ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

  عبارت مورد جستجو
تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران

۳۳ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «سازمان بورس» ثبت شده است

تحلیل


هرچند ادعای استخراج مخفی ارزهای دیجیتال از طریق نرم افزار معاملاتی یک کارگزاری بورسی تکذیب شد، اما توجهات را به سوی این ارزهای نوظهور جلب کرد.

 با افزایش جذابیت استخراج ارزهای دیجیتال، بازار تخلف و سوءاستفاده در این بخش نیز داغ شده است بطوری که عده ای سودجو با استفاده از ناآگاهی دیگران، اقدام به استخراج مخفی ارزهای دیجیتال از طریق پردازنده های کامپیوتری آنها می کنند.
ارز دیجیتال با «بیت کوین» در سال 2008 میلادی متولد شد اما به سرعت گسترش یافت؛ مزیت این ارز این است که تابع قوانین و استانداردهای بانک مرکزی هیچ کشوری نیست.
به طور کلی ارزهای دیجیتال بر بستر شبکه جهانی اینترنت بین اشخاص مبادله می شود و هیچ بانک یا دولتی بر آن نظارت نمی کند؛ از آنجا که حساب ها شفاف و تراکنش ها قابل مشاهده و تایید دیگران است، امکان تقلب ندارد اما معامله گران ارز دیجیتال ناشناس باقی می مانند.

** شکایت فعالان بازار سرمایه در فضای مجازی
یک فعال بازار سرمایه در اواخر هفته گذشته در فضای مجازی مدعی شد که «سیستم معاملات یکی از کارگزاری ها، افزون بر 50 درصد سی.پی.یوی رایانه را کار کشیده و باعث فشار زیاد و داغ کردن کامپیوتر یا لب تاپ می شود.»
وی با بیان اینکه استخراج ارز دیجیتال (ماین کردن) با رایانه سبب داغ شدن سی.پی یو می شود، رسیدگی به این موضوع و شفاف سازی در این زمینه را خواستار شد.
یکی دیگر از فعالان بازار سرمایه نیز گفت: «در هفته های اخیر که نرم افزار معاملاتی یک کارگزاری خاص را در کامپیوتر خود نصب کردم، دچار مشکل شدم به طوری که میزان فشار استفاده از نرم افزار معاملاتی بر سی.پی.یو بیش از 50 درصد بود اما از زمانی که این موضوع در فضای مجازی مطرح شد، به یکباره، روند کار این نرم افزار عادی شد و کامپیوتر دیگر مشکلی ندارد.»

** تکذیب ادعای استخراج ارز دیجیتال از سامانه های معاملاتی
«بنیامین ساوه» مدیر معاملات بر خط(آنلاین) کارگزاری مفید درباره ادعای مطرح شده به خبرنگار ایرنا گفت: سامانه معاملات آنلاین «متاتریدر 5» یکی از کامل‌ترین ابزار معاملاتی بورس در ایران و جهان است و در بررسی‌های انجام شده این اطمینان به کاربران داده ‌شده که ارتباطات آنلاین آن‌ها بدون هرگونه مشکل امنیتی برقرار می‌شود.
وی افزود: این سامانه معاملاتی آنلاین متعلق به شرکت «متاکوتز»، یکی از محبوب‌ترین سامانه‌های انجام معاملات آنلاین در بازارهای اوراق بهادار، کالا و اوراق مشتقه است و اکنون بیش از 2 هزار کارگزاری در سراسر دنیا این سامانه را به مشتریان خود ارائه می‌دهند و بیش از 10 میلیون کاربر فعال به‌طور مرتب از این سامانه برای انجام معاملات خود استفاده می‌کنند.
این مدیر سامانه معاملات ادامه داد: نصب سامانه معاملاتی متاتریدر5 روی سیستم‌های کاربران نهایی، به طور مستقیم از طریق سرورهای «متاکوتز» انجام می‌شود و پس از نصب، این سامانه با اتصال به سرورهای امن کارگزاران، فقط اقدام به دریافت اطلاعات قیمتی و ارسال سفارشات مشتریان در بسترهای امن و کنترل‌شده توسط نهادهای نظارتی منطقه‌ای (در ایران، سازمان بورس و اوراق بهادار) می کند.
ساوه تصریح کرد: ادعای مطرح ‌شده در فضای مجازی توسط افراد بی‌اطلاع مبنی بر سوءاستفاده کارگزاران از سیستم‌های کاربران، از نظر فنی امری غیرممکن است و با ساختار بروز و مستحکم این سامانه، وقوع چنین اتفاقاتی حتی در صورت وجود سوءنیت نیز ممکن نیست.
وی گفت: با توجه به تعداد بسیار بالای کاربران متاتریدر، بالاترین تدابیر امنیتی و پیشرفته‌ترین فناوری‌ها در توسعه این سامانه به کار گرفته ‌شده است، به‌طوری‌که امکان هرگونه دست‌کاری و رخنه فنی در این سامانه را غیرممکن می‌سازد.

** روش های متقلبانه استخراج ارز دیجیتال
روش‌های گوناگونی برای استخراج ارز‌های دیجیتال طراحی‌ شده است و با رشد روزافزون محبوبیت این نوع ارز‌ها، مشتاقان زیادی به سراغ استخراج (ماینینگ) می‌روند که در این‌ بین، روش‌های غیراخلاقی نیز رایج شده است.
روش اصلی و قانونی استخراج ارز دیجیتال از طریق پردازنده های ارتقا یافته (ماینرها) انجام می شود؛ میزان استقبال از این روش به حدی است که در سطح جهان هزاران مزرعه استخراج ارز دیجیتال دایر شده که با استفاده از این تجهیزات اقدام به استخراج می کنند. در سال های اخیر شمار این مزارع در ایران نیز رو به افزایش گذاشته است.
اما برخی افراد سودجو نیز از روش های غیراخلاقی و متقلبانه برای استخراج ارز دیجیتال استفاده می‌کنند.
براساس یکی از روش ها، برخی وب‌سایت‌ها از توان پردازشی رایانه مراجعه کننده برای بدست آوردن ارز دیجیتال استفاده می کنند، به طوری که کاربر پس از ورود به سایت با درگیری پردازنده سیستم و کندی سیستم روبه‌رو می‌شود.
افراد سودجو با استفاده از کدهایی در سایت خود، هنگامی که سایر افراد در وب‌سایت آن‌ها حضور دارند، از سخت‌افزار رایانه بازدیدکنندگان برای استخراج (ماینینگ) استفاده می‌کنند و این تخلف، به دزدی رمزنگاری‌شده مشهور است.
برخی افراد سودجو نیز با نصب بدافزار روی سیستم رایانه یا لب تاپ سایرین این‌ کار را انجام می‌دهند؛ این روش توسط ویروس کش ها (آنتی‌ویروس) قابل شناسایی و برطرف شدن است.
مرکز مدیریت امداد و هماهنگی رخدادهای رایانه ای کشور در مهرماه امسال اعلام کرد: پیام های فریبنده ای که کاربران را ترغیب به نصب برنامه هایی با قابلیت استخراج رمزهای ارزپایه (به شکل هرمی) می کنند و در روزهای اخیر افزایش یافته و می تواند سرمنشاء خطرهای جدی باشد.
این مرکز هشدار داده است: مشاهده های اخیر حاکی از افزایش چشمگیر پیام‌های فریبنده‌ای است که در فضای مجازی برای ترغیب کاربران به نصب یا اجرای برنامه‌هایی با قابلیت استخراج رمزهای ارزپایه (بیت‌کوین) منتشر می‌شوند که این مجموعه‌ها از ساختار بازاریابی هرمی نیز استفاده می‌کنند.
پیش از این نیز برخی اخبار از قرار گرفتن کد استخراج ارز دیجیتال در برخی سایت های اینترنتی نهادهای عمومی توسط شماری از افراد سودجو حکایت داشت که پلیس فتا اقدام به پیگیری آنها کرد.

** ارزهای دیجیتال، ابزاری برای مقابله با تحریم بانکی
به گزارش ایرنا،ارز دیجیتال پدیده ای رو به گسترش در بازارهای مالی به شمار می رود که با گذشت زمان به کاربردهای آن افزوده شده است؛ به نظر کارشناسان، در صورت ساماندهی و قانونمند شدن استفاده از ارزهای دیجیتال، فرصت های بسیاری در تعامل با بازارهای مالی و تجاری بین المللی برای کشور فراهم خواهد شد.
در صورت ساماندهی و فراهم کردن بسترهای استخراج و معاملات آن، امکان کاهش تخلفات در این بخش وجود دارد.
برخی کارشناسان بر این باورند با توجه به مشکلات تبادلات مالی با بانک های خارجی، می توان از مزایای تجارت الکترونیک و ارزهای دیجیتال برای مقابله با تحریم ها بهره گرفت.
گرچه استفاده از ارزهای دیجیتال ریسک های زیادی دارد اما با توجه به مشکلات پیش رو، استفاده از ارزهای دیجیتال از مهمترین ابزارها برای غیرقابل شناسایی کردن مسیر نقل و انتقال مالی با خارج از کشور است.
مشکل عمده ای که تاکنون در مسیر استفاده از ارزهای دیجیتال در کشور وجود داشته مربوط به مخالفت بانک مرکزی است که البته گفته می شود بزودی درباره این ممنوعیت، بازنگری انجام خواهد شد.
بانک مرکزی در بخشنامه ای، استفاده از ارزهای دیجیتال خارجی همچون بیت کوین را ممنوع اعلام کرده اما تلاش ها برای بازنگری در این سیاست، ادامه دارد.

** احتمال بازنگری در محدودیت ارزهای دیجیتال
با توجه به اهمیت ارزهای دیجیتال در نقل و انتقال مالی با خارج از کشور، مطالعاتی درباره نقش این ارزها در شرایط تحریم انجام شده است که توصیه به رفع محدودیت ها دارد.
سیاستی که تاکنون بانک مرکزی داشته، ممنوع کردن همه ارزهای دیجیتال غیربومی بوده است؛ بر این اساس، طبق درخواست بانک مرکزی همه سایت هایی که تبادل ارز دیجیتال داشته اند، از طریق دادستانی مسدود شده اند اما به تازگی دیدگاهی در شورای عالی فضای مجازی و دولت مطرح شده که آنها الزاماً تهدید محور نیستند و می توانند فرصت هایی را ایجاد کنند.
یازدهم شهریورماه امسال کلیات طرح ارز دیجیتال در کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس با توجه به توضیحات نمایندگان بانک مرکزی و مرکز پژوهش های مجلس رد شد. طبق ماده 5 این طرح که به کمیسیون ارجاع شده بود، «با هدف تنوع بخشی و تسهیل ابزارها و روش ها در پرداختی کشور، بانک مرکزی موظف است زمینه لازم برای راه اندازی انواع ارزهای دیجیتال با پشتوانه دولتی و غیر دولتی را فراهم کند.»
استقبال از ارز دیجیتال در کشور به گونه ای شده که مردادماه امسال رییس سازمان بورس و اوراق بهادار به ایرنا گفت: زیرساخت های لازم برای ورود ارزهای دیجیتال به بورس فراهم شده است و مانعی در این باره وجود ندارد.
به گفته «شاپور محمدی» اصل موضوع معاملات ارز دیجیتال مربوط به بانک مرکزی و زیر نظر این بانک است اما سازمان بورس برای هرگونه همکاری آمادگی دارد.

سامانه بورس کشور بازیچه یک شرکت خارجی

چهارشنبه, ۵ دی ۱۳۹۷، ۰۹:۳۵ ق.ظ | ۰ نظر

نادر نینوایی - کافی است عبارت «اختلال سامانه بورس» را در گوگل وارد کنید تا تاریخچه‌ای عظیم و طولانی از پاسخ‌ها را به دست آورید. حجم این اخبار به‌قدری زیاد است که اصلا نمی‌دانید باید از کجا شروع به پیگیری و نوشتن گزارش کنید.

خبرگزاری فارس_رضا امامی؛ Atos یک شرکت اروپایی فناوری اطلاعات با شعباتی در پاریس فرانسه و مونیخ آلمان است که با تلفیق سیستم‌ها و خدمات معاملاتی با فناوری بالا، ارتباطات متحدالشکل، داده‌های بزرگ و امنیت سایبری را طراحی و پیاده سازی می‌کند .

پایگاه داده‌ها و نرم افزار معاملاتی بازار سرمایه ایران حدود 12 سال قبل توسط این شرکت فناوری اطلاعات فرانسوی طراحی و پیاده سازی شد که به دلیل تحریم‌ها نوسازی آن انجام نگرفت.

اما در آذر ماه 95 کارشناسان این شرکت همزمان با اجرای برجام و تعلیق تدریجی تحریم‌ها، برای بار دوم به ایران سفر کردند تا ضمن دیدار با مدیران سازمان بورس و اوراق بهادار در خصوص بروز رسانی پایگاه داده‌ها و نرم افزار معاملاتی بازار سرمایه ایران تفاهم نامه همکاری امضا کنند.

حالا با بازگشت دوباره تحریم‌ها و اما و اگرهای اروپایی ها برای ادامه همکاری با ایران ، پشتیبانی از نرم افزار معاملاتی بازار سرمایه با چالش‌های جدیدی مواجه شده است.

این چالش با مستقل شدن سامانه معاملاتی بورس اوراق بهادار تهران از فرابورس ایران در آبان ماه 95 این روزها عمیق تر و بزرگ تر شده است.

وجود حفره‌های مختلف در پیکره پایگاه داده‌ها و نرم افزار معاملاتی بازار سرمایه اما باعث شده تا هر چند وقت یکبار داستان تکراری قطع ارتباط با هسته معاملات برای شرکت‌های کارگزاری و به تبع آن سهامداران بازار سرمایه دوباره مرور شود.

این موضوع طی معاملات روز سه شنبه هفته جاری نیز به دنبال اعلام اختلال در هسته معاملات فرابورس به اوج خود رسید تا به این ترتیب این بازار مجبور شود در شامگاه همان روز از ابطال همه معاملات فرابورس خبر دهد بی آنکه دلیل آنرا توضیح داده و یا دستکم راهی برای جبران خسارت‌های ایجاد شده عنوان کند.

در این زمینه مرتضی آنالویی ،مدیر عامل شرکت مدیریت فناوری بورس در گفت‌وگو با فارس بروز «این اختلال را ناشی از بروز حادثه ای پیش بینی نشده » دانست. در حالی که به گفته وی هنوز بطور فنی ریشه اصلی حادثه رخ داده در هسته معاملات فرابورس مشخص نیست.(خبرگزاری فارس- 97/9/20)

این مشکل برای روز چهارشنبه نیز ادامه یافت اما در نهایت با اعلام فرابورس مبنی بر رفعه اختلال ایجاد شده از بازگشت دوباره معاملات به روال عادی خبرداد.

امیر هامونی، مدیر عامل فرابورس ایران ابتدا در پیامی اینستاگرامی از عموم فعالان بازار سهام بابت ایراد بوجود آمده در هسته معاملات این بازار عذر خواهی کرد و پس از آن دلیل بروز این مشکل را «ناشی از اختلال در load balancing و ترافیک سفارشات در سامانه معاملات عنوان کرد.» (خبرگزاری فارس- 97/9/21)

به گفته وی با رفع این مشکل و با وجود کندی فرایند مچینگ معاملات،فرابورس توانست ارزشی بالغ بر 520 میلیارد تومان از معاملات روز چهارشنبه را ثبت نماید.

پیرامون دلیل بروز اختلال های پی در پی سامانه معاملات بازار سرمایه برخی کارشناسان معتقدند، نبود قرار داد بلندمدت پشتیبانی با سرویس دهنده اصلی این سامانه و در عین حال توقف همکاری ها به دلیل بازگشت دوباره تحریم ها اصلی ترین عامل در وقوع این حوادث است.

 

* اختلال ها تمامی ندارد اما ...

در این ارتباط حمید رضا نعمتی پور ،مدیر عامل یک شرکت فعال در زمینه پردازش داده در گفت و گو با خبرگزاری فارس پیرامون دلایل بروز اختلال‌های مکرر در سامانه‌های معاملاتی بازار سرمایه را عدم دسترسی به فراهم کننده اصلی سرویس و خدمتIT در ایران (Service Provider) عنوان کرد و افزود: سامانه‌هایی که در بازار سرمایه استفاده می‌شود به خاطر عدم ارتباط با سرویس پروایدرها به دلایلی همچون تحریم یا تمدید نشدن قرار داد پشتیبانی آن‌ها باعث شده تا متخصصانی که به تازگی وارد این پروژه‌ها شده‌اند با وجود تلاش‌های فراوان، تجربه کافی برای حل مسئله یا رفع ایرادهای ایجاد شده را نداشته باشند به خصوص آنکه در نوشتن کدهای اصلی نقشی نداشته‌اند.

وی افزود:قدر مسلم شخصی که کد سیستم را نوشته می‌تواند در کمترین زمان ممکن مشکل ایجاد شده را برطرف نماید.پس از مستقل شدن سیستم عامل‌های فرابورس یکسری اختلال‌ها ایجاد شد که طی دو روز متوالی در هفته جاری نیز همچنان شاهد آن بودیم.

به گفته نعمتی پور تا زمانی که سیستم پایگاه داده و سامانه‌های معاملاتی بومی نوشته نشود و یا با سرویس پروایدر اصلی ارتباط ایجاد نشود تمام شدن اختلال در سامانه‌های معاملاتی کنونی بعید است.

وی با بیان اینکه سازمان بورس باید از بسترهای جزیره ای سیستم معاملات فاصله بگیرد، افزود: در حال حاضر فراهم کننده‌های قوی سرویس و خدمات(Service Provider) در ایران فعالیت می‌کنند که در صورت باز شدن درهای سازمان بورس به روی آن‌ها می‌توانند کمک‌های فراوانی کنند.

نعمتی پور ادامه داد: اگر شرکت‌های پردازش اطلاعات مالی (oms)کم تعداد بازار سرمایه که نزدیک به 10 سال اخیر همچنان راز دار سازمان هستند بپرسید که چه اتفاقی پس از ارسال داده از سمت این پردازشگرها به هسته معاملات و بازگشت دوباره آن‌ها می‌افتد پاسخی برای جواب دادن ندارند.

 

*لزوم شفافیت و انعطاف بیشتر برای oms ها

این کارشناس حوزه فناوری افزود: سازمان بورس به تازگی در حال ارائه api به شرکت‌های مدیریت فناوری و باز کردن اندک دروازه‌های بسترهای موجود است اما هیچ کس حتی oms ها نیز نمی‌دانند که بر سر بسته داده‌های  ارسالی به سیستم معاملات بازار سرمایه چه اتفاقی می‌افتد. قدر مسلم اگر از شرکت‌هایی که در حوزه مدیریت فناوری بورسی فعالیت می‌کنند کمک بخواهند بسیار راحت می‌توان این سیستم را بومی سازی کرد.

به گفته این کارشناس ، ارایه کنندگان سامانه های بانکداری متمرکز (Core Banking) و یا شرکت‌های ارائه دهنده خدمات it در ایران سرویس پروایدر های بزرگی در اختیار دارند که در صورت شفافیت بیشتر از سوی سازمان بورس می‌توانند در ایجاد زیر ساخت‌های سامانه‌های معاملات بازار سرمایه کمک فراوانی کنند.

 

*از سیستم عامل DOS تا مسیری با چشم انداز مبهم

وی در برابر این پرسش که چگونه وقتی سامانه پس از معاملات بازار سرمایه همچنان تحت سیستم عامل DOS انجام می‌گیرد می‌توان به جهانی شدن و استانداردهای بین المللی در ارائه خدمات به سرمایه گذاران داخلی و خارجی فکر کرد ، پاسخ داد: برای توسعه زیر ساخت هر فناوری در هر سطح و جایگاهی یکسری مشکلات از قبل وجود داشته و اکنون نهادینه شده است. باید گام به گام بهبود مستمر را جلو برد اما از دید بورس شاید بخاطر نبود چشم انداز از بیزنس مالی سامانه پس از معاملات، رغبت چندانی برای توسعه آن مثل سامانه PAM وجود ندارد؛ قدر مسلم برای رقابت جهانی و توسعه زیر ساخت‌ها و ترویج آن‌ها به نظر می‌رسد که با این سرعت در مسیر ایجاد شده بعید است که به نتیجه برسیم.

وی معتقد است: امروز 50 سال از عمر بورس ایران گذشته و در این سال‌ها چندین بار پوست اندازی و با شتاب زیادی فناوری‌های بورسی توسعه یافته است اما با سرعت فعلی در بومی سازی ساختارها و بسترهای فناوری بازار سرمایه ، دسترسی به حداقل استانداردهای جهانی بعید است.

 

*خسارت سرمایه گذار با تمدید ساعات معاملات جبران می شود یا نمی شود؟

وی در برابر این پرسش که در بورس‌های دنیا برای جبران خسارت سهامداران در ازای اختلال در سامانه‌های معاملاتی چه اقدامی می‌کنند، گفت: نحوه رویکرد متولیان بازار با سرمایه گذاران در چنین مواقعی با توجه به مقررات و دستور العمل های بازار تبیین می‌شود. در برخی سیستم‌ها شکل جبران این مسئله تعریف شده و برخی نیز با ایجاد بازار جبرانی در زمان محدود امکان معامله مجدد را برای سرمایه گذار فراهم می‌کنند.

نعمتی پور یادآور شد: شاید با افزایش زمان معاملات امکان معامله بطور عادلانه فراهم شود اما در فناوری اطلاعات بورس به دلیل محو شدن برخی داده‌ها هیچ کسی نمی‌داند در فرایند قطع و وصلی‌ها سامانه معاملات چند نوبت ارسال و دریافت سفارش خرید و فروش انجام شده که برای یک نفر به جای یک نوبت خرید، دو نوبت خرید انجام داده و برای یک نفر نیز چیزی خریداری نشده است.

 

*از شب نشینی ناظر بازار تا جوک خنده دار آی تی من ها

وی تصریح کرد: بنابراین حتی با افزایش زمان معاملات نمی‌توان ماهیت اشتباه را جبران کرد. در بازار سرمایه ایران زمان معاملات در حالی افزایش داده می‌شود که ناظر بازار تا پاسی از شب برای ابطال معاملات و یا بروز رسانی مانده حساب‌ها بیدار می‌نشیند اما از نظر فناوری این موضوع خنده دار است . زیرا سیستم باید همیشه در دسترس باشد و جبران ضرر وزیان کاربر داده شود.

مهرداد رجبی، مدیر عامل یک شرکت دیگر فعال در حوزه پردازش اطلاعات مالی نیز در گفتگو با خبرگزاری فارس پیرامون دلایل وقوع اختلال‌های پراکنده در سامانه‌های معاملات بازار سرمایه با وجود توسعه و رشد OMS ها، گفت: مشکل اصلی در حال حاضر هسته معاملات فرابورس است که باعث شده سفارش‌هایی که از طریق پردازشگرها به هسته معاملات ارسال می‌شود با مشکل مواجه شوند. در واقع معامله گرها نیز طی روزهای اخیر با سامانه معاملات مشکل داشتند و ساختار آن ربطی به اینکه سفارش‌ها از طریق پم یا OMS ها یا نامک ارسال می‌شود ، ندارد.

به گفته وی همه سفارش‌ها با تأخیر در سامانه معاملات فرابورس می‌نشیند. این تأخیرها در روزهای اخیر نیز وجود داشت اما طی روزهای سه شنبه و چهار شنبه این هفته شدید تر شد و دو ساعت بعد جواب می‌آمد.

رجبی افزود: وضعیت سامانه معاملات فرابورس در روز سه شنبه به گونه ای شده بودکه سیستم معاملات بطور تک به تک سفارش‌ها را دریافت و فرآوری می‌کرد.

 

* مشکلات هسته معاملات ساختاری است

وی با ساختاری دانستن دلیل وقوع این مشکلات افزود: این حوادث به دلیل نرم افزار تولید شده از سوی گروه فرانسوی است که قرارداد پشتیبانی طولانی مدت ندارند. در زمانی که تحریم‌ها بطور موقت کنار رفت ورژن جدیدی از این نرم افزار بروز رسانی شد اما چون فرایند کار ، زیر ساختی است به نظر می‌رسد این فرایند به پشتیبانی مصمم و ادامه داری نیاز دارد که به دلیل مسائل سیاسی کلان، شرکت بورس و مدیریت فناوری بورس در عمل کاری از دستشان بر نمی‌آید.

این مقام مسئول با بیان اینکه شرکت اتوس وقتی با تحریم‌ها مواجه می‌شود قدر مسلم امکان همکاری با بازار سرمایه ایران را نخواهد داشت در برابر این پرسش که تا چه حد می‌توان زیر ساخت‌های سامانه‌های معاملاتی بازار سرمایه را بومی کرد،گفت: متخصصان شرکت مدیریت فناوری در تمام سال‌های اخیر پای سیستم کنونی معاملات بازار سرمایه باقی مانده‌اند و آن را سرپا نگه داشته‌اند اما وقتی حادثه خاصی در کد نویسی و یا هسته معاملات رخ می‌دهد شاید پیدا کردن آن مشکل ،کار گروه پشتیبانی دهنده نباشد و حتی شرکت اتوس که تولید کننده کدهای آن است باید ساعت‌ها زمان بگذارد تا ببیند مشکل ایجاد شده ، ناشی از چه چیزی بوده است.

 

*حادثه بدون سناریو در هسته معاملات

وی افزود:وقتی مشکلی همیشگی در کار برنامه نویسی پیش می‌آید، به دلیل اینکه سناریو قبلی وجود دارد نگرانی برای حل آن وجود ندارد زیرا براحتی می‌توان آنرا پیدا کرد اما وقتی مشکلی هر چند وقت یکبار بوجود می‌آید، بسته به شرایط موجود می‌تواند پیاده سازی آن در آینده با ایراد مواجه باشد.

رجبی ادامه داد: با فرض بر اینکه هم اکنون  با شرکت اتوس فرانسه قرار داد وجود داشته باشد ، باید آن چنان سناریوهای مختلف را تست کند تا در چنین شرایطی بتواند اختلال را حل نماید اما پیدا کردن آن مسئله در محیط تست ممکن است کار دشواری باشد.

به باور مدیر عامل شرکت پردازش مالی مبنا در سیستم اصلی سامانه معاملات وقتی 10 هزار نفر در کنار  OMSها ، نامک و پیغام ناظر سفارش ارسال می‌کنند شرایط لحظه ای برای یافتن و رفع اختلال بسیار دشوار است ، اما در در محیط تست این اتفاق نمی‌افتد و در بهترین حالت 100 مشتری اقدام به ارسال سفارش به سامانه معاملات می‌کنند.بنابراین وضعیت واقعی نسبت به وضعیت تست برای پشتیبانی دهنده سامانه بسیار پر مخاطره تر است.

 

*داستان تکراری اختلال در سامانه معاملات 

این مقام مسئول با بیان اینکه از ابتدای امسال تا کنون اختلال در سامانه معاملات بیش از 6 نوبت رخ داده است ، گفت: بهترین کار بومی سازی پایگاه داده و سامانه‌های معاملاتی بازار سرمایه است اما نوشتن کد هسته معاملات کار ساده‌ای نیست و پروژه‌ای زمان‌بر و هزینه ساز است . شرکت‌هایی که پروژه‌هایی از این دست را تجربه کرده‌اند نیز هنوز نتوانسته‌اند به عنوان پروژه موفق مورد اعتماد واقع شوند.

به گفته رجبی هم اکنون درصد کمی از بانک‌ها سامانه بانکداری متمرکز (Core Banking) را در اختیار دارند که در نهایت چیزی جز تبدیل سامانه‌های قبلی نیستند و شاید تنها دو مجموعه در کشور وجود دارد که کد سامانه بانکداری متمرکز را نوشته‌اند.

بطور مثال بانک کشاورزی در حال حاضر مسلط به کدهای این سامانه شده و توانایی آن‌ها به اندازه ای است که می‌توانند در آن تغییرات دهند.

 

*چاره ای به جز بکار گیری توان داخلی نیست

مدیر عامل شرکت پردازش مالی مبنا تصریح کرد:یا باید از طریق بهبود روابط در دنیا که در دست بورسی‌ها نیست به سراغ بسترهای کارآمد و بروز رفت و یا اگر مشکلاتی وجود دارد با نوشتن نرم افزار بومی بتوان اختلال‌های پیش بینی نشده آنرا برطرف کرد.

 

*پای آبروی سازمان بورس وسط است

به گزارش فارس، باید منتظر ماند و دید که سازمان بورس با توجه به تجربه های دهه های اخیر از تحریم های ظالمانه، چگونه به اتکای تخصص و دانش ایرانی می تواند به رفع نواقص سامانه معاملاتی و یا به روز رسانی و بررسی سامانه‌های جدیدتر به منظور بهبود عملکرد سیستم معاملات بازار سرمایه ، از اعتبار و آبروی خود در مجامع بین المللی همچون آیسکو حفاظت خواهد کرد.

 

در این زمینه بیشتر بخوانید:

«آتوس» برای بازگشت دوباره به ایران دست به کار شد

بهره‌برداری از نسخه به‌روز شده سامانه معاملات بازار سهام

سامانه معاملاتی بورس باز هم مختل شد

سه شنبه, ۲۰ آذر ۱۳۹۷، ۰۴:۵۲ ب.ظ | ۰ نظر

سامانه معاملاتی بورس در جریان معاملات امروز بازار سهام با اختلال مواجه شده است.

به گزارش تسنیم ، سامانه معاملاتی بورس، در جریان معاملات امروز بازار سهام با اختلال مواجه شده است و معامله‌گران فرابورس امکان دادوستد سهام از طریق آن را ندارند.

گفتنی است یکی از سایت‌های کاربردی برای انجام معاملات اوراق بهادار سامانه معاملاتی بورس یا همان وب‌سایت مدیریت فناوری بورس یا در اصطلاح عموم TSE است و در حقیقت پل ارتباطی سهامداران و فعالان بازار سرمایه با اطلاعات و آمار معاملات سهم محسوب می‌شود.

این سایت با توجه به اینکه تنها مرجع رسمی آمار لحظه‌ای معاملات است، اطلاعات بسیار مهم و حساسی در اختیار فعالان بازار سرمایه می‌گذارد، که با توجه به اختلال پیش آماده در آن می‌توان از آن به عنوان سرگردانی معامله‌گران بورس در دریافت اطلاعات آنی معاملات یاد کرد.

 

افت شاخص بورس در روزی که سامانه معاملات باز هم مختل شد
شاخص بورس در جریان دادوستدهای امروز بازار سرمایه که سامانه معاملات باز هم با اختلال مواجه شد، ۶۸۰ واحد افت کرد.

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم ، در جریان دادوستدهای امروز بازار سرمایه تعداد یک میلیارد و 357 میلیون سهم و حق‌تقدم به‌‌ارزش 339میلیارد تومان در 112هزار نوبت مورد دادوستد قرار گرفت و شاخص بورس با افت 680واحدی در ارتفاع 166هزار و 235واحد قرار گرفت.

بیشترین اثر منفی بر افت دماسنج بازار سهام در روز جاری به نام نمادهای پالایش نفت اصفهان، پالایش نفت بندرعباس و ملی صنایع مس ایران شد و در مقابل نمادهای معاملاتی بانک تجارت، پتروشیمی پردیس و معدنی و صنعتی گل گهر با رشد خود مانع افت بیشتر شاخص بورس شدند.

شاخص‌های اصلی بازار سرمایه هم روز منفی را پشت سر گذاشتند به‌طوری که شاخص قیمت (وزنی ــ ارزشی) 197واحد، کل (هموزن) 0.2واحد، قیمت (هموزن) 0.2واحد، آزاد شناور 569واحد و شاخص‌های بازار اول و دوم به‌ترتیب 422و 1740واحد افت کردند.

در بازارهای فرابورس ایران هم با معامله 59میلیون ورقه به‌ارزش 22میلیارد تومان در 28هزار نوبت، آیفکس 2واحد افت کرد و در ارتفاع 1855واحد قرار گرفت.

این گزارش می‌افزاید: سامانه معاملاتی بورس، در جریان معاملات امروز بازار سهام با اختلال مواجه شد.

هامونی گفت:صندوق سرمایه‌گذاری جسورانه با سرمایه 150 میلیارد تومان در حوزه فین تک و سرمایه‌گذاری در داخل بورس را طی این هفته در فرابورس پذیره نویسی می‌شود که هدف از آن حمایت از استارت آپ‌ها در حوزه بازنشستگی و سالمندی است.

امیر هامونی مدیر عامل فرابورس ایران در گفت‌وگو با  فارس از عرضه اولیه سهام یک شرکت دانش بنیان روز دوشنبه خبر داد و گفت: فردا تعداد 35 میلیون سهم از کل سهام شرکت داروسازی آوه سینا برای نخستین بار پس از پذیرش در بازار دوم فرابورس عرضه اولیه می‌شود .

وی افزود: این ناشر به عنوان شرکت دانش بنیان در حالی داروی ضد سرطانی تولید می‌کند که فردا به روش ثبت سفارش عرضه اولیه خواهد شد.

به گفته این مقام مسئول از فرصت دو ماهه فرابورس برای آماده سازی و بستر سازی نرم افزارهای مورد نیاز تأمین مالی جمعی یا به اصطلاح کراود فاندینگ ها سخن گفت و افزود: تابلوی معاملات شرکت‌های دانش بنیان و به عبارتی استارت آپ ها قابلیت تعریف و راه اندازی در فرابورس خواهد داشت.

هامونی یادآور شد: طرح‌های کسب و کار در آن بازار به ارزش کمتر از دو میلیارد تومان هستند و چون شخصیت حقوقی ندارند، باید با راهکار دیگری وارد بازار شوند.

وی از پذیره نویسی یک صندوق سرمایه گذاری جسورانه جدید طی این هفته از طریق فرابورس نیز خبر داد و گفت: هلدینگ سرمایه‌گذاری و خدمات مدیریت صندوق بازنشستگی کشوری یک صندوق سرمایه‌گذاری جسورانه  با سرمایه 150  میلیارد تومان در حوزه فین تک و سرمایه‌گذاری در داخل بورس را طی این هفته در فرابورس پذیره نویسی خواهد کرد که هدف از آن حمایت از استارت آپ های فین تک در حوزه بازنشستگی و سالمندی است.

یک مقام مسوول در سازمان بورس با بیان اینکه هنوز از مستندات حسابرسی ویژه «های وب» خبری نیست درباره آخرین وضعیت کنتورسازی و اصلاح دستورالعمل توقف و بازگشایی نمادهای معاملاتی شفاف‌سازی کرد.

فارس- سعید محمد علیزاده پیرامون آخرین وضعیت ناشر داده گستر عصر نوین عنوان کرد: تا این لحظه مستندات نهایی گزارش حسابرس ویژه این ناشر به سازمان بورس ارسال نشده و همچنان سهام شناور آن تحت کنترل بازارگردان در بازار مدیریت می‌شود.

مدیر نظارت بر ناشران سازمان بورس در مورد شکایت سازمان بورس از ناشر «های وب» با اتهام مشابه با پرونده ناشر کنتور سازی ایران ابراز بی‎اطلاعی کرد و گفت: در خصوص بازگشایی نماد معاملاتی کنتور سازی با روش محدود و دامنه نوسان دو درصدی هنوز تصمیم گیری نشده است.

وی از بازنگری دستورالعمل توقف و بازگشایی نمادهای معاملاتی پیرامون دامنه نوسان 20 درصی و 50 درصدی قیمت سهام سخن گفت و افزود: این موضوع هم اکنون در حال بازنگری است و اینکه آیا حذف خواهد شد یا نه می‌بایست منتظر نتیجه نهایی بررسی‌ها شد.

بر اساس دستورالعمل جدید توقف و بازگشایی نمادهای معاملاتی چنانچه قیمت سهام شرکت طی 5 روز کاری بیش از 20 درصد نوسان مثبت یا منفی داشته باشد، نماد متوقف و ناشر باید اطلاعیه شفاف‌سازی منتشر کند. نماد متوقف شده در روز معاملاتی بعد با محدودیت دامنه نوسان بازگشایی می‌شود . البته معیار فوق برای شرکت‌های مندرج در بازار پایه معادل 40 خواهد بود.

همچنین اگر قیمت سهام شرکت طی 15 روز کاری بیش از 50 درصد نوسان کند، نماد متوقف و ناشر باید کنفرانس اطلاع‌رسانی برگزار کند؛ آنگاه نماد معاملاتی حداکثر 2 روز کاری بعد با محدودیت دامنه نوسان بازگشایی مورد بازگشایی قرار می‌گیرد.

گفتنی است نماد معاملاتی پس از افشای اطلاعات با اهمیت نیز متوقف می‌شود. سپس با توجه به اینکه افشای اطلاعات با اهمیت در گروه "الف" یا گروه "ب" قرار داشته باشد بدون محدودیت دامنه نوسان یعنی دامنه باز یا با محدودیت دامنه نوسان یعنی دامنه نوسان بسته مورد بازگشایی قرار می‌گیرند.

دیجی کالا آماده ورود به بورس است

دوشنبه, ۲۶ شهریور ۱۳۹۷، ۰۳:۵۱ ب.ظ | ۰ نظر

مدیر عامل دیجی کالا از آمادگی این گروه اینترنتی برای ورود به بورس و عرضه سهام این شرکت خبر داد.

حمید محمدی در گفتگو با خبرنگار ایبِنا درباره جهت گیری دیجی کالا برای ورود به بورس و عرضه سهام این شرکت تجارت الکترونیک گفت: با توجه به سرمایه گذاری دیجی کالا در چند شرکت از جمله دیجی پی و روکولند شرکتی به عنوان گروه دیجی کالا ایجاد شده و در صورت عرضه در بورس تمامی این شرکت‌ها با ارزشی که دارند در قالب گروه اینترنتی دیجی کالا در بورس عرضه می‌شوند؛ مجموعه دیجی کالا برای ورود به بورس علاقه‌مند است و با توجه به اینکه شرکت دیجی کالا در حوزه تجارت الکترونیکی به بلوغ رسیده و ساز و کار سیستم‌های مالی آن توانایی پذیرش پیچیدگی‌ها بورس را دارد، این  آمادگی به صورت کامل در گروه اینترنتی دیجی کالا برای عرضه سهام در بورس و تبدیل شدن دیجی کالا به عنوان یکی از شرکت‌های بورسی وجود دارد.

 

ارزش گروه اینترنتی دیجی کالا در دور بعدی سرمایه گذاری معلوم می‌شود

مدیرعامل دیجی کالا با اشاره به وضعیت اعلام ارزش چند شرکت تجارت الکترونیکی و یونیکورن اعلام شدن اظهار داشت: رفتار حرفه‌ای در حوزه شرکت‌های اینترنتی حکم می‌کند تا ارزشگذاری‌های نامعتبر و بدون اساس منتشر و اعلام نشود اما متاسفانه برخی شرکت‌ها این کار را انجام داده‌اند، گروه اینترنتی دیجی کالا اعلام ارزشگذاری یک شرکت را بر اساس میزان سرمایه گذاری در شرکت مذکور می‌داند و دیجی کالا تا زمان انجام دوره بعدی سرمایه گذاری صبر می‌کند تا بر اساس میزان سرمایه گذاری انجام شده، ارزشگذاری گروه دیجی کالا اعلام شود و هیچ ترسی نیز از اعلام ارزش شرکت نداریم.

وی ادامه داد: اینکه عنوان می‌شود ارزش یک شرکت حبابی است یا خیر به بسیاری از پارامترها از جمله تعداد جامعه مخاطب، تعداد مشتریان و رفتار مشتریان، نمودار رشد، تکرار خرید، جنس مشتریان، وفاداری مشتریان، نقدینگی شرکت، میزان سود آوری و حاشیه سود شرکت فعال در حوزه تجارت الکترونیکی ارتباط دارد و نمی‌توان بدون اطلاع داشتن کامل از وضعیت شرکت‌ها آنها را حبابی به شمار آورد بر همین اساس نباید این دسته از مسائل وارد اظهار نظر عمومی شود و نیاز به بررسی‌های تخصصی دارد.

 

بورس محلی بهتر برای استارت آپ‌های به بلوغ رسیده و سودآور

محمدی با بیان این که بورس گزینه مناسبی برای شرکت‌های به بلوغ رسیده و سودآور اینترنتی به شمار می‌رود، گفت: فرابورس محلی برای شرکت‌های کوچک و استارت آپی برای تامین سرمایه و رشد به شمار می‌رود که شرایط آنها نسبت به شرکت‌های بالغ و سودآور اینترنتی متفاوت است؛ عرضه دیجی کالا و سایر استارت آپ‌ها در بورس یا فرابورس بسته به شرایط خاصی است و اگر یک شرکت اینترنتی فعال در تجارت الکترونیکی به بلوغ مناسب رسیده باشد و سودآور به شمار برود می‌تواند برای عرضه به بورس اصلی نگاه داشته باشد.

مدیرعامل دیجی کالا تاکید کرد: یکی از شرایط ورود استارت آپ‌ها به بورس اصلی سودآوری در سه سال گذشته است که با توجه به زیاندهی و یا  سودآوری پایین استارت آپ‌ها در سال‌های اولیه فعالیت قابلیت عرضه آنها در بورس وجود ندارد اما گروه اینترنتی دیجی کالا در صورتی که به میزان سودآوری مناسب و قابل قبولی برسد می‌تواند بدون هیچ مشکل خاصی به عنوان یکی از شرکت‌های سودآور و بزرگ اینترنتی وارد بورس اصلی شود.

پیرو انتشار مطلبی با عنوان «سرمایه گذاری IIIC در دیجی کالا شاید هرگز عملی نشود، حتی یک دلار» که در روزنامه فناوران روز ۲۷ مرداد 1397 منتشر شد، روابط عمومی دیجی کالا با ارسال متنی به این گزارش پاسخ داده و تاکید کرده که جوابیه مذکور با تیتر "سرمایه گذاری خارجی در دیجی کالا به طور کامل جذب شد" منتشر شود.

پاسخ روابط عمومی دیجی کالا به همراه توضیحات فناوران را در ادامه می خوانید.
متن کامل ارسالی از سوی روابط عمومی دیجی کالا به این شرح است:
«در روزنامه فناوران مورخ ۲۷ مرداد 1397 مطلبی با عنوان «سرمایه گذاری IIIC در دیجی کالا شاید هرگز عملی نشود، حتی یک دلار» منتشر شد که در آن نویسنده تلاش کرده اینگونه القا کند که سرمایه گذاری در دیجی کالا صرفا جلبی به منظور بالا بردن ارزش غیرواقعی سهام شرکت بوده و جذب سرمایه ای صورت نگرفته است. این موضوع صحت ندارد چرا که سرمایه گذاری خارجی در دیجی کالا به طور کامل جذب شده است.
ضمن تشکر از این رسانه محترم برای پیگیری موضوع سرمایه گذاری در دیجی کالا و جذب کامل آن، توضیحات زیر برای شفاف شدن موضوع ارائه می شود: 
توافقنامه جذب حدود 100 میلیون دلار معادل 91.743.000 یورو از اواخر سال 1394 در ازای خرید 21 درصد از سهام دیجی کالا بین این شرکت و چند شرکت سرمایه گذار اروپایی متخصص در صنعت اینترنت و تکنولوژی منعقد شد. به دلیل این که جذب سرمایه خارجی مذکور از شرکت های واقع در کشورهای مختلف صورت گرفت و با وجود مشکلات ناشی از تحریم ها برای انتقال ارز به داخل کشور، شرکت اینترنشنال اینترنت اینوستمنت کوپریتیو (IIIC) به صورت یک تعاونی تاسیس شد تا بتواند از چندین شرکت به صورت همزمان سرمایه جذب کند. این شرکت برای سرمایه گذاری در ایران، فرآیند مربوط به انتقال منابع مالی و موارد حقوقی مانند اخذ مجوز سرمایه گذاری خارجی (فیپا) را به صورت تجمیع شده به انجام رساند که هم اکنون روند انتقال تدریجی و دشوار این مبلغ به حساب های دیجی کالا کامل شده است. 
جذب 100 میلیون دلار سرمایه خارجی در هر کشوری افتخار ملی به حساب می آید، اما برای دیجی کالا افتخار اصلی ساخت بزرگ ترین شرکت خرده فروشی آنلاین خاورمیانه به دست جوانان پرتلاش و با استعداد این کشور و ایجاد بیش از 2500 شغل مستقیم در شرایط دشوار اقتصادی کنونی است. این سرمایه گذاری خارجی در کنار سرمایه داخلی، برای توسعه زیرساخت های فنی، ایجاد مرکز پردازش جدید دیجی کالا (بزرگترین و پیشرفته ترین مرکز پردازش سفارشات خاورمیانه)، توسعه بازار مجازی فروشندگان (مارکت پلیس) و ده ها خدمت دیگر برای ایجاد هزاران شغل در این کسب وکار ایرانی و بومی صرف شده که توسط اصحاب رسانه از جمله خبرنگاران محترم آن روزنامه نیز مورد بازدید قرار گرفته است. 
روند قانونی این سرمایه گذاری از اخذ مجوز سرمایه گذاری خارجی گرفته تا مراحل انتقال پول به حساب های دیجی کالا طی نامه های جداگانه به همراه مشخصات حساب و مبالغ، جهت تکمیل فرآیند مجوز فیپا به سازمان سرمایه گذاری و کمک های اقتصادی و فنی ایران ارائه و تاییدیه های انتقال این مبلغ ارزی به کشور نیز از این سازمان دریافت شده است. 
این روند در نهایت با طی مراحل قانونی با انتقال 21 درصد از سهام به سرمایه گذار جدید (شرکت IIIC)، تکمیل شده و انتشار آگهی افزایش سرمایه ثبتی شرکت نیز با تایید حسابرسان و بازرسان قانونی به عنوان سرمایه ثبتی شرکت در روزنامه رسمی به صورت عمومی منتشر خواهد شد.»


 توضیح فناوران: 
روزنامه فناوران اطلاعات ضمن استقبال از رویکرد آن شرکت به منظور شفاف سازی و پاسخ به افکار عمومی و تداوم این رویه اما ذکر توضیحاتی را ضروری می داند.

1- کتاب گزارش عملکرد صد روزه دولت دوازدهم هفتم آذرماه 1396، یعنی بیش از 9 ماه پیش منتشر و در آن ادعا شد دیجی کالا 100 میلیون دلار سرمایه خارجی به کشور آورده است. فناوران این ادعا را بررسی کرد و مشخص شد که در زمان انتشار این گزارش، چنین مبلغی جذب نشده و پاسخ دیجی کالا مبنی بر این که «هم اکنون روند انتقال تدریجی و دشوار این مبلغ به حساب های دیجی کالا کامل شده است» نیز این تلقی را تلویحا تایید می کند. پس همچنان این سوال باقی است که چرا جذب سرمایه ای که هنوز عملیاتی نشده و مستنداتی هم برای آن ارایه نشده است، به عنوان گزارش عملکرد دولت دوازدهم مطرح می شود؟

2. پاسخ دیجی کالا نشان می دهد که «جلب» سرمایه گذاری در سال 94 اتفاق افتاده است. بنابراین اگر قرار است دولت در آمارهایش، صرفا به جلب سرمایه اکتفا کند، طبیعتا این عملکرد مربوط به دولت یازدهم است و درج آن در گزارش عملکرد 100 روز نخست دولت دوازدهم، اقدامی تبلیغاتی به نظر می رسد.

3. اطلاعات گزارش فناوران، براساس پاسخ رسمی و کتبی سازمان سرمایه گذاری و کمک های اقتصادی و فنی ایران (به عنوان تنها سازمان مورد استناد دیجی کالا) در سوم مردادماه منتشر شده است. به این ترتیب، در حالی که دیجی کالا مدعی است کلیه مدارک و مستندات انتقال پول را به این سازمان ارایه کرده، سازمان مذکور اخیرا درباره جذب کل یا بخشی از این سرمایه از اظهار نظر قطعی مبنی بر تحقق این سرمایه گذاری خودداری کرده است. علاوه بر این وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز پیشتر درباره این سرمایه گذاری اظهار تردید کرده بود که گزارش آن در خبرگزاری ها و سایت های مختلف موجود است. بنابراین عجیب است که روابط عمومی دیجی کالا، خبرنگار فناوران را متهم به «القای موضوع جلبی بودن سرمایه گذاری» کرده است؛ در حالی که این موضوع عین پاسخ سازمان سرمایه گذاری و کمک های اقتصادی و فنی ایران است که از طریق سامانه دسترسی آزاد به اطلاعات ارایه شده است! 

4. به علت فقدان شفافیت های کافی و لازم در ارزش گذاری کسب وکارهای اینترنتی، چندی پیش شاپور محمدی رییس سازمان بورس اوراق بهادار نیز در این مورد گفت که “مشخص نیست ارزشگذاری های اعلامی از سوی برخی کسب وکارهای اینترنتی بر اساس چه چارچوبی انجام شده و سازمان بورس ایران هیچ کدام از مبالغ اعلام شده را تایید نمی کند.”

5. روزنامه فناوران همواره از رشد و پیشرفت “واقعی” کسب وکارهای داخلی از طریق “جذب شفاف و قانونی سرمایه های داخلی و خارجی” حمایت کرده و می کند. اما چنین شفافیتی همچنان در پاسخ دیجی کالا دیده نمی شود.  برای مثال در خصوص ادعای روابط عمومی دیجی کالا درخصوص انتقال مبالغ، همچنان مستندی ارایه نشده و صرفا به جذب رقم کلی و انتقال مبلغ مذکور در چند نوبت پرداخته  شده است. در این پاسخ حتی به تاریخ و میزان مبالغ دریافتی، یا این که این جذب سرمایه گذاری به صورت نقد یا به صورت خدمات فنی یا مشاوره ای بوده، اشاره ای نشده است.

6- سازمان سرمایه گذاری و کمک های اقتصادی و فنی ایران که مورد تاکید و استناد روابط عمومی دیجی کالا برای جذب سرمایه گذاری مذکور قرار گرفته، از قضا خود یک سازمان غیرشفاف از نظر ارایه آمار و ارقام محسوب می شود که از ارایه و انتشار اطلاعات دقیق در این خصوص خودداری کرده و می کند.

7- بار دیگر تاکید می شود اگرچه اطلاعات شرکت های خصوصی به نوعی محرمانه و مختص این شرکت ها محسوب می شود، اما زمانی که موضوعاتی در این سطح از سوی دولت اطلاع رسانی شده و مورد استناد شرکت مذکور قرار می گیرد و از سوی دیگر زمزمه ورود آن شرکت به سازمان بورس نیز مطرح است، طبیعی است که اطلاعات ارایه شده با وسواس، حساسیت و تقاضای دریافت مستندات پیگیری شود.

8- فناوران با استقبال از پاسخگویی و شفافیت بازیگران مختلف اقتصاد ICT ایران، تاکید می کند که مخاطب این گزارش بیش از آن که دیجی کالا باشد، دولت به عنوان مدعی تحقق این سرمایه گذاری و سرآوا به عنوان مالک و جذب کننده این سرمایه خارجی بوده و امیدوار است آنها نیز به پاسخگویی و شفاف سازی درباره فضای کسب  و کار کشور بپردازند.

9- نظر به اهمیت موضوع شفافیت، ایجاد اعتماد عمومی و سالم سازی عملکرد کسب وکارهای نوپا و اینترنتی به ویژه در آستانه فراهم سازی مقدمات ورود برخی از آنها به بورس، که آثار و تبعات آن می تواند به کل اکوسیستم سرایت کند، روزنامه فناوران در آینده تلاش خواهد کرد تا با جزییات بیشتری به مسایلی از این دست پرداخته و به صرف طرح اظهارات و ادعاهای غیرشفاف و غیر قابل راستی آزمایی اکتفا نکند. (منبع:فناوران اطلاعات)

در همین رابطه: پشت پرده سرمایه‌گذاری 100 میلیون دلاری در دیجی‌کالا

اتهامات و کلاف سردرگم «های‌وب»

دوشنبه, ۲۹ مرداد ۱۳۹۷، ۰۳:۴۴ ب.ظ | ۰ نظر

سیزدهم آبان‌ماه سال قبل بود که در گزارشی در هفته‌نامه عصر ارتباط به ماجرای انتشار خبر ناگهانی واگذاری سهام شرکت‌های گروه پارسان‌لین (پارس‌آنلاین) به شرکت داده‌گستر عصر نوین (های‌وب) به عنوان دو شرکت شناخته‌شده اینترنتی کشور پرداختیم و در آن گزارش ابهامات و پرسش‌هایی طرح کردیم که تماما از سوی شرکت های‌وب بی‌پاسخ ماند.

یک مقام مسئول با بیان اینکه بازگشایی نماد معاملاتی «های وب» بنا به تصمیم شورای عالی بورس صورت گرفته عنوان کرد: ناشر همچنان تحت حسابرسی ویژه قرار داشته و بنا به نظر داده شده صورت‌های مالی دوره 94 و 95 این شرکت دچار ابهام و اشکال است.

یک مقام مسئول در سازمان بورس که حاضر به انتشار نام خود نیست به فارس گفت: پیرو اطلاعیه افشای اطلاعات با اهمیت شرکت داده گستر عصر نوین ،انجام معامله در نماد معاملاتی "های وب" تا اطلاع ثانوی به صورت معامله تحت احتیاط انجام می‌شود.

وی با تاکید بر اینکه می‌بایست تمامی کارگزاران قبل از انجام هر گونه معامله در نماد "های وب"، نسبت به دریافت فرم تکمیل و تأیید شده اطلاع از ابهام معاملات تحت احتیاط از مشتریان اقدام کنند، افزود: این فرم باید به ضمیمه فرم درخواست خرید یا فروش مشتری از سوی کارگزار نگهداری شود.

وی درباره درخواست‌های ارسالی از طریق سامانه بر خط نیز افزود: قبل از ارسال سفارش به صورت الکترونیکی، ابتدا فرم اطلاع از ابهام معاملات تحت احتیاط از طریق سامانه بر خط باید به تأیید مشتری رسانده شود و به ضمیمه در خواست آن در سوابق موجود و قابل مشاهده و پیگیری‌های بعدی قرار گیرد.

این مقام مسئول با بیان اینکه دامنه نوسان بازگشایی نماد معاملاتی "های وب" بطور محدود و در بازه 2 درصدی انجام خواهد شد، عنوان کرد: بازگشایی نماد معالاتی "های وب" همراه با حضور بازار گردان خواهد بود و خریدار و فروشنده می‌بایست با تکمیل فرم اطلاع از ابهام معاملات تحت احتیاط نسبت به آگاهی از ابهام‌های موجود در صورت‌های مالی این ناشر اقرار  کنند.

وی با بیان اینکه مستندات و اطلاعات مالی شرکت داده گستر عصر نوین همچنان تحت بررسی حسابرسی ویژه قرار دارند ، گفت: حسابرس ویژه تا کنون بخشی از نظرات خود را در خصوص این ناشر به سازمان بورس ارائه داده که بر اساس آن صورت‌های مالی دوره عملکردی 94 و 95 دچار اشکال و ابهام است.

وی تصریح کرد: بنابراین خریداران و فروشندگان سهام این شرکت با تکمیل فرم اطلاع از ابهامات می‌بایست ریسک این اطلاعات و سایر اطلاعاتی که هنوز حسابرس ویژه اعلام نکرده را قبول کنند.

رییس سازمان بورس و اوراق بهادار گفت: زیرساخت های لازم برای ورود ارزهای دیجیتال به بورس فراهم شده است و مانعی در این باره وجود ندارد.

«شاپور محمدی» امروز(شنبه) در گفت وگو با ایرنا درباره پذیرش ارزهای دیجیتال در بورس افزود: اصل موضوع معاملات ارز دیجیتال مربوط به بانک مرکزی و زیر نظر این بانک است اما سازمان بورس برای هرگونه همکاری آمادگی دارد.
وی ادامه داد: امکان پذیرش ابزارهای جدید مالی به بورس وجود دارد، اما لازم است که سایر نهادهای مسئول نیز تصمیم های لازم را اتخاذ کنند.
ارز دیجیتال با «بیت کوین» در سال 2008 میلادی متولد شد اما به سرعت گسترش یافت؛ مزیت این ارز این است که تابع قوانین و استانداردهای بانک مرکزی هیچ کشوری نیست؛ هرچند همچون ارزهای کاغذی با نوسان قیمتی همراه است.
به طور کلی ارزهای دیجیتال بر بستر شبکه جهانی اینترنت بین اشخاص مبادله می شود و هیچ بانک یا دولتی بر آن نظارت نمی کند؛ از آنجا که حساب ها شفاف و تراکنش ها قابل مشاهده و تایید دیگران است، امکان تقلب ندارد اما معامله گران ارز دیجیتال ناشناس باقی می مانند.

** ارزهای دیجیتال، ابزاری برای مقابله با تحریم بانکی
برخی کارشناسان بر این باورند با توجه به مشکلات تبادلات مالی با بانک های خارجی، می توان از مزایای تجارت الکترونیک و ارزهای دیجیتال برای مقابله با تحریم ها بهره گرفت.
گرچه استفاده از ارزهای دیجیتال ریسک های زیادی دارد اما با توجه به مشکلات پیش رو، استفاده از ارزهای دیجیتال از مهمترین ابزارها برای غیرقابل شناسایی کردن مسیر نقل و انتقال مالی با خارج از کشور است.
مشکل عمده ای که تاکنون در مسیر استفاده از ارزهای دیجیتال در کشور وجود داشته مربوط به مخالفت بانک مرکزی است که البته گفته می شود بزودی درباره این ممنوعیت، بازنگری انجام خواهد شد.
بانک مرکزی در بخشنامه ای، استفاده از ارزهای دیجیتال خارجی همچون بیت کوین را ممنوع اعلام کرده اما قرار است تا پایان شهریورماه سیاست های بانک مرکزی در زمینه ارز دیجیتال یعنی به رسمیت شناختن یا رد آن اعلام شود.

** دستور رئیس جمهوری درباره ارزهای دیجیتال
با توجه به اهمیت ارزهای دیجیتال در نقل و انتقال مالی با خارج از کشور، مطالعاتی درباره نقش این ارزها در شرایط تحریم انجام شده است که توصیه به رفع محدودیت ها دارد.
بر این اساس، محمدجواد آذری جهرمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز چهارشنبه هفته گذشته گفت: رئیس جمهوری دستور داده وزارت ارتباطات و بانک مرکزی جلسه مشترکی درباره ارزهای دیجیتال داشته باشند و پیشنهادی را برای اتخاذ سیاست جدید ارایه کنند.
وی افزود: رئیس کل جدید بانک مرکزی درگیر موضوع تثبیت نرخ ارز است اما تلاش می کنیم در هفته پیش رو این جلسه مشترک را داشته باشیم و تصمیم گیری کنیم.
آذری جهرمی اضافه کرد: سیاستی که تاکنون بانک مرکزی داشته، ممنوع کردن همه ارزهای دیجیتال بوده است؛ بر این اساس، طبق درخواست بانک مرکزی همه سایت هایی که تبادل ارز دیجیتال داشته اند، از طریق دادستانی مسدود شده اند.
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات افزود: به تازگی دیدگاهی در شورای عالی فضای مجازی و دولت مطرح شده که آنها الزاماً تهدید محور نیستند و می توانند فرصت هایی را ایجاد کنند.

با توجه به اصرار مدیران «های وب» مبنی بر عدم تغییر صورت‌های مالی و علی رغم مصوبات جامعه حسابداران و سازمان بورس، به نظر می‌رسد لغو پذیرش به همراه بازخرید تمام سهام عرضه شده می‌تواند از گزینه‌های محتمل سازمان بورس باشد.

در میان رویدادها و اتفاقات عجیب بازار سرمایه در سال‌های اخیر، شاید بتوان  پرونده شرکت «های وب» را به عنوان یکی از چالش برانگیز ترین رخدادهای بورسی در نظر گرفت. شرکتی که با ورود خود به بازار بورس ظرف مدت کوتاهی پس از تاریخ عرضه اولیه سهام، با رشد قیمت بیش از 100 درصدی، بسیاری از سرمایه گذاران و فعالان بازار سرمایه را شگفت زده کرد.

ماجرا از آنجایی آغاز می‌شود که اخبار مربوط به خرید سهام شرکت پارس آنلاین در آذر ماه سال گذشته منجر به توقف نماد این شرکت شد.

اعلام قیمتی عجیب و شاید بدون پشتوانه علمی از سوی مدیران این شرکت برای خرید شرکت پارس آنلاین،باعث شکل گیری فضایی عجیب میان فعالان بازار سرمایه شد و در ادامه ، انتشار گزارش‌های ارزش‌گذاری پر حرف و حدیث از سوی سه تن از کارشناسان رسمی دادگستری که در اتفاقی جالب حتی یک نفر از آن‌ها ازمسئولان و مدیران سازمان تنظیم مقررات و پاسخگوی استعلامات سازمان بورس و اوراق بهادار بود، ظن بسیاری از فعالان بازار سرمایه و مدیران نظارتی سازمان بورس و اوراق بهادار در انجام اقدامات معنادار آن هم به سبک پرونده صندوق های فروشگاهی را به یقین تبدیل کرد که این رویداد منجر به توقف نماد معاملاتی شرکت شد.

پس از توقف نماد این ناشر در پاییز  سال گذشته و بررسی‌های دقیق‌تر واحدهای نظارتی سازمان بورس، زوایای جدیدتری از نحوه شناسایی درآمدها و سودهای شناسایی شده این شرکت در سال‌های گذشته نمایان شد.

در این بین پای بسیاری از نهادهای تأثیرگذار بر پذیرش و چگونگی بررسی سوابق این شرکت نیز به میان آمد و نام هیات پذیرش بورس و اوراق بهادار، شرکت بورس و اوراق بهادار تهران، مشاوران حقوقی شرکت، حسابرس  و غیره در صدر عوامل این رخداد قرار گرفت.

در نهایت بررسی‌های چند ماهه سازمان بورس و اوراق بهادار و جامعه حسابداران رسمی کشور منجر به صدور رأی در خصوص تخلفات متعدد و تأثیرگذار این شرکت در سال‌های گذشته شد.

بر اساس خبری که وب سایت اطلاع رسانی سازمان بورس در تاریخ 15 اردیبهشت 1397 منتشر کرد،« جامعه حسابداران رسمی نظر نهایی خود را در خصوص صورت‌های مالی شرکت‌های وب اعلام نمود که با توجه به ایرادات و مشکلات فراوان صورت‌های مالی، منجر به اخراج حسابرس شرکت از لیست معتمدین سازمان بورس شد.

همچنین بر اساس نظر جامعه حسابداران رسمی، ناشر "های وب" ملزم به اصلاح صورت‌های مالی خود شد که این اصلاحات شامل مواردی از قبیل نحوه شناسایی درآمدهای پروژه‌های USO1 و USO2، تخلفات واضح در محاسبه هزینه‌های استهلاک و غیره بوده است. »

حال پس از گذشت بیش از 8 ماه از توقف این نماد معاملاتی و پس از گذشت 3 ماه از زمان اعلام نظر جامعه حسابداران رسمی مبنی بر تخلفات صورت گرفته در صورت‌های مالی 3 سال گذشته این شرکت، افکار عمومی در بازار سهام شاهد انتشار گزارش حسابرسی شده 12 ماهه منتهی به پایان اسفند 1396 «بدون هیچ گونه تغییری نسبت به صورت‌های مالی گذشته شرکت و عدم اعمال تعدیلات سنواتی و یا اصلاح حساب‌ها، ناشی از تخلفات اثبات شده در گزارش جامعه حسابداران رسمی» است.

شاید برای بسیاری از فعالان بازار سرمایه و سهامداران این شرکت، چرایی پافشاری سازمان بورس و جامعه حسابداران رسمی و حتی تیم حسابرسی ویژه در تخلفات مربوط به  نحوه متورم سازی درآمدها و سود شرکت، همچنان محل سؤال باشد.

در این ماجرا ،با توجه به مبالغ مربوط به درآمدهای ناشی از پروژه‌های شرکت موسوم به USO و همچنین هزینه‌های ناچیز مرتبط با آن ، سؤالات و ابهامات بسیاری در خصوص اعطای رانت احتمالی از سوی یک وزارت خانه که برچسب منتقد درجه اول اقتصاد رانتی را یدک می‌کشد و همچنین تخلفات آشکار حسابرس فاقد صلاحیت شرکت که علی رغم ممنوعیت حسابرسی اعمال شده برای این شرکت توسط جامعه حسابداران رسمی و سازمان بورس، مجدداً اقدام به حسابرسی صورت‌های مالی 12 ماهه منتهی به 29 اسفند 1396 نموده، وجود دارد.

 همچنین نادیده گرفتن جایگاه سازمان بورس و جامعه حسابداران رسمی به عنوان متولیان بازار سرمایه و جامعه حسابداری کشور توسط مدیران شرکت «های وب» و حسابرس فاقد صلاحیت این شرکت، می‌تواند احتمال ادامه رویه متورم نمودن سود و تبدیل شدن «های وب» به سناریوی جدیدی را در بازار سرمایه در پی داشته باشد.

بر اساس محاسبات صورت گرفته در صورت‌های مالی حسابرسی شده، ناشر «های وب» در سال‌های گذشته از محل قراردادهای طرح‌های USO1 و USO2  بیش از 1.000.000 میلیون ریال درآمد مازاد شناسایی نموده است که نحوه محاسبه و رسیدن به رقم فوق در گزارش به تفضیل ارائه‌شده است.

همچنین این ناشر از بابت تجهیزات خریداری‌شده برای طرح‌های فوق، تاکنون هزینه استهلاکی شناسایی نکرده است که از این محل و عدم شناسایی این هزینه‌ها، سود شرکت افزایش داشته است.

در خصوص درآمدهای سال‌های آتی شرکت از محل قراردادهای مورد اشاره نیز ، با توجه به عدم شناسایی هزینه استهلاک تجهیزات این طرح‌ها در سنوات گذشته و باهدف افزایش سود شرکت در آستانه عرضه در بورس از طریق عدم انتقال مانده‌حساب این تجهیزات از سرفصل پیش‌پرداخت‌های سرمایه‌ای به سرفصل تجهیزات مشمول استهلاک و همچنین شناسایی بخش اعظم درآمدهای این طرح‌ها در سنوات گذشته، سود شرکت با افت محسوسی مواجه خواهد شد که می‌تواند منجر به نوسانات چشمگیری در ارزش بازار و ارزش سهام این شرکت شود.

بر همین اساس پیشنهاد می‌شود که موارد اشاره‌ شده در گزارش پیش رو به‌دقت موردمطالعه و بررسی قرار گیرد.

خلاصه‌ای از مهم‌ترین نکات پروژه‌های USO1 و USO2 :

مهم‌ترین بندهای قرارداد USO1 :

مهم‌ترین بندهای قرارداد USO2 :

بررسی مهم‌ترین نکات صورت‌های مالی سال 1393 و 1394 ناشر «های وب» :

پیش دریافت‌ها

بر اساس قراردادهای منعقده USO1  و USO2  و همان گونه که در جداول معرفی این قراردادها قابل مشاهده است، پیش پرداخت وزارت ارتباطات به شرکت "های وب" می‌بایست معادل 20 درصد از مبالغ هر یک از قراردادهای USO1  و USO2  ، به ترتیب معادل 599.000 و 342.400 میلیون ریال در سال‌های 1393 و 1394 در صورت‌های مالی شرکت به عنوان پیش دریافت شناسایی می‌شد.

همان گونه که در جدول ذیل نیز مشاهده می‌شود، ارقام فوق الذکر در صورت‌های مالی شرکت در سال‌های 1393 و 1394 به ثبت رسیده است.

درآمدها :

با توجه به ماهیت قراردادها، ناشر "های وب" تنها در صورتی مجاز به شناسایی درآمد در سال 1394 از محل قراردادUSO1  بوده است که گواهی تأیید مقدماتی توسط کارفرما صادر و 35 درصد از مبلغ قرارداد شامل 20 درصد پیش پرداخت، به شرکت پرداخت می‌شد و در مورد قرارداد USO2 نیز با توجه به اینکه تاریخ انعقاد قرارداد94.11.25 می‌باشد و ناشر "های وب" تا پایان سال 1394 از بابت این قرارداد، خدماتی ارائه نکرده است، هیچ گونه درآمدی از محل این قرارداد قابل شناسایی نبوده است.

این در حالی است که بنا بر اطلاعات صورت‌های مالی حسابرسی شده سال 1394 شرکت، مبلغ 1.390.000 میلیون ریال از محل قراردادهای USO1 و USO2 ، درآمد شناسایی نموده است.

با توجه به درآمد شناسایی شده و همچنین مانده‌حساب پیش دریافت‌های شرکت از محل این دو قرارداد در صورت‌های مالی حسابرسی شده سال 1394، شاهد مغایرتی 1.180.350 میلیون ریالی  در گزارش‌های مذکور هستیم.

همان گونه که در جدول فوق مشاهده می‌شود، هیچ مبنایی جهت شناسایی درآمد 1.390.000 میلیون ریالی از محل قراردادها وجود ندارد.

با توجه به زمان انعقاد قرارداد USO2 یعنی تنها یک ماه قبل از تاریخ صورت‌های مالی شرکت، امکان شناسایی درآمد از محل این قرارداد وجود نداشته است، در صورتی که در صورت‌های مالی حسابرسی شده سال 1394، درآمد شناسایی شده از محل پروژه‌های USO1و USO2 ، عنوان شده است.

حتی با فرض محال تحویل نهایی کار در قرارداد USO1،با توجه به اینکه الحاقیه این قرارداد در تاریخ 96.3.31تنظیم شده، بنابراین در سال 1394 کل مبلغ قرارداد معادل 2.995.000 میلیون ریال بوده است که بر اساس مفاد قرارداد، شرکت تنها مجاز به  شناسایی 35 درصد مبلغ قرارداد  معادل 1.048.250 میلیون ریال بوده که با این وجود همچنان شاهد 350.000 میلیون ریال مغایرت در شناسایی درآمد و 380.000 میلیون ریال در سرفصل پیش دریافت‌ها می‌باشیم.

هزینه‌ها و بهای تمام شده:

در سرفصل بهای تمام شده پروژه‌های USO  بخش عمده‌ای از هزینه‌ها را بهای استهلاک لایسنس استفاده شده مربوط به این پروژه‌ها تشکیل می‌دهد. مبلغ برآوردی خرید این لایسنس با توجه به توضیحات شفاف سازی شرکت در حدود 1.200.000 میلیون ریال است که ناشر «های وب» در شش ماهه دوم سال 1394 و با فرض استفاده یک ساله از این دارایی، معادل 50 درصد از بهای آن را به عنوان هزینه استهلاک شناسایی نموده است.

در خصوص این هزینه، چند موضوع قابل بررسی است،نخست اینکه هزینه خرید این لایسنس، کاملاً غیرواقعی به نظر می‌رسد و به نظر می‌رسد که شناسایی هزینه استهلاک این لایسنس تنها به دلیل پوشش مالیاتی درآمد موهوم 1.390.000 میلیون ریالی شناسایی شده پروژه‌های USO است.

گفتنی است در سال 1395، شناسایی این هزینه در حالی متوقف شده که در سال 1395 نیز شرکت می‌بایست 50 درصد باقیمانده معادل 550.000 میلیون ریال از بهای لایسنس را به عنوان هزینه استهلاک دوره شناسایی می‌نمود، با استناد به مفاد قرارداد خرید این لایسنس و به بهانه مشکلات نرم افزاری استفاده از امکانات آن، شناسایی باقیمانده هزینه استهلاک را به سال‌های آتی موکول نموده است.

با توجه به اینکه بر اساس شفاف سازی شرکت در اذعان به استفاده از لایسنس جهت به روزرسانی تجهیزات مربوط به پروژه‌های USO، اشاره‌ای به توقف این به روز رسانی و اثرات در تحویل نهایی خدمات پروژه‌های USO نکرده، این موضوع می‌تواند این ابهام را به وجود بیاورد که ممکن است خرید لایسنس ذکر شده یا به صورت صوری انجام گرفته باشد و یا آن که بهای 1.200.000 میلیون ریالی این لایسنس غیرواقعی بوده است. در غیر این صورت، به نظر می‌رسد که شرکت می‌بایست قرارداد خرید لایسنس را در سامانه کدال افشا نماید تا ابهامات یاد شده برطرف شود.

شرکت در شش ماهه نخست سال 1396، بهای باقیمانده لایسنس را به سرفصل پیش‌پرداخت‌های سرمایه‌ای منتقل نموده است که ظاهراً این سرفصل که در ادامه به آن خواهیم پرداخت، به دلیل عدم شناسایی هزینه‌های استهلاک تجهیزات خریداری‌شده به وجود آمده است .

دارایی‌های ثابت :

در سال 1394، در حالی این ناشر معادل با 770.000 میلیون ریال پیش دریافت و 1.390.000 میلیون ریال درآمد از محل پروژه USO  ثبت نموده که با مراجعه به سرفصل دارایی‌های ثابت در صورت‌های مالی حسابرسی شده، متوجه اضافه شدن دارایی‌های ثابت شرکت به مبلغ 1.400.000 میلیون ریال هستیم که از این مبلغ 1.200.000 میلیون ریال متعلق به بهای خرید لایسنس ذکر شده در بخش قبل است و مبلغ 200.000 مابقی ظاهراً مربوط به خرید تجهیزات پروژه‌های USO  است.

همان طور که ملاحظه می‌شود، شناسایی بیش از  2.160.000 میلیون ریال درآمد و پیش دریافت در سال 1394، صرفاً با هزینه کرد 200.000 میلیون ریال تجهیزات میسر شده است که با توجه به متورم شدن سرفصل پیش‌پرداخت‌های سرمایه‌ای در سال‌های بعد، ابهام شناسایی درآمدهای مذکور را بیش از پیش تقویت می‌نماید.

بررسی مهم‌ترین نکات صورت‌های مالی سال 1395:

پیش دریافت‌ها :

با مراجعه به صورت‌های مالی سال 1395 شرکت و مشاهده سرفصل پیش دریافت‌ها، همچنان مبلغ 570.000 میلیون ریال بابت پیش دریافت پروژه‌های USO در صورت‌های مالی شرکت موجود می‌باشد که بر اساس مفاد قرارداد، این نکته به منزله عدم تحویل نهایی پروژه‌ها و عدم امکان شناسایی درآمد از این محل است.

درآمدها :

در سال 1395، بابت قراردادهای USO مجموعاً مبلغ 492.150 میلیون ریال درآمد شناسایی گردیده است که همچنان با توجه به عدم دریافت گواهی تحویل موقت از سوی کارفرما، شناسایی درآمد از سوی شرکت امکان پذیر نبوده است.

هزینه‌ها و بهای تمام شده:

هزینه استهلاک :

در این سرفصل شاهد شناسایی مبلغ 190.000 میلیون ریالی هستیم که در این خصوص چند نکته قابل‌ذکر است.

نخست اینکه چرا با وجود ادعای ناشر مبنی بر خریدلایسنس خریداری‌شده در سال 1394 برای به روز رسانی تجهیزات مربوط به پروژه‌های USO اما در سال 1395 از این لایسنس استفاده‌ای نشده و هزینه استهلاک مربوط به آن شناسایی نشده است؟

از سویی دیگر بر اساس صورت‌های مالی حسابرسی شده شرکت، کل بهای تجهیزات در سرفصل دارایی‌های ثابت مشهود به مبلغ 2.840.000 میلیون ریال است که با توجه به رویه حسابداری افشا شده در صورت‌های مالی شرکت، شناسایی هزینه استهلاک تجهیزات به صورت 10 ساله می‌باشد که این یعنی هزینه استهلاک سال 95 حداقل در حدود 284.000 میلیون ریال می‌باشد. ظاهراً شرکت با عدم شناسایی استهلاک سعی در افزایش سودآوری خود داشته است.

و سوم اینکه در پایان سال 1395 مانده‌حساب پیش‌پرداخت‌های سرمایه‌ای به بیش از 1.460.000 میلیون ریال رسیده است که در مورد این سرفصل چند موضوع قابل بررسی است.

این سرفصل به این معناست که شرکت مخارجی را جهت تأمین تجهیزات پروژه‌های ذکر شده صرف نموده است، اما یا شرکت، تجهیزاتی را دریافت نکرده و یا آن که از تجهیزات استفاده‌ای نکرده است.با توجه به آن که در صورت‌های مالی 12 ماهه منتهی به پایان اسفند 1396، همچنان مبلغ 1.460.000 میلیون ریال سال 1395 در سرفصل پیش‌پرداخت‌های سرمایه‌ای موجود می‌باشد، شرکت چگونه موفق به ارائه خدمات پروژه‌های USO  شده است؟

بررسی مهم‌ترین نکات صورت‌های مالی حسابرسی شده سال 1396 نشان می دهد ، در صورت استفاده از تجهیزات خریداری‌شده در پروژه‌های USO ، شرکت با عدم انتقال مانده‌های مبالغ مربوط به این تجهیزات به دارایی‌های ثابت در حال استفاده، از شناسایی هزینه استهلاک مربوط به آن‌ها خودداری نموده است که این موضوع خود به معنای کاهش 150.000 میلیون ریالی بهای تمام شده در سال 1395 است.

پیش پرداخت سرمایه‌ای:

در سال‌های 1395 و 1396، شاهد انباشته شدن مبالغ هنگفتی در سرفصل پیش‌پرداخت‌های سرمایه‌ای هستیم به گونه‌ای که دارایی‌های اضافه شده در این سرفصل بدون انتقال به دارایی‌های ثابت و شناسایی هزینه‌های استهلاک مربوط به آن، در پایان سال 1396 به مبلغ 4.373.743 میلیون ریال معادل 60 درصد از کل دارایی‌های ثابت شرکت است

ضروری است در این ارتباط ناشر "های وب" در خصوص ماهیت دارایی‌های منظور شده در این بخش که از سال 1394 در حال انباشته شدن است، شفاف سازی نماید، چرا که به نظر می‌رسد شرکت به منظور عدم شناسایی هزینه استهلاک این دارایی‌ها و متورم نمودن سود شرکت، اقدام به عدم انتقال دارایی‌های این سرفصل به بخش دارایی‌های استهلاک پذیر و همچنین، اضافه نمودن خریدهای جدید به سرفصل پیش‌پرداخت‌های سرمایه‌ای به جای انتقال به سرفصل دارایی‌های استهلاک پذیر کرده است .به عنوان نمونه تنها در سال 1396مبلغ 2.910 میلیارد ریال، پیش پرداخت سرمایه‌ای به این سرفصل اضافه شده است.

درآمد:

شرکت در سال 1396 نیز همانند سال‌های گذشته اقدام به شناسایی درآمد از محل پروژه‌های USO بدون مستندات و منطق محاسباتی نموده است که با توجه به حاشیه سود بالای این بخش از درآمدها، بخش عمده‌ای از سودآوری شرکت، فاقد کیفیت قابل قبول بوده و می‌توان به عنوان یک درآمد موهوم با آن برخورد کرد.

گفتنی است بر اساس صورت‌های مالی حسابرسی شده شرکت، کل درآمدهای شناسایی شده از محل پروژه‌های USO  در سال 1396 به بیش از 854.046میلیون ریال  رسیده است.

هزینه‌ها و بهای تمام شده

مجدداً همانند سال‌های پیش ، در سال 96 نیز علیرغم تحویل قطعی البته بر اساس ادعای شرکت در گزارش تفسیری منتشر شده، خدمات پروژه USO1 و USO2، کاهش 20  درصدی  شناسایی هزینه‌های استهلاک شرکت به چشم می‌خورد و این به معنای کاهش هزینه استهلاک و شناسایی سودهای غیرواقعی از این بابت است.

شرکت در رویه‌های مربوط به شناسایی هزینه استهلاک عنوان کرده که هزینه استهلاک تجهیزات به صورت 10 ساله و به صورت آحاد کارکرد محاسبه می‌شود.

 این در حالی است که بر اساس صورت‌های مالی حسابرسی شده سال 1396، مانده‌حساب قبل از استهلاک ماشین آلات و تجهیزات شرکت، مبلغ 2.516 میلیارد ریال می‌باشد که کل هزینه استهلاک شناسایی شده این سرفصل در سال گذشته، صرفاً مبلغ 148 میلیارد ریال است که در صورت محاسبه صحیح هزینه استهلاک بر اساس رویه‌های ذکر شده شرکت، هزینه استهلاک این سرفصل به تنهایی بیش از 100 میلیارد ریال به هزینه‌های شرکت می‌افزود.

پیش دریافت‌ها:

در سال 1396، همچنان شاهد شناسایی مبلغ 1.239.608میلیون ریال به عنوان پیش دریافت پروژه‌های USO هستیم که این مبلغ شامل پیش دریافت 854.063 میلیون ریالی بابت پروژه USO3 است و همچنان مبلغ 385.545 میلیون ریال بابت پیش دریافت پروژه‌های USO1 و USO2 درج شده است.

نتیجه گیری :

با توجه به توضیحات فوق و تصدیق جامعه حسابداران رسمی و شورای عالی بورس بر ایرادات جدی عنوان شده از سوی سازمان بورس، به نظر می‌رسد تخلفات صورت گرفته ناشی از یکی از موارد و یا تجمیع موارد ذیل باشد:

الف- احتمال رانت دولتی و انحصار ارائه‌ شده از سوی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات به ناشر "های وب"

با فرض صحت ارقام مندرج در صورت‌های مالی ناشر «های وب» بر اساس گزارش حسابرس ، این احتمال وجود دارد که وزارتخانه مذکور، رانتی چند صد میلیارد تومانی را در اختیار شرکت «های وب» قرار داده است.

در جداول ذیل، تفکیک درامدها و هزینه‌های طرح‌های USO1  تا  USO3  بر اساس صورت‌های مالی حسابرسی شده سه سال گذشته شرکت «های وب» و همچنین، بودجه پیش بینی شده شرکت بر اساس گزارش تفسیری ارائه‌شده، قابل مشاهده است.

هزینه‌های پروژه USO1 بدون لحاظ نمودن هزینه‌های مربوط به لایسنس است.

هزینه‌های برآوردی بر اساس اطلاعات صورت‌های مالی حسابرسی شده شرکت در سال‌های 1394 تا 1396 و همچنین با توجه به اطلاعات ارائه‌شده در گزارش تفسیری مدیریت، پیش بینی و منظور شده است.

جمع درآمدها، هزینه‌ها و سودناخالص طرح‌های USO تا پایان سال 1397

همان گونه که مشاهده می‌شود،  بخش عمده‌ای از درآمدهای فوق ناشی از اجرا  و تحویل خدمات طرح‌های USO1  تا USO3 بوده و  در سال‌های پس از بهره برداری، درآمدهای شرکت "های وب" صرفاً از محل عملیات پشتیبانی است.

از این رو، با توجه به جمع قراردادها که مبلغی بیش از 10 هزار میلیارد ریال است، به نظر نمی‌رسد که کل هزینه‌های این قراردادها تا زمان اتمام و بهره برداری از آن‌ها، به بیش از  1.200 میلیارد ریال برسد.

این بدین معناست که اجرای سه طرح با ارزش بیش از 10 هزار میلیارد ریال، تنها هزینه‌ای معادل 1.200 میلیارد ریال داشته و مبلغ 8.800 میلیارد ریال سود ناخالص نصیب شرکت «های وب» می‌نماید.

این اتفاق در وزارت خانه‌ای روی می‌دهد که وزیر ارتباطات در هفته‌های اخیر بارها صحبت از لزوم مقابله بارانت خواران و از بین بردن رانت‌های دولتی و شفافیت کرده است.

در صورت تأیید صورت‌های مالی منتشر شده شرکت "های وب" و مهر تأیید حسابرس بر نحوه محاسبه درآمدها و هزینه‌های مربوط به طرح‌های USO که بخش عمده‌ای از سود شرکت "های وب" را به خود اختصاص می‌دهد، می‌بایست برای جلویگری از رانت و حذف انحصار از سازمان بازرسی کل کشور و شورای رقابت به عنوان نهادهای نظارتی کشور، کمک خواست.

ب- عدم تسلط حسابرسان شرکت به علوم حسابداری و حسابرسی

با فرض صحت ایرادات و ابهامات مطرح شده در صورت‌های مالی سه سال گذشته شرکت «های وب» که به تأیید سازمان بورس و جامعه حسابداران رسمی کشور نیز رسیده است، می‌توان گزینه عدم دانش و تسلط کافی حسابرس این شرکت را بر فرآیندهای مالی، حسابداری و فنی را که منجر به اخراج این موسسه از لیست حسابرسان معتمد بورس شد را از تأثیرگذارترین عوامل منجر به تخلفات مدیران شرکت «های وب» در تهیه صورت‌های مالی مخدوش دانست.

متأسفانه در سال‌های گذشته بارها شاهد عدم آگاهی کافی بسیاری از حسابرسان بر صنایع مختلف و حتی مبانی علمی ابتدایی علوم حسابداری و حسابرسی بوده‌ایم که از این جمله می‌توان به تأیید صورت‌های مالی شرکت‌های کنتورسازی، حذف زیان تلفیقی بیش از 60 هزار میلیارد ریالی گروه سایپا، تأیید صورت‌های مالی شرکت در آستانه عرضه اولیه آسیاتک ، قراردادهای عجیب و غریب در ماشین سازی اراک و گزارش‌هایی از این دست اشاره نمود.

ج- نظارت ضعیف بر عملکرد حسابرسان و  احتمال تبانی با کارفرمایان

اصرار و پافشاری مدیران و حسابرس اخراج شده شرکت بر نحوه محاسبه سود و عدم اعمال تغییرات مدنظر سازمان بورس و جامعه حسابداران رسمی، شاید خبر از برخی ملاحظات عامدانه در جهت تأمین منافع برخی ذی نفعان داشته باشد.

در این بین، بد نیست اشاره‌ای نیز به برخی از شرکت‌های مشاور سرمایه گذاری داشت که با موج سواری‌های تلگرامی سعی در اعمال فشار بر سازمان بورس در ماه‌های اخیر به منظور بازگشایی نماد «های وب» علی رغم مخدوش بودن اطلاعات آن داشته‌اند.

شاید بتوان تصور کرد، اتفاقاتی که در جریان رسوایی بزرگ صندوق های فروشگاهی و کنتورسازی  با هدایت و همراهی یکی از شرکت‌های مشاور سرمایه گذاری و کارگزاری به ظاهر خوش‌نام روی داد، در این پرونده نیز با شیوه‌ای متفاوت در حال پیگیری است.

و پیشنهاد آخر :

با توجه به اصرار شرکت و مدیران «های وب» مبنی بر عدم تغییر صورت‌های مالی و علی رغم مصوبات جامعه حسابداران رسمی و سازمان بورس و به منظور جلوگیری از تبدیل به رویه شدن این قبیل تخلفات، به نظر می‌رسد لغو پذیرش شرکت به همراه تعهد سهامدار عمده آن مبنی بر بازخرید تمام سهام عرضه شده در بورس و بر اساس قیمت‌های توافقی ، می‌تواند از گزینه‌های محتمل سازمان بورس در برخورد با این شرکت باشد.

گزارش از رضا امامی (فارس)

سازمان بورس و اوراق بهادار در قالب امضای تفاهم نامه برای ارائه خدمات الکترونیکی با سازمان فناوری اطلاعات ایران، به مرکز ملی تبادل اطلاعات پیوست.

به گزارش خبرنگار مهر، سازمان فناوری اطلاعات ایران و سازمان بورس و اوراق بهادار با امضای تفاهم نامه‌ای برای جلب اعتماد و مشارکت حداکثری مردم در بازار سرمایه همکاری خواهند کرد. با امضای این تفاهم نامه سازمان بورس و اوراق بهادار به مرکز تبادل اطلاعات سازمان فناوری اطلاعات ایران (GSB ) متصل و آماده تبادل خدمت شد.

رسول سراییان رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران در مراسم امضای این تفاهم نامه با اشاره به ۵ محور این همکاری، گفت: هدف اصلی از این تفاهم جلب اعتماد و مشارکت حداکثری مردم در بازار سرمایه است.

به گفته وی، سازمان بورس و اوراق بهادار ۵۰ میلیون مخاطب دارد که با اتصال این سازمان به مرکز تبادل اطلاعات، ارایه خدمات الکترونیکی شفاف و تسهیل می شود.

وی ادامه داد: محور دوم این همکاری، توسعه زیرساخت های IT است که با توجه به تحولی که فناوری های نوین از جمله بلاک چین، هوش مصنوعی و خدمات ابری در حال رقم زدن در بورس هستند با توسعه زیرساخت های IT خدمات امن تر و ارزان تر خواهند شد.

سراییان تصریح کرد: این همکاری همچنین زمینه ارایه خدمات نوآورانه به کسب و کارها را فراهم می کند.

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران افزود: امنیت داده ها و امن سازی زیرساخت های فناوری اطلاعات در بازار سرمایه در برابر حمله های بیرونی و داخلی از دیگر مفاد این تفاهم نامه است که با ظرفیت و تجربه های سازمان فناوری اطلاعات ایران و مرکز ماهر در این زمینه همکاری خواهیم کرد تا درباره امنیت مردم اطمینان بدهیم.

وی محور پنجم را انتقال دانش و تجربه بین دو سازمان عنوان کرد.

در این نشست همچنین شاپور محمدی رئیس بورس و اوراق بهادار، اظهارداشت: توسعه خدمات یکی از نیازهای روز بازار سرمایه است که همکاری با بخش فنی و کمک گرفتن از متخصصان این بخش، روش صحیحی برای پاسخ گویی به این نیاز است.

وی ادامه داد: آموزش مفاهیم بازار سرمایه به افراد علاقمند و به اشتراک گذاری آموزش ها از برنامه های دستور کار است که در هماهنگی با سازمان فناوری اطلاعات ایران دنبال می‌شود.

در ادامه این نشست، سراییان در پاسخ به سوالی درباره نتایج طرح نوآفرین برای حمایت از کسب و کارهای نوپا، گفت: در این طرح چند چالش اساسی کسب و کارهای نوپا از جمله بیمه، مالیات، ثبت و انحلال شرکت ها شناسایی و با بسیاری از مدل های بین المللی مقایسه انجام شد؛ نتیجه این بود که نیاز به اصلاح قوانین عمومی در دستگاه ها درباره این چالش ها احساس شد. در حال حاضر با حمایت رییس جمهور از کسب و کارهای نوپا و پیگیری های وزیر ارتباطات در این باره امیدوار به رفع بسیاری از چالش‌ها هستیم.

رییس سازمان فناوری اطلاعات ایران در پاسخ به سوال دیگری درباره اینکه آیا دولت در فناوری های نوین سرمایه گذاری می کند یا این کار را به بخش خصوصی می سپارد، گفت: اگر حکم قانونی و ضرورتی در کار نباشد مداخله اجرایی و سرمایه گذاری نمی کنیم و توسعه بازار به بخش خصوصی سپرده می شود.

همچنین محمدی در پاسخ به سوالی درباره محدودیت شرکت های اینترنتی و ICT برای ورود به بورس، گفت: در پذیرش شرکت های ICT محدودیتی نیست گاهی مدارک شرکت ها برای پذیرش کافی نیست و رویه زمان بر می شود.

وی ادامه داد: ارزش گذاری شرکت های حوزه ICT یا به اصطلاح دات کام متفاوت از شرکت های سرمایه محور است و این تفاهم نامه می تواند مقدمه ای باشد که با کارشناسان رسمی دادگستری به زبان و رویه ای مشترکی برای ارزش گذاری این شرکت‌ها برسیم.

رییس بورس و اوراق بهادار در پاسخ به سوال دیگری درباره اظهارداشت: معامله پنت ها و برندها در فرابورس راه اندازی شده است اما در حوزه ارزش گذاری نیازمند کمک سازمان فناوری اطلاعات ایران هستیم. اتفاقا امروز نیز با معاون رییس جمهور درباره حمایت از دانش بنیان ها و مالکیت فکری جلسه ای داشتیم. برخی حوزه ها می توانند از بورس تامین مالی می کنند و برخی حوزه ها مانند ساخت اپلیکیشن ها نیاز به سرمایه کمتری دارند از طریق  تامین مالی جمعی دارند که تامین مالی جمعی در کشور قانونی و با اخذ مجوز قابل انجام است.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ایران گفت: مشکلی برای عرضه غول‌ استارتاپ‌های اینترنتی در بورس وجود ندارد.

به گزارش پژوهشکده پولی و بانکی، شاپور محمدی، گفت: هیچ مشکلی برای عرضه شرکت‌های بزرگ اینترنتی کشور، وجود ندارد و مشکلاتی که از سوی فعالان صنعت استارت آپی مبنی بر وجود مشکلاتی برای عرضه در بورس عنوان می‌شود صحت ندارد و صرفا این شرکت‌ها با ارزیابی ارزش می‌توانند وارد بورس شوند.

 

ارزش گذاری‌های انجام شده از سوی استارت آپ‌ها مورد تایید نیست

وی درباره فعالیت‌های انجام شده تا به امروز در زمینه ارزش گذاری استارت آپ‌ها با کمک وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات به منظور شفاف سازی و آمادگی برای عرضه در بورس و اوراق بهادار ایران، گفت: استارت آپ‌ها و شرکت‌های فناور از سودآوری بالایی برخوردار هستند و با توجه به گسترش آن‌ها  سازمان بورس ایران در حال پیگیری تخصصی و جدی استارت آپ‌ها در فرابورس است؛ البته این شرکت‌ها برای ورود به بخش بورس باید متعهد باشند و در عین حال ارزش‌گذاری آن‌ها از سوی سازمان بورس به عنوان یک نهاد رسمی تایید شود که در این زمینه همکاری‌های مشترکی با وزارت ارتباطات در حال انجام است و به زودی نتایج مناسبی حاصل خواهد شد.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ایران با اشاره به بحث تامین مالی جمعی، گفت: یکی از موضوعات مهم در زمینه استارت آپ‌ها، بحث تامین مالی جمعی یا کراد فاندینگ است که با حمایت سازمان بورس، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، معاونت عملی و فناوری ریاست جمهوری، وزارت امور اقتصاد و دارایی و وزارت تعاون پیگیری و در نهایت این دستور العمل در شورای عالی بورس تصویب شده است و فرابورس هم اکنون ماموریت دارد تا فرهنگ سازی برای استفاده مردم به منظور سرمایه گذاری در شرکت‌های نوپای خلاق را شروع کند.

وی افزود: امکان بهره مندی فین تک‌ها، استارت آپ‌ها، شرکت‌های دانش بنیان و سرمایه گذاران صندوق ‌های جسورانه در حال حاضر از بستر تامین مالی جمعی ایجاد شده است؛ البته بسترها آماده شده اما نیاز است تا برای بهره‌گیری از این فضا و استفاده از تامین مالی جمعی فرهنگ سازی گسترده‌ای انجام شود تا فعالان صنعت استارت آپ بتواند از این فرصت مناسب استفاده کنند و در عین حال مردم نیز بتوانند با سرمایه گذاری سودآوری مناسبی داشته باشند.

محمدی در خصوص چگونگی سرمایه گذاری گفت: شرکت‎‌های نوآوری که قصد استفاده از فضای تامین مالی جمعی را دارند و نیاز به سرمایه‌ای بالغ بر چند میلیون تا چند میلیارد تومان دارند، باید ابتدا به فرابورس یا شرکت‌های کارگزاری بورسی برای ورود به مرحله تامین مالی جمعی مراجعه کنند و سپس بخش کوچکی از سرمایه توسط شرکت اصلی تامین و مابقی توسط پول‌های خرد متقاضیان به منظور سرمایه گذاری در تامین مالی جمعی شرکت داده‌ می‌شود.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ایران در خصوص ارزش گذاری‌های انجام شده از سوی برخی ازاستارت آپ‌ها و اعلام یکی از استارت آپ‌ها مبنی بر تبدیل شدن به یونیکورن اظهار داشت: چند شرکت استارت آپی ارزش‌‎هایی در حال حاضر اعلام کرده‌اند که معلوم نیست بر اساس کدام چارچوب اعلام شده است و سازمان بورس ایران هیچ کدام از مبالغ اعلام شده و یونیکورن اعلام شدن یکی از استارت آپ‌ها را به هیچ وجه تا زمان پذیرش در بورس و  ارزش‌گذاری رسمی از سوی کارشناسان رسمی سازمان بورس تایید نمی‌کند.

وی ادامه داد: اعتقاد دارم سرمایه گذاران این صنعت باید قبول کنند که این صنعت در عین سودآوری بالا، سرشار از ریسک است؛ همین مسئله باعث می‌شود تا در این حوزه نیاز به یک فرهنگ سازی بنیادین وجود داشته باشد و در عین حال در بورس به کارشناسان ارزش‌گذاری در بحث استارت آپ نیاز وجود دارد.

رییس اداره نظارت بر ناشران بورسی بابیان اینکه موضوع تعلیق فعالیت حسابرس ناشر داده گستر عصر نوین از فهرست حسابرسان معتمد سازمان بورس در دست بررسی است، نسبت به ناشرانی که استاندارد‌ها و دستور العمل جدید را زیر پا بگذارند هشدار داد.

وحید روشن قلب در گفت‌وگو با خبرنگار بورس خبرگزاری فارس پیرامون آخرین وضعیت ناشر «های وب» و لغو حسابرس این شرکت در فهرست حسابرسان معتمد سازمان بورس گفت: موضوع تعلیق عضویت حسابرس ناشر شرکت داده گستر عصر نوین از فهرست حسابرسان معتمدسازمان بورس در دست بررسی است و هنوز رای قطعی در این زمینه صادر نشده است.

وی در مورد زمان بازگشایی نماد معاملاتی «های وب» با توجه به اعلام وصول نظر جامعه حسابداران رسمی و همچنین موعد برگزاری مجمع سالیانه این شرکت عنوان کرد: این ناشر باید در اسرع وقت نسبت به انتشار صورت‌های مالی حسابرسی شده سال مالی 95 خود در سامانه کدال اقدام  کند و در عین حال نسبت به رفع ابهام معاملات صورت گرفته با گروه پارس انلاین ارتباطات را شفاف نماید.

رییس اداره نظارت بر ناشران بورسی در مورد میزان تعدیل سنواتی مورد انتظار در صورت‌های مالی سه سال اخیر «های وب» نیز سخن گفت و افزود: تعدیل‌های سنواتی سود باید از طریق ناشر سهام داده گستر عصر نوین و در صورت های مالی حسابرسی شده جدید اعمال نماید تا میزان با اهمیت بودن و انحراف از پیش بینی‌های قبلی مشخص شود.

روشن قلب با هشدار به ناشران برای رعایت استاندارد های حسابداری و حسابرسی و همچنین دستورالعمل‌های جدید افزود: چنانچه شرکتی مطابق با نظر حسابرس استانداردها را رعایت نکرده باشد، اقدام وی جرم تلقی شده و مطابق با قوانین تخلفات ناشران به آن رسیدگی خواهد شد.

پرت و پلای نخستین یونیکورن‌خودخوانده

چهارشنبه, ۲۶ ارديبهشت ۱۳۹۷، ۰۴:۰۰ ب.ظ | ۰ نظر

رضا قربانی - اخیراً مدیرعامل اسنپ در بازدید وزیر محترم فناوری اطلاعات و ارتباطات از ایرانسل، گفته است که این شرکت اولین یونیکورن ایرانی شده است.

«حباب‌های بی‌قانون» در راه بورس

چهارشنبه, ۱۹ ارديبهشت ۱۳۹۷، ۱۱:۱۶ ق.ظ | ۰ نظر

دانیال رمضانی - بیست و سوم دی‌ماه سال قبل بود که تفاهم‌نامه تامین مالی جمعی برای کسب‌وکارهای نوپا و استارت‌آپ‌‌ها با حضور مسعود کرباسیان، وزیر اقتصاد،‌ محمدجواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات، شاپور محمدی، رییس سازمان بورس و معاونان وزیر کار منعقد شد. بر اساس این تفاهم‌نامه قرار است مقدمات تامین مالی استارت‌آپ‌‌ها از طریق بورس فراهم شود.

سامانه اطلاعات مشتریان بورس رونمایی شد

جمعه, ۳۱ فروردين ۱۳۹۷، ۰۴:۳۵ ب.ظ | ۰ نظر

با آغاز به کار این سامانه ، دیگر از سهامداران فرمی برای احراز هویت دریافت نمی‌شود و در مقابل سرمایه‌گذاران با ثبت‌نام در این سامانه می‌توانند به کلیه خدمات بازار سرمایه دسترسی داشته باشند.

به گزارش پایگاه خبری بازار سرمایه، این سامانه، برنامه‌ای جامع‌ و متمرکز خواهد بود که کلیه اطلاعات سهامداران را به‌صورت یکپارچه دربرمی‌گیرد

در همین زمنیه شاپور محمدی، رییس سازمان بورس و اوراق بهادار رونمایی از این سازمانه را به فال نیک گرفت و گفت: با سامانه سجام (سامانه جامع اطلاعات مشتریان)، گامی در جهت برگزاری مجازی جامع برداشته می شود.

وی همچنین بیان کرد: فعالان  در این سامانه با تنها یکبار وارد کردن اطلاعات، میتوانند از دیگر مزایای سایر ارکان و شرکت ها استفاده کنند. این بدان معناست که دیگر نیازی به وارد کردن اطلاعات در دیگر نهاد ها وجود ندارد.

با آغاز به کار این سامانه، دیگر از سهامداران فرمی برای احراز هویت دریافت نمی‌شود و در مقابل سرمایه‌گذاران با ثبت‌نام در این سامانه می‌توانند به کلیه خدمات بازار سرمایه دسترسی داشته باشند.

بر اساس این گزارش، سامانه جامع ثبت اطلاعات مشتریان «سجام»، مسوولیت خودکار فرآیند جمع‌آوری و مدیریت اطلاعات مشتریان بازار سرمایه را برعهده خواهد داشت.

به این ترتیب، با راه‌اندازی این سامانه نه تنها شاهد تسهیل در گردآوری اطلاعات سهامداران هستیم، بلکه با تجمیع اطلاعات و سوابق معاملاتی، شفافیت بازار نیز با رشد قابل‌توجهی همراه خواهد شد.

سجام در دسته سامانه های زیرساختی بازار سرمایه است و به هیچ عنوان سامانه ای تجاری نیست؛ لذا هدف آن کسب درآمد نخواهد بود و به لحاظ گستردگی ارائه خدمات نیز سامانه ای ملی محسوب می شود.

سجام همچنین مورد تایید و تحت نظارت کمیته مبارزه با پولشویی سازمان بورس و اواراق بهادار است و در طراحی و پیاده سازی آن از حضور یک تیم حقوقی زبده استفاده شده است.

پیش بینی شده که با راه‌اندازی این سامانه، گشایش قابل‌توجهی در ثبت‌نام فعالان بازار سرمایه فراهم شود. همچنین میلیون‌ها نفر از سهامداران می‌توانند با ثبت‌نام در این سامانه به کلیه خدمات بازار سرمایه دسترسی یابند

در حالی که هنوز روش ارزش‌گذاری مشخص و قابل استنادی برای استارتاپ‌ها و عرضه آنها در بورس یا فرابورس وجود ندارد تعدادی از استارتاپ‌ها مدعی هستند ارزش میلیارد دلاری دارند و  می‌گویند سرمایه گذار خارجی قسمتی از سهامشان را با چنین ارقامی خریده است. آن‌ها می خواهند با چنین ارزش‌هایی وارد بازار سرمایه شوند، اما عده‌ای معتقدند این ارزشگذاری‌ها نادرست است و آن‌ها سرمایه خارجی جذب نکرده‌اند.

مدتی است که در ایران کسب و کارهای اینترنتی پا گرفته‌اند، این کسب و کارها برای ادامه حیات و رشد نیاز به منابع مالی دارند؛ یکی از مهمترینِ این منابع، بورس و فرابورس است. اما برای تامین مالی از طریق بازار سرمایه باید مقدار ارزش گذاری استارتاپ ها کاملا واضح باشد و سرمایه گذاران و سهام داران خرد و کلان بدانند که سهمی که خریداری می کنند در برابر مبلغی که می دهند ارزنده است یا خیر. از طرفی نیز باید مشخص باشد که این سهم در کدام بازار می تواند عرضه شود.

اما بر سر موضوع ارزش گذاری این شرکت ها اختلاف نظرهایی وجود دارد. برای شفاف شدن این مباحث و طرح دیگر چالش های بورسی یا فرابورسی شدن استارتاپ ها به سراغ مدیر عامل فرابورس ایران رفتیم تا شاید بتوان با باز کردن این مباحث اذهان عمومی را درباره این موضوعات روشن کرد.

امیر هامونی در ابتدای بحث سعی در تفکیک شرکت های دانش بنیان و استارت آپ کمپانی ها داشت، از نظر وی شرکت های که در حال حاضر نام آن ها برای ورود به بازار سرمایه مطرح است نه «های تک» و «دانش بنیان» بلکه صرفا یک کپی از نمونه موفق خارجی خود هستند. چرا که آن ها ایده جدیدی خلق نکرده اند.

اما یکی دیگر از چالش های مهم اکوسیستم استارتاپی تامین مالی است به طوری که این مبحث را می‌توان شریان حیاتی شرکت‌های یاد شده دانست. استارت آپ ها به دلیل ریسک ذاتی و ارزشگذاری های بسیار بالا توسط سهامدارنشان و رقم‌های بالای سرمایه مورد نیاز، چندان مورد استقبال سرمایه‌گذاران داخلی برای سرمایه‌گذاری قرار نمی گیرند و قوانین جدید از جمله احکام برنامه ششم توسعه محدودیت‌های جدیدی را در تامین مالی این بخش ایجاد کرده است و لذا چشم انداز روشنی برای تامین مالی آن‌ها در داخل کشور وجود ندارد، از طرفی سرمایه گذار خارجی نیز به دلیل وضعیت تحریم ها و آینده برجام در کنار کاهش ارزش پول ملی و ریسک عدم نقدشوندگی سرمایه گذاری‌های صورت گرفته و حتی انتقال سرمایه، رقبت زیادی برای سرمایه گذاری ندارند و لذا تامین مالی یکی از چالش های اصلی اکوسیستم استارتاپی در سال های آینده خواهد بود و این نکته ای است که خود سرمایه گذاران این حوزه هم به آن اذعان دارند. هر چند که امیر هامونی در این مورد معتقد است «نباید برای سرمایه گذار خارجی فرش قرمز پهن کرد»

در بخشی ازاین گفت و گو با مدیرعامل فرابورس ایران به حواشی موجود حول ارزشگذاری های شرکت های شناخته شده در اکوسیستم استارتاپی که امروزه خود را یونیکورن (یک میلیارد دلاری) می دانند پرداختیم آنها ملاک ارزشگذاری خود را سهام فروخته شده به سرمایه گذاران خارجی می دانند، در حالیکه نه سهامدار آنها و نه مقامات دولتی هنوز منشاء سرمایه گذاری صورت گرفته را نمی دانند و نکته مهمی که امیرهامونی در این مورد بر آن تاکید کرد این بود که «فرابورس هیچگاه شفافیت را فدای توسعه بازار نخواهد کرد» چرا که به گفته او «ساز و کار طراحی شده در بازارهای فرابورس به شکلی است که اجازه نخواهد داد عده ای بخواهند از سرمایه گذاران سوء استفاده کرده و برای بازار "تئاتر" بازی کنند» او حتی تاکید می کند که سرمایه گذاران غیرحرفه ای اصلا نباید وارد معاملات این قبیل سهم ها نشوند.

به اعتقاد هامونی "ارزشگذاری استارت آپ ها یکی از چالش های جدی نه برای فرابورس بلکه برای بازار است. " اما اینکه متولیان بازار سرمایه چگونه از پس این چالش بزرگ سربلند بیرون آیند، نکته ای است که آینده آن را روشن خواهد کرد.

ایسنا سعی کرده در این گفت و گو سوالات، ابهامات و دغدغه های موجود درباره این موضوعات را شفاف مطرح کند، آنچه در ادامه می خوانید متن کامل گفت و گوی ایسنا با امیر هامونی مدیر عامل فرابورس ایران است.

 

یکی از موضوعات مهم بورس و فرابورس در طی سال های گذشته، توسعه بازار از طریق ایجاد ابزارهای جدید مالی، مثلا بازار معاملات دارایی فکری بوده، اما احتمالا یکی از موضوعات خیلی مهم که به زودی شاهد آن خواهیم بود، بحث ورود استارت آپ ها به بورس یا فرابورس است. در همایشی که مدتی قبل با حضور فعالان این حوزه برگزار شد، در پنلی که شما حضور داشتید و برخی از مدیران شرکت های سرمایه گذاری جسورانه نیز بودند، یکی از سرمایه گذاران شناخته شده اکوسیستم استارت آپی، فرابورس و شخص شما را بزرگترین چالش اکوسیستم معرفی کرد. سوال من این است که به نظر خودتان چرا یک سرمایه گذار مطرح در این حوزه شما را بزرگترین چالش اکوسیستم می داند؟

در رابطه با بحث ارزشگذاری استارت آپ ها باید توضیح دهم که تا الان نظام اقتصادی ما بیشتر متکی بر زور بازو بوده است و شرکت هایی که داریم بیشتر شرکت هایی هستند که دارایی مشهود مانند تجهیزات، ماشین آلات، نیروی کار و کارگر آنها را جلو می برد و این شرکت ها با تولید به سود آوری می رسند. در ایران شرکت های مبتنی بر فناوری های پیشرفته تحت عنوان «های تک کامپانی ها»، «های تک مارکت» یا همین استارت آپ هایی که شما فرمودید، خیلی کم داریم و دو یا سه سال است که این قبیل شرکت ها در ایران در حال مطرح شدن هستند و صرفا بعضی از شرکتهای این حوزه در بین مردم زبانزد شده اند. ما در فرابورس، SME MARKET (بازار شرکت های کوچک و متوسط) راه اندازی کردیم که تابلوی رشد دارد و شامل شرکت هایی می شود که شاید «های تک» نباشند یا داراییِ فکری نداشته باشند، اما یک کپی از نمونه موفق خارجی هستند که به داخل کشور آورده شده اند؛ ما به این شرکت ها، شرکت دانش بنیان نمی گوییم بلکه اینها یک استارت آپ کمپانی و یا یک شرکتی رشدی هستند که مشابه شرکت های خارجی می توانند کالا یا خدماتی را تولید و کسب سود کنند. در کنار این تابلو، تابلوی دانش بنیان را برای شرکت هایی که محور فعالیت شان دانش، نوآوری و چیزی که تا کنون در دنیا وجود نداشته، داریم. لذا لازمست که بین شرکت های استارت آپ و شرکت هایی که نوآوری جدید داشتند و پتنت (دارایی فکری) ثبت کردند، تفاوت قائل شویم. معمولا بین این ها خلط مبحث صورت می گیرد و هنگامی که صحبت از استارت آپ می شود، فکر می کنند منظور شرکت های دانش بنیان است که چنین نیست، زیرا شرکت دانش بنیان شرکتی است که نوآوری داشته و نه تنها در ایران بلکه در دنیا، پتنت (دارایی فکری) ثبت کرده و برای اولین بار با نوآوری علمی خود توانسته ثروت آفرینی کند. در مورد VC ها یا همان صندوق های سرمایه گذاری جسورانه، از سال گذشته سه صندوق در فرابورس پذیره نویسی شده و بالغ بر ۱۷ صندوق دیگر هم در مسیر هستند. این صندوق های جسورانه یک نوع سرمایه گذاری در حوزه دانش بنیان، پتنت و استارت آپ ها (یا شرکت های رشد یا همان SME ها که دانش جدیدی ندارد ولی قرار است که در بازار رشد کنند) هستند.

مطالعات علمی نشان داده که این صندوق های جسورانه توانسته اند تا بیش از ۳ برابر واحدهای تحقیق و توسعه شرکت ها ثروت آفرینی کنند و در رشد اقتصادی کشورها اثر گذار باشند. حالا اینکه چرا از نگاه برخی از آقایان، فرابورس یا بنده مهمترین چالش هستیم باید توضیح دهم، ما دو چالش اساسی در ورود شرکت های دانش بنیان و استارتاپ به فرابورس داریم که یکی بحث حاکمیت شرکتی و دیگری بحث صورت های مالی حسابرسی شده، است. در حال حاضر علیرغم اینکه خیلی از شرکتهای این حوزه علاقه به حضور در بورس، بزرگ شدن و کشف قیمت روی تابلو را دارند، اما هنوز بدیهیات ورود به یک بازار رسمی، متشکل و خود انتظام را نمی‌دانند. صورت های مالی خط قرمز ماست و نمی توانیم کمک و تسهیلی در این راستا انجام دهیم اما در برخی از موارد مثل سهام شناور آزاد یا سرمایه می توانیم تا حدی شرایط را تسهیل کنیم، چرا که خیلی از بورس های پیشرفته در دنیا این شرایط را تسهیل کردند، اما شفافیت یک مفهوم غیر قابل معامله است و ما نیز نمی توانیم شفافیت را معامله یا فدای توسعه بازار کنیم و بگوییم چون استارتاپ ها یا شرکتهای دانش بنیان می‌خواهند وارد بازار سرمایه شوند، ما شفافیت را نادیده بگیریم. شفافیت اصل حرفه ای برای هر بازار رسمی مثل بورس است.

دومین موضوع بحث حاکمیت شرکتی است. این موضوع در شرکت های استارتاپ و دانش بنیانی که به ما مراجعه می‌کنند خیلی کمرنگ است و خیلی روحیه بنگاه داری و اینکه شرکت چطور باید اداره شود، نقش، وظایف و اختیارات مدیر عامل چیست و هیئت مدیره چه جایگاهی دارد و سهامدارن شرکت دانش بنیان که شاید VC هم باشند، چه نقش و چه اختیاراتی دارند و روی مدیرعامل یا همان مدیر اجرایی یا روی تیم اجرایی چه نظارت هایی می‌توانند داشته باشند، ندارند. این ها مفاهیمی است که در بازار SME با آن ها مواجه هستیم و با علم به این موضوع بازار SME، «های تک مارکت» و بازار رشد را راه‌اندازی کردیم که این ادبیات شکل بگیرد و حاکمیت شرکتی در این شرکت ها کم کم نهادینه شود، مفهموم حسابرسی و حسابرسی معتمد شکل بگیرد و شرکت ها حسابرسی انجام دهند و روی تابلو بیایند. من نمی‌خواهم ناامید کننده صحبت کنم واقعا امیدوارم به آینده راهی که انتخاب کردیم و فکر می کنم در سال های آینده شرکت هایی داشته باشم که نه فقط با زور بازو بلکه با مغز خود، کار می کنند. به جایی برسیم که نه تنها در داخل دانش را شکوفا کنیم بلکه دانش را صادر کنیم.

 

چندی پیش رئیس انجمن وی سی ایران در جلسه ای در حضور آقای جهرمی، وزیر ارتباطات، گفت که بزرگترین فیلترینگ استارتاپ ها با بخش نامه بانک مرکزی و وزارت اقتصاد که گفته بود نهادهای مالی نمی توانند در ابزار های جدید مالی از جمله  VC ها سرمایه گذاری کنند، اتفاق افتاده و از این موضوع گلایه کردند. البته شاید افراد دیگری باشند که این بخش نامه را درست بدانند و بگویند نهادهای مالی از جمله بانک‌ها نباید بنگاه داری کنند و یا در سرمایه‌گذاری‌هایِ خطر پذیر وارد شوند. نظر شما چیست؟ آیا شما این بخشنامه را فیلترینگ استارت آپ ها می دانید؟

من به نگاه آقای زرنوخی حق می دهم، ایشان درست می فرمایند. از این ۲۰ صندوق سرمایه گذاری جسورانه که برای اخذ مجوز به فرابورس مراجعه کردند، ۸ مورد وجود دارد که مدیران آن صندوق به نوعی بصورت غیر مستقیم بانکی بودند یا بانک ها جزو ارکان اصلی آن صندوق بودند. همزمان این مسئله نه در نامه بانک مرکزی و وزارت اقتصاد، بلکه در برنامه ششم توسعه حکمی داده شد که من فکر می کنم که این پیگیری را بانک مرکزی انجام داد که این حکم در قانون گنجانده شود، البته قصد بانک مرکزی این نبود که جلوی نوآوری را بگیرند، بلکه قصدشان مدیریت صندوق های سرمایه گذاری با درآمد ثابت بود که شاید به زعم بانک مرکزی، مقررات بانک مرکزی را دور می زدند؛ از قضا از آنجایی که اسم صندوق های سرمایه گذاری جسورانه هم، همان عنوان و محتوا را دارد و به اسم "صندوق سرمایه گذاری" هستند، در حکم قانونی گفته اند صندوق های سرمایه گذاری که بانک ها بخواهند ایجاد کنند، باید قبل از سازمان بورس، از بانک مرکزی هم مجوز بگیرند. این باعث شد که همه صندوق ها، نه تنها VC ها، بلکه صندوق های زمین وساختمان هم در بانک ها از جمله بانک مسکن که کار انبوه سازی انجام می دهند، نتوانند آن مجوز را بگیرند، درصورتی که وظیفه ذاتی بانک مسکن در کشور انبوه سازی است. پیگیر هم هستیم که بانک مرکزی در این مسئله تجدید نظر کند، حالا یا قانون عوض شود که راهکاری میان مدت و بلند مدت است ولی اگر بخواهیم در کوتاه مدت نتیجه بگیریم باید با بانک مرکزی وارد مذاکره شویم، حداقل در حوزه دانش بنیان، صندوق های جسورانه که می خواهند کار جدید انجام دهند، جلوی آنها گرفته نشود.

 

در حال حاضر که با توجه به حکم برنامه ششم توسعه، امکان سرمایه‌گذاری نهادهای مالی در صندوق های جسورانه وجود ندارد، یکی از راهکارهای تامین مالی برای استارت آپ ها، از طریق سرمایه گذار خارجی است؛ اما سرمایه گذار خارجی برای سرمایه گذاری در این حوزه دارای ریسک های متعددی از جمله موضوع تحریم ها و آینده برجام، کاهش ارزش پول ملی، عدم امکان واگذاری سرمایه گذاری و نقدشوندگی آن و حتی ریسک عدم امکان انتقال وجوه سرمایه گذاری به کشور خود می باشد، این موارد علاوه بر ریسک مضاعفی است که این سرمایه گذاری نسبت به مثلا سرمایه گذاری در پروژه های عمرانی دارد؛ با توجه به این شرایط آیا سرمایه گذار خارجی به معنای واقعی کلمه تمایلی به سرمایه گذاری در استارت آپ های ایرانی دارد؟

تا الان آمده‌اند. اینکه حاضر است سرمایه‌گذاری کند یا نکند به میل باطنی خودشان بستگی دارد، برای این موضوع ما منع قانونی نداریم. ضمن اینکه از نظر بنده، سرمایه‌گذاران داخلی که پول و منابع کافی هم دارند، نسبت به سرمایه گذاران خارجی، ارجح هستند. ما نباید برای سرمایه گذار خارجی فرش قرمز بیاندازیم و با نگاه تبعیض آمیز به سرمایه‌گذار داخلی نگاه کنیم. به نظرم این موارد می تواند در کنار هم دیده شود. اما اینکه آیا سرمایه گذار خارجی حاضر است بیاید یا نه، باید بگویم که "آمده است".

 

کدام سرمایه‌گذار خارجی آمده؟

ما چندین شرکت را داریم که حتی در پوشش شرکت‌های ایرانی وارد بازار شده‌اند و در استارتاپ‌ها سرمایه‌گذاری کردند.

 

از این شرکت‌های خارجی نام ببرید.

اجازه دهید اسم این شرکت‌ها را نبرم. حتی ایرانیان مقیم خارج برای سرمایه‌گذاری آمده‌اند. مخصوصا استارتاپ‌ها یا اپلیکیشن‌هایی که در بازار معروف شدند یا ایرانی‌هایی بودند که از آن ور آب، دانش و تکنولوژی را آوردند یا ایرانی‌هایی بودن پول شان را به ایران آورده‌اند، ضمن اینکه سرمایه‌گذار خارجی فقط به اینجا (استارتاپ ها و VC ها) نیامده، بلکه در بازار اوراق با درآمد ثابت، اسناد خزانه اسلامی و صکوک هم حضور پررنگ داشته و سرمایه‌گذاری کرده‌اند. مجموع سرمایه‌گذاری‌هایی که ما در سه سال گذشته در بورس، فرابورس و بورس های مطرح داشته‌ایم، بالغ بر ۳ هزار میلیارد تومان بوده است. نوسان ارز نیز فقط شامل کشور ما نیست و همه کشورها نوسان ارز دارند. شما می بینید نسبت یورو به دلار در همین چند ماه گذشته چقدر تغییر کرده است و این می تواند در سرمایه گذاری آمریکایی ها در اروپا و سرمایه گذاری اروپایی ها در آمریکا خیلی تاثیر گذار باشد و اقتصادشان را از نظر تراز پرداخت ها دچار تاثیر کند. این ها طبیعت سرمایه گذاری در هر کشوری است و بسته به ذائقه ریسک سرمایه گذار داخلی و خارجی می تواند صورت بگیرد. ضمن اینکه ما الان سرمایه گذاران ایرانی را داریم که در استارت آپ های خارجی سرمایه گذاری کردند. به نظر من خیلی فرصت خوبی است که ما ایرانی هایی را داشته باشیم که در آینده صاحب بنگاه های بزرگ در کشور های اروپایی و آمریکایی باشند.

 

در مورد ارزش گذاری استارتاپ ها حرف و حدیث های زیادی مطرح می شود از طرفی با توجه به دلایلی که اشاره کردم امکان جذب سرمایه گذار خارجی برای استارتاپ ها به راحتی فراهم نیست و سرمایه گذاری داخلی هم با توجه به محدودیت‌های موجود و مبالغ بالای مورد نیاز، خیلی میسر نیست، تنها حالت باقیمانده این است که خود فرد سرمایه گذاری کند، چگونه؟ یا خودش افزایش سرمایه دهد یا اینکه شرکتی در خارج از کشور تاسیس کند و از آنجا پول را به اسم سرمایه گذاری خارجی به ایران انتقال دهد. حال هدف از اینکار چه چیزی می تواند باشد؟ بالا بردن ارزش شرکت و اینکه بگوید شرکت من، اسب تک شاخ (یونیکورن) شده است. این  سناریویی است که توسط عده ای مطرح شده مبنی بر اینکه سرمایه گذاری خارجی اعلام شده اساسا وجود نداشته است. عده ای بحث پولشویی را مطرح می کنند که شخصا خیلی به آن اعتقاد ندارم، اما عده ای دیگر عنوان می کنند که خود سرمایه گذار ایرانی، شرکتی صوری در خارج از کشور تاسیس کرده و به اسم سرمایه گذار خارجی و با هدف بالا بردن ارزش سهام، سرمایه را به کشور وارد کرده است. این گروه مستندات زیادی هم ارائه کرده اند از جمله اینکه شرکت سرمایه گذار خارجی فاقد هر گونه دفتر و نام و نشانی حتی در اینترنت بوده، از جمله اینکه یکی از سهامداران این شرکت نیز تائید کرده که هیچگونه اطلاعی از منبع جذب سرمایه ندارد، از جمله اینکه وزیر ارتباطات در پاسخ به احتمال صوری بودن این سرمایه گذاری ها در مصاحبه ای گفته که نمی‌توان قطعی گفت این گزارش‌های منتشر شده کاملا درست هستند یا غلط؛ با توجه به این موضوعات، آیا شما فکر نمی کنید که در بحث ارزشگذاری این استارت آپ ها که مدعی یونیکورن شدن هستند، مشکلی وجود دارد؟ همین استارتاپ ها با همین ارزشگذاری ها امروز می خواهند در فرابورس عرضه شوند و می‌گویند ما یونیکورن شدیم. آیا شما فرمول خاصی برای ارزش گذاری این ها دارید؟ این داستان را برای ما باز کنید.

من تاکید می‌کنم که شما خیلی باهوش هستید، چند سوال را با هم بیان می‌کنید و می خواهید من کوتاه جواب دهم. اینکه شما می‌گویید آیا سرمایه‌گذار خارجی دلش به حال ما سوخته؟ جواب من نه است و این طور نیست که سرمایه‌گذار خارجی بخواهد به یک استارتاپ کمک و حمایت کند؛ سرمایه گذار خارجی هم دنبال پول خودش است، می خواهد سرمایه گذاری و کسب سود کند. منفعت شخصی نه فقط در اسلام، بلکه در همه ادیان یک رکن است و قرار نیست که کسی که به ایران می آید، هیچ نفع شخصی نبرد؛ اصلا بازار سرمایه همین است که نفع شخصی و سودآوری داشته باشند و سودشان را تثبیت کنند یا افزایش دهند. پس سرمایه گذار خارجی با نفع شخصی می آید. امکان دارد یک سرمایه گذار خارجی با قصد نفوذ بیاید، لذا همه ما باید حواسمان به این موضوع باشد. این را هم باید حتما بررسی کنیم. توصیه اکید من همین سرمایه گذار داخلی است، ما چرا اصرار داریم برای سرمایه گذار خارجی فرش قرمز بیاندازیم و به سرمایه گذار داخلی نگاه تبعیض آمیز داشته باشیم. ما سه صندوق را پذیره نویسی کردیم که من اطلاع دارم که این ها همه الحمدالله سرمایه گذاران داخلی هستند و بالغ بر ۱۲۰ میلیارد تومان پول آورده اند و در سلول های بنیادی و در اپلیکیشن های داخلی سرمایه گذاری کرده اند، این ها جزو صندوق‌های لیست شده در فرابورس است. ۱۲۰ میلیارد تومان پول توسط سرمایه گذار داخلی آورده شده است، آن هم نه یک نفر و ۲ نفر، بلکه ۱۰ ها و صدها نفر در این صندوق ها سرمایه گذاری کردند. در سلول‌های بنیادی، در فین تک‌ها، در همین فین استارزی که ما داریم چندین طرح قرارداد بسته شده و کار جلو رفته و معامله انجام شده، در حوزه های هنر و فرهنگ و سینما، ما کارگردان و فیلم نامه نویسی داشتیم که ایده هایی داشتند ولی نمی توانستند ایده خود را تامین مالی کنند تا فیلم را تولید کنند، ولی از طریق همین VC ها تامین مالی شدند. این ها آمارهای خیلی امیدوار کننده ای است از یک سرمایه گذار داخلی پیامی به ما می رسد که حاضر هستند در این موارد سرمایه گذاری کنیم. نگاهی که شاید تا یکی دو سال قبل وجود نداشته است، اینکه بگوییم مثلا روی ایده سینمایی سرمایه گذاری کن، سرمایه گذار ما اصلا این ذائقه را نداشت. سابقا نگاه فیزیوکراتی وجود داشته ولی الان سرمایه گذاری داریم که ذائقه ریسک دارد و حاضر است در این حوزه سرمایه گذاری کند. حال ما باید از این سرمایه گذاران داخلی مراقبت کنیم و چون برای یکی دو شرکت مشکل پیش آمده همه را بخواهیم به یک نگاه تحلیل کنیم، درست نیست. هر چیز را باید سر جای خود تحلیل شود. تاکید می کنم که بین سرمایه گذار داخلی و خارجی هیچ تبعیضی نباید بگذاریم. چون اگر همین سرمایه گذار داخلی را ما از دست بدهیم می رود روی استارتاپ های خارجی سرمایه گذاری می کند پس ما باید برای همه این ها محیطی درست و سالمی را فراهم کنیم.

 

در همایشی که شما حضور داشتید توسط مدیر یکی از شرکت های سرمایه گذاری فعال در حوزه استارت آپی گفته شد که "ما تا سال ۱۴۰۰، ۱۴۰۰ استارت آپ خواهیم داشت که برای تامین مالی آنها به ۱۴۰۰ میلیون دلار نیاز داریم، از این مبلغ، یک سوم از خارج از کشور می بایست تامین شود که در تامین آن مشکلی نیست، اما دو سوم آن می بایست از داخل کشور تهیه شود و این یکی از چالش هایی است که در آینده اکوسیستم با آن مواجه خواهد بود. " حال شما که می فرمایید ما امروز سرمایه گذار داخلی داریم، اصلا سرمایه گذار داخلی با چنین مبالغ بالا وجود دارد که بخواهد روی سرمایه گذاری های مخاطره آمیز همچون استارتاپ های ایرانی سرمایه گذاری کند که حالا ما بخواهیم آن را جذب کنیم؟ نکته دیگر اینکه اگر امروز یک استارت آپ پیش شما بیاید و بگوید می خواهم فرابورسی شوم، بالاخره شما باید بدانید ارزش این شرکت چقدر است؛ باید بدانید که EPS آن چقدر است؟ اگر نسبت P/E آن ها ۱۰۰۰ هم باشد، هزار را ضرب در چند کنیم که ارزش شرکت به دست آید؟ اینکه شرکتی خود را به طریقی که عرض کردم ارزش گذاری کند و بگوید من اینقدر میلیون دلار ارزش دارم و می خواهم فرابورسی شوم، آیا روش درستی برای ارزشگذاری است؟ این شرکت ها چگونه باید ارزشگذاری شوند؟ این موضوع دقیقا به شما ارتباط دارد. عده ای معتقد هستند مطرح کردن سرمایه گذار خارجی و رسانه ای کردن آن، توجیهی برای بالا بردن ارزش آن شرکت ها بوده، آیا این ارزشگذاری ها و درخواست برای ورود به فرابورس با رقم های فرضی و عدم پذیرش این رقم ها از جانب شما، باعث شده که شما از نظر این سرمایه گذاران به عنوان چالش استارت آپ ها باشید؟ به نظر شما این نوع استارتاپ ها را چطور باید ارزش گذاری کرد؟

سوال خوبی است، تا الان روش ارزش گذاری ما P/E بوده و EPS را محاسبه می کردیم اما الان حتی برای شرکت های پذیرفته شده خودمان EPS را حذف کردیم و گفتیم تحلیل و گزارش تفسیری و MD&A و چنین مواردی را باید بدهند، یعنی ما دیگر پیش بینی سود برای انتهای سال را نداریم نه تنها برای استارتاپ ها، بلکه برای همه شرکت های بورس و فرابورس؛ طبیعی است که روش های ارزش گذاری برای هر شرکت متفاوت است به ویژه برای استارتاپ ها و SME ها؛ نه تنها روش ارزش گذاری آنها بلکه روش حسابرسی شان هم متفاوت است، در حال حاضر ما استاندارد ویژه IFRS برای SME ها داریم، ما برای این شرکت ها نه تنها حسابرسی بلکه روش ممیزی جداگانه داریم. در مورد ارزش گذاری ما ناظر بازار هستیم و نمی توانیم قیمت تعیین کنیم. ما معمولا در روز عرضه اولیه، توصیه هایی را به عرضه کننده یا تقاضا کننده می کنیم اما این نیست که ما قیمت تعیین کنیم و بگوییم اگر قیمتی که منِ هامونی به عنوان ناظر بازار فرابورس یا همکاران بنده تعیین می کنند، نباشد، پس ما عرضه را انجام نمی دهیم. در دستور العمل قید شده که عرضه کننده باید یک مظنه ای را به بازار اعلام کند، خریداران یا مایل هستند آن را بخرند یا مایل نیستند، اگر ۵۰ درصد حجم عرضه اولیه توسط بازار خریداری شود، آن عرضه، عرضه موفقی است و اگر کمتر از ۵۰ درصد خریداری شود، عرضه ناموفق بوده و کنسل و به روز دیگری موکول می شود؛ این یک روند قانونی است. من ارزش گذاری استارتاپ ها را برای بازار یک چالش می بینم اما برای فرابورس این موضوع را چالش نمی بینم چون ما فقط یک پلتفرمی را باید در اختیار عرضه کنندگان و تقاضا کنندگان قرار دهیم که آنجا بتوانند چانه زنی کنند، اینکه نتیجه چانه زنی ها چه باشد، دست ناظر نیست و دست بازار است. قطعا موضوع ارزشگذاری برای سرمایه گذاران و عرضه کنندگان یک چالش است و لازمست که روش های نوین ارزش گذاری که تدوین هم شده، را استفاده و در گزارش های خود عنوان کنند؛ قطعا نگاه سرمایه گذار هم EPS ای نخواهد بود، نگاه سرمایه گذاران به این شرکت ها نگاهی آینده نگر و نگاهی است که قرار است آن شرکت سهمی را در صنعت خود در بازار داشته باشد. اینکه ما مارکت کپ (ارزش بازار) داشته باشیم و شرکت ها با مارکت کپ بالا در بازار حضور پیدا کنند قطعا این موضوع اتفاق خواهد افتاد، من شک ندارم این اتفاق می افتد. جنرال موتور در بورس نیویورک کمتر از ۵۰ میلیارد دلار مارکت کپ دارد در صورتی که گوگل، اپل و بسیاری از شرکت های بزرگ که در آنجا هستند بالای ۶۰۰ یا ۷۰۰ میلیارد دلار ارزش بازاری شان است. ایران تصمیم گرفته در حوزه اقتصاد دانش بنیان در منطقه و آسیا سرآمد باشد، این یکی از الزامات اینپ راه است و این شرکت ها به نظر من، خواهند آمد و نظام ارزش گذاری ما هم همین روزها با حذف EPS و با گزارش های MD&A در حال متحول شدن است؛ دیگر سرمایه گذار به یک عدد بسنده نمی کند.

آیا شرکت هایی که مدعی دارا بودن سرمایه گذار خارجی هستند، در یادداشت های توضیحی صورت های مالی خود نسبت به این سرمایه گذاران افشاگری کرده اند؟

تا به حال رسما از طرف این شرکت ها به ما صورت های مالی حسابررسی شده ارایه نشده است.

 

وقتی که در مورد سرمایه گذاران خارجی و ارزشگذاری های انجام شده این شرکت ها، حرف و حدیث های زیادی مطرح است، اگر زمانی این شرکتها بخواهند به جای شفافی مثل بورس و فرابورس بیایند و برچسب شفافیت بورس یا فرابورس را داشته باشند، چه تمهیداتی باید وجود داشته باشد؟ این ها موضوعات کمرنگی نیستند، آیا این عدم شفافیت برای کل اکوسیستم و بازار سرمایه مشکلی به وجود نمی آورد؟

کدام مشکل؟

 

بحث سرمایه‌گذار خارجی‌ و ارزش‌گذاری آن ها

ما با سرمایه‌گذار خارجی آنها مشکلی نداریم، هیچ منع سرمایه‌ گذاری خارجی در VC وجود ندارد مگر این که شما بگویید که سرمایه‌گذار خارجی را سراغ دارم که در شرکتی آمده و دارد نفوذی انجام می‌دهد، یعنی علیه نظام جمهوری اسلامی ایران کاری انجام می‌دهد.

 

نه منظور من اصلا این نیست. منظورم را این طور خدمتتان توضیح می دهم، سرمایه گذار خارجی هیچوقت برای رضای خدا سرمایه گذاری نمی کند، به خصوص در شرایط کنونی کشور ما. به عبارتی اگر سرمایه گذار خارجی n دلار سرمایه گذاری کند، دنبال آن است که ۲n برداشته و از صنعت خارج شود یا در جای دیگری سرمایه گذاری کند، حال سوال اینجاست که چه کسی خریدار سهام آن سرمایه گذار خارجی خواهد بود؟ با توجه به آنکه سرمایه گذار داخلی بزرگ نداریم، پس این سرمایه گذار خارجی باید سهام خود را به یک سرمایه گذار خارجی بزرگتر بتواند بفروشد که همانطور که توضیح دادم، در شرایط کنونی خیلی شدنی نیست، کما این‌که اگر قرار بود آن سرمایه گذار خارجی بیاید، الان ایران پر از سرمایه گذار خارجی بود. اما اگر آن سناریو که خدمت‌تان عرض کردم، درست باشد، یعنی سرمایه‌گذار خارجی در کار نبوده و صرفا یک حرکت صوری انجام گرفته تا بگوید که سرمایه گذار خارجی، سرمایه گذاری کرده و از این طریق ارزش شرکت را بالا ببرد و پس از ورود به بورس با این ارزش گذاری ها هم اعلام کنند که ما در جایی شفاف مثل بورس هستیم و با عرضه ۱۰ درصد سهام کل آورده خود را برداشت کند، آن وقت بقیه استارت‌آپ‌ها چه باید کنند؟ آن وقت سهامداران خرد آن شرکت ها چه باید کنند؟ اگر الان این موضوع پیگیری نشود آیا به چالش بزرگ استارت‌آپ‌ها بدل نمی‌شود؟ آن وقت همه غیر از عده ای معدود، شما را چالش اصلی استارت‌آپ‌ها و بازار سرمایه عنوان نمی‌کنند؟

این‌که یک نفر بخواهد این نکاتی که شما فرمودید را انجام دهد، از دید من شبیه یک تئاتر است. این‌که یک نفر بخواهد تئاتر بازی کند و اذهان را به سمت خود معطوف کند و نهایتا عده‌ای بیایند سرمایه‌ گذاری کنند و سرشان بی‌کلاه بماند، یک جرمِ اقتصادی شناخته شده در بورس است. این‌که این اتفاقات بخواهد در بازار سرمایه رخ دهد عملا با فرآیندی که در نظام فرابورس طراحی شده، امکان‌پذیر نیست، چرا؟ چون در بازار SME و های‌تک و VC و بورس ایده، طراحی طوری نیست که یک نفر با سواد مالی پایین بتواند جذب این بازار شود. مثلا فرض کنید یک بازنشسته‌ای که کارمند دولت بوده و هیچ آشنایی با بورس ندارد یا یک معلم بازنشسته، یک نظامی بازنشسته، یک پزشک، این افراد ممکن است در حوزه خودشان انسان‌های بسیار متبحری باشند ولی در سرمایه‌ گذاری در بورس نیاز به مشورت دارند، قطعا اینجا محلی برای ورود این افراد نخواهد بود که بیایند و تحت تاثیر تئاتر یک نفر قرار بگیرند تا یک جایی سرمایه‌ گذاری کنند و نهایتا سرشان بی‌کلاه بماند. طراحی اینجا در بازار SME و بازار های‌تک مارکت طراحی‌ای است که خریداران اینجا، خریدارانی حرفه‌ای هستند. آنها خریدارانی هستند که سواد مالی بالایی دارند. آنها تجربه حضور در بازار را دارند و به این تئاترها آشنا هستند. قرار نیست که یک نفر بیاید و تئاتر بازی کند و سر این سرمایه‌ گذاران حرفه‌ای را کلاه بگذارد. این اتفاق قطعا نمی‌افتد. سرمایه‌گذار این بازار اکثرا حقوقی ها هستند، مدیران صندوق ها و VC ‌ها هستند. حتی حقیقی‌هایی که اینجا می آیند در بازار سرمایه سال‌ها تجربه دارند و در هر سفارش بالای ۵۰۰ میلیون تومان خرید انجام می‌دهند. لذا افراد با سطح سواد مالی پایین و بدون تجربه نباید وارد این بازار شده و سرمایه گذاری کنند.

 

به نظر شما شرکتی  در خارج از ایران می‌تواند وجود داشته باشد که در خارج از کشور خودش، میلیون ها یا شاید میلیاردها دلار سرمایه‌ گذاری کند و حتی یک دفتر هم نداشته باشد؟ و وزیر ارتباطات هم درباره اش بگوید که من در این مورد صریحا نمی‌توانم قضاوت کنم و سهامدار او بگوید من فقط پول گرفتم و مهم نیست این پول از کجا آمده؟ آیا این عجیب نیست که این شرکت حتی نشان اینترنتی از خود نداشته باشد؟

در ایران؟

 

نه در خارج از کشور.

من نمی‌توانم در این مورد اظهارنظر کنم، من فکر می‌کنم خود آقای وزیر و دوستانی که در صنعت ارتباطات هستند در این مورد بتوانند به اظهارنظر بپردازند. قطعا من در مورد بحث‌های اینترنت، ارتباطات و آن شرکت و هر شرکتی که شما اسمش را ببرید صاحب صلاحیت نیستم که بخواهم اظهارنظر کنم.

 

در سال گذشته دیدیم که برخی از مدیران بلند پایه دولتی از برخی از استارت آپ های خاص، بازدید داشتند، در حالیکه برای آمازون که بزرگترین فروشگاه اینترنتی دنیا است ما شاهد چنین بازدیدهایی از سمت مقامات دولتی نبوده‌ایم؛ به نظر شما هدف آن مجموعه‌ها از این‌که مقام‌های دولتی را می‌خواهند به شرکت‌شان بیاورند، چیست؟

من این اتفاق را یک اتفاق میمون و مبارکی برای جمهوری اسلامی می‌دانم که معاون رئیس جمهوری آقای دکتر ستاری از شرکت‌های استارت‌آپ بازدید می‌کنند و خود را مقید می‌دانند که از مجموعه‌های استارت‌آپ‌ها بازدید داشته باشند.

 

از مجموعه‌ها خیر، بلکه از چند مجموعه خاص.

خیر، ما جلسات متعددی را خدمت دکتر ستاری بودیم. خود بنده با خیلی از پارک‌های علم و فناوری و شرکت ها تفاهم بستیم و من شخصاً بسیار علاقه‌مند هستم و معمولا هفته ای یکبار یا دو هفته یکبار، حداقل یک شرکت استارت‌آپی را همین‌جا زیارت می‌کنم یا این‌که ما به بازدید آنها می‌رویم و این خیلی خوب است، این‌که نگاه یک مسئول در نظام جمهوری اسلامی به صنعت دانش‌بنیان مثبت است، بسیار خوب است. من دیده‌ام شرکت علی‌بابا که در چین یکی دو سال پیش در بورس نیویورک عرضه اولیه شد، رییس جمهور چین به مدیرعامل همین شرکت بسیار احترام می‌گذارد، زیرا با شرکت‌های علی پی و شرکت‌های زیرمجموعه علی بابا کارهایی کرده که درآمدهای VAT (مالیات بر ارزش افزوده) دولت چین افزایش یافته و به عبارتی این شرکت توانسته برای دولت چین ثروت‌آفرینی کند. دولتی‌ها در آنجا شاید بهتر از ما این موضوع را فهمیده‌اند و استارت‌آپ‌ها را حمایت می‌کنند.

 

این‌که نیت مسئولان ما مثبت است شکی در آن نیست، اما موضوع ما برسر سناریویی است که گفته می‌شود که این دید و بازدیدها بخشی همان سناریو ارزشگذاری است، اینکه بیایند بگویند دولتی‌ها هم به ما ارج می‌نهند و این بازدیدها را بصورت گسترده به رسانه ها نشان دهند، در حالیکه موضوع علی بابا کاملا متفاوت با موضوع شرکت هایی است که در مورد سرمایه گذاران آن و ارزشگذاری آن ها، ابهاماتی مطرح است.

من در مورد فرمایش شما یک مثال نقض بزنم، همین چند روز پیش آقای دکتر روحانی از شرکت گل گوهر در سیرجان دیدار کرد، شرکت گل گوهر در بورس فعال است، قرار نیست که بازدید یک دولتمرد روی قیمت سهام آن تاثیر بگذارد. اینها شاید از نظر برندینگ و این‌که از نظر مردم اعتباری برای برند گل‌گوهر می‌شود که قطعا این مساله درست است ولی در نظام بازار مالی یک استانداردی تعریف شده است. مادامی که این شرکت نتواند سود بسازد و نتواند خود را بزرگ کند و نتواند در محیط رقابت‌پذیری که وجود دارد خود را نگاه دارد سرمایه گذار دید تخصصی خود را نسبت به این موضوع دارد و اگر آنهایی که سواد مالی پایین دارند تحت تاثیر قرار می‌گیرند به نظر من این رفتار، رفتاری است که تحت تاثیر عواملی است که ما باید فرهنگ‌سازی آن را انجام دهیم. ما در بازار سرمایه شرکت‌های بزرگی داریم که دولتمردان از آنها بازدید می‌کنند. در حال حاضر نیز نزدیک دهه فجر هستیم و خیلی از این طرح‌ها باید به بهره‌برداری برسد و قاعدتا باید سود این شرکت‌ها افزایش پیدا کند، ولی آنچه که بازار و سرمایه‌گذار برایش مهم است، صورت های مالی است که آن شرکت باید بدهد.

 

آن دیدار برای بعد از عرضه در بورس بوده است. به نظر شما همین دولتمردانی که می‌فرمایید چرا از استارت‌آپ‌های کوچک دیدار نمی‌کنند؟ که اگر می‌کنند باید رسانه‌ای شود.

این را از خودشان بپرسید. حداقل آن چیزی که برای من مهم است من می‌روم بازدید می‌کنم و خیلی هم علاقه‌مند هستم مثلا ما در فین استارز که برگزار می‌کنیم، بخشی داریم برای تیم‌های دانشجویی، اینها می‌آیند و جویای نام هستند و می‌خواهند در دنیای تکنولوژی مالی حرفی برای گفتن داشته باشند. من به شخصه خودم از تیم‌های دانشجویی انرژی می‌گیرم. حداقل فکر می‌کنم از این تیم‌ها، شرکت‌های بزرگی را در سال‌های آینده در بازار سرمایه خواهیم داشت.

 

شما در میان صحبت‌هایتان فرمودید که ما سرمایه گذار داخلی داریم، این سرمایه گذاران دقیقاً چه افرادی هستند؟

ما الان سرمایه گذاران حقوقی‌ای داریم که اگر دو سال پیش به آنها می‌گفتیم بیایید در این حوزه‌های جدید سرمایه‌ گذاری کنید، می‌گفتند نه یا اینکه می گفتند ما اصلا نمی‌دانیم این حوزه‌ها چه هستند، بیا توضیح بده که این حوزه‌ها چه هستند. بخش استارت‌آپ‌ها موضوع جدیدی بود و خیلی‌ها نگاهی برای سرمایه‌گذاری در آن نداشتند و جالب این‌که یکی از مخالفینی که دو سال پیش با من صحبت می‌کرد و می‌گفت ما حاضر نیستیم در این حوزه بیاییم، در اولین صندوق سرمایه‌ گذاری که پذیره‌نویسی شد، دو یا سه میلیارد تومان خرید کرد. من با او تماس گرفتم و گفتم شما قرار نبود بیایید و ربطی به این حوزه نداشتی، او گفت با این روندی که من دارم می‌بینم، خوب است.

 

 دو، سه میلیارد تومان با رقم چند میلیون دلار که درباره اش صحبت کردیم، مقداری تفاوت دارد.

کل آن VC، پنجاه میلیارد تومان بود، وقتی یک سرمایه‌گذار دو، سه میلیارد تومان بگذارد، درصد هنگفتی سرمایه‌گذاری کرده است.

 

اکوسیستم استارتاپی ما یک یا دو میلیارد تومان پول نمی‌خواهد. چرا که همین الان اگر استارتاپی را راه‌اندازی کنیم، برای کمپین تبلیغاتی یک ماهه‌اش به طور متوسط یک میلیارد تومان پول نیاز است. در نتیجه اگر بگوییم یک نفر یک الی سه میلیارد تومان برای استارتاپی پول آورده، برای سرمایه‌گذار استارتاپی چندان معنی ندارد. ما الان داریم در مورد سرمایه‌گذار داخلی صحبت می‌کنیم که بتواند دو سوم از ۱۴۰۰ میلیون دلاری که درباره‌اش صحبت شد را تامین مالی کند.

این بیست صندوق سرمایه گذاری جسورانه که خدمتتان عرض کردم، همین الان در سال ۱۳۹۶ بالغ بر ۱۰۰۰ میلیارد تومان دارند پول از مردم جمع می کنند.

 

از بین مردم عادی!؟

نه از بین مردمی که در بازار سرمایه فعال هستند.

 

 منظور شما همان نهادهای مالی است که طبق برنامه ششم توسعه دیگر امکان سرمایه گذاری در صندوق های جسورانه را ندارند؟

خیر

 

پس از کجا؟

الان یکسری نهادهای مالی مختلف مثلاً هلدینگ مالی صندوق بازنشستگی کشوری آمده که برای یک صندوق جسورانه ۵۰ تا ۶۰ میلیارد تومان موافقت اصولی گرفته است، چند تا کارگزاری‌ها و تامین سرمایه‌ آمدند، جمع جبری تمام این نهادهای مالی همین امسال (سال ۹۶) و اوایل سال ۱۳۹۷ بالغ بر ۱۰۰۰ میلیارد تومان می شود. به نظر من این ارقام، ارقامی است که به راحتی امکان‌پذیر است و بلندپروازانه نیست که ما بخواهیم تصویرپردازی کرده باشیم و نگاه امیدوارانه به بازار VC ها و استارتاپ‌ها داشته باشیم.

اگر فرض کنیم شرکتی قصد ورود به فرابورس را دارد، تمام پیش نیازها از جمله صورتهای مالی حسابرسی شده را ارائه نماید اما در مورد سرمایه گذاری خارجی و ارزشگذاری آن ابهاماتی وجود داشته باشد، آیا شما به عنوان مدیرعامل فرابورس، قبل از اینکه آن ابهامات به طور کامل شفاف شود با عرضه آن در فرابورس موافقت می کنید؟

شما می‌خواهید از من یک تاییدیه بگیرید، در صورتی که من نمی‌دانم آن ابهامات چیست.

 

در مورد ابهامات به صراحت توضیح دادم که در مورد سرمایه‌گذاری خارجی (و ارزشگذاری) تعدادی از شرکت‌ها ابهاماتی وجود دارد.

ما از ورود سرمایه‌گذار خارجی به شخصه استقبال می‌کنیم.

 

شما چه از سرمایه‌گذاری خارجی استقبال کنید یا نکنید، آنها می گویند که ورود کرده‌اند (نکته اینجاست که برخی می گویند سرمایه‌گذار خارجی در کار نبوده است)

ورود سرمایه گذار خارجی هیچ منع قانونی ندارد. اما اگر ابهاماتی وجود داشته باشد، چه برای داخلی، چه برای خارجی، اجازه ورود به فرابورس را نمی دهیم. ما شرکت ایرانی داشتیم که اینجا آمده، مشکل امنیتی داشته، یعنی نفوذ انجام داده، ما این شرکت را به فرابورس راه ندادیم. البته نه اینکه ما، بلکه اینجا یکسری دستگاه نظارتی وجود دارند که آن هم نه فقط برای خارجی‌ها، بلکه حتی اگر ایرانی‌ها هم بخواهند این کار را انجام دهند، یکسری کنترل ها روی آنها صورت می گیرد. پس اینجا ما خارجی یا داخلی نداریم. اگر شرکتی خدای ناکرده جرم اقتصادی مرتکب شود، قطعا باید رسیدگی شود و قطعا ما باید رسیدگی‌های لازم را برای پذیرش آن شرکت انجام دهیم و اگر آن جرم اقتصادی ثابت شود، قطعا جواب ما به آن شرکت "نه" خواهد بود. فرابورس بر اساس کاغذها، مدارک و مستندات کاغذی که می‌آید، بررسی و اظهارنظر می‌کند.

 

آیا فرابورس به آن ابهامات هم رسیدگی می‌کند؟

ما وظایفی داریم که معمولاً استعلام‌هایی را از سازمان‌ها و ارگان‌ها می‌گیریم. این کار را برای تمام شرکت ها و نه فقط استارتاپ‌ها انجام می‌دهیم. هر شرکتی که وارد بازار شود، ما سوء پیشینه‌اش را بررسی می‌کنیم و اگر حکم قضایی و کیفری داشته باشد، آن را بررسی می‌کنیم. اگر پولشویی کرده باشد، از بانک مرکزی استعلام می‌گیریم. اگر در امور مالیاتی مشکل معوقه مالیاتی داشته باشد حتما باید رسیدگی شود. اگر جزو خریداران سهام دولت باشد و معوقه‌ای را داشته باشد، آن را استعلام و حتما رسیدگی می‌کنیم و تمام موارد رسیدگی خواهند شد. این موضوعات نه فقط برای شرکت‌های جدیدالورود بلکه برای سهامداران عمده ای که بخواهند سهامی را به صورت مدیریتی و کنترلی خریداری کنند، هم صادق است. ما هر کسی را با هر رزومه‌ای و با هر سابقه ای اینجا راه نمی‌دهیم، این مسئله بسیار مهم است. در قانون برنامه ششم توسعه حکم خیلی خوبی را مجلس شورای اسلامی به سازمان بورس داده است که اگر مدیری جرم اقتصادی مرتکب شد، نه تنها باید به آن جرم رسیدگی شود و مجازات های قانونی اعمال شود، بلکه سازمان بورس موظف است اسامی آن مدیران متخلف و مجرم را با ذکر عنوان، سمت و سابقه کیفری در سایت رسمی خود منتشر کند تا همه مردم بدانند. در کمتر سازمانی در کشور است که چنین وظیفه‌ای بر عهده‌اش باشد تا اینکار را انجام دهد و این ترتیباتی دارد که شورای عالی بورس می بایست آن را مصوب کند. این حکم به تازگی آمده و سازمان بورس، فرابورس و بورس تهران به دنبال این هستند که ساز و کارهای اجرایی آن را انجام دهند. اینها لازمه یک بازار کارا و پویاست. اگر در بازار هزار نفر کار درست انجام می دهند شاید یک نفری وجود داشته باشد که کار نادرستی انجام دهد، ما نباید به خاطر کار نادرست آن یک نفر، با یک تصمیم اشتباه، تمام بازار را تحت تاثیر قرار دهیم. قطعا باید به جرم آن یک نفر متخلف و مجرم رسیدگی و حکم قضایی صادر شود و پیگیری‌های قانونی انجام شود.

 

من می‌دانم که امیر هامونی به عنوان مدیرعامل فرابورس، قطعا در مورد همه شرکت‌ها سختگیری‌هایی خواهد کرد و قطعا تمام بند بند دستورالعمل را اجرا خواهد کرد. قطعا آقای شاپور محمدی به عنوان رئیس سازمان بورس این موضوعات را دقیق اجرا خواهند کرد و قطعا آقای قالیباف به عنوان مدیرعامل شرکت بورس این موضوعات را در نظر خواهند داشت؛ اما در ضمن همه این قطعاها، ما هر روز تجمعی از سهامداران یک شرکت را جلوی تالار حافظ می بینیم که شعار می‌دهند. در مورد بازار پول هم همین طور است. مگر این قطعاها وجود نداشت؟ امروز ما داریم از دل نگرانی‌های دیگری صحبت می‌کنیم که امکان دارد در آینده رخ دهد. آنها می‌گویند که احتمال دارد علیرغم تمام این قطعاها این نوع اتفاقات بیفتد. به نظر شما آیا امکان ندارد علیرغم تمام این قطعاها، در آینده شاهد تجمعی دیگر از سهامداران متضرری باشیم که شعار می دهند؟

احتمالا شما منظورتان سهامداران آکنتور است.

 

منظورم هم در بازار پول و هم در بازار سرمایه است.

ما در بازار سرمایه این موارد را معدود داشتیم. تمام جرائم و تخلفاتی که در بازار سرمایه صورت گرفته، نسبت به تمام بازارهای دیگر، از جمله بازارهای صادرات و واردات، بازار پول و بازار بیمه کمتر بوده است. شاید بشود گفت چون اینجا شفاف‌ترین بخش اقتصاد کشور است، کوچک‌ترین نارسایی پررنگ می‌شود، چون این بازار در داخل شیشه‌ای است که همه آن را می‌بینند اما تخلفی ۱۰۰۰ میلیارد تومانی، ۱۰ یا ۱۵ هزار میلیارد تومانی در بازاری که غیرشفاف است را ممکن است هیچ کس نبیند و کسی نگوید چه کسی و کدام مجموعه بود. من در اینجا به عنوان ناظر بازار وظایفی دارم، سازمان بورس وظایفی دارد، ما این وظایف را دنبال می‌کنیم تا پرونده‌ای را به سرانجام برسانیم. من این خبر امیدوارکننده را به شما می‌دهم که تمام این پرونده‌های قضایی که در بورس و فرابورس از حداقل ۱۵ سال تا به امروز گذشته است، شاید به اندازه یک صدم جرایم اقتصادی که در سایر حوزه‌ها صورت می‌گیرد، نباشد. کل ارزش بازار بورس و فرابورس در GDP کشور ۳۵ درصد است. ۱۲ سال پیش این رقم به ۴ یا ۵ درصد هم نمی‌رسید. در این آمار تولید هم محاسبه شده و فقط ارزش بازار نیست. اتفاقاتی که در آن ۶۵ درصد دیگر می‌افتد، اگر شفاف نشود، بورس هم تحت تاثیر آن مسئله قرار می‌گیرد. اگر چندین نفر از سهامداران اعتراض می‌کنند که واقعا به حق هم هست، به دلیل آنکه اینجا ویترین کاملا شفافی است، اعتراضات پررنگ می‌شود و رسانه‌ها آن را می‌بینند؛ در نتیجه مردم و شبکه‌های خبری آن را ثبت و ضبط می‌کنند و دیده می‌شود. این موضوع نسبت به مسائل اقتصادی که در سایر صنایع خارج از بورس است، بیشتر است؛ ضمن اینکه ما در ۱۵ سال گذشته فقط یک مورد آکنتور داشتیم.

گفت‌وگو از محمدرضا چراغی

عرضه اولیه سهام "سپ" لغو شد

سه شنبه, ۲۲ اسفند ۱۳۹۶، ۱۰:۵۳ ق.ظ | ۰ نظر

معاون بازار شرکت بورس تهران از لغو عرضه اولیه امروز ۱۰ درصد سهام شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش خبر داد و زمان این واگذاری را منوط به اصلاح گزارش ارزشگذاری و تصمیم بورس اعلام کرد.

علی صحرایی در گفت وگو با پایگاه خبری بورس پرس، درباره تکلیف عرضه اولیه امروز 10 درصد سهام شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش اظهار داشت: همانطوری که در اطلاعیه بورس تهران اعلام شده ، کارگزار عرضه کننده ( کارگزاری بانک سامان ) باید اقدام به دریافت گزارش اصلاح شده ارزش گذاری سهام می کرد که تا کنون انجام نشده است.

وی ادامه داد: با توجه به وجود ابهامات و لزوم روشن شدن مسائل مهم و موثر در آینده "سپ" ، بورس تهران تا ساعتی دیگر تصمیم قطعی را اتخاذ و اقدام به اعلام رسمی و صدور اطلاعیه می کند.

این مقام مسئول افزود: بنابراین قطعا" عرضه اولیه این شرکت امروز انجام نخواهد شد چرا که در صورت دریافت گزارش اصلاح شده و انتشار آن، باید فرصتی برای بررسی فعالان وجود داشته باشد.

صحرایی زمان بعدی واگذاری 180میلیون سهم "سپ" را منوط به ارسال گزارش ارزشگذاری و تصمیم مسئولان بورس اعلام کرد.

براساس این گزارش، بررسی های تکمیلی بورس پرس حکایت از آن دارد که اداره نظارت بر ناشران بورسی سازمان بورس  به دلیل موضوع دعاوی حقوقی و یک موضوع دیگر، مواردی را مطرح و خواهان شفاف شدن از سوی شرکت شده و اعلام کرده با توجه به عدم احراز شفافیت در گزارش ها و اطلاعات شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش، نباید در عرضه اولیه سهام آن عجله کرد.

در این رابطه صحرایی عصر دیروز با صدور اطلاعیه ایی اعلام کرد: با توجه به بررسی های به عمل آمده توسط مدیریت پذیرش بورس اوراق بهادار تهران در خصوص ارزش گذاری قیمت سهام شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش (سپ) و عدم رفع ابهامات متذکر شده به شرکت کارگزاری بانک سامان به عنوان مدیر عرضه و همچنین عدم اصلاح گزارش ارزش گذاری سهام فوق الذکر به پیوست، مکاتبه انجام شده با مدیر عرضه جهت اطلاع فعالین محترم بازار ارائه می شود.