنیم می‌گوید: ما اولین شتاب‌دهنده بخش خصوصی در کشور بودیم  اما بعد از مدتی مشاهده کردیم که کل مملکت را شتاب‌دهنده‌ها فرا گرفته‌‌اند وسوال اساسی اینجاست که چرا این تعداد شتاب‌دهنده به راه افتاده است؛ بعد از تشکیل شتاب‌دهنده‌ها وقتی دیدند این شتاب‌دهنده‌ها کارایی لازم را ندارند، به سراغ تاسیس کارخانه نوآوری رفتند که به یکباره کارخانجات نوآوری در تهران رشد کردند که این 100 درصد آفت است.

شتاب‌دهنده‌ها می‌توانند بدون مجوز به فعالیت خود ادامه بدهند

"محمدرضا قبادی" مدیرعامل یک شتاب‌دهنده در همین رابطه در گفت‌و‌گو با خبرنگار تسنیم می‌گوید: کمتر از 20 شتاب‌دهنده‌ فعال در کشور وجود دارد و بسیاری از شتاب‌دهنده‌های کشور نیز بدون مجوز فعالیت می‌کنند که آمار درستی نیز از تعداد این شرکتها وجود ندارد اما منع قانونی نیز برای فعالیت آنها وجود ندارد.

وی می‌افزاید:کار یک شتاب‌دهنده این است که اولاً زیرساخت‌های آموزشی مناسبی داشته باشد، فضاهایی که در اختیار اینها قرار می‌دهد، باید محیط غنی باشد و تیم‌ها دسترسی به اطلاعات و داده‌ها داشته باشند؛ بعد از آن، دسترسی خیلی خوبی به متخصصان حوزه‌های مختلف داشته باشند و این دسترسی برایشان تسهیل بشود و همچنین باید فرایندهای حقوقی در این استارتاپ‌ها حل شده باشد و به هیچ عنوان درگیر بروکراسی نباشند؛ در ایران بسیاری از استارتاپ‌ها به شتاب‌دهنده‌ها بدبین هستند و به درستی هم بدبین هستند زیرا که این سرویس‌ها به درستی توسط شتاب‌دهنده‌ها ارائه نمی‌شوند و دلایل آن نیز بسیار واضح است چراکه شتاب‌دهنده‌ باید قادر باشد تا این سرویس‌ها را فراهم کند و این به این معناست که تیم خود شتاب‌دهنده‌ها باید این توانایی را داشته و این دسترسی به متخصصان حوزه‌های مختلف را نیز داشته باشند،‌ اما در بسیاری از موارد اینطور نیست؛ از آن طرف تعداد منتورها نیز کم است و بعضاً‌ دسترسی به آنها نیز مشکل است و همه این مشکلات باعث می‌شود که یک شتاب‌دهنده نتواند به درستی به استارتاپ‌ها سرویس بدهد.

علاوه بر موضوعاتی که در این گزارش به آن اشاره شده است نبود نیاز در بازار، تمام شدن سرمایه، تیم نامناسب، عدم توان رقابت و بازاریابی ضعیف نیز از جمله موضوعاتی است که عدم توجه درست شتاب‌دهنده‌ها به این موضوعات و عدم آموزش درست به استارتاپ‌ها باعث شکست و ضربه بیشتر استارتاپ‌ها خواهد شد؛ اما نکته‌ای که باید به آن توجه داشت این است که یک استارتاپ قوی و موفق از دل یک شتاب‌دهنده قوی و موفق بیرون می‌آید و اگر شتاب‌دهنده‌ها به درستی کار نکنند، قطعاً روند استارتاپ‌ها و این چرخه اکوسیستم با مشکل مواجه خواهد شد.

یک استارت‌آپ از چه زمانی دیگر استارت‌آپ نیست؟

چهارشنبه, ۲۰ اسفند ۱۳۹۹، ۰۲:۵۲ ب.ظ | ۰ نظر

چیزی هیجان انگیز و انرژی بخش در استارت آپ بودن وجود دارد که موسسان شرکت ها و کسب وکارها آن را دوست دارند. آن ها می خواهند هم چنان نوآور بمانند. اگر استارت آپ دانستن یک کسب وکار می تواند نبض هیجان را در آن حفظ کند، چرا باید خود را از آن دریغ کنیم.

به گزارش اتاق تهران، وسوسه کننده است که کسب وکاری را برای همیشه استارت آپ بدانند. در استارت اپ ها خبری از کت و شلوار پوش ها نیست و از میز فوتبال گرفته تا ساعت های منعطف کاری، شما را تحریک می کند که هرگز تن به چیزی غیر از استارت اپ بودن ندهید.

این روزها بیشتر کارآفرینانی که موسسان غول های فناوری مثل گوگل و فیس بوک را الگوی خود می دانند، از تن دادن به رسم و رسوم رایج در شرکت ها خودداری می کنند. به همین دلیل تمایل دارند همیشه خود را یک استارت اپ بدانند. اما اوضاع همیشه اینطور نمی ماند.

بالاخره روزی از راه می رسد که یک کسب وکار نوپا نمی تواند عنوان استارت آپ را به دوش بکشد. اما آن روز، چه روزی است؟ سایت eu-startup در این باره به چند نکته اشاره کرده است.

 

محصولِ مناسب بازار
استارت آپ ها با این فرض کار خود را شروع می کنند که کالا یا خدمات آن ها برای بخش بزرگی از مردم مقبول است. وقتی مردم خدمات یا کالای یک استارت آپ را می خرند، جذابیت آن استارت آپ تایید می شود که به معنای اعتباربخشی به مدل کسب وکار و عرضه محصولی مناسب بازار است. به عبارت دیگر، برای مثال وقتی یک محصول نرم افزاری از نمونه آلفا و بتا و یک محصول سخت افزاری از نمونه های اولیه فراتر برود و مردم آن را بخرند، کار آن استارت آپ تمام است.

 

مقیاس
در همه تعاریفی که از استارت آپ ها مطرح شده، به مسئله رشد و مقیاس پذیری آن ها اشاره شده است. زمانی که یک کسب وکار نوپا، پوست بیندازد و بزرگ شود، دیگر نمی توان به آن استارت آپ گفت.

البته این مسئله به تعریفی که از مقیاس داریم هم بستگی دارد. در بررسی مقیاس به طور معمول از درآمد، تعداد کارکنان و ارزش کسب وکار یاد می کنند، اما بعضی هم به سن کسب وکار اشاره می کنند. برای مثال اگر عمر یک کسب وکار نوپا از پنج سال بگذرد، دیگر نمی توان آن را یک استارت آپ نامید. از نظر درآمد، تعداد کارکنان و ارزش شرکت اعداد و ارقامی مطرح شده است که گویای عبور کسب وکار نوپا از مرحله استارت آپ بودن است.

برای مثال اگر درآمد یک کسب وکار از ۵۰ میلیون دلار یا ۴۱٫۹ میلیون یورو در ۱۲ ماه بگذرد، بیش از ۱۰۰ نفر برای آن کار کنند، و ارزش آن به بیش از ۵۰۰ میلیون دلار یا ۴۱۹ میلیارد یورو برسد، نمی توان آن را استارت آپ دانست. با این حال این معیارها هم قطعی نیست. بعضی صندوق های سرمایه گذاری جسورانه هم چنان به سطح درآمد، تعداد کارکنان و ارزش کسب وکار توجه می کنند. اما معیارهای دیگری هم وجود دارد. برای مثال اگر کسب وکار شما سهام خود را در بورس عرضه کرده، بهتر است دیگر آن را استارت اپ ندانید.

 

سودآوری
سودآوری معیار دیگری است که اثبات می کند یک کسب وکار نوپا دیگر استارت آپ نیست. این معیار، تنها سطح درآمد را در نظر نمی گیرد، بلکه مسئله اصلی در آن، فراتر رفتن درآمد از هزینه هاست. سودآوری معیاری مناسب است که نشان می دهد یک کسب وکار می تواند محصولی را تولید کند و سرمایه ای که برای تاسیس آن به کار رفته، درحال بازگشت است.

 

استانداردسازی
یک معیار دیگر که نشان می دهد یک کسب وکار از استارت آپ بودن درآمده است، بورکراتیک شدن است، یعنی زمانی که فرایندها در یک کسب وکار استانداردسازی و روش ها عملیاتی شود، و ارتباطات در کسب وکار شکل رسمی تری به خود بگیرد.

برای مثال، در ماه های نخست فعالیت یک کسب وکار نوپا یک گروه که برای طراحی شکل گرفته، وظایف متعددی مثل تهیه گزارش های مالی، بازاریابی و ارتباطات با رسانه ها و توسعه کسب وکار را هم انجام می دهد. اما زمانی که انجام هر یک از این کارها، شکل رسمی تری به خود بگیرد، فرایند استانداردسازی در کسب وکار نوپا رخ داده است. این کسب وکار، یک کسب وکار کوچک یا متوسط است، نه یک استارت آپ.

 

نکته پایانی
معنایی که از عنوان کسب وکار می گیریم، نقشی تعیین کننده در اداره آن دارد. بسیاری از شرکت ها می خواهند هم چنان به عنوان یک استارت آپ شناخته شوند، چراکه این واژه با نوآوری و خلاقیت پیوند خورده است. بورکراتیک شدن شرکت ها از نظر آن ها به معنای پایانی بر نوآور بودن و تبدیل شدن به شرکت های سنتی و قدیمی است. به همین دلیل از آن فرار می کنند.

چیزی هیجان انگیز و انرژی بخش در استارت آپ بودن وجود دارد که موسسان شرکت ها و کسب وکارها آن را دوست دارند. آن ها می خواهند هم چنان نوآور بمانند. اگر استارت آپ دانستن یک کسب وکار می تواند نبض هیجان را در آن حفظ کند، چرا باید خود را از آن دریغ کنیم. چرا که نه؟ تا هر زمان بخواهیم، می توانیم یک استارت اپ بمانیم.

یک فوریت طرح الزام شهرداری تهران به ایجاد لایه فعالیت‌های دانش‌بنیان و نوآورانه در شهر تهران با رأی مثبت اکثر شورای شهری‌ها به تصویب رسید و مدیریت شهری خیز تشکیل شهرک‌های استارتاپی را برداشت.

به گزارش فارس، در صحن امروز شورای شهر بررسی یک فوریت طرح الزام شهرداری تهران به ایجاد لایه فعالیت‌های دانش‌بنیان و نوآورانه در پایتخت مورد بحث و گفت‌وگو قرار گرفت و اعضای شورا نظرات‌شان را در این زمینه مطرح کردند.

مجید فراهانی عضو شورای شهر تهران به عنوان موافق اجرای این طرح گفت: همه کشورهای سرآمد به اقتضای توسعه، اقدام به ایجاد شهرک‌های استارتاپی کردند و ما نیز بر اساس تجربه جهانی حرکت به سمت استقرار شرکت‌های دانش‌بنیان را باید هر چه بیشتر مدنظر قرار دهیم.

وی تصریح کرد: هیچ یک از مناطق کلانشهرها بدون تشکیل این شرکت‌ها و تجمع آنها آینده‌ای نخواهند داشت همچنین بر اساس آمارها بیش از 19 هزار شرکت خدماتی در حوزه شرکت‌های دانش‌بنیان داریم که پراکنده هستند و 407 هکتار زمین را به خود اختصاص داده‌اند.

ناهید خداکرمی نیز عضو دیگر شورای شهر تهران به عنوان مخالف اجرای این طرح گفت: با یک فوریت این مسأله مخالفم چرا که به نظرم این قضیه تهران را تکه تکه می‌کند و اگر وقت و زمان کافی داشته باشیم می‌توانیم یک شهرک استارتاپی را در نظر گیریم.

وی گفت:‌دنیا به سمت یکپارچگی و حفظ منابع پیش می‌رود بنابر این باید به نظرم باید این طرح به صورت عادی و نه فورتی بررسی شود تا بتوانیم یک پردیس را در زمینه شرکت‌های دانش‌بنیان داشته باشیم.

سرانجام این طرح یک فوریتی با 16 رأی موافق در صحن شورای شهر به تصویب رسید.

مدیر کارگروه صندوق پژوهش و فناوری صندوق نوآوری و شکوفایی گفت: در حال حاضر ۵۵ صندوق پژوهش و فناوری در راستای حمایت از استارت آپ ها و طرح های فناورانه فعالیت می کنند.

به گزارش خبرگزاری مهر، امیر حسام بهروز گفت: در حال حاضر ۵۵ صندوق پژوهش و فناوری در تمامی استان‌ها و تهران فعال هستند که خدمات مختلفی مانند ارائه انواع تسهیلات با نرخ پایین ۴ تا ۹ درصد، ضمانت‌نامه و سرمایه‌گذاری انجام می‌دهند.

بهروز افزود: صندوق‌های پژوهش و فناوری تاکنون ۲,۴۰۰ میلیارد تومان تسهیلات به شرکت‌های دانش بنیان و فناور و استارت‌آپی پرداخت کرده اند.

به گفته وی، صندوق نوآوری و شکوفایی برای حمایت مالی از شرکت‌ها قید دانش بنیان دارد و از غیر دانش بنیان‌ها به لحاظ قانونی نمی‌تواند حمایت کند اما صندوق‌های پژوهش و فناوری از شرکت‌های فناور، خلاق و استارت‎آپی نیز می‌توانند حمایت کنند.

مدیر کارگروه صندوق پژوهش و فناوری صندوق نوآوری و شکوفایی خاطرنشان کرد: صندوق پژوهش و فناوری کشاورزی به عنوان واسط، منابع مالی صندوق نوآوری و شکوفایی را در اختیار توسعه زیست‌بوم فناورانه کشاورزی قرار می‌دهد.

نابسامانی "شتاب‌دهنده‌ها" در ایران

چهارشنبه, ۵ آذر ۱۳۹۹، ۰۴:۲۸ ب.ظ | ۰ نظر

"شتاب‌دهنده‌ها" در آموزش درست به استارتاپ‌ها، تسهیل دسترسی به متخصصان و فرایندهای حقوقی، تراکم جمعیتی درست، دسترسی به اطلاعات و داده‌ها و فضای مناسب و ... دچار مشکل هستند؛ در این گزارش به بررسی وضعیت کلی "شتاب‌دهنده‌ها" و مشکلات آنها پرداخته‌ایم.
به گزارش خبرنگار علمی خبرگزاری تسنیم؛ "شتاب­‌دهنده‌­ها" شرکت‌هایی هستند که در ایده‌های جدید سرمایه‌گذاری کرده و به صاحبان ایده‌ها کمک می‌کنند تا بتوانند تعریفی صحیح و نمونه اولیه مناسبی از کالا یا خدماتی که قصد نوآوری در آن صنعت را دارند ارائه دهند.

شتاب­‌دهنده‌­ها با ساختاری منسجم و مشخص به طور معمول از کسب و کارهای نوپا حمایت می‌­کنند و اغلب به عنوان مسیری برای کوتاه کردن روند توسعه­‌‌ی یک کسب و کار نوپا و به دست آوردن بودجه و سرمایه شناخته می‌­شوند.

نخستین و بزرگ‌ترین شتاب‌دهنده مطرح دنیا با نام " Combinator Y " در سال 2005 توسط پل گراهام بل و در کالیفرنیا تاسیس شد و بعد‌ها وی آن را به درۀ سیلیکون منتقل کرد که شرکت‌های Airbnb  و  Stripe از خروجی‌های موفق این شتاب‌دهنده بوده است؛ بعد از آن شتاب‌دهنده‌های فراوانی در سراسر دنیا از جمله در ایران رشد کرده و در حال فعالیت هستند.

89 شتاب‌دهنده در کشور طبق آمار "راستا" رسانه تحلیلی اکوسیستم استارتاپی ایران در حال فعالیت هستند؛ 36 درصد از کل شتاب‌دهنده‌های کشور شتاب‌دهنده‌های عمومی هستند و حوزه‌های فین‌تک و سلامت بعد از شتاب‌دهنده‌های عمومی محبوب‌ترین حوزه‌های فعالیت شتاب‌دهنده‌ها می‌باشند و متوسط عمر شتاب‌دهنده‌ها نیز در کشور 3 سال است.

موج اولیه تاسیس شتاب‌دهنده‌ها در کشور از سال 1395 شروع و در سال‌های گذشته نیز سرعت بیشتری گرفته است؛ از لحاظ تراکم جمعیتی نیز بیش از 60 درصد شتاب‌دهنده‌های کشور در استان تهران قرار دارند و در غرب کشور نیز شاهد کمترین پراکندگی شتاب‌دهنده‌ها هستیم؛ شتاب‌دهنده‌ها در حوزه عمومی، فینتک، سلامت، آی تی، محیط زیست، نانوتکنولوژی، رسانه و سرگرمی، تولید و ساخت، اینترنت اشیا، استارتاپ استودیو، آموزشی، گردشگری، منابع انسانی، بلاک‌چین، لایف‌استایل، معماری، هوافضا و هوش مصنوعی در ایران تشکیل شده‌اند.

 

تمرکز شتاب‌دهنده‌های کشور در تهران بزرگترین مشکل اکوسیستم استارتاپی است

اما در این بین مشکلاتی در حوزه شتاب‌دهنده‌ها در کشور وجود دارد که شاخص‌ترین آنها تراکم این شتاب‌دهنده‌ها در تهران است که شاید مشکل بزرگ اکوسیستم استارتاپی در کشور است که در همین راستا جهانگیر آقازاده مدیرعامل یکی از هلدینگ‌های کشور می‌گوید: اکوسیستم استارتاپی ایران در یکی دو سال گذشته شلوغ شده است؛ شتاب‌دهنده‌ها در تهران متمرکز شده‌اند ولی در شهرهای دیگر حتی شهرهای بزرگی مانند اصفهان یا شتاب‌دهنده وجود ندارد، یا استارتاپ‌ها آن را نمی‌شناسند و از طرفی شتابدهنده‌ها نیز نتوانسته‌اند این تعداد استارتاپ و استعداد خوب را شناسایی کنند.

وی با اشاره به یکی دیگر از مشکلات بزرگ شتاب‌دهنده‌ها می‌گوید: از مشکلات دیگری که در شلوغ شدن این اکوسیستم به وجود آمده  است، انباشت ایده‌های تکراری است؛ در ایران منابع بسیار زیادی وجود دارد که جوانان می‌توانند از آن استفاده کنند؛ مردم هم نیازهای بسیاری دارند که هنوز استارتاپ‌ها سراغ آن نیازها نرفته‌اند، نیازهایی که می‌تواند مبنای شکل‌گیری کسب‌وکارهای زیادی شود.

این مسئله تا جایی پیش رفته است که سورنا ستاری؛ معاون علمی و فناوری رییس جمهوری 2 سال پیش در نخستین نشست شتاب‌دهنده‌ها که در پارک فناوری پردیس معاونت علمی برگزار شد اظهار کرد : شتاب‌دهنده‌ها و استارتاپ‌ها باید ایده‌های تکراری و کپی شده را کنار بگذارند و سراغ ایده‌های جدید در حوزه‌های مختلف بروند تا موفقیت‌های بیشتری را کسب کنند.

 

30 شتاب‌دهنده‌ فعال واقعی در کشور وجود دارد

به نظر می‌رسد علی‌رغم رشد تعداد شتاب‌دهنده‌ها در کشور هنوز این شتاب‌دهنده‌ها با روند کار و وظایف اصلی خود آشنا نیستند؛ "امیر عابدپور" مدیرعامل یک شتاب‌دهنده در گفت‌و‌گو با تسنیم می‌گوید: بین 80 تا 100 شتاب‌دهنده در کشور داریم که تعدادی از این شتاب‌دهنده‌ها مجوز ندارند که از مابقی آنها نیز تعداد نهایت 30 شتاب‌دهنده فعال واقعی در کشور داشته باشیم و مابقی اکثراً غیرفعال هستند؛ یکی از بزرگ‌ترین مشکلات استارتاپ‌ها و شتاب‌دهنده‌ها نیز عدم توجه به ایده‌های فناورانه و تمرکز بر روی مسائل عمومی به خاطر راحتی آن است.

 "فریدون کورنگی" رئیس یک مرکز شتاب‌دهنده دیگر نیز با اشاره به همین موضوع می‌گوید: ما اولین شتاب‌دهنده بخش خصوصی در کشور بودیم  اما بعد از مدتی مشاهده کردیم که کل مملکت را شتاب‌دهنده‌ها فرا گرفته‌‌اند وسوال اساسی اینجاست که چرا این تعداد شتاب‌دهنده به راه افتاده است؛ بعد از تشکیل شتاب‌دهنده‌ها وقتی دیدند این شتاب‌دهنده‌ها کارایی لازم را ندارند، به سراغ تاسیس کارخانه نوآوری رفتند که به یکباره کارخانجات نوآوری در تهران رشد کردند که این 100 درصد آفت است.

 

شتاب‌دهنده‌ها می‌توانند بدون مجوز به فعالیت خود ادامه بدهند

"محمدرضا قبادیمی‌گوید: کمتر از 20 شتاب‌دهنده‌ فعال در کشور وجود دارد و بسیاری از شتاب‌دهنده‌های کشور نیز بدون مجوز فعالیت می‌کنند که آمار درستی نیز از تعداد این شرکتها وجود ندارد اما منع قانونی نیز برای فعالیت آنها وجود ندارد.

وی می‌افزاید:کار یک شتاب‌دهنده این است که اولاً زیرساخت‌های آموزشی مناسبی داشته باشد، فضاهایی که در اختیار اینها قرار می‌دهد، باید محیط غنی باشد و تیم‌ها دسترسی به اطلاعات و داده‌ها داشته باشند؛ بعد از آن، دسترسی خیلی خوبی به متخصصان حوزه‌های مختلف داشته باشند و این دسترسی برایشان تسهیل بشود و همچنین باید فرایندهای حقوقی در این استارتاپ‌ها حل شده باشد و به هیچ عنوان درگیر بروکراسی نباشند؛ در ایران بسیاری از استارتاپ‌ها به شتاب‌دهنده‌ها بدبین هستند و به درستی هم بدبین هستند زیرا که این سرویس‌ها به درستی توسط شتاب‌دهنده‌ها ارائه نمی‌شوند و دلایل آن نیز بسیار واضح است چراکه شتاب‌دهنده‌ باید قادر باشد تا این سرویس‌ها را فراهم کند و این به این معناست که تیم خود شتاب‌دهنده‌ها باید این توانایی را داشته و این دسترسی به متخصصان حوزه‌های مختلف را نیز داشته باشند،‌ اما در بسیاری از موارد اینطور نیست؛ از آن طرف تعداد منتورها نیز کم است و بعضاً‌ دسترسی به آنها نیز مشکل است و همه این مشکلات باعث می‌شود که یک شتاب‌دهنده نتواند به درستی به استارتاپ‌ها سرویس بدهد.

علاوه بر موضوعاتی که در این گزارش به آن اشاره شده است نبود نیاز در بازار، تمام شدن سرمایه، تیم نامناسب، عدم توان رقابت و بازاریابی ضعیف نیز از جمله موضوعاتی است که عدم توجه درست شتاب‌دهنده‌ها به این موضوعات و عدم آموزش درست به استارتاپ‌ها باعث شکست و ضربه بیشتر استارتاپ‌ها خواهد شد؛ اما نکته‌ای که باید به آن توجه داشت این است که یک استارتاپ قوی و موفق از دل یک شتاب‌دهنده قوی و موفق بیرون می‌آید و اگر شتاب‌دهنده‌ها به درستی کار نکنند، قطعاً روند استارتاپ‌ها و این چرخه اکوسیستم با مشکل مواجه خواهد شد.

مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی گفت: به منظور رسیدگی بهتر به وضعیت بیمه‌ای شرکت های استارت آپی، کارگروهی با حضور نمایندگان آنها و مسئولان این سازمان ایجاد می‌شود تا به صورت منظم مسائل آنها رصد و بررسی شود.

به گزارش سازمان تامین اجتماعی، مصطفی سالاری در جلسه چهار ساعته با مدیران شرکت های استارت آپ ها افزود: همچنین در خصوص شرکت های استارت آپی در زمان شیوع کرونا و دورکاری کارکنان آنها حداکثر مساعدت انجام می شود و در صورتی که همه کارکنان دور کار باشند، لیست حق بیمه آنها بدون بازرسی پذیرفته می شود. ارائه خدمات به شاغلین عرضه کسب و کارهای نوین از اولویتهای این سازمان است. درباره کسب و کارهای نوین شرایط خاصی وجود دارد و باید با بحث و بررسی و کارشناسی و دریافت نقطه نظرات و دغدغه‌های فعالان این حوزه بهترین راهکار را برای خدمت رسانی به فعالان این عرصه انتخاب کنیم.
وی اظهار داشت: ۴۵ میلیون نفر از جمعیت کشور بیمه شده تامین اجتماعی هستند و حدود ۳ میلیون و ۶۰۰ هزار نفر بازنشسته داریم که ماهیانه ۱۰ هزار میلیارد تومان از این سازمان مستمری دریافت می‌کنند.
سالاری با بیان اینکه هزینه ثابت ماهیانه سازمان تامین اجتماعی به مبلغ ۱۴ هزار میلیارد تومان رسیده، گفت: مجموع درآمد حق بیمه سازمان تامین اجتماعی کمتر از حداقل کسورات سازمان تامین اجتماعی است که بیشتر نتیجه معافیت های بیمه ای و بیمه های حمایتی است.
مدیر عامل سازمان تامین اجتماعی گفت: برخی شرکت های فعال در کسب و کارهای نوین برقراری ارتباط بین ارائه دهندگان خدمات و مشتری‌های را بر عهده دارند و نقش واسطه و تسهیل‌گری دارند که این قبیل شرکتها با ارائه دهندگان خدمات رابطه کارگری و کارفرمایی ندارند.
وی ادامه داد: همه شرکت ها از جمله شرکت های فعال در کسب و کارهای نوین مکلف به ارسال لیست و پرداخت حق بیمه کارکنان هستند.

سالاری گفت: در جایی که رابطه مزد بگیری مستقیم برقرار است و همچنین در مواردی که این شرکت ها فعالیتی را بر اساس قراردادهای پیمانکاری انجام می‌دهند، مقررات سازمان تامین اجتماعی همانند سایر مشاغل لازم الاجراست.
مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی استفاده از ظرفیت استارت‌ آپ ها در زمینه توسعه خدمات این سازمان به ویژه غیرحضوری را از دیگر مسائل دارای اهمیت برشمرد و افزود: با توجه به برنامه‌های در حال اجرا در زمینه توسعه خدمات غیر حضوری، تا حد امکان زمینه سازی لازم برای بهره برداری از خدمات استارت‌ آپ ها انجام می شود.
سالاری از اختصاص تعدادی از شعب تامین اجتماعی برای ارائه خدمات به شرکتهای استارت ‌آپی خبر داد و گفت: در این شعب منتخب افرادی که آشنایی کافی با ماهیت فعالیت این شرکتها دارند عهده دار انجام امور بیمه‌ای شرکت ها خواهند شد.
وی بر تسهیل خدمت رسانی به شرکتها استارت‌آپی تاکید کرد و گفت: کار گروهی با حضور نمایندگان شرکتهای استارت‌ آپی مسائل فی مابین را به صورت هفتگی پیگیری خواهند کرد و در فضای مجازی نیز با مجموعه نمایندگان این شرکت ها تعامل مستمر خواهیم داشت.

مهرداد قریب معاون بیمه‌ای سازمان تامین اجتماعی نیز در این جلسه از فراهم شدن امکان ارائه مفاصا حساب به صورت غیرحضوری خبر داد و گفت: در ایام شیوع کرونا همکاری حداکثری در زمینه دورکاری و همچنین پرداخت حق بیمه انجام می‌ شود.
وی افزود: در حوزه کسب و کارهای مجازی وطیفه ما ارائه خدمات در این حوزه است و باید برای تامین امنیت کارکنان این حوزه باید اقدام اساسی صورت گیرد.

سرمایه‌گذاری‌های استارتاپی بیمه می‌شوند

دوشنبه, ۱۰ شهریور ۱۳۹۹، ۱۲:۱۲ ب.ظ | ۰ نظر

مدیر ارزیابی سرمایه‌گذاری صندوق نوآوری و شکوفایی گفت: برای کاهش ریسک سرمایه‌گذاری در استارتاپ‌ها و طرح‌های فناورانه، قراردادی با بیمه مرکزی منعقد شد که بر اساس آن سرمایه‌گذاری‌های استارتاپی زیر پوشش بیمه قرار می‌گیرند.

به گزارش معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، محمد حسین رضوانیان افزود: برای افزایش انگیزه سرمایه‌گذاران جسور، قراردادی با بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران منعقد ش  که طبق آن سرمایه‌گذاری در طرح‌های استارتاپی زیر پوشش بیمه قرار می‌گیرد، این یکی از تلاش‌ها برای جذب سرمایه بخش خصوصی در زیست بوم فناوری ونوآوری است.

وی خاطرنشان کرد: بر اساس این قرارداد، سرمایه‌گذاران طرح‌های استارتاپی می‌توانند اصل سرمایه خود را در طی یک قرارداد زیر چتر بیمه قرار دهند، این نوع بیمه خاص، اصل سرمایه آنها را بیمه می‌کند و باعث می‌شود که زیان قابل توجهی متوجه بخش خصوصی فعال در حوزه نوآوری نشود.

این مسوول صندوق نوآوری و شکوفایی اظهارداشت: برای اولین بار است که در کشور، سرمایه‌گذاری در یک حوزه خاص از چنین سطحی از پشتیبانی برخوردار شده و زیر چتر بیمه قرار گرفته است، به گفته صاحب‌نظران این اقدام می‌تواند انگیزه بالای در سرمایه‌گذاران ایجاد کند تا بدون دغدغه خاطر و نگرانی از این موضع که سرمایه آنها ممکن است به خطر افتد، در حوزه زیست بوم نوآوری و طرح‌های استارتاپی سرمایه گذاری کنند.

رضوانیان افزود: سرمایه‌گذاری جسورانه در پروژه‌های استارتاپی همواره با ریسک همراه بوده است. نام جسورانه نیز با توجه به ریسک چنین سرمایه‌گذاری‌های، به آن اطلاق می‌شود. با این همه معاونت علمی و فناوری ریاست‌ جمهوری و دیگر نهادها مانند صندوق نوآوری و شکوفایی تلاش دارند تا ریسک و هزینه چنین سرمایه‌گذاری‌های را تا حد امکانان کاهش دهند.

وی گفت: هر چند رویکرد اصلی معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری و دیگر نهادهای همکار با این معاونت در حوزه سرمایه‌گذاری، جذب سرمایه بخش خصوصی و سرمایه‌گذاری جسورانه محسوب می‌شود اما حمایت‌های مختلف مالی نیز از سوی نهادهای مختلف، به ویژه صندوق نوآوری وشکوفایی به استارتاپ‌ها عرضه می‌شود.

مدیر ارزیابی سرمایه‌گذاری صندوق نوآوری و شکوفایی ادامه داد: امسال  تخصیص اعتبار به  ۱۹ طرح مختلف استارتاپی در صندوق نوآوری و شکوفایی تصویب شد،  در مجموع بیش از ۳۰۰ میلیارد تومان در این طرح‌ها سرمایه‌گذاری صورت گرفته است. این طرح‌ها در حوزه‌های مختلفی مانند، دارو، تجهیزات پزشکی، معدن، تجهیزات صنعتی و فناوری اطلاعات ارایه شده اند.

30 شرکت دانش‌‌بنیان متقاضی ورود به بورس هستند

چهارشنبه, ۵ شهریور ۱۳۹۹، ۰۲:۴۵ ب.ظ | ۰ نظر

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری گفت: درمورد دارایی‌های نامشهود کارگروه ارزش‌گذاری که دولت مصوب کرده بود به معاونت علمی و فناوری سپرده شده و در فراخوانی که داده شده بیش از 30 شرکت تقاضای ارزش‌گذاری کرده‌اند.

علیرضا دلیری دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری در گفت‌‌وگو با فارس، گفت: طی چند سال گذشته حدود ۳۳ شرکت استارتاپی و دانش‌بنیانی وارد بورس شدند که به خوبی فعالیت‌ می‌کنند که امسال به ۴۱ شرکت افزایش یافته‌‌اند.

 

* رشد ۲۲ برابری برخی دانش‌بنیان‌ها در بورس 

وی افزود: در حال مذاکره هستیم تا ۳۰-۲۰ شرکت دانش‌بنیان و استارتاپی تا پایان سال به تابلوهای بورس وارد شوند همچنین بنا بود تا پایان سال ۵ شرکت دانش‌بنیان به تابلوی بورس اضافه شوند اما تلاش کردیم که شرکت‌های بیشتری را وارد تابلوهای بورس کنیم که این اتفاق باعث فروش میلیاردی آنها می‌شود. 

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری در ادامه گفت: برخی از شرکت‌های دانش‌بنیان ۲۲ برابر در بورس رشد پیدا کرده‌اند که با این رشد زیاد می‌توانند در کشور تحول‌آفرین باشند. 

دلیری افزود: درمورد دارایی‌های نامشهود کارگروه ارزش‌گذاری را که دولت مصوب کرده بود تغییر مصوبه داده و مسوولیت این کار را سازمان برنامه و بودجه به معاونت علمی و فناوری سپرده است. 

وی اضافه کرد: کارگروه‌هایی تشکیل دادیم که دستورالعمل‌ها و آیین‌نامه‌ها در آن ابلاغ شده است؛ همچنین در فراخوانی که داده شد بیش از ۳۰ شرکت تقاضای ارزش‌گذاری کرده‌اند و در اولین جلسه ۴-۳ شرکت را مصوب کردیم که در هفته‌های آینده شرکت‌های جدید هم وارد بورس می‌شوند و می‌توانند کارهای پژوهشی و ارزش‌گذاری انجام دهند. در بحث دارایی‌های مشهود نیز چه کسانی که در بازار سرمایه‌ و چه کسانی که برای جذب سرمایه‌گذار کار می‌کنند می‌توانند از این ارزش‌گذاری استفاده کنند. 

 

* دارایی‌های نامشهود بورسی‌ قاعدتا مشکلاتی برای استارتاپ‌ها بوجود می‌آورد

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری افزود: در بحث دارایی‌های نامشهود بورسی قاعدتا مشکلاتی  برای استارتاپ‌ها وجود دارد و اینکه پذیرفته شود که جزو دارایی حساب شود نه هزینه یک چالش است و ممکن است با استاندارهای حسابداری موجود نیز همخوانی نداشته باشد باز هم یک چالش است. 

وی گفت: بعضی از استارتاپ‌ها مراحل اولیه را طی کرده‌اند به طوری که وزیر اقتصاد و سازمان بورس نیز مساعدت‌هایی داشتند که درنهایت به سازمان حسابرسی ارجاع شد تا بتوانند نظر بدهند. به طور کلی در تلاش‌ هستیم بتوانیم درمورد موردهای اولیه به توافق برسیم.  

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری در پایان گفت: برای ما مساله مهمی است که اگر دارایی‌های نامشهود محاسبه نشود سرمایه‌ و دارایی استارتاپ‌های بزرگ نامشهود است که با مشکلاتی مواجه خواهند شد. 

معاون علمی و فن‌آوری ریاست‌جمهوری می‌گوید: در دوره شیوع ویروس کرونا برخی از کسب‌وکارهای آنلاین رشد خوبی داشتند و بزرگ‌ترین حامی استارت‌آپ‌ها خود کرونا بود که توانست مقاومت‌های کسب‌وکارهای سنتی را از بین ببرد. استارت‌آپ‌های بیمه، آموزش، بهداشت و فین‌تک‌ها ازجمله کسب و کارهایی بودند که در دوره شیوع کرونا رشد خوبی داشتند.

دوم شهریور ماه مرکز شتاب‌دهی صادرات ایران با حضور غلامحسین شافعی، رئیس اتاق ایران، سورنا ستاری، معاون علمی و فن‌آوری ریاست‌جمهوری، محمدرضا فرزین، مدیرعامل بانک کارآفرین، حسین سلاح‌ورزی و محمد امیرزاده اعضای هیات رئیسه اتاق ایران و تعدادی از اعضای هیات نمایندگان اتاق ایران افتتاح شد.

معاون علمی و فن‌آوری ریاست‌جمهوری، در حاشیه افتتاح اولین مرکز شتاب‌دهی صادرات ایران گفت: با اتفاقی که امروز در قالب افتتاح اولین مرکز شتاب‌دهی صادرات با همراهی و همکاری اتاق ایران رقم خورد، باوجوداینکه خود اتاق ایران در راه‌اندازی این طرح پیش‌قدم می‌شود، مسئولیت ما را در دولت سنگین‌تر از قبل خواهد کرد.

سورنا ستاری در گفت‌وگو با «پایگاه خبری اتاق ایران» با اشاره به افتتاح اولین مرکز شتاب‌دهی صادرات افزود: این شتاب‌دهنده‌ها به این دلیل تشکیل می‌شود که ایده اولیه جوانان کارآفرین و خلاق در حوزه صادرات تبدیل به کار می‌شود، سرمایه‌گذار پیدا می‌کند و درنهایت صادر می‌شود.

او درباره برنامه معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری در این زمینه تصریح کرد: ما در معاونت برنامه‌های متعددی در حمایت از کسب‌وکارهای آن‌لاین و استارت‌آپ‌ها داریم. یکی از این برنامه‌ها حمایت از صادرات شرکت‌های دانش‌بنیان است که نسبت به صادرات سیستم سنتی احتیاج به الزامات دیگری نیز دارد.

ستاری در تشریح الزامات صادرات شرکت‌های دانش‌بنیان گفت: یکی از این الزامات استانداردها و تائیدهای خاص است و باید مراجع خاصی صادرات شرکت دانش‌بنیان را به لحاظ استاندارد تأیید کند که در صادرات سنتی رویه و روال این نیست. البته در دنیا هم رویه کار به این صورت است.

او ادامه داد: یکی از کارهایی که می‌توانیم از شرکت‌های دانش‌بنیان حمایت کنیم، گرفتن استانداردهای شرکت‌های مبدأ برای صادرکننده‌های ایرانی است یا اینکه شرکت در نمایشگاه‌های خارجی، گرفتن تسهیلات مالی و سایر خدماتی که برای رشد این حوزه لازم است از موارد و برنامه‌هایی است که معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری در دستور کار دارد.

ستاری ابراز امیدواری کرد: اتفاقاتی مثل امروز به تقویت صادرات شرکت‌های دانش‌بنیان کمک کند چراکه این حوزه به نیروی جوان، خلاق و با استعداد نیاز دارد.

 

رشد کسب و کارهای آن‌لاین در پی شیوع کرونا
او در پاسخ به اینکه برنامه معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری برای حفظ بالا رفتن اعتماد مردم به کسب‌وکارهای آنلاین در دوره کرونا، گفت: شیوع کرونا در عمده بخش‌های ICT رونقی جدی ایجاد کرده است، البته به بخشی از استارت‌اپ‌های فعال در حوزه گردشگری ضربه اساسی زد.

ستاری ادامه داد: معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری سعی می‌کند از کسب‌وکارهای زیان‌دیده از کرونا حمایت‌های لازم را داشته باشد؛ اما درعین‌حال در این شرایط کسب‌وکارهایی که به هر دلیلی در شرایط عادی خیلی رونق نداشتند و یا به آنها اقبال جدی نشان داده نشده بود، در این دوره رشد کردند.

او ادامه داد: بیمه، آموزش، بهداشت و فین‌تک‌ها در دوره شیوع ویروس کرونا رشد خوبی داشتند و بزرگ‌ترین کمک به استارت‌آپ از طرف خود بیماری کرونا اتفاق افتاد. همچنین مقاومت کسب‌وکارهای سنتی در دوره شیوع ویروس کرونا از بین رفت؛ همین مقاومت کسب‌وکارهای سنتی بزرگ‌ترین مانع کسب‌وکارهای نوین بود.

به گفته ستاری در حوزه آموزش برخی از مؤسسات رشد چند ۱۰ برابری داشتند و به همین مناسبت معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری از اول شیوع ویروس کرونا پویش «کرونا پلاس» را راه‌اندازی کرد.

او در مورد اقدامات انجام شده در حوزه کمک‌های مالی نیز گفت: در این دوره وام‌هایی را به نسبت درخواست این شرکت‌ها در اختیار آنها گذاشته شده است؛ البته می‌توانیم آمارهای دقیق‌تر را منتشر کنیم.

 

تلاش برای شکستن مقاومت‌ها برای ورود استارت‌آپ‌ها به بورس
ستاری در پاسخ به اینکه چقدر استارت‌آپ‌های می‌توانند از بازار سرمایه برای جبران کمبود نقدینگی استفاده کنند، اظهار کرد: ما در معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری سعی می‌کنیم استارت‌آپ‌ها هم وارد بورس شوند و از این فرصت برای ارتقای وضعیت خود بهره بگیرند. البته سعی می‌کنیم مقاومت‌ها از بین برود.

او تصریح کرد: بزرگ‌ترین مسئله و چالش دارایی‌های نامشهود استارت‌آپ‌ها و نحوه قیمت‌گذاری این دارایی‌ها در بورس است که باید سعی شود این رویه اصلاح شود. امیدواریم بتوانیم برای حل این مشکلات و رفع مقاومت‌های سنتی گامی مثبت برداریم.

پلیس فتا از استارتاپ‌ها حمایت می‌کند

دوشنبه, ۲۷ مرداد ۱۳۹۹، ۰۴:۴۹ ب.ظ | ۰ نظر

رئیس پلیس فتا پایتخت گفت: پلیس حامی استارتاپ‌ها است و ادامه حیات استارتاپ‌ها به تامین امنیت آنها بستگی دارد.

به گزارش پایگاه خبری پلیس فتا، سرهنگ داوود معظمی گودرزی در نهمین نمایشگاه فناوری و نوآوری اینوتکس ۲۰۲۰ که به صورت مجازی در محل  پارک فناوری پردیس برگزار شد، افزود: امنیت از مولفه های مهم در فعالیت های استارت آپی به شمار می رود و اگر این مولفه نباشد استارت آپ ها قادر به ادامه حیات نیستند.

وی با بیان اینکه ایران از لحاظ زیر ساخت‌های امنیتی استارت اپ ها در کشور وضعیت خوبی ندارد، بیان داشت : چالش‌های زیر ساختی استارت آپ‌ها شامل «پهنای باند»، «سرعت اینترنت» «دیتا سنتر» و تجهیزات امنیتی می شود.

گودرزی با بیان اینکه تامین امنیت هزینه‌های  زیادی را می‌طلبد که کشورهای مختلف این هزینه‌ها را سالانه پرداخت می‌کنند، افزود: در تحقیقاتی که انجام دادیم مشاهده کردیم که متاسفانه اولویت امنیت برای حیات استارت آپ‌ها در رده آخر قرار دارد؛ اکنون اولویت اول استارت آپها مسائل اقتصادی، فرهنگی و در آخر امنیت است.

وی در خصوص ۱۰ حمله برتر علیه استارت آپ‌ها گفت: بیشترین حملات در دنیا از نوع حملات «بات‌نت» (botnet) است که ایران از نظر تعداد این حملات در رتبه سوم قرار دارد؛ این موضوع نگران کننده ای به شمار می رود. بیشترین حملات بات نت، شامل مراکز ارائه دهنده خدمات رفاهی، علمی و دانشگاهی و سرمایه گذاری می شود که غالبا فعالیت استارت آپها زیر مجموعه ایت خدمات قرار می گیرد.

رئیس پلیس فتا تهران افزود: نقاط آسیب پذیر استارت آپ‌ها در " ایده‌های تجاری"، "طرح‌های تحقیقاتی"، "صورتحساب‌های مالی"، "اطلاعات کارمندان" و"اطلاعات مشتریان" هستند و از آنجایی که بسیاری از استارت آپ‌ها از ایده‌ها یا طرح‌های تحقیقاتی خود به خوبی مراقبت نمی‌کنند، رقبا به این ایده‌ها دسترسی پیدا می کنند.

وی با بیان اینکه وقتی رقبا به ایده دسترسی پیدا کند ایده را به نام خود ثبت می کنند، ادامه داد: هک اطلاعات مربوط به مشتریان در استارت آپ‌ها از دیگر مشکلاتی است که استارت آپها با آن مواجه هستند. در واقع اطلاعات استارت آپها زمانیکه به بیگ دیتا تبدیل می شود ممکن است با هک مواجه شوند.

معظمی گودرزی متداولترین حملات علیه استارت آپ‌ها را شامل «فیشینگ»، «حملات DoS یا محروم ساز از سرویس» و «حملات Ransom Ware یا باج افزار» عنوان کرد.  در واقع فیشینگ کم هزینه‌ترین نوع حملات سایبری به شمار می رود که استارت اپها می توانند مورد این حمله سایبری قرار بگیرند.  عدم احراز هویت از جرایم استارت آپ‌هابه شمار می رود و ممکن است یک نفر در دو استارت آپ مشغول فعالیت باشد.

وی با تاکید براینکه پلیس حامی استارت آپهاست، گفت: این تیم ها، موتور پیشرفت و توسعه کشور هستند و ما وظیفه خود میدانیم که در کنار استارت آپ ها باشیم و از انها حمایت کنیم.

رئیس پلیس فتا تهران با بیان اینکه جرایم استارت آپ ها شامل دو بخش جرایم در بستر استارت آپ‌ها و جرایمی که استارت آپ‌ها خود عامل آن هستند تقسیم بندی می‌شوند، گفت: عدم ملاحظات امنیتی در نگهداری اطلاعات کاربران یکی از جرایم مهم استارت آپ‌ها است. ؛ متاسفانه استارت آپ‌ها اطلاعات کارمندان و مشتریان خود را بدون رمز نگاری و ایجاد سرورهای مجزا نگهداری می‌کنند که این امر دسترسی هکرها به اطلاعات آنها را فراهم خواهد کرد.

مدیرکل نظارت بر شبکه خدمات بیمه ای بیمه مرکزی با ابلاغ بخشنامه‌ای به شرکت های بیمه، بر لزوم رعایت ضوابط همکاری عرضه‌کنندگان محصولات بیمه‌ای با بازاریابان برخط (آنلاین) تاکید کرد.

این بخشنامه در پی مشاهده تخلف برخی نمایندگان شرکت‌های بیمه در نحوه همکاری با شرکت‌های موسوم به استارت‌آپ بیمه صادر شده و در آن آمده است: بازاریابان برخط محصولات بیمه باید مجوزهای لازم را از نهادهای ذی‌صلاح در حوزه تجارت الکترونیک مانند «ای_ نماد» از وزارت صنعت، معدن و تجارت و نماد سامان دهی از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی اخذ کرده باشند.
همچنین در این بخشنامه تاکید شده است: بازاریابان برخط باید ابزارهای لازم را به نحوی فراهم کنند که متقاضی خدمات بیمه ای بتواند مواردی نظیر قیمت نهایی محصول بیمه‌ای و مقایسه قیمت بین بیمه‌گران و میزان تعهدات بیمه‌گر را به درستی ارزیابی کرده و تصمیم گیری درستی انجام دهد. همچنین امکان انصراف پس از پایان ثبت سفارش برخط و قبل از صدور بیمه‌نامه برای متقاضی امکان‌پذیر باشد.
علاوه براین، در بخش دیگری از این بخشنامه ضمن تاکید بر شفافیت و سادگی اطلاعات قبل و در فرآیند صدور بیمه، آمده است: مفاد فرم پیشنهاد بیمه، شرایط عمومی به ویژه استثنائات و محدودیت های محصول بیمه، باید در فرآیند فروش و قبل از ثبت تقاضا به نحوی مناسب برای متقاضی قابل مشاهده باشد و ضمن حفاظت از اطلاعات شخصی متقاضی، نمایندگان بیمه و کارگزاران رسمی بیمه موظفند نسخه‌ای از قرارداد همکاری با بازاریابان را حسب مورد برای شرکت بیمه ذیربط خود و بیمه مرکزی ارسال کنند.

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری از ورود ۲۰ شرکت دانش بنیان و استارت آپی به تابلوی بورس تا پایان سال خبر داد.

علیرضا دلیری در گفتگو با خبرنگار مهر گفت: اکنون تعداد ۳۵ شرکت دانش بنیان و استارت آپی روی تابلوهای بورس هستند و فعالیت می‌کنند.

وی با بیان اینکه بنا بود تا پایان سال ۵ شرکت دانش بنیان به این شرکتها در تابلوهای بورس اضافه شوند، بیان کرد: اما در صدد برآمدیم شرکتهای دانش بنیان بیشتری را به تابلوهای بورس ببریم زیرا این اتفاق باعث فروش میلیاردی آنها می‌شود.

به گفته دلیری، اکنون برای ۲۰ شرکت دانش بنیان و استارت آپی در حال رایزنی هستیم که تا پایان سال به تابلوهای بورس ورود پیدا کنند.

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری بیان کرد: تابلوهای بورس یک محل تأمین مالی خوب برای شرکتهای دانش بنیان محسوب می‌شود و می‌تواند تحولی را در کشور و در اقتصاد دانش بنیان ایجاد کند.

دلیری تاکید کرد: با توجه به اینکه رشد شرکتهای دانش بنیان بالاست و می‌توانند رشد سرمایه مؤثری داشته باشند؛ از این رو ورود آنها به بورس نیز تأثیر بسزایی در رشد شاخص بورس خواهد داشت.

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری با بیان اینکه بعضی از شرکتهای دانش بنیان ۲۲ برابر در بورس رشد پیدا کرده، خاطر نشان کرد: این شرکتها با این رشد زیاد، می‌توانند در کشور تحول آفرین باشند.

وی با تاکید بر اینکه این شرکتها توانایی بالا نگه داشتن شاخص بورس را دارند، خاطرنشان کرد: تا پایان سال ۵ شرکت وارد بورس می‌شوند و این به نفع بورس و آینده کشور است؛ اکنون این شرکتها در حال طی مراحل ورود هستند.

دلیری تاکید کرد: چشم انداز بورس در کشور با حضور شرکتهای دانش بنیان بهتر می‌شود چرا که در اقتصاد کشور بسیار تأثیر گذار خواهد بود. این شرکتهای دانش بنیان و استارت آپی ۷ درصد بورس ایران را به خود اختصاص داده‌اند.

دستیار ویژه معاون علمی و فناوری ریاست جمهوری عنوان کرد: ارزش ۳۵ شرکت دانش بنیان در بورس در ابتدای سال ۹۸ برابر با ۲۸ هزار میلیارد تومان بوده در حالی که با رشد صورت گرفته در اردیبهشت ۹۹ به ۱۵۰ هزار میلیارد تومان رسیده است.

فشار برای ورود استارت‌آپ‌ها به بورس

دوشنبه, ۲۰ مرداد ۱۳۹۹، ۱۰:۲۸ ق.ظ | ۰ نظر

محمدحسین انتظاری* - در بورس ما با سرمایه‌های خرد مردمی مواجهیم و طبعاً اهمیت حفظ این سرمایه‌ها برای مردم مهم است. به همین جهت سازمان بورس توجه خاصی به شرکت‌هایی که قصد ورود به بورس را دارند؛ خواهد داشت تا از سرمایه‌های مردمی محافظت کند.

عارف چراغی - این روزها که بازار بورس بیش از هر زمان دیگری رونق گرفته است، شرکت‌های فناوری و استارتاپی نیز تمایل خود را برای ورود به این بازار اعلام کرده‌اند. اما سوالات و ابهامات زیادی درباره نحوه ورود این شرکت‌ها مطرح شده است.

ورود استارت‌آپ‌ها به بورس خوشایند نیست

دوشنبه, ۱۳ مرداد ۱۳۹۹، ۰۳:۱۶ ب.ظ | ۰ نظر

فرشاد وکیل زاده* - ورود برخی کسب و کارهای نوین به بورس و تامین مالی آنها در دورانی که هیچ معیار اقتصادی برای ارزش‌گذاری کسب و کارها وجود ندارد،منجر به تسلط جریان خاص بر اکوسیستم و حذف اکثر کسب و کارهای مستقل و از بین رفتن انگیزه کارآفرینی می‌شود.

وزارت ارتباطات اعلام کرد که در پی شیوع ویروس کرونا تاکنون حدود ۱۲۴ میلیارد تومان برای حمایت از کسب‌وکارهای نوپا و استارت‌آپهای فناوری اطلاعات هزینه کرده است.

به گزارش خبرگزاری مهر، وزارت ارتباطات با انتشار ویدئویی تحت عنوان «ایران هوشمند»، اعلام کرد: در پی شیوع ویروس کرونا و در مسیر تحقق «ایران هوشمند» تاکنون حدود ۱۲۴ میلیارد تومان برای حمایت از کسب‌وکارهای نوپا هزینه شده است.

این وزارتخانه با اشاره به پشتیبانی از کسب‌وکارهای نوپا در شرایط دشوار شیوع ویروس کرونا و شرایطی که ۷۲ درصد از کسب‌وکارهای نوپای حوزه فناوری اطلاعات را دچار مشکل جدی کرد، تاکید کرده است: با پیگیری سازمان فناوری اطلاعات ایران پرداخت تسهیلات در ۲ فاز با نرخ بهره ۹ درصد برنامه‌ریزی شد.

در فاز نخست از اسفند ۹۸ تا پایان اردیبهشت امسال، ۵۴ میلیارد و ۲۳۰ میلیون تومان و در فاز دوم از خردادماه سال جاری تاکنون، ۷۰ میلیارد تومان تسهیلات به کسب‌وکارهای نوپای مرتبط با فناوری اطلاعات تسهیلات پرداخت شد.

دبیر انجمن صنفی کسب و کارهای اینترنتی معتقد است که عرضه اولیه استارتاپ ها در بورس برای پز دادن مدیران بورسی است.

از سال ۹۶ تاکنون بارها تصمیماتی برای عرضه اولیه شرکت های استارت آپی گرفته شده اما بی نتیجه مانده و حالا براساس اظهارات وزیر امور اقتصادی و دارایی، سهام اولین شرکت بزرگ اینترنتی هفته اول مرداد سال جاری و پنجمین شرکت در هفته آخر شهریور در بازار سرمایه عرضه می‌شود.
پیش از این مدیرعامل فرابورس اعلام کرده بود که آماده‌ترین شرکت ها برای ورود به بازار بورس کافه بازار و دیجی‌کالا هستند و در پله بعدی هم شیپور و تپسی قرار دارند و این شرکت‌ها با توجه به مدارک و مستنداتی که وجود دارد می‌توانند وارد بازار سرمایه شوند.
اما حالا و با وجود چراغ سبز وزرات امور اقتصادی و دارایی و همچنین فرابورس به عرضه سهام شرکت های استارت آپی، عادل طالبی دبیر انجمن صنفی کسب و کارهای اینترنتی می گوید: استارتاپ‌ها هنوز برای ورود به بازار سرمایه به بلوغ کامل نرسیدند، اما برخی مدیران دولتی می‌خواهند با وارد کردن استارتاپ‌ها به بورس، فقط پز بدهند، آیا آنها حاضرند تبعات خسارات احتمالی سهامداران استارتاپ‌ها رابپردازند؟

به گزارش نود اقتصادی، طالبی ادامه می دهد: شرکت ها برای ورود به بورس باید یک سری استانداردها را کسب کنند و یا اینکه این استانداردها برای همه شرکت ها تغییر کند و اگر قرار است تسهیلاتی در نظرگرفته شود برای همه شرکت ها باشد و محدود به استارت آپ ها نشود.
او درباره تبعات ورود استارت آپ ها در شرایط کنونی که هنوز به بلوغ نرسیده اند، اظهار می کند: استارت آپ ها هنوز امکان رشد دارند و باید چالاک تر شوند اما ورود به بورس، دست و پای بسیاری از این شرکت ها را در تصمیم گیری و اقدام می بندد.
دبیر انجمن صنفی کسب و کارهای اینترنتی اضافه می کند: مشکل دیگر استارت آپ ها نقدینگی، منابع و سرمایه گذاری است که عامل آن اعمال تحریم هاست و آنها برای حل این مشکل وارد بازاری می شوند که انتخاب درستی نیست، راه تأمین نقدینگی کسب منابع مالی با هر روشی نیست.
به گفته طالبی، استارت آپ ها سرمایه قابل تبدیل ندارند درحالی که شرکت های دیگر بورسی مثل ایران خودرو صاحب سرمایه هستند و در صورت ورشکستگی امکان فروش کارخانه برای رفع ضرر سهامداران وجود دارد.

در همین رابطه حمیدرضا اعتدال مهر، رئیس هیات مدیره انجمن صنفی کسب و کارهای اینترنتی در گفتگو با «نود اقتصادی» با بیان اینکه الان برای خرید سهام استارتاپ‌ها موقعِ خطرناکی است، آیا استارتاپ‌ها با ورود به بورس، تضمین کننده سرمایه مردم خواهند بود، هشدارها این را نمی‌گوید!

معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری به استارت آپهای حوزه اینترنت اشیا تسهیلات کم بهره قابل تبدیل به بلاعوض تا سقف۲۰۰ میلیون تومان اعطا می کند.

به گزارش خبرنگار مهر، مهدی محمدی دبیر ستاد توسعه فناوری های اقتصاد دیجیتال و هوشمندسازی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری امروز در رویداد استارت آپی IOT که به صورت مجازی در صندوق نوآوری و شکوفایی برگزار شد، بیان کرد: بر اساس برآوردهایی که شده، تعداد اشیای متصل در دنیا تا انتهای سال ۲۰۲۰ به بیش از ۵۰ میلیارد اشیا می رسد که این تعداد ۲.۵برابر سال ۲۰۱۶ است؛ این نشان دهنده یک ترند عجیب و غریب در حوزه اینترنت اشیا است.

دبیر ستاد توسعه فناوری های اقتصاد دیجیتال و هوشمندسازی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری با بیان اینکه حتی در زمینه سرمایه گذاری روی اینترنت اشیا تحول شگرفی شده است، بیان کرد: اینها نشان می دهند که ترندهای قوی در زمینه اینترنت اشیا ببینیم.

محمدی درخصوص بازار اینترنت اشیا گفت: پیش بینی شده انتهای امسال بازار اینترنت اشیا به  ۱.۷ تریلیون دلار برسد که این تقریبا برابر با تولید ناخالص داخلی یک کشور همچون کشورهای ترکیه و کره است .

وی با بیان اینکه بازار اینترنت اشیا تا ۲۰۲۵  به ۵تریلیون دلار می رسد، عنوان کرد: این باعث یک اتفاق عجیب و غریب در حوزه اقتصاد خواهد شد.

وی با اشاره به کاربردهای متنوع اینترنت اشیا گفت: بخش زیادی از اینترنت اشیا که در سال ۲۰۱۸ توانستند در امریکا سرمایه گذار جذب کنند، ۲۵درصد در حوزه شهر هوشمند، ۱۷درصد در هوشمند سازی خطوط تولید، تعمیر نگهداری و زنجیره های تامین بوده اند؛ اینها فرصتهایی را به ما نشان می دهد که ما در کشور کمتر به آن پرداخته ایم.

به گفته محمدی،  اینها تلنگری است که اگر به آن دقت نکنیم دچار  عقب ماندگی در اکوسیستم نوآوری در زمینه اینترنت اشیا می شویم به همین دلیل در صدد هستیم که از این استارت آپها حمایت های لازم را به عمل آوریم.

محمدی گفت: ما حاضریم از استارت آپهایی که در حوزه های هوش مصنوعی، اینترنت اشیا، بلاک چین، فناوری های مرتبط با تولید هوشمند حوزه هستند حمایت کنیم.

وی با اشاره به مبلغ تسهیلاتی که از سوی معاونت علمی به آنها تعلق می گیرد گفت: این تسهیلات شامل وام ۲۰۰ میلیون تومان کم بهره است که می تواند به وام بلاعوض تبدیل شود.