ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

ITanalyze

تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران :: Iran IT analysis and news

  عبارت مورد جستجو
تحلیل وضعیت فناوری اطلاعات در ایران

۴۲ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «جویشگرهای بومی» ثبت شده است

تحلیل


موضوع شبکه ملی اطلاعات و برداشت‌های متنوع از آن، در کنار حوادث آبان ماه و محدودیت آزاردهنده اینترنت، آنقدر مهم بود که با شکل گیری نشست «شبکه ملی اطلاعات و محدودیت اینترنت؛ دو روی یک سکه» در جریان سومین کنفرانس حکمرانی و سیاست‌گذاری عمومی به آن پرداخته شود.
فناوران- در این نشست که روز پنج‌شنبه گذشته در مرکز همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار شد، امیر ناظمی، رییس سازمان فناوری اطلاعات ایران و یاسر جلالی، دستیار ویژه رییس سازمان تبلیغات اسلامی حضور داشتند، ضمن اینکه عباس آسوشه، معاون راهبری فنی مرکز ملی فضای مجازی نیز که قرار بود در نشست حضور داشته باشد، در این جلسه غیبت داشت.

 

تصمیم‌سازی غلط نتیجه فهم اشتباه
ناظمی در این نشست با طرح این موضوع که در تعاریف مربوط به فضای مجازی، وجه مالکانه داده به اقسام گوناگون غیر هم‌ارز «موضوع داده»، «گردآورنده داده» و « پردازشگر داده» تقسیم می‌شود، گفت، همین تعبیر در مورد ماهیت «مرز» در فضای مجازی نیز وجود دارد که متفاوت با دنیای فیزیکی است.
وی افزود: اما در مرکز ملی فضای مجازی با این برداشت که دولت، مالک داده‌هاست، به این جمع‌بندی رسیدند که پس داده نباید از کشور خارج شود. ناظمی گفت: وقتی تفاوت دو دنیای مجازی و فیزیکی را درک نکنیم، این مشکلات به وجود می‌آید.
رییس سازمان فناوری اطلاعات سپس موضوع استقلال را مطرح کرد و با بیان اینکه مفهوم «خودکفایی» مربوط به قرن نوزدهم میلادی است، افزود: از اواخر قرن بیستم، این مفهوم تغییر کرد؛ زیرا هر کشوری در موضوعی دارای مزیت رقابتی و تولید انبوه شده بود؛ بنابراین نسبت وابستگی به دیگران در برابر وابستگی دیگران به ما، معیار استقلال شد.
به گفته وی، درک ما از شبکه ملی اطلاعات نیز بر همین پایه است؛ یعنی تعامل و تاثیرپذیری گره‌های (نود) شبکه. چنین شبکه‌ای تعاملات قوی دارد و قابل حذف شدن از گراف شبکه جهانی نیست.

 

باز طراحی معماری و مفهوم شبکه ملی اطلاعات
ناظمی در بخش دیگری از سخنانش با بیان اینکه در وزارت ارتباطات، معماری و مفهوم شبکه ملی اطلاعات باز طراحی شده است، افزود: از نظر ما این شبکه شامل سه لایه زیرساخت، خدمات و محتواست. وی با بیان اینکه این تقسیم‌بندی مورد نقد افرادی در در مرکز ملی فضای مجازی قرار گرفته است، گفت: در عین حال  در جلسه اخیر شورای عالی فضای مجازی کلیات سند این شبکه به تصویب رسیده است.
ناظمی که این بار خیلی صریح‌تر از همیشه به اظهار نظر می‌پرداخت، گفت: از این منتقدان حتی یک برگ سند هم پیدا نمی‌کنید و صرفا به طرح نظرهای اتوپیایی می‌پردازند.


شکست مفتضحانه پیام‌رسان‌ها و موتور جست‌وجو
وی گفت: بر اساس سند تبیین الزامات شبکه ملی اطلاعات، 4 سرویس پایه خدمات ابری، نقشه، موتور جست‌وجو و پیام رسان تعریف شده بود. از این میان دو سرویس خدمات ابری و نقشه با روش ما توسعه پیدا کرد و دو سرویس پیام‌رسان و موتور جست‌وجو با روش و حمایت‌های منتقدان.
وی افزود: تفاوت در پیام‌رسان‌ها و موتور‌های جست‌وجو با دو سرویس دیگر در این بود که به نهادهای خصولتی واگذار شدند و حاکمیت با فیلتر سرویس‌های مشابه خارجی و سوبسید دادن (پهنای باند رایگان و وام) در صدد حمایت از آنها برآمد.
ناظمی با بیان اینکه اتفاقا این دو سرویس در دست همان دوستانی بود که ما را متهم می‌کنند، افزود: نتیجه این رویکرد نیز شکست مفتضحانه در این دو سرویس بود.
او گفت: متولیان این دو سرویس همواره ما را متهم به غربگرایی می‌کنند و مدعی هستند که مفهوم استقلال را نمی‌فهمیم و نمی‌خواهیم شبکه ملی اطلاعات داشته باشیم.
وی گفت: اما در یک سال و نیم گذشته، دو سرویس نقشه بلد و نشان، بیش از ویز کاربر جذب کردند و در مورد cdn و خدمات ابری نیز دو شرکت ابرآروان و ابرزس وجود دارند که به آنها افتخار می‌کنیم و سرویسی با استانداردهای بالای جهانی ارایه می‌کنند.
ناظمی افزود: روش ما این بود که رقبای خارجی را فیلتر نکنیم و به شعور مردم و آزادی انتخاب آنها توهین نکنیم. از سوی دیگر، به آنها سوبسیدی ندادیم که آنها را تنبل و از بازار خارج کند. بلکه آنها در بازار رقابتی جنگیدند و به برتری دست یافتند.
به گفته ناظمی، البته سیاست‌هایی هم در رابطه با این سرویس‌های موفق درنظر گرفته شد، از جمله اینکه به آنها دیتا داده شد. از جمله در روزهای سیل، اطلاعات مسیرها در اختیار آنها قرار گرفت که بزرگ‌ترین حجم کاربر را در آن ایام جذب کردند.
ناظمی با بیان اینکه نیازهای اصلی مردم به سرویس‌های قوه قضاییه و نیروی انتظامی مربوط است، گفت: از دوستانی که سنگ پیام‌رسان‌ها را به سینه می‌زنند، درخواست داریم که این سرویس‌ها را روی پیام‌رسان‌های داخلی بیاورند تا مردم آگاهانه انتخاب کنند.
وی سپس به انتقاد از نیروی انتظامی به دلیل همکاری نکردن در پروژه کارت سوخت پرداخت و گفت: امکان صدور کارت سوخت با سه کلیک در سایت و اپلیکیشن دولت همراه فراهم شد؛ اما نیروی انتظامی این پروژه را به خاطر تعرفه ۱۰ هزار تومانی که به دفاتر خدمات پلیس بعلاوه  ده می‌رسید، متوقف کرد. وی گفت: به خاطر ۱۰ هزارتومان مردم باید در صف بایستند و هیچ‌کس پاسخگو نبود. چرا وقتی در ۳ دقیقه در اپلکیشن دولت همراه می‌توانستیم کارت صادر کنیم، این فعالیت متوقف شد؟

 

معماری شفاف برای شبکه ملی اطلاعات
یاسر جلالی، دستیار ویژه سازمان تبلیغات اسلامی نیز در این نشست با بیان اینکه از جنبه حکمرانی، در مقطع مهمی در زمینه شبکه ملی اطلاعات هستیم، گفت: ما به دنبال دسترسی پایدار، امن و عادلانه در این شبکه هستیم که در ذات خود با محدودیت معارض است.
وی همچنین گفت که برداشت ما از استقلال متفاوت است، اما به تشریح این برداشت متفاوت نپرداخت.
جلالی افزود: شبکه ملی اطلاعات هنوز مفهوم و ساختار مشخصی ندارد وما مدام در مورد این شبکه بحث نظری می‌کنیم یا توصیفی سلیقه‌ای از این شبکه داریم؛ اما تمام تعریف‌ها زمانی دقیق می‌شوند که سندی ارائه شود؛ سندی مانند سند معماری کلان که به تازگی کلیات آن تصویب شد.
وی همچنین خواستار آن شد که سند معماری ای شبکه در اختیار مردم و نخبگان قرار بگیرد تا در مورد آن نظر داده شود.
جلالی با اشاره به اینکه این سند در کلیات سند خوبی است؛ اما در جزئیات ایراد دارد، گفت: من می‌ترسم که این سند توسط شورا تصویب شود و بعد دوباره این موضوع مطرح شود که شبکه ملی اطلاعات چیست و مفهوم و ساختار آن اشتباه باشد.
جلالی که با تعریف شبکه ملی اطلاعات مورد نظر وزارت ارتباطات و مرکز ملی فضای مخالف بود در این مورد گفت: براساس تعریف این نهادها ۳ لایحه زیرساخت، خدمات و محتوا تفکیک می‌شود. در صورتی که در دوره همگرایی چگونه می‌توانیم به صورت مستقل از این سه لایه صحبت کنیم و محتوا را مستقل از خدمات در نظر بگیریم؟

 

عضو شورای عالی فضای مجازی از وعده رئیس جمهور برای برگزاری جلسات فوق العاده شبکه ملی اطلاعات خبر داد و گفت: برداشت وزارت ارتباطات مبنی بر تحقق ۸۰ درصدی شبکه ملی اطلاعات اصلاح شد.

خبرگزاری مهر؛ معصومه بخشی پور: شبکه ملی اطلاعات به عنوان زیرساخت ارتباطی فضای مجازی کشور یکی از مهمترین پروژه‌های ملی محسوب می‌شود که تحقق آن بنا بر رویکردهای جهانی و ضرورت‌های ملی از جمله ارائه خدمات زیرساختی پیشرفته، مستقل و مطابق با نیازهای کشور و حفاظت از اطلاعات کاربران در برابر تهدیدات امنیتی الزام شده است.

در آبان ماه امسال و پس از قطع مقطعی شبکه اینترنت در کشور، موضوع تاب آوری شبکه ملی اطلاعات به عنوان زیرساختی مستقل از شبکه اینترنت، بار دیگر مورد توجه قرار گرفت و از آنجایی که این شبکه نتوانست به تمامی درخواست‌ها پاسخ دهد، با انتقادهای مختلفی در خصوص عدم اجرای کامل الزامات مرتبط با این شبکه و تأخیر در پیاده سازی و اجرا، روبرو شد.

به نحوی که حسن روحانی رئیس جمهور اواسط آذرماه و همزمان با جلسه ارائه لایحه بودجه ۹۹ در مجلس، اعلام کرد که مقام معظم رهبری اخیراً تاکیداتی درخصوص شبکه ملی اطلاعات داشته اند.

اهمیت شبکه ملی اطلاعات در حدی است که پیش از این نیز مقام معظم رهبری بارها بر لزوم ایجاد شبکه ملی اطلاعات تاکید داشته‌اند و کوتاهی در این خصوص را گوشزد کرده‌اند.

در این زمینه رضا تقی پور عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی و وزیر اسبق ارتباطات و فناوری اطلاعات در گفتگویی با خبرنگار مهر، جزئیات بیشتری از تأکیدات مقام معظم رهبری و برنامه‌های دولت برای تکمیل شبکه ملی اطلاعات را تشریح کرد.

متن این گفتگو به شرح زیر است.

 

* با وجود اینکه از زمان مسئولیت شما در وزارت ارتباطات به عنوان وزیر ارتباطات دولت دهم، موضوع شبکه ملی اطلاعات مطرح بوده، اما همچنان پیاده سازی کامل این شبکه با اما و اگرهایی مواجه است. به عنوان نخستین سوال، هدف از اجرای شبکه ملی اطلاعات چه بوده و روند اجرای این پروژه ملی چگونه پیش می‌رود؟

شبکه ملی اطلاعات از سال ۸۹ در برنامه پنجم توسعه به تصویب رسید و دو هدف اصلی را دنبال می‌کرد. این اهداف در مصوبه شورای عالی فضای مجازی تحت عنوان «سند ضرورت تبیین الزامات شبکه ملی اطلاعات» تعریف و مطرح شد. در این سند مهمترین بحثی که در تعریف شبکه ملی اطلاعات مطرح شد مربوط به موضوع «استقلال» این شبکه بود که در الزامات ۶ گانه مصوبه شورای عالی فضای مجازی در سال ۹۲ مورد تاکید قرار گرفته است.

به این معنی که از آنجایی که روز به روز خدمات شبکه ای و دولت الکترونیکی در کشور در حال شکل گیری است، مدیریت اینترنت به صورت یکجا و در اختیار آمریکا، تهدیدی راهبردی محسوب می‌شود. حتی کشورهای اروپایی نیز در مدیریت اینترنت دخالتی ندارند و اگر آمریکا بخواهد روزی ایران را از اینترنت محروم کند، کشور در حوزه‌های مختلف سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی آسیب جدی می بیند. براین اساس موضوع استقلال شبکه ملی اطلاعات تاکید شده است.

موضوع بعدی در زمینه پرداختن به بحث شبکه ملی اطلاعات در کشور، مربوط به تعرفه ارزان است. چرا که هم اکنون بابت خرید پهنای باند اینترنت، نرخ به صورت ارز پرداخت می‌شود و زمانی که اطلاعات در سرورهای خارجی ذخیره شده و مجدداً وارد کشور می‌شود، هزینه مازاد به مردم تحمیل می‌شود.

بنابر آمار کشورهایی که مدلی از شبکه ملی اطلاعات دارند اگر اطلاعات در داخل کشور تولید و ذخیره شود، می‌توان جلوی هزینه اضافی را گرفت. برای مثال در کره جنوبی، بیش از ۸۵ درصد اطلاعات در داخل کشور تولید می‌شود و در این کشور هیچ نیازی به پهنای باند اینترنت بین الملل نیست. براین اساس ما نیز در تعریف شبکه ملی اطلاعات، این بحث جدی و الزام آور را مطرح کرده ایم تا هزینه اضافی به مردم تحمیل نشود و در صورتی که بتوان اطلاعات داخل کشور را در داخل ذخیره و مبادله کرد، نیازی به پهنای باند اینترنت بین الملل نخواهیم داشت.

در این خصوص در مصوبه دی ماه سال ۹۲، موضوع ایجاد شبکه ای پرظرفیت و پهن باند با تعرفه رقابتی شامل مراکز داده، به وزارت ارتباطات الزام شد.

* علاوه بر موضوع تعرفه ارزان قیمت که به دنبال تبادل اطلاعات در داخل کشور مدنظر قرار گرفته است، به نظر می‌رسد موضوع امنیت اطلاعات نیز از دیگر دلایلی است که بر لزوم ترافیک داخلی در شبکه ملی اطلاعات، بر آن تاکید شده است؟

بله؛ در کنار این مباحث، بحث امنیت اطلاعات از موضوعات مربوط به شبکه ملی اطلاعات بوده است. به این معنی که اطلاعات زمانی که از کشور خارج می‌شود، موضوع امنیت آن همراه با نگرانی است.

چرا که طبق اطلاعات وزارت ارتباطات، روز به روز شاهد بروز حملات اینترنتی علیه کشورمان هستیم و البته روند دنیا نیز همین طور است. اطلاعات در فضای سایبری در معرض سرقت و بهره برداری است و هر چقدر مسیر تبادل اطلاعات طولانی‌تر باشد و اطلاعات در خارج از کشور ذخیره و رد و بدل شود، طی این مسیر تهدیدات بیشتری ایجاد می‌شود.

طبق آمار وزارت ارتباطات، سال گذشته چندین میلیون تهدید علیه درگاه‌های ورودی کشور صورت گرفت و باید توجه داشت که همراه با این اطلاعات، تهدیدات و حملات نیز وارد کشور می‌شود. براین اساس طبق الزامات شبکه ملی اطلاعات، نیازمند دژی مستحکم در برابر اینگونه حملات هستیم.

نکته آخری که در خصوص شبکه ملی اطلاعات در سند تبیین الزامات این شبکه مورد تاکید قرار گرفته مربوط به لزوم ارائه خدمات پایه کاربردی با کیفیت بالاتر است که در بند ۳ این سند با تاکید بر تضمین کیفیت و قابلیت تحرک، تعریف شده است.

 

* با این وجود آیا در این سند موضوع قطع دسترسی به اینترنت با داشتن شبکه ملی اطلاعات مطرح نشده است؟ چون با توجه به اینکه موضوع استقلال در شبکه ملی اطلاعات مطرح است، آیا این به معنای قطع دسترسی به اینترنت نیست؟

البته طبق این سند، دسترسی به سایر شبکه‌های خارج از کشور، جزو مأموریت شبکه ملی اطلاعات است و این شبهه و تهمتی که از ابتدا به شبکه ملی اطلاعات زده شد که «قصد قطع اینترنت را دارند»، به هیچ عنوان درست نیست. اگرچه برخی این تهمت را مطرح کردند، اما دقیقاً در سند تبیین الزامات شبکه ملی اطلاعات، باید دسترسی به اینترنت و اطلاعات در هر لحظه و مکان قطعاً تداوم داشته باشد.

در شبکه ملی اطلاعات، قطع ارتباط منظور نیست، اما با توجه به حجم زیاد تولید اطلاعات در داخل کشور، ضرورتی ندارد که این حجم از اطلاعات خارج از کشور شود.

به بیان دیگر کماکان یکی از خدماتی که در شبکه ملی اطلاعات تعریف شده، دسترسی به اینترنت است اما صلاح نیست زیرساختهای حیاتی کشور روی اینترنت باشد. تهدیدات اینترنت غیرقابل مهار است و نباید زیرساختها را رها کرد. این موضوع از سوی سازمان پدافند غیرعامل نیز ابلاغ شده و نباید زیرساختهای حیاتی مانند آب، برق و گاز روی شبکه اینترنت باشد.

مطالعات کشورهای دیگر هم روی این موضوع صحه می‌گذارد و اتفاقاتی که در دنیا رخ می‌دهد نیز این موضوع را نشان می‌دهد.

 

*در حوادث اخیر و قطع اینترنت در آبان ماه، آیا شبکه ملی اطلاعات از پس این الزامات برآمد؟ تاب آوری این شبکه را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

در حوادث اخیر قطع اینترنت، اگرچه محدود شدن دسترسی به اینترنت مطلوب نبود و کشور نیاز داشت که خدمات شبکه ای تداوم پیدا کند، اما این تمرین نشان داد که اقدامات خوبی در زمینه‌های بانکی و حمل و نقل صورت گرفته و این شبکه‌ها توانستند با کمترین مشکل خدمات رسانی کنند. در همین حال دسترسی به سایت‌های خبری و ایمیل‌های داخلی نیز از جمله نکات مثبتی بود که با توجه به اهداف شبکه ملی اطلاعات، محقق شد. اما به هر حال کم و کاستی‌های مشخصی نیز در ارائه خدمات شبکه ملی اطلاعات دیده شد.

برای مثال به رغم اینکه از ابتدا مأموریت این شبکه داشتن موتور جستجوی بومی بود، اما به دلیل آنکه در سالهای گذشته تمهیدات لازم اندیشیده نشده بود، متأسفانه در این حوزه با مشکل مواجه شدیم.

هم اکنون شاهد هستیم که به دلیل این کم کاری‌ها، گوگل در ایران در رتبه اول قرار دارد و با وجودی که بسیاری از مردم به گوگل نیاز ندارند اما به آن مراجعه می‌کنند. همه مردم به گوگل نیاز ندارند اما از آنجایی که آدرس مستقیم یک سایت را حفظ نیستند از گوگل استفاده می‌کنند. در حالی که این ساده‌ترین کاری است که یک موتور جستجو می‌تواند انجام دهد و ظرفیت شرکتهای داخلی ما نیز برای این ظرفیت، کافی است. اما متأسفانه در ۶ سال اخیر توجه خوبی به این بحث نشد و با وجودی که در ابتدا موتورهای جستجویی مانند یوز و پارسی جو ایجاد شد اما از سال ۹۲ فعالیت آنها راکد ماند و در حوادث اخیر ما از این قسمت آسیب دیدیم.

به نظر من نیاز به موتورجستجوی بومی ضروری است اما خیلی هم پیچیده نیست و توان داخلی بدون هزینه بالا، امکان فراهم کردن این بستر را دارد.

 

* پس به نظر شما مشکل از کجاست که ما نتوانسته ایم در این مدت، به یک جویشگر قوی که قابلیت ارائه خدمات اولیه به کاربران را داشته باشد، دست یابیم؟

به نظر می‌رسد مهمترین مشکل فعلی در بخش نرم افزارهای پایه داخلی به فقدان یک ابررایانش و یک مرکز ذخیره داده بازمی گردد. ما نیاز به یک CDN سراسری قوی (شبکه توزیع محتوا) در کشور داریم تا مشکل موتورجستجو و ایمیل داخلی را حل کنیم. مشکل فعلی مربوط به توانایی شرکتهای دانش بنیان نیست. بلکه زیرساختهای رایانش ابری در شبکه ملی اطلاعات ایجاد نشده است. والا با نرم افزارهای ایجاد شده از سوی شرکتهای دانش بنیان، آمادگی پوشش خدمات به کاربران در این زمینه وجود دارد.

از سوی دیگر، در زمینه پیام رسانها به رغم آنکه کارهای خوبی طی ۲ سال گذشته صورت گرفت اما هنوز هم زیرساخت اطلاعاتی قوی و شبکه توزیع محتوای خوبی نداریم. به همین دلیل پیام رسانها، در حوادث اخیر کارآمدی کاملی نداشتند و محدودیت سخت افزاری و منابع شبکه باعث شد آنطور که باید نتوانند نیاز کاربران را پاسخگو باشند. در این خصوص دولت باید مسئولیت بپذیرد و حمایت کند.

 

* با این حال این سوال به وجود می‌آید که چرا در کشورهای مختلف دنیا، شبکه‌های پیام رسان خودکفا هستند و دولتها نقشی در کارآمدی آنها ندارند؟

عمده اینها در شروع و راه اندازی با همت حاکمیت توانستند رشد کنند. پس از آن منابع درآمدی آنها به جایی می‌رسد که خودگردان خواهند شد. چرا که در حال حاضر برای رشد یک پیام رسان فقط حمایت‌های مادی مطرح نیست، باید حمایت‌های قانونی و حقوقی نیز صورت گیرد. برای مثال همانطور که ورود کالا به کشور، بدون پرداخت سود گمرکی ممکن نیست، نباید اجازه دهیم نرم افزارهای خارجی بدون پرداخت هزینه وارد کشور شوند. باید برای آنها مالیات و عوارض درنظر گرفت.

 

* وزارت ارتباطات مدعی شده که ۸۰ درصد الزامات شبکه ملی اطلاعات را محقق کرده است؟ آیا این میزان قابل تأیید است؟ و اگر این مهم، محقق شده، چرا نمود آن در زمان قطعی اینترنت در آبان ماه، آنطور که باید مشاهده نشد؟

برداشت وزارت ارتباطات مبنی بر تحقق ۸۰ درصدی شبکه ملی اطلاعات، در آخرین جلسه شورای عالی فضای مجازی، بحث و اصلاح شد. چرا که هم اکنون «شبکه ملی ارتباطات» محقق شده است؛ اما زمانی که در مورد «شبکه ملی اطلاعات» حرف می زنیم منظورمان زیرساختهای اطلاعاتی شامل مراکز داده، نرم افزارها و خدمات پایه‌ای مانند نقشه، پیام رسان، موتورجستجو و مسیریاب است. باید مراکزی باشد تا اطلاعات ملی در این جا تجمیع شود. از این منظر باید دولت، حمایت کند.

در این موارد تصدیق می‌کنم که درصد پیشرفت‌ها پایین است اما خوشبختانه وزارت ارتباطات در حال تهیه برنامه‌ای است که همه کسری‌ها و عقب ماندگی‌های مورد بحث در تکمیل شبکه ملی اطلاعات را جبران کند. ما تاکیدمان این است که این شبکه به خدمات ارزان، پهنای باند با کیفیت و امن و سالم دست یابیم. هم اکنون پهنای باند اینترنت توأم با هزینه زیاد است.

 

* رئیس جمهور در اواسط آذرماه و در جلسه ارائه لایحه بودجه ۹۹ به مجلس، بر تقویت شبکه ملی اطلاعات تاکید کرد و تلویحاً از توصیه‌های مقام معظم رهبری در این خصوص سخن گفت؛ این توصیه‌ها چه بوده و آیا در آخرین جلسه شورای عالی فضای مجازی در ۲۳ آذرماه، به این توصیه‌ها اشاره شد؟

رهبر انقلاب در حکم‌های شورای عالی فضای مجازی در سال ۹۰ و ۹۴ تسریع در روند شبکه ملی اطلاعات را تصریح کردند. پس از اتفاقات اخیر و مشکلاتی که قطع اینترنت برای کسب و کارهای داخل کشور ایجاد کرد نیز، مقام معظم رهبری بار دیگر بر تسریع در تکمیل شبکه ملی اطلاعات، تاکید کردند.

به گفته ایشان باید کم و کسری‌های مرتبط با شبکه ملی اطلاعات رفع شود چرا که اگر شرایط قطع اینترنت از طریق دشمن به ما تحمیل شد، ما در داخل کشور با مشکل مواجه نشویم.

البته موضوع تحریم اینترنت از سوی دشمن، بعید هم نیست که اتفاق بیافتد. اگرچه خیلی‌ها تحریم اینترنت را ناممکن می‌دانند اما بررسی‌های ما نشان می‌دهد که هم اکنون نیز ما در زمینه‌های علمی با تحریم‌های ظالمانه در اینترنت روبرو هستیم و دسترسی به سایت‌های علمی و مقالات بسیاری برای ما محدود است. این درحالی است که بسیاری فکر می‌کنند این سایت‌ها از سمت ایران و توسط صاحبان مراکز داده و سایت‌ها، فیلتر شده اما در واقع مسدود شدن سایت‌های علمی از سمت آمریکا برای ایرانیان صورت گرفته است.

به طور کلی ما در تجهیزات با تکنولوژی بالا تحریم هستیم و به همین دلیل مجبوریم که در شبکه استقلال داشته باشیم. از این رو در خصوص استقلال سخت افزار و نرم افزار گام برداشته ایم و یقین داریم که با اتکا به دانش جوانان، در آینده نزدیک، سختی‌ها مرتفع شده و دنیا به عظمت جوانان ایرانی اقرار خواهد کرد.

درهمین حال موضوع تکمیل و تسریع در روند پیگیری شبکه ملی اطلاعات در دستور کار شورای عالی فضای مجازی نیز قرار گرفته و رئیس جمهور نیز قول داد که جلسات فوق العاده برای بررسی نهایی شبکه ملی اطلاعات و اعتباراتش بگذارد.

جویشگرهای بومی هیچ تسهیلاتی نگرفته‌اند

دوشنبه, ۲۵ آذر ۱۳۹۸، ۰۲:۱۶ ب.ظ | ۰ نظر

معاون وزیر ارتباطات گفت: بر اساس تصمیمی که در شورای عالی فضای مجازی اتخاذ شد، ارائه خدمات برای توسعه شبکه ملی اطلاعات به وزارت ارتباطات واگذار شد.

به گزارش خبرنگار مهر، امیر ناظمی در نشست خبری صبح امروز دوشنبه در سازمان فناوری اطلاعات گفت: تا پیش از این موضوع تکمیل زیرساخت شبکه ملی اطلاعات برعهده وزارت ارتباطات بود و مطابق با مصوبه تبیین الزامات این شبکه، موضوعات مربوط به لایه خدمات و محتوا به نهادهای مسئول دیگری سپرده شده بود اما هم اکنون در آخرین جلسه این شورا با توجه به آنکه زیرساخت های شبکه ملی اطلاعات فعال است، مقرر شد وزارت ارتباطات در لایه خدمات نیز برنامه توسعه شبکه ملی اطلاعات را ارائه دهد.

وی گفت: سازمان هایی که متولی لایه خدمات و محتوا در شبکه ملی اطلاعات بودند نتوانستند از عهده این کار برآیند و این مسئولیت به ما واگذار شده است، بر این اساس مقرر شد تا سه هفته آینده وزارت ارتباطات طرح کلان شبکه ملی اطلاعات را در دو بخش خدمات پایه و کسب و کار به شورای عالی فضای مجازی ارائه کند.

ناظمی تأکید کرد: شبکه ملی اطلاعات مکمل اینترنت است و رقیب و جایگزین آن نیست.

وی در خصوص آخرین وضعیت سیستم عامل اندروید بومی نیز گفت: به کار بردن کلمه بومی باعث دلزدگی جامعه شده است و به نظر می رسد که نباید در استفاده از هر طرحی از این کلمه استفاده کنیم.

معاون وزیر ارتباطات گفت: برای مثال سیستم عامل اندروید بومی با هدف متناسب سازی یک نسخه از سیستم عامل اُپن سورس برای برخی نیازمندی ها تعریف شده و قرار نیست جایگزین انتخاب آزاد شهروندان برای استفاده از سیستم عامل اندروید باشد.

وی گفت: ما این سیستم عامل را روی یکسری از موبایل های ایرانی طراحی و تست کرده ایم تا برای بخشی از کاربران که از این گوشی ها استفاده می کنند، کارآمد باشد. این مدل در همه کشورهای دنیا مورد استفاده قرار می گیرد و طراحی سیستم عامل متن باز متفاوتی نیست.

ناظمی در مورد عدم پاسخگو نبودن پیام رسان های داخلی در زمان قطع اینترنت نیز گفت: ما از ابتدا معتقد بودیم که نمی توان میزان اعتماد شهروندان به یک اپلیکیشن را با محدود سازی انتخاب آنها افزایش داد، بلکه باید در یک بازار رقابتی فضایی فراهم شود تا سرویس هایی که توانمندتر هستند بتوانند کاربر جذب کنند.

وی گفت: این تجربه موفق در خصوص مسیریاب های ایرانی اجرایی شد و ما هم اکنون شاهد هستیم که بدون محدود سازی و فیلتر رقیب خارجی، اپلیکیشن های مسیریاب و نقشه توانسته اند اعتماد کاربران ایرانی را جلب کنند و سرویس دهند اما با محدودسازی حق انتخاب در حوزه پیام رسان، سیاست نادرستی را پیش گرفتیم که این سرویس دهندگان موفق به عرضه خدمات در این بازار نشدند.

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران تصریح کرد: پس از قطع یک هفته ای اینترنت و اتصال مجدد آن بسیاری از کاربران که اپلیکیشن های بومی را نصب کرده بودند، همچنان پس از اتصال اینترنت نیز از این اپلیکیشن ها استفاده می کنند اما آمارها نشان می دهد که بسیاری از کاربران پیام رسان های داخلی را بار دیگر از گوشی خود حذف کرده اند، این نشان می دهد که با محدودسازی نمی توان یک خدمت ایرانی را جایگزین مصرف کاربران کرد.

ناظمی گفت: ما معتقدیم که نباید در بازار پیام رسان ها مداخله کنیم تا آنها بر اساس کیفیت بتوانند جایگزینی برای سرویس های خارجی شوند.

وی در مورد مشکلات مالی پیام رسان ها نیز تأکید کرد: قرار نیست دولت تمامی هزینه های این شرکت ها را پرداخت کند، بلکه در این بازار دولت تنها نقش تسهیلگر دارد.

جویشگرهای بومی هیچ تسهیلات خاصی نگرفته اند

معاون وزیر ارتباطات با اشاره به اینکه در زمان قطع اینترنت در زمینه خدمات پایه کاربردی شبکه ملی اطلاعات دو سرویس پیام رسان و موتور جستجو موفق عمل نکردند، گفت: بررسی ها نشان داد که سیاست اشتباه به کار گرفته شده برای این خدمات در کشور سبب شده تا آنها در این بازه زمانی موفق عمل نکنند.

وی با بیان اینکه موضوع جویشگر بومی از سال ۸۹ مطرح شده است، گفت: دو جویشگر بومی اگر تاکنون به بخش خصوصی واگذار شده بودند شاید امروز سرویس های پایدارتر و مشخصی را ارائه می دادند اما طی ۱۰ روزی که اینترنت قطع بود شاهد ضعف بالایی در حوزه موتور جستجو بودیم و در حال بازبینی این ضعف ها و سیاست های کلی برای حل مشکلات هستیم.

ناظمی بزرگترین توسعه سرویس های بومی را داشتن رقیب قدرتمند و جلوگیری از مداخله دولت عنوان کرد و گفت: به بهانه واژه ملی و امنیت نگذاشتیم بازار بسیاری از این گونه خدمات شکل بگیرد.

وی با اشاره به اینکه موتور جستجوگر یوز توسط گروهی از متخصصان در دانشگاه امام حسین (ع) راه اندازی شده است و باید مجموعه سپاه برای ادامه فعالیت آن تصمیم گیری کند، گفت: ما معتقدیم که حوزه موتور جستجو یک حوزه بسیار جذاب است که می تواند کسب و کار خوبی را رقم بزند. برای مثال هم اکنون موضوع موتور جستجوی کودک، موتور جستجوی مقالات و پژوهش و انتشارات از جمله بازارهایی است که فعالان این بخش می توانند در آن ورود کنند و موفق باشند. حتی در حوزه فعالیت جستجو در میان سایت های ایرانی و ارائه خدمات دولت نیز بازار خاصی برای موتورهای جستجو وجود دارد که در صورتی که راه خود را پیدا کنند، بدون حضور دولت نیز می توانند در این فضا فعالیت کنند.

معاون وزیر ارتباطات تأکید کرد: موتورهای جستجوگر یوز و پارسی جو هیچ تسهیلات خاصی از دولت نگرفته اند و ما معتقدیم که باید سیاستمان در خصوص این خدمات دهندگان برای ایجاد مزیت رقابتی و نه مداخله در بازار، تغییر کند.

عملکرد خوب آنتی ویروس بومی در حمل سایبری اخیر

رئیس سازمان فناوری اطلاعات در مورد حمله سایبری چند روز گذشته به سیستم دولت الکترونیک کشور گفت: بدافزاری در سیستم سازمان های دولتی شناسایی شد که به نظر می رسید قصد حمله به زیرساخت های دولت الکترونیک را داشته است.

وی گفت: هنوز مشخص نیست که این حمله سایبری به صورت عامدانه بوده، یا خیر و یا اینکه به صورت سازمان یافته گسترش پیدا کرده است و فعلا نمی توانیم در مورد آن اطلاعات دقیقی ارائه دهیم.

ناظمی تصریح کرد: در شناسایی و دفع حملات سایبری این بدافزار از ابزار شناسایی ضد بدافزار بومی پادویش به عنوان یکی از اجزای مهم سپر امنیتی دژفا استفاده کرده ایم که عملکرد مثبتی داشت و خوشبختانه این آنتی ویروس نشان داد که می تواند ابزار کمکی خوبی برای شناسایی و کنترل حملات سایبری در حوزه بدافزار باشد.

معاون وزیر ارتباطات گفت: اطلاعات بیشتری نمی توان در مورد این حمله سایبری منتشر کرد و نیازمند این هستیم که داده های بیشتری را در خصوص آن جمع آوری کنیم.

کارشناس فضای مجازی گفت: یک تیم ایرانی بسیار قوی برنامه نویس در ایام تعطیلی اینترنت، موفق به طراحی یک جویشگر جدید به نام hoora.com شد.

برنامه "صبح و گفتگو" با موضوع بررسی دلایل ناکارآمدی موتورهای جست وجوی بومی در ایام قطعی اینترنت و در ارتباط تلفنی با روح الله مومن نسب و امیدعلی مسعودی از کارشناسان فضای مجازی از آنتن رادیو گفت و گو پخش شد.

مومن نسب با بیان اینکه موتور جست وجو جزو سرویس های پایه فضای مجازی است گفت: مقام معظم رهبری در دستور کتبی به ۲۵ نفر از مقامات کشور در ۱۷ اسفند سال ۱۳۹۰ فرمودند:"حداقل یک یک موتور جست و جو و چندین سرویس ایمیل قوی و قابل رقابت با نمونه های مطرح خارجی در جهت تامین نیازهای اقشار گوناگون کشور طراحی و راه اندازی شود."

وی افزود: سه سال بعد از این تاریخ، شورای عالی فضای مجازی در هجدهمین جلسه خود "برنامه ملی موتور جست وجو" را تصویب کرد اما هیچ اتفاق خاصی نیفتاد. در تاریخ ۲۸ شهریور سال ۱۳۹۵ کمیسیون عالی تنظیم مقررات، مجدداً مصوبه شورا را تحت عنوان سیاست های حاکم بر توسعه جویشگر بومی تصویب کرد.

این کارشناس فضای مجازی یادآور شد: البته ما سال ۱۳۹۲ یعنی قبل از این مصوبات، چهار موتور جست و جوی ایرانی داشتیم اما با این اغتشاشات اخیر و قطعی اینترنت شاهد بودیم که چیزی از این موتور جست وجوها باقی نمانده است.

مومن نسب با اشاره به موارد ذکر شده در سیاست های حاکم بر جویشگر بومی گفت: طبق این سیاست ها، موتور جست و جوی مردم باید بومی باشد، موتورهای جست وجوی خارجی نباید به محتوای سایت های مرتبط با دولت دسترسی داشته باشند و وزارت آموزش و پرورش باید کاری کند تا جویشگر بومی در شبکه رشد مدارس راه اندازی شود.

وی افزود: اگر ۹ بند این سیاست ها اجرایی شده بود هم اکنون هیچ نیازی به موتور جست و جوی خارجی نداشتیم اما هیچ یک از این سیاست ها اجرایی نشده و البته در تمام این بندها وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات به عنوان مسئول عنوان شده و در برخی بندها نیز علاوه بر وزارتخانه، سازمان صدا و سیما هم درخصوص فرهنگ سازی استفاده از موتورهای جست و جوگر داخلی ماموریت مستقیم دارد.

کارشناس فضای مجازی اضافه کرد: هر قدر که میزان سرچ واژه ها در موتورهای جست وجو بیشتر شود قدرت موتور بیشتر خواهد شد ضمن اینکه همه موتورهای جست وجوگر داخلی از بخش خصوصی هستند. بخش خصوصی این موضوع را مطرح می کند که به فرض ایجاد هزار سرور برای فعالیت موتورهای جست وجوگر، همه کاربران در زمان اغتشاشات و تعطیلی اینترنت از این موتورها استفاده می کنند اما به محض اتصال اینترنت، کاربران دوباره به همان موتورهای جست وجو گر برمی گردند و آنگاه خسارت ما را چه کسی پرداخت خواهد کرد؟!

مومن نسب به رادیو گفت و گو گفت: تیم بسیار قوی برنامه نویس در این ایام تعطیلی اینترنت، موفق به طراحی یک جویشگر جدیدی به نام hoora.com شدند. اما اگر دولت مجددا این موتورها را رها کند در شرایط گوناگون اعم از قطعی اینترنت و یا قطعی ارائه خدمات گوگل به ایران دچار مشکل خواهیم شد.

وی همچنین خواستار شد: دولت بر مبنای مصوبه خودش عمل کند، خود رئیس جمهور مصوبه سال ۱۳۹۳ را امضا کردند اما چرا دولت مصوبه خود را اجرا نمی کند؟

در ادامه "صبح و گفتگو"، مسعودی کارشناس فضای مجازی اظهار داشت: برای استفاده از موتورهای جست و جوگر بومی باید اندیشه و توجه مقطعی در این خصوص را اصلاح کرد.

وی افزود: کسب و کارهای مبتنی بر پلت فرم به ویژه جست وجوگرهای بومی فقط در بازار عرضه و تقاضا جوابگو هستند و البته کاربران هم باید متقاعد شوند.

کارشناس فضای مجازی تصریح کرد: متاسفانه ما فقط به محض ایجاد بحران به فکر ایجاد شبکه و موتورهای جست وجوگر بومی میفیتم ضمن اینکه اگر ترامپ دستور مسدود کردن گوگل و یا یاهو را بدهد تکلیف چیست؟

مسعودی با بیان اینکه شبکه های اجتماعی حوزه به هم پیوسته اند گفت: شاید ما مسئولان خوبی داریم که در عین اینکه وظایف خودشان را انجام می دهند اما هم افزایی با هم ندارند و همین مسئله ما را در حوزه های گوناگون دچار مشکل کرده است.

کارشناس فضای مجازی با انتقاد از تفکر مقطعی در این حوزه مطرح کرد: ما نباید از دولت انتظار حمایت و راه اندازی جست و جوگرها را داشته باشیم استارت آپ ها و جوانان باید وارد میدان شوند و موتورهای جست وجوگر را راه اندازی و برای استفاده جامعه از آن استفاده کنند.

افزایش ۲۰۰ برابری مراجعه به موتور جستجوی بومی

چهارشنبه, ۲۹ آبان ۱۳۹۸، ۰۳:۰۷ ب.ظ | ۰ نظر

رئیس هیئت مدیره موتور جستجوی بومی پارسی‌جو از افزایش ۲۰۰ برابری مراجعات به این موتور جستجو طی روزهای اخیر و در نبود اینترنت خبر داد.

امیرعلی خیراندیش در گفتگو با خبرنگار مهر با اشاره به افزایش مراجعات به موتور جستجوی بومی که در بستر شبکه ملی اطلاعات فعال است، گفت: موتور جستجوی پارسی‌جو، روزانه پاسخگوی ۳۰۰ تا ۴۰۰هزار جستجو در فضای وب بود که به دلیل نبود اینترنت و قطع بودن سرویس گوگل، میزان مراجعات به این موتور جستجوی بومی طی روزهای اخیر ۱۵۰ تا ۲۰۰ برابر شد.

وی با بیان اینکه تا پیش از این به دلیل وجود موتور جستجوی گوگل، کاربران مراجعات بالایی به جویشگر بومی پارسی‌جو نداشتند، افزود: طی روزهای گذشته میزان درخواست‌ها از جویشگر بومی پارسی‌جو افزایش یافت و این سرویس‌دهنده در بستر شبکه ملی اطلاعات، پاسخگوی نیاز مراجعه‌کنندگان بود.

خیراندیش در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه این موتور جستجو تا چه میزان امکان پاسخگویی به تمامی کاربران ایرانی را خواهد داشت؟ اظهار داشت: از لحاظ سخت‌افزاری و منابع فنی، محدودیت‌هایی در ارائه خدمات داریم که باید برطرف شود.

وی در مورد اینکه کیفیت ارائه سرویس در موتور جستجوی بومی، آنطور که باید تقویت نشده است، گفت: پارسی‌جو امکان ارائه خدمات به این تعداد درخواست را طی چند روز اخیر نداشت و به دلیل مشکلات سخت‌افزاری، برخی از اختلالات در ارائه خدمات این سرویس طبیعی است.

رئیس هیئت مدیره موتور جستجوی بومی پارسی‌جو با اشاره به اینکه موتورهای جستجوی ملی در تمام دنیا دارای نقشه راه مشخصی هستند، بیان کرد: با وجود اینکه سرویس‌دهنده‌ای مانند گوگل، تمام خدماتش در ایران قابل استفاده است، موتور بومی تاکنون نقش پررنگی در ارائه خدمات به کاربران نداشت.

خیراندیش با بیان اینکه کشورهایی مانند کره، چین و روسیه دارای موتورهای بومی به زبان غیرانگلیسی هستند، گفت: عواملی مانند کیفیت، محتوا و رگولاتوری (قانون و مقررات)، عوامل پایداری موتورهای جستجو را تضمین می‌کند.

به گفته وی از لحاظ کیفیت و پایداری فنی، تعداد سرورها و سخت‌افزارهای مربوط به پارسی‌جو، جوابگوی این حجم از درخواست نیست، چرا که باید زیرساخت‌های مالی در حد چند هزار سرور به ما اختصاص یابد تا بتوانیم پاسخگوی میزان درخواست‌ها باشیم.

رئیس هیئت مدیره موتور جستجوی بومی پارسی‌جو افزود: از لحاظ محتوا نیز حاکمیت باید محتوای مورد نیاز را در اختیار سرویس‌دهندگان موتور جستجو قرار دهد و موضوع تنظیم مقررات نیز از دیگر مواردی است که توسط حاکمیت باید برای سرویس‌دهنده فراهم شود؛ به نحوی که برخی کشورهای تولیدکننده موبایل را ملزم می‌کنند که حتی به صورت پیش‌فرض، موتور جستجوی ملی خود را روی گوشی‌های وارداتی تنظیم کنند.

خیراندیش خاطرنشان کرد: طی روزهای اخیر تمامی سعی‌مان این بوده که به جستجوهایی که مربوط به سایت‌های داخلی در شبکه ملی اطلاعات می‌شود، پاسخ دهیم.

جویشگرهای بومی مشکل مردم را حل نکردند

سه شنبه, ۲۸ آبان ۱۳۹۸، ۱۲:۰۵ ب.ظ | ۰ نظر

خدمات بومی اپلیکیشن هایی که توسط استارت آپهای ایرانی توسعه پیدا کرده‌اند، در نبود اینترنت جهانی فعال بوده و بستر قابل اتکایی برای ارائه خدمات به کاربران به شمار می روند.

به گزارش خبرنگار مهر، بومی سازی خدمات در فضای مجازی از جمله تعاریفی است که تحت عنوان « ضرورت ایجاد بستر خدمات پایه کاربردی برای عموم مردم» در سند الزامات شبکه ملی اطلاعات بر آن تاکید شده است.

مطابق با الزاماتی که برای شبکه ملی اطلاعات تعریف شده، موضوع عدم اتکا به شبکه های خارجی، اختیار کامل فنی و ایجاد ظرفیت برای شکل گیری خدمات بومی در لایه های مختلف مورد توجه قرار گرفته تا این شبکه به نحوی متناسب با نیازهای کاربران طراحی شود که خدمات بومی و اختصاصی روی آن به صورت مستقل از اینترنت، قابل ارائه و دریافت باشد.

حال با توجه به محدودیت دسترسی پیش آمده در شبکه اینترنت کشور، شواهد نشان می دهد که شبکه ملی اطلاعات تا حدودی توانسته با محورهای فوق سازگار باشد و به نوعی به نیاز کاربران در این موارد، پاسخ دهد. چرا که هم اکنون شبکه ملی اطلاعات با مدیریت مستقل کاملا داخلی در حال فعالیت است و خدمات بومی آنلاین نیز توانسته اند تا حد زیادی نیازهای اولیه کاربران را پاسخگو باشند.

در حال حاضر امکان عرضه انواع محتوا و خدمات ارتباطی سراسری برای آحاد مردم روی شبکه ملی اطلاعات وجود دارد و ارائه دهندگان خدمات محتوایی، پیام رسان ها، فروشگاههای اینترنتی، بازارهای اپلیکیشن بومی، سرویس دهندگان حمل و نقل آنلاین، سایتهای دولتی و سرویس دهندگان بانکی در حال حاضر در دسترس قرار دارند و اختلالات مقطعی برخی خدمات دهندگان نیز به دلیل وابستگی به گوگل و اتصال API آنها به اینترنت، در حال رفع شدن است.

بیشترین نیاز کاربران اینترنت را می توان در دسترسی به خدماتی مانند پیام رسان ها، حمل و نقل و تاکسی آنلاین، مسیریاب‌ها و نقشه، فروشگاه‌های اپلیکیشن، اپلیکیشن های بانکی و پرداخت، سرویس های محتوایی مانند نمایش فیلم، موتور جستجو و ایمیل ، خرید و فروش اینترنتی و کسب و کارهای آنلاین، تقسیم بندی کرد.

هم اکنون با وجود محدودیت در دسترسی به شبکه اینترنت، بسیاری از این خدمات بر بستر شبکه ملی اطلاعات قابل ارائه هستند و شواهد نشان می دهد که استارت‌آپها و کسب و کارهای آنلاین با وجود اینترنت داخلی، فعال بوده و کاربران می توانند نیاز خود را از طریق آنها برطرف کنند.

پیام رسان های بومی جایگزینی برای تلگرام و واتس اپ

درحالی که هم اکنون امکان دسترسی به سرویس دهنده های خارجی مانند واتس اپ و تلگرام حتی به واسطه فیلترشکن نیز وجود ندارد، شبکه ملی اطلاعات این امکان را فراهم آورده تا کاربران بتوانند میزان پاسخگویی و کاربرد پیام رسان های بومی را تست و آزمایش کنند.

در حال حاضر پیام رسانهایی مانند بله، گپ، آی گپ، ایتا، ویسپی، سروش و بیسفون در شبکه ارتباطی کشور فعال هستند و خدمات مختلفی در حوزه پیام رسانی ارائه می کنند.

این ابزار ارتباطی که بر بستر شبکه ملی اطلاعات در دسترس قرار دارند، هر یک به نوعی نیاز کاربران را در امکان ارسال پیام، تماس صوتی، ایجاد کانال و تراکنش مالی برطرف می کنند و جایگزین مناسبی برای پیام رسان های خارجی هستند. البته این شبکه های موبایلی هنوز امکان تماس تصویری را فعال نکرده اند.  

تاکسی های اینترنتی بدون وابستگی به اینترنت

وضعیت سرویس دهی تاکسی های اینترنتی و حمل و نقل آنلاین نیز نشان می دهد که این سرویس دهندگان توانسته اند بدون وابستگی به شبکه اینترنت و از طریق زیرساختهای شبکه ملی اطلاعات، به سرویس دهی خود ادامه دهند.

اگرچه در مقطعی ارائه خدمات از سوی این اپلیکیشن ها با اختلالات مقطعی همراه بود اما در حال‌حاضر وضعیت خدمات رسانی این کسب‌وکارها به وضعیت پایدار رسیده است. از آنجایی که تا پیش از این بخشی از IPهایی که برخی از این کسب‌وکارها استفاده می‌کردند خارجی بود، در زمان محدودیت دسترسی به اینترنت دچار مشکل مقطعی شدند اما هم اکنون با جابجایی آدرسIP  به داخل کشور، مشکل ارتباطاتشان حل شده است.

از این رو سرویس های تاکسی آنلاین این امکان را فراهم کرده اند تا کاربران با اتصال به شبکه داخلی از آنها استفاده کنند.

مسیریابهایی که جای ویز را گرفتند

وابستگی کاربران ایرانی به نرم افزار مسیریاب «ویز» با سرویس های کارآمد بومی روز به روز کاهش می یابد. هم اکنون نیز با توجه به نبود اینترنت، این سرویس های بومی به راحتی کاربران را به سمت مسیر مورد نظر هدایت می کنند.

اپلیکیشن های بومی «بلد» و «نشان» که در حوزه مسیریابی و نقشه فعال هستند می توانند در بستر شبکه ملی اطلاعات، جایگزینی برای اپلیکیشن خارجی «ویز» و گوگل مپس باشند.

لزوم قطع وابستگی به موتور جستجو، ایمیل و مرورگر خارجی  

با وجود شبکه ملی اطلاعات لزوم قطع وابستگی به موتورهای جستجو، ایمیل و مرورگر خارجی احساس می شود و ظرفیت سازی در این بخش به عنوان خدمات پایه کاربردی در شبکه ملی اطلاعات کاملا ضروری است چرا که شواهد نشان می دهد جویشگرهای بومی و ایمیل های ایرانی، آنطور که باید کاربردی نبوده و پاسخگوی نیاز کاربران نیستند.

قطع وابستگی به موتور جستجوی گوگل  با سرویس های بومی مانند «پارسی جو» و «یوز» قابل تحقق است. اگرچه این سرویس دهنده ها هنوز نتوانسته اند آنطور که باید نیاز کاربران را در حجم وسیع پاسخگو باشند اما بخشی از این ناتوانی در پاسخگویی را باید به عدم مراجعه کاربران به این سرویس دهنده و ارزیابی میزان تاب آوری آن ها مربوط دانست.

در زمینه ایمیل نیز سرویس دهنده ایمیل «ایران دات آی آر» به عنوان جایگزینی برای ایمیل هایی مانند گوگل و یاهو می تواند فعالیت کند و این مستلزم آن است که ظرفیت این سرویس، برای این حجم از کاربران قابل اتکا باشد.

در کنار این خدمات، مرورگر بومی «ساینا» نیز می تواند مرورگری برای جایگزینی با اینترنت اکسپلورر، موزیلا و کروم باشد.

فعالیت امن اپلیکیشن های پرداخت بر بستر شبکه ملی

بررسی ها نشان می دهد که اپلیکیشن های خدمات بانکی و پرداخت در کنار سایتهای داخلی بانک ها و خدمات دولتی در سایه شبکه ملی اطلاعات برقرار هستند و امکان پرداخت امن بر این بستر بدون وابستگی به اینترنت، فراهم است.

همچنین اپلیکیشن های سرویس دهنده محتوا مانند فیلم، سایتهای داخلی خرید و فروش کالا و کسب و کارهای اینترنتی که پیش از این میزبانی خود را به داخل کشور منتقل کرده بودند نیز در شرایط فعلی می توانند به فعالیت خود ادامه دهند.

کسی در پروژه جویشگر بومی دخالت نکند

سه شنبه, ۱۴ آبان ۱۳۹۸، ۰۲:۴۰ ب.ظ | ۰ نظر

وزارت ارتباطات خواستار تغییر سیاست حمایتی برای پروژه «جستجوگر بومی» و در اختیار گرفتن راهبری صفر تا ۱۰۰ این پروژه ، به عنوان یکی از خدمات پایه کاربردی شبکه ملی اطلاعات، شد.

به گزارش خبرنگار مهر، در سند تبیین الزامات شبکه ملی اطلاعات ( مصوب شورای عالی فضای مجازی - دی ماه ۹۲ ) به عنوان زیرساخت ارتباطی فضای مجازی کشور، ارائه ۴ دسته خدمت مورد تاکید قرار گرفته که وزارت ارتباطات مکلف به اجرا و راهبری این خدمات است.

یکی از این دسته خدمات شامل خدمات پایه کاربردی می شود که با عناوینی چون موتور جستجوگر بومی، ایمیل ملی، پیام رسان های بومی، خدمات ابری و دیتا سنتر دیده شده است.

البته پروژه «موتور جستجوی بومی» سابقه ای بیش از این دارد و اولین بار در سال ۸۹ از سوی وزیر وقت ارتباطات مطرح و در سال ۹۰ نیز نخستین اقدامات روی آن صورت گرفت اما با پایان یافتن دولت دهم، این پروژه در نیمه راه رها شد و سرنوشت مشخصی پیدا نکرد.

 

وضعیت نامشخص جویشگر بومی

پس از آن، این پروژه با نام «جویشگر بومی» در ابعاد بزرگتری در دولت یازدهم و با اختصاص بودجه ای نزدیک به ۱۷۰ میلیارد تومان کار خود را آغاز کرد و در ادامه راه وزیر ارتباطات وقت، ۳ پروژه مربوط به موتور جستجوی بومی شامل یوز، گرگر و پارسی جو را رونمایی کرد. البته پس از رونمایی اولیه از این طرح ها، موتور جستجوی پارسی جو نیز چندین بار از سوی وزارت ارتباطات با عناوین مختلفی به بهره برداری رسید.

در نهایت اینکه پروژه جویشگر بومی که سالها در مرکز تحقیقات مخابرات ایران به عنوان یک پروژه راهبردی درحال تکمیل بود، از سال گذشته و در دولت دوازدهم با اتمام فاز نخست، از حوزه مسئولیت پژوهشگاه ICT خارج و به سازمان فناوری اطلاعات واگذار شد و هم اکنون نیز وضعیت این پروژه نامشخص به نظر می رسد.

شواهد نشان می دهد که با وجود سیاستگذاری مرکز ملی فضای مجازی و حمایت‌ وزارت ارتباطات از این پروژه، جویشگر بومی به معنای واقعی نتوانسته در این بازار موفق عمل کند و موتورهای جستجوی بومی مرتبط با این پروژه، نتوانسته اند سرمایه کلانی که در اختیارشان قرار گرفته را به نحو درستی خرج کنند. از سوی دیگر بسیاری از کاربران اینترنت حتی اطلاعی از فعالیت این موتورهای جستجو ندارند.

برای مثال آخرین تحقیقات انجام شده از سوی پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات در مورد جویشگر پارسی جو که مربوط به تیرماه سال ۹۷ می شود؛ نشان می دهد که این موتور جستجو رتبه دوم استفاده را بعد از گوگل در ایران دارد؛ اما با این حال نسبت استفاده از این موتور جستجوی بومی به گوگل، یک به ۱۰۰ است و رتبه این موتور جستجو ۲۸ هزار در الکسا است.

 

نمونه های موفق موتورهای جستجو در دنیا

بسیاری از منتقدان پروژه جویشگر بومی باور دارند که با حضور موتورجستجویی همچون گوگل، هیچ پروژه ای در این حوزه نمی تواند در زمینه تجاری سازی و کسب درآمد موفق شود و بر همین اساس سرمایه گذاری روی آن یک شکست به تمام معنا محسوب می شود.

اما از سوی دیگر از آنجایی که موتورهای جستجو هم اکنون از اهمیت بسیاری در فضای وب برخوردار هستند، این سرویس ها ابزاری ایده آل برای هدایت جریان ترافیک هر کشوری به شمار می روند و قادر به جمع آوری اطلاعات ارزشمندی هستند.

به همین دلیل نیز کشورهای بسیاری به این موضوع پی برده و تلاش کرده اند تا چنین جریان کلیدی را خود در دست گیرند. از این رو شاهد ایجاد نمونه های موفق موتورهای جستجو در کشورهایی مانند روسیه (یاندکس)، کره جنوبی (ناور) و چین (بایدو) هستیم.

خواسته وزارت ارتباطات: راهبری صفر تا صد پروژه جویشگر بومی

در این راستا امیر ناظمی معاون وزیر ارتباطات در گفتگو با خبرنگار مهر، در مورد آخرین وضعیت پروژه جستجوگر بومی که هم اکنون به سازمان فناوری اطلاعات سپرده شده است، توضیح داد.

وی گفت: برای پیشبرد این پروژه، ما یک برنامه جامع داریم اما اجرای این برنامه مستلزم آن است که راهبری صفر تا صد آن را به ما واگذار کنند.

ناظمی با بیان اینکه خواسته ما این است که کل ابعاد این پروژه را به ما واگذار کنند و کسی در این موضوع دخالت نکند، افزود: ما قصد نداریم پروژه موتورجستجوی بومی را از ابتدا آغاز کنیم اما همانطور که پروژه هایی مانند نقشه و مسیریاب بومی را بدون مشکل جلو بردیم و هم اکنون تعداد نصب آنها از اپلیکیشنی مانند ویز هم بیشتر است، در صورتی که این پروژه را به صورت کامل به ما واگذار کنند می توانیم برای سرانجام آن تضمین دهیم.

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران با تاکید براینکه می‌خواهیم از پروژه موتور جستجوی بومی به صورت ۱۰۰ درصد حمایت کنیم، خاطرنشان کرد: این موضوع مستلزم این است که به ما اجازه دهند خودمان تشخیص دهیم که از چه اپلیکیشنی حمایت کنیم؛ نه اینکه به ما بگویند از فلان طرح و شرکت حمایت کنید.

ناظمی با بیان اینکه این خواسته را به دوستان منعکس کرده ایم، افزود: نباید اجازه داد دوباره ماجرای پیام رسانهای بومی پیش بیاید. اینکه بگویند برای مثال فقط از این ۳ پیام رسان حمایت کنید، شیوه مناسبی نیست. چرا که ممکن است کسب و کار مربوطه نخواهد مورد حمایت قرار گیرد و یا اینکه مردم به آن اعتماد نداشته باشند.

وی گفت: اینکه توقع داشته باشیم با حمایت از یک کسب وکار، مردم هم به آن باید اعتماد کنند، شیوه و روش درستی نیست. براین اساس درخواست ما این است که صفر تا صد پروژه موتورجستجوی بومی را به ما بسپارند تا بتوانیم به یک پروژه موفق در این راستا برسیم.

به گزارش مهر، راه اندازی جویشگر بومی از جمله حوزه های مادر در صنعت IT هر کشوری به حساب می آیند و سرمایه گذاری روی آن ها می تواند مباحث ارزشمندی همچون بیگ دیتا (Big Data)، یادگیری ماشینی و کلان داده را تقویت کند و در نهایت پیشرفت کلی صنعت IT کشور را درپی داشته باشد.

زمزمه شکست جویشگرهای بومی

دوشنبه, ۱ بهمن ۱۳۹۷، ۱۱:۴۰ ق.ظ | ۰ نظر

مهراد کریم‌نیایی - در اتفاقی جالب که پیش از این نیز پیش‌بینی کرده بودیم، ظاهرا به «مرحله حواله سرنوشت جویشگرهای بومی» نزدیک شده‌ایم!

سازمان IT کاری برای جویشگرهای بومی نکرد

سه شنبه, ۴ دی ۱۳۹۷، ۰۱:۵۲ ب.ظ | ۰ نظر

 مدیر پژوهشگاه ICT درباره وضعیت موتورجست‌وجوهای بومی گفت: باوجود سیاست‌گذاری مرکز ملی فضای مجازی و حمایت‌ پژوهشگاه، جویشگرها نتوانستد محتوای سازمان‌ها را بگیرند تا مزیت رقابتی پیدا کنند و در فاز دوم از 2 جویشگر‌ حمایت محتوایی می‌شود.
علیرضا یاری مدیر آموزش و همکاری های علمی و بین المللی پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات و مدیر سابق پروژه موتور جستجوهای بومی در گفت‌وگو با فارس درباره آخرین وضعیت جستجوگرهای بومی، گفت: این پروژه از پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات خارج شد و برای ادامه کار به سازمان فناوری اطلاعات ایران رفت.

وی ادامه داد: طبق اطلاعاتی که دارم پس از این انتقال دیگر فعالیت خاصی در این‌باره شکل نگرفته البته این موضوع جزء مسائل روز است.

پروژه موتور جست‌وجوهای بومی از  پژوهشگاه ICT خارج شد و به سازمان فناوری اطلاعات ایران رفته است که دیگر فعالیت خاصی انجام نشده است؛ اما با توجه به اینکه یکی از ضعف‌های اصلی جست‌وجوگرهای بومی نبود محتوای بومی بود اخیرا مرکز ملی فضای مجازی در فکر حمایت محتوایی از پارسی‌جو و یوز است.

 

* حمایت محتوایی از 2 جویشگر‌ بومی پارسی جو و یوز

یاری افزود: چند روز پیش در معاونت محتوای مرکز ملی فضای مجازی قرار شد این موضوع را تعیین تکلیف کنند که چگونه موتور جستجوهای بومی را حمایت محتوایی کنیم. زیرا یکی از نقاط ضعف جستجوگرهای بومی این بود که نتوانستند محتوای بومی را از سازمان‌ها بگیرند.

مدیر سابق پروژه موتور جستجوهای بومی ادامه داد: علیرغم حمایت های ما و اینکه تصور می‌کردیم سیاست‌گذاری مرکز ملی فضای مجازی باعث می شود به راحتی محتوای بومی را از سازمان‌ها بگیرند و نسبت به رقبای خارجی ارجحیت پیدا کنند؛ اما این اتفاق رخ نداد و در این جلسه در مرکز ملی مطرح شد که قرار است این مرکز تدبیری داشته باشد که چگونه می‌توان از 2 جویشگر‌ بومی پارسی جو و یوز حمایت محتوای کرد که مزیت رقابتی برای آنها ایجاد شود.

 

*رفتن سازمان ها به سمت جویشگر بومی واقعاً شدنی است

وی تاکید کرد: اینکه سازمان ها به سمت جویشگر بومی بروند واقعاً شدنی است؛ سازمان های داخلی در زیرساخت و پایه شبکه خود پارسی جو را به صورت پیش فرض دارند و ناراضی نیستند، استفاده می‌کنند و خوب جواب می‌دهد، در کنار آن گوگل را نیز دارند و اگر مقاله ای را بخواهند جستجو کنند سراغ گوگل می روند؛ سیاست گذاری انجام شده در مرکز ملی فضای مجازی نیز درباره اولویت دهی به استفاده از موتور جست‌وجوی بومی بود نه اجبار؛ مانند فرهنگ‌سازی درباره اینکه اگر می‌خواهیم محصولی بخریم ترجیح مان این باشد که محصول بومی بخریم.

یاری ادامه داد:‌ یک سازمان اطلاعاتی دارد که مردم می خواهند در آن جستجو کنند اگر آن اطلاعات را در اختیار جویشگر بومی بگذارد، جویشگر بومی به واسطه داشتن این اطلاعات نسبت به جویشگرهایی که در وب آن مطلب را جستجو می‌کنند ارجحیت خواهد داشت؛ متاسفانه همیشه مشکل بین سازمانی در کشور وجود دارد، اینکه یک وزارتخانه یا یک سازمان با وزارتخانه یا سازمان دیگری قصد تعامل دارد اما به همکاری گسترده و شسته رفته‌ای  منجر نمی‌شود و این پروژه نیز یکی از همین موضوعات است.

به گفته وی، این ماجرا البته برای کاربران عادی دارای جنبه‌های دیگری است؛ نمی‌توان مردم را به سمت استفاده از یک محصول اجبار کرد اما سازمان ها را می‌توان متقاعد کرد.

مدیر آموزش و همکاری های علمی و بین المللی پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات تصریح کرد: بنابراین در حالی که مرکز ملی فضای مجازی سیاستگذاری با هدف اولویت دهی به استفاده از موتور جستجوهای بومی را داشته که در این سیاست‌گذاری اجباری به استفاده نبوده است؛ اما سازمان ها آن را انجام نمی‌دهند.

یاری گفت: قرار بود در فاز دوم طرح جویشگر بومی، به دنبال این برویم که چند درصد از دستگاه‌ها از جویشگر بومی استفاده کرده‌اند؛ به این معنا که با سازمان‌ها جلسه بگذاریم و توضیح دهیم وقتی از جویشگر بومی استفاده می‌کنید چه ارجحیتی برای سازمان شما فراهم می کند، نحوه استفاده و سیاستگذاری دست خودتان است انگار محتوای خودتان را مدیریت می کنید و خلاصه اینکه اگر در سازمان از جویشگر بومی استفاده کنید بسیار راحت با آن تعامل خواهید کرد، سرویس‌های جدید از آن خواهید گرفت و سرویس‌های جدید به آن اضافه خواهید کرد که امتیاز بسیار خوبی برای سازمان ها خواهد بود. در نهایت وارد این مرحله نشدیم و هیچگاه  نیز اجباری در استفاده از جویشگرهای بومی نبود.

استفاده از موتور جست‌وجوی بومی هیچ‌وقت اجباری نبود و سیاست‌گذاری مرکز ملی بر اولویت دهی به محصول بومی تاکید داشت. قرار بود در فاز دوم پروژه موتور جست‌وجوی بومی، سازمان‌ها را درباره مزیت‌های استفاده از موتور جست‌وجوی بومی توجیه کنیم که وارد این مرحله نشدیم.

 

*مردم به جویشگر بومی بی‌اعتماد نیستند؛ نمی‌شناسند

مدیر سابق پروژه موتور جستجوهای بومی افزود: در یک مطالعه میدانی از ۵۰۰ تا ۶۰۰ نفر درباره جویشگر های بومی سوال شد و درصد بسیار زیادی از پرسش‌شدگان اعلام کردند که جویشگر های بومی را نمی‌شناسند، درصد زیادی نیز که می‌شناختند گفتند دقت گوگل بیشتر است و دلیلی برای استفاده از موتور جستجو های بومی ندارند.

وی ادامه داد: در این مطالعه به طور همزمان درباره پیام رسان و ایمیل بومی نیز سوال شد و برخلاف اینکه درباره پیام رسان ها مردم گفتند که اعتماد نداریم اما درباره موتور جستجو های بومی کسی نگفت اعتماد ندارد زیرا موتور جستجو چیزی نیست که در درجه اول اعتماد لازم داشته باشد.

مالکان موتور جست‌وجوی بومی برای سرویسی هزینه کرده‌اند که برایشان درآمد آنچنانی ندارند. اگر این سرویس برای ما اهمیت دارد باید از آن حمایت کنیم؛ اما اکنون کسی حمایت نمی کند.

 

 *مالکان موتور جست‌وجوی بومی نمی‌دانند سرویس را رها کنند یا نگه دارند؟

یاری تاکید کرد: از این رو تاکیدمان این بود که موتور جستجو های بومی باید در بحث برندسازی کار کنند و خود را به مردم بشناسانند؛ اما شرکت ها نیز می گویند با چه پولی بدنسازی کنیم؟ خودتان این کار را کنید و در نتیجه این مسئولیت شکل حالت چرخشی پیدا کرده است؛ زیرا این شرکت‌ها مقداری از خودشان هزینه کرده‌اند مقداری نیز ما هزینه کرده‌ایم و اکنون سرویسی را ایجاد کرده‌اند که این سرویس هزینه دارد اما درآمد آنچنانی برایشان ندارد؛ آنها هم دچار مشکل بزرگ هستند که نمی‌دانند چه کنند؟ سرویس را رها کنند یا نگه دارند؟ اگر قرار است نگه دارند و این سرویس برای ما اهمیت دارد باید از آن حمایت کنیم؛ اما اکنون کسی حمایت نمی کند تنها حمایتی که از آنها در حال انجام است نگهداری سرورهایشان است که بخشی در پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات و بخشی در سازمان فناوری اطلاعات ایران انجام می‌شود.

دبیر اجرایی نهمین سمپوزیوم بین المللی مخابرات ( IST2018 ) با اشاره به اینکه سازمان های داخلی حمایت محتوایی از جویشگرهای بومی نمی کنند، افزود: هر چند سازمان های داخلی برخی از اطلاعات خود را بر روی صفحات وب قرار می دهند اما اطلاعات خاص خود را برای حمایت محتوایی در اختیار جویشگرهای بومی قرار نمی دهند.

به گزارش خبرنگار ایرنا، علیرضا یاری امروز سه شنبه درنشست خبری نهمین سمپوزیوم بین المللی مخابرات در سالن کنفرانس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات افزود: اگر سازمانی اطلاعات خاص خود را که مردم به آن نیاز دارند، در اختیار جویشگر بومی قرار دهد، آنها نسبت به رقبا خارجی ارجحیت پیدا می کنند.
وی اظهار داشت: مرکز ملی فضای مجازی سیاستگذاری کرده که جویشگر بومی در اولویت سازمان های داخلی قرار گیرد اما خیلی از سازمان این کار انجام نمی دهند.
مدیر آموزش، همکاری های بین المللی پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات گفت: سازمان فناوری اطلاعات هم به دنبال تهیه و ابلاغ دستورالعملی در این زمینه بود که فکر می کنم این کار هم انجام نشد.
وی با اشاره به اینکه موتورهای جستجوگر بومی باید مورد حمایت محتوایی قرار گیرند، گفت: یکی از نقاط ضعف جویشگرهای بومی این بود که نتوانستند محتوی بومی را از سازمان های داخلی بگیرند.
یاری ادامه داد که علیرغم حمایت هایی که برای تحقق این کار انجام گرفته اما تابحال جستجوگرهای فارسی نتوانستند محتوای بومی را در اختیار بگیرند تا از این طریق ارجحیتی نسبت به رقبای جارجی پیدا کنند.
وی ادامه داد: قرار است مرکز ملی فضای مجازی تدبیری بیاندیشد که چگونه می توان از این جویشگر بومی ( فارسی جو و یوز ) حمایت های محتوایی کرد تا مزیت رقابتی برای آنان به وجود آید .
یاری با اشاره به اینکه حمایت محتوایی سازمان ها از جویشگرهای بومی دست یافتنی است، گفت: باید علت یابی کرد که چرا سازمان ها از طرح حمایت محتوایی جویشگرهای بومی، استقبال نکردند.

** درصد زیادی از مردم جویشگرهای بومی را نمی شناسند
دبیر اجرایی نهمین سمپوزیوم بین المللی مخابرات ( IST2018 ) اظهار داشت: مطالعه میدانی که اوایل سال جاری انجام شده نشان می دهد که درصد زیادی از مردم جویشگرهای بومی را نمی شناسند.
وی افزود: هرچند 2 جویشگر بومی، پارسی جو و یوز چند سالی است که فعالیت خود را آغاز کرده اند اما این مطالعه میدانی نشان می دهد که مردم جویشگر بومی را نمی شناسند.
یاری افزود: درصدی که این جویشگرها را می شناسند، هم می گویند که گوگل دقت بهتری دارد و لزومی ندارد به سراغ جویشگرهای بومی برویم.
وی افزود: این مطالعه میدانی برای پیام رسان ها و جستجوگرهای بومی انجام گرفته، نشان می دهد که اغلب مردم پیام رسان های بومی را می شناسند ولی می گویند اعتمادی به آنها نداریم ولی در مورد جویشگر بومی می گویند که ما آنها را نمی شناسیم.
مدیر آموزش، همکاری های بین المللی پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات گفت: به همین دلیل جویشگرهای بومی باید به سراغ برند سازی بروند و از این طریق خودشان را به مردم بشناسانند.
وی با اشاره به اینکه جستجوگرهای بومی باید مورد حمایت قرار گیرند، افزود: تنها حمایتی که از جستجوگرهای بومی در حال حاضر انجام می شود، نگهداری سرورهای آنان است که بخشی در این پژوهشگاه است و بخشی هم در سازمان فناوری اطلاعات است.
یاری با اشاره به اعطای جایزه مسابقه چالش نوآوری در حاشیه برگزاری این سمپوزیوم، گفت: از طریق مراجعه به وب­گاه سمپوزیوم امکانی فراهم شده بود که استارتاپ ها و شرکت های فعال در حوزه ICT چالش­ های نوآوری در حوزه های کاری خود را مطرح کنند تا نوآوران بتوانند برای حل آن چالش­ ها را با راه حل های علمی و کاربردی ارائه کنند که در سمپوزیوم جایزه نوآوری به ایده های برتر ارایه می‌شود.

در خصوص اظهارات مدیران پیام رسان سروش نیز آمادگی داریم تا با هماهنگی مرکز ملی فضای مجازی کلیه مستندات و امکاناتی که به پیام رسان سروش واگذار شده است را منتشر نماییم.

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با تاکید بر اینکه اقدام جدیدی در خصوص انسداد فیلترشکن‌ها آغاز نشده است، خاطرنشان کرد: متاسفانه بر اساس شواهد کاربران شبکه‌های اجتماعی در حال مقاومت در برابر دستور قضایی هستند و این موضوع امنیت فضای مجازی را با چالش مواجه کرده است.

محمدجواد آذری جهرمی ادامه داد: احساس می‌کنم که مدیران راه صلاحی را در پیش نگرفتند. بر اساس مکتوباتی که آنها طی گزارش فروردین ماه 97 به وزارت ارتباطات ارائه کردند، این نرم‌افزار می‌تواند از 20 میلیون کاربر پشتیبانی کند. اسناد این ادعا نیز موجود است اما به نظر می‌رسد که الان باید دنبال علل دیگری در این خصوص باشیم.

وی تاکید کرد: ‌طرح اینگونه مسائل تاثیری بر تلاش ما برای اجرای قانون که کمک به پیام رسان‌های داخلی است نخواهد گذاشت اما اعلام می‌کنم که در این خصوص مسائل دیگری مطرح است.

به گزارش ایسنا، آذری جهرمی در ادامه درباره موضوع استفاده کاربران ایرانی از فیلترشکن برای دسترسی به برخی نرم‌افزارها و سایت‌های فیلتر شده از سوی وزارت ارتباطات، گفت: روز گذشته بر اساس سوالی که خبرنگاری پرسید فیلمی منتشر شد، اما من اعلام می‌کنم که اقدام جدیدی در خصوص انسداد فیلترشکن‌ها آغاز نشده است، بلکه آنچه که انجام می‌شود همان مجموعه اقداماتی است که از دی ماه سال قبل و بنابر ایجاد شرایط جدید آغاز شده بود.

وی ادامه داد: متاسفانه آنچه که بر اساس شواهد مشاهده می‌کنیم کاربران شبکه‌های اجتماعی در حال مقاومت در برابر دستور قضایی هستند و این موضوع باعث شده که متاسفانه ترویج بسیاری در فیلترشکن‌ها داشته باشیم.

آذری جهرمی با تاکید بر اینکه امنیت فضای مجازی امروز با چالش مواجه شده است، خاطرنشان کرد: مقابله با فیلترشکن‌ها کار ساده‌ای نیست؛ چرا که هم تنوع زیادی در این فیلترشکن‌ها وجود دارد و هم تعداد آنها بسیار است و مکانیزم‌هایی که به کار می‌برند نیز به شدت پیچیده است. با این وجود ما چالش‌های ایجاد شده در زمینه امنیت فضای مجازی را حدود یک ماه پیش به صورت مکتوب به مسئولان مربوطه از جمله قوه قضاییه ارائه کردیم. همچنین به طور منظم گزارش وضعیت و شرایط چالش‌های امنیتی به مرکز ملی فضای مجازی ارائه می‌شود.

وی در بخش دیگری از صحبت‌های خود درباره مصوبه روز قبل شورای عالی فضای مجازی درباره اینترنت اشیاء، خاطرنشان کرد: یکی از ابزارها و تکنولوژی‌های جدی در توسعه اقتصاد دیجیتال، موضوع اینترنت اشیاء است. در این خصوص این ضرورت احساس می‌شود که برای شتاب‌دهی در استفاده از این تکنولوژی و همچنین حاکم شدن راهکارهای اصولی استفاده از آنها به یک سند بالادستی نیاز داشته باشد. در جلسه اخیر شورای عالی فضای مجازی پیش‌نویس مرکز ملی فضای مجازی در این خصوص مطرح شد و کلیات آن مورد توافق قرار گرفت اما در مورد جزئیات قرار شد که این مرکز پس از بازنگری مجددا آن را به شورای عالی فضای مجازی ارائه دهد.

آذری جهرمی همچنین با اشاره به اظهارات روز گذشته یکی از معاونان خود، خاطرنشان کرد: دیروز صحبتی از قول معاون من در خصوص الزام دستگاه‌های دولتی به استفاده از موتور جستجوی بومی منتشر شد که انعکاس صحیحی نداشت. موضوعی که در این زمینه مطرح است این است که ما توصیه کردیم در زیست بوم کودکان به دلیل کمتر بودن آفت‌های موتورهای جستجوی داخلی از این موتورهای جستجو استفاده شود.

استفاده از موتور جستجوی بومی الزامی می‌شود

سه شنبه, ۲۵ ارديبهشت ۱۳۹۷، ۰۲:۲۹ ب.ظ | ۰ نظر

معاون وزیر ارتباطات گفت: در حال تهیه دستورالعملی هستیم که در صورت تصویب هیات وزیران، استفاده از موتور جستجوی بومی برای دستگاه های دولتی الزامی شود.

رسول سراییان در گفتگو با خبرنگار مهر، با اشاره به برنامه ریزی برای عملیاتی شدن استفاده از موتور جستجوی بومی در کشور گفت: پروژه مطالعاتی از دو موتور جستجوی بومی یوز و پارسی جو در مرکز تحقیقات مخابرات به اتمام رسیده و هم اکنون سازمان فناوری اطلاعات مجری عملیاتی کردن و کاربردی کردن این پروژه در سطح کشور شده است.

وی با بیان اینکه توسعه و ترغیب کاربران به استفاده از موتور جستجوی بومی در دستور کار قرار دارد، اظهار داشت: بر این اساس مجری این پروژه را در سازمان فناوری اطلاعات منصوب کردیم تا نسبت به برنامه ریزی برای کاربردی شدن این پروژه در کشور اقدام لازم صورت گیرد.

رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران خاطرنشان کرد: در این زمینه در حال تدوین دستورالعملی هستیم تا استفاده از موتورهای جستجوی بومی در دستگاه های اجرایی الزامی شود و همچنین مردم و کاربران نیز ترغیب به استفاده از این پروژه ملی شوند.

سراییان خاطرنشان کرد: بخشی از این دستورالعمل باید در وزارت ارتباطات به تصویب برسد و مورد موافقت وزیر ارتباطات قرار گیرد، در همین حال بخشی از آن را نیز به هیات وزیران می بریم تا به تصویب برسد.

معاون وزیر ارتباطات گفت: پیش بینی می کنیم تا حدود سه ماه آینده اتفاقات خوبی در حوزه کاربردی کردن موتور جستجوی بومی در کشور اتفاق بیفتد و بتوانیم قابلیت های این پروژه را توسعه داده و آن را به مردم معرفی کنیم.

فاز اول موتور جستجوی بومی پایان یافت

دوشنبه, ۱۷ ارديبهشت ۱۳۹۷، ۰۲:۲۳ ب.ظ | ۰ نظر

دبیر شورای راهبری طرح جویشگر بومی از اتمام فاز نخست پروژه ملی و واگذاری آن به شبکه ملی اطلاعات برای عملیاتی شدن خبر داد.

علیرضا یاری در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار داشت: فاز نخست پروژه جویشگر بومی که در قالب ۴۰ زیر پروژه و محصول تعریف شده بود به اتمام رسیده و هم اکنون این پروژه در زیرمجموعه شبکه ملی اطلاعات قرار گرفته است.

وی با بیان اینکه پروژه جویشگر بومی در ۳ فاز تعریف شده است که فاز نخست آن مربوط به تولید محصول و ایجاد دیتاسنتر بود که توسط مرکز تحقیقات مخابرات ایران به اتمام رسید گفت: اجرای فازهای بعدی این پروژه با هدف توسعه بازار و حمایت از محصول، توسط سازمان فناوری اطلاعات ایران و در ذیل شبکه ملی اطلاعات انجام می شود.

رئیس پژوهشکده IT مرکز تحقیقات مخابرات ایران با بیان اینکه موتورهای جستجوی بومی (پارسی جو و یوز) در قالب این طرح، آماده بکارگیری توسط دستگاههای اجرایی هستند، ادامه داد: باید استفاده از این محصولات در میان دستگاههای دولتی ترویج شود و اعتماد لازم به آنها صورت گیرد.

یاری با تاکید براینکه این دو پروژه هم اکنون به سطح قابل قبولی از ارائه سرویس رسیده اند، اضافه کرد: در صورت حمایت از این پروژه ها و توسعه آنها، امکان پیشرفت آنها وجود دارد. به نحوی که قرار است در فاز دوم عملیاتی شدن این پروژه، جذب سرمایه گذار برای این محصولات در دستور کار قرار گیرد.

دبیر شورای راهبری طرح جویشگر بومی گفت: قرار است برنامه مدنظر برای توسعه محصولات پایه ای این حوزه از جمله موتورجستجوی بومی، سرویس ایمیل و نقشه بومی در شورای راهبری شبکه ملی اطلاعات که ریاست آن با شخص وزیر ارتباطات است، مطرح شود که در صورت تصویب این طرح ها، تدوین دستورالعملی برای استفاده دستگاهها از این محصولات در دستور کار قرار می گیرد.

وی با تاکید براینکه در این مرحله موتورهای جستجوی بومی نیازمند جذب سرمایه گذاری بخش خصوصی و تجاری سازی توسط شرکتهای بزرگ فناوری اطلاعات هستند، ادامه داد: برای کل پروژه جویشگر ملی که موتورهای جستجوی بومی تنها یکی از محصولات آن است، در مجموع ۵۰ میلیارد تومان از سوی وزارت ارتباطات هزینه شد. از این میزان سهم موتورهای جستجوی بومی هر یک حدود یک میلیارد تومان بوده است. به طور کلی در این پروژه ملی، ۴۰ زیرپروژه تعریف شد. اما در صورت جذب سرمایه گذاری بخش خصوصی، تامین مالی حدود ۲۰ تا ۳۰ میلیارد تومان برای هر پروژه دور از ذهن نیست.

یاری خاطرنشان کرد: ۴۰ پروژه و حدود ۲۰ محصول از جمله دستاوردهای طرح جویشگر بومی است که این دستاوردها برای استفاده همگان هم اکنون در دسترس قرار گرفته است. از جمله این محصولات می توان به گراف دانش، دادگان زبان فارسی، فارس نت و موتورهای جستجوی پارسی جو و یوز اشاره کرد. این سرویسها برای بسیاری از شرکتها قابل استفاده است و با وجود آنها، دیگر نیاز به طراحی نرم افزارهای جدید نخواهد بود.

مدیر طرح جویشگر بومی از حمایت ۳ میلیارد تومانی دولت از ۲ موتور جستجوی بومی «یوز» و «پارسی جو» و نیز هزینه ۵۲ میلیاردی برای کل این پروژه ملی خبر داد.

به گزارش خبرگزاری مهر، علیرضا یاری با رد اخباری مبنی بر هزینه ۱۷۰ میلیارد تومانی برای پروژه جویشگر بومی، اطلاعات مالی و پیشرفت زیرپروژه‌های این طرح ملی را تشریح کرد و گفت: تاکنون حمایت مالی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات از هر یک از جویشگرهای بومی پارسی جو و یوز کمتر از ۳ میلیارد تومان بوده است.

 

هزینه ۵۲ میلیاردی برای طرح ملی «جویشگر بومی»

وی با گلایه از برخی متخصصان داخلی که از روی بی‌اطلاعی و عدم آگاهی با دستگاه‌های بیگانه همراهی می‌کنند توضیح داد: تاکنون برای جویشگر «پارسی جو» ۲ میلیارد تومان و برای جویشگر «یوز» ۳ میلیارد تومان هزینه شده است و در مجموع هزینه کلی برای ۴۰ پروژه انجام‌شده و یا فعال در جویشگر بومی ۵۲ میلیارد تومان بوده که نزدیک به ۵۰ درصد آن در حوزه زیرساخت‌های پردازشی و پهنای باند است.

یاری با توضیح اینکه در طرح جویشگر بومی، بازیگران متفاوت در این حوزه شناسایی‌شده و در حوزه­ های تأمین‌کنندگان و ارائه‌دهندگان خدمات، محتوا و کاربرد موردتوجه قرارگرفته ­اند، گفت: تنوع حوزه ­ها و حجم دانشگاه­ها و شرکت­های توانمند موردحمایت در هر حوزه به‌گونه‌ای بوده که تاکنون ۴۰ پروژه در حوزه­ های خدمات پایه­ ای جویش، ابزارها و دادگان خط و زبان فارسی، محتوای بومی و نیز فعالیت­های پژوهشی موردحمایت قرارگرفته‌اند.

وی افزود: در این میان می­ توان به ۲۶ پروژه محصول محور با هدف تجاری‌سازی از قبیل موتور جستجوی فارسی، ترجمه ماشینی، رایانامه بومی و سرویس نقشه اشاره کرد که البته گزارش اقدامات صورت گرفته و در دست اقدام این طرح در سایت اطلاع‌رسانی دیدرس (didras.ir) قابل‌دسترسی است.

مدیر طرح جویشگر بومی درباره بررسی وضعیت جویشگرهای بومی نیز گفت: جویشگرهای بومی توسط برخی از کشورهای جهان برای مقابله با نفوذهای فرهنگی و امنیتی و نیز بهره‌مندی اقتصادی توسعه یافتند که «یاندکس» با ۵۱ درصد سهم بازار جستجو در روسیه، «ناور» با  ۷۴ درصد سهم بازار جستجو در کره جنوبی و «بایدو» با ۷۶ درصد سهم بازار جستجو در چین موفقیترین جویشگرهای بومی هستند.

 

تسلط مطلق آمریکا بر بازار جستجوی ایران

وی ادامه داد : جویشگر «گوگل» با درآمدی در حدود ۶۰ میلیارد دلار و روزانه ۹ میلیارد پرس‌وجو قدرتمندترین جویشگر جهانی بوده و ۷۸ درصد سهم بازار جستجو در جهان و ۹۷.۸ درصد سهم بازار در ایران را به خود اختصاص داده که به همراه جویشگر «بینگ» با ۸درصد سهم بازار جستجوی جهان و ۰.۷ درصد سهم بازار کشور، بیانگر تسلط مطلق کشور آمریکا بر بازار جستجو در دنیا و در کشور ایران است.

یاری توضیح داد: طرح  کلان جویشگر بومی با تمرکز بر زبان فارسی، با در نظر گرفتن نیاز کشور و ترکیب خدمات بومی متنوع، برنامه‌ریزی‌شده است تا به شکل گام‌به‌گام بر بازار جستجوی کشور و احیاناً کشورهای فارسی‌زبان منطقه تسلط یابد که البته دست­یابی به اهداف بازار جستجوی کشور کار بسیار دشوار و زمان‌بری بوده و به کمک و مساعدت حاکمیت و مردم بستگی دارد و مسلماً توسعه بازار باعث بهبود کیفیت خدمات نیز می­شود و به‌تناسب استفاده مردم و بازخوردهایی که می­دهند، بهبود خواهد یافت.

وی افزود: با توسعه فناوری‌های موردنیاز در جویشگرهای بومی، سیاستگذاری و اجرای آن از سوی حاکمیت، زمینه موفقیت جویشگرهای بومی در کشور را فراهم خواهد کرد و در این راستا سیاست‌های ترویج و توسعه فرهنگ­ به­ کارگیری جویشگرهای بومی و سایر محصولات جنبی از یک‌ طرف و تشویق و هدایت سازمان‌های دولتی به سمت استفاده از خدمات جویشگرهای بومی از طرف دیگر برای بهبود اوضاع بازار خدمات بومی، لازم است.

یاری گفت: امید است خدمات بومی، اعتماد مردم را جلب کرده و بتوانند بازار مناسبی در جهت توسعه کسب‌وکار خود داشته باشند تا ضمن توسعه فناوری‌های بومی فرصت‌های شغلی و کسب‌وکاری جدیدی در فضای اقتصاد دیجیتالی فراهم کنند.

 

در همین رابطه: فیلتر تلگرام و یادی از جویشگرهای بومی

فیلتر تلگرام و یادی از جویشگرهای بومی

سه شنبه, ۱۹ دی ۱۳۹۶، ۱۱:۲۴ ق.ظ | ۰ نظر

علی کیائی‌فر - داستان حمایت نادرست دولت از پروژه‌های بومی‌سازی در صنعت IT از دیرباز تا کنون یک سرنوشت مشترک و تلخ داشته است:

علی اصلان شهلا- خبر انتشار باج افزار به زبان فارسی دیگر چندان عجیب نیست و هکرهای ایرانی پا به عرصه باج گیری گذاشته اند. این باج افزارها به دلایل متعددی، موفق تر از سرویس های بومی و ملی مانند جویشگر بومی یا ایمیل ملی است که دولت با تبلیغات زیاد سعی بر راه اندازی آنها داشته است. این توضیح ضروری است که قطعا کلاهبرداری کار قبیحی است، اما اینکه چرا سرعت رشد باج افزارهای بومی سریع تر از بسیاری از خدمات و سرویس های بومی پر سر و صداست، قابل تامل است:
1- گسترش بدون نیاز به تسهیلات دولتی: برخلاف سرویس های عریض و طویلی مانند جویشگر بومی، که هم نهادهای خاصی پشت سر آنها هستند و هم دولت با تسهیلات گسترده و متنوع مادی و معنوی از آنها حمایت می کند، باج افزارهای بومی طبیعتا نمی توانند از چنین تسهیلاتی بهره بگیرند. اما هکرها روی پا خود ایستاده و نسخه های مختلف باح گیری را توسعه می دهند.
2- رسیدن به مرحله تجاری سازی: یکی از بزرگ ترین مشکلات جویشگرها این است که بعد از سال ها فعالیت، نمی توانند درآمدزایی کنند. اما در 10 روز باج افزار تایرنت از هر قربانی 15 دلار باج دریافت کرده است.
3- بازار رقابتی: سرویس هایی مانند جویشگر بومی حتی به مرحله رقابت با خود هم نرسیده اند چه برسد به اینکه بخواهند با نمونه های خارجی رقابت کنند. به علاوه در این موضوع که بخش خصوصی واقعی در حال کار در این حوزه است، تردیدهایی وجود دارد. اما به نظر می رسد گروه های مختلفی در حوزه باج افزاری مشغول به کار هستند و برای باج گیری بیشتر با هم رقابت می کنند.
4– ارتباط موفق با خارجی ها: در حالی که حضور دفتر یاندکس در ایران که از سوی وزیر ارتباطات دولت یازدهم اعلام شد، هیج وقت به حقیقت نپیوست، حالا خبر می رسد که باج افزار ایرانی–روسی در کشور منتشر شده و باج گیری می کند.
در نهایت در یک نتیجه گیری اولیه، اینطور به نظر می رسد که نبود حمایت ها و دخالت های دولتی، مجوزهای دست و پاگیر و واگذاری کار به بخش خصوصی واقعی، سبب شده تا باج افزارهای بومی رشد موفق تری در مقایسه با سرویس هایی مانند جویشگر ملی داشته باشد. (فناوران)

جویشگر بومی‌، غریبه‌ای میان ایرانی‌ها

يكشنبه, ۷ آبان ۱۳۹۶، ۰۳:۴۹ ب.ظ | ۰ نظر

داستان جست‌و‌جوگرهای بومی در ایران متفاوت‌تر از آنچه در دنیا رقم خورده جلو می رود. هنوز بسیاری از کاربران ایرانی از گوگل به‌عنوان نخستین جست‌و‌جوگر برای جست وجو در محتوای وب استفاده می‌کنند. طبق تحقیقات انجام شده از سوی پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، جویشگر پارسی جو، رتبه دوم استفاده را بعد از گوگل در ایران به دست آورده و قبل از جست‌و‌جوگر بینگ قرار گرفته است. اما چرا با وجود سرمایه‌گذاری و تلاش دولت برای استفاده از جست‌و‌جوگرهای بومی آنها مورد توجه و استقبال کاربران ایرانی قرار نگرفته‌اند. ایوب محمدیان، عضو هیأت علمی دانشگاه تهران و پژوهشگر در حوزه جست‌و‌جوگرهای بومی، مشکل اساسی در رشد نیافتن جست‌و‌جوگرهای بومی را به  دسترسی نداشتن فعالان این عرصه به داده های مهم کشور ارتباط می‌دهد. او در گفت‌و‌گو با «ایران» می‌گوید: «به‌دلیل زبان خاص «پارسی» می‌توانیم خدمات بسیار متفاوتی را از طریق جست‌و‌جوگرهای خود در اختیار کاربران بگذاریم که گوگل امکان ارائه آن را ندارد. بخشی از این خدمات در صورتی به کاربران ایرانی می‌تواند ارائه شود که نهادهای دولتی و شهرداری دیتاهایشان را در اختیار این جست‌و‌جوگرها بگذارند اتفاقی که هنوز در کشور رخ نداده است و همین پیشرفت جست‌و‌جوگرهای ایرانی را با مشکل مواجه کرده است.»

وی دلیل موفقیت جست‌و‌جوگرهای بومی در کشورهایی مانند روسیه، چین و.. را نیز همین موضوع می‌داند و می‌افزاید: «دولت باید در این زمینه قانون یا الزامی در نظر بگیرد تا نهادهای دولتی و شهرداری دیتاهایشان را در اختیار جست‌و‌جوگرهای بومی بگذارند تا آنها نیز از این طریق خدمات خاصی به کاربرانشان ارائه کنند. برای مثال گوگل درحال حاضر امکان جست‌و‌جو در بین مقالات علمی و پژوهشی پارسی را ندارد. این در حالی است که دانشگاه‌ها با باز گذاشتن دست جست‌و‌جوگرها برای دسترسی به مقالات کتابخانه‌ها و... می‌توانند خدمات ویژه‌ای در حوزه جست‌و‌جو در مقالات را در اختیار کاربران ایرانی بگذارند.» او بخشی از عدم پیشرفت جست‌و‌جوگرهای بومی را به ضعف این شرکت‌ها در ایجاد اعتماد‌سازی در بین کاربران و برندینگ مناسب ارتباط می‌دهد و تأکید می‌کند که در حال حاضر به‌دلیل بازاریابی ضعیفی که این جست‌و‌جوگرها دارند حتی بخشی از خدمات کاربردی آنها آن طور که باید نتوانسته به جامعه کاربران اینترنت ایرانی معرفی شود. محمدیان بر این باور است که تمرکز جست‌و‌جوگرهای ایرانی نباید تنها رقابت یا تقلید از خدماتی باشد که جست‌و‌جوگرهای بین‌المللی آن را به کاربران ایرانی ارائه می‌دهند بلکه آنها باید روی ارائه خدمات خاص که این جست‌و‌جوگرهای معروف امکان ارائه آن را ندارند تمرکز کنند./ روزنامه ایران

فاصله زیاد جویشگرهای بومی با تجاری سازی

دوشنبه, ۳ مهر ۱۳۹۶، ۰۲:۱۴ ب.ظ | ۰ نظر

در پی مطالبه و دستور وزیر ارتباطات به شورای راهبری طرح جویشگر بومی، دستاوردهای این طرح پس از ۴ سال فعالیت، رونمایی و اعلام شد.

به گزارش خبرنگار مهر، جویشگر یا موتور جستجوی بومی یکی از مهمترین پروژه های تعریف شده از سوی وزارت ارتباطات در دولت یازدهم بود که به دلیل اهمیت آن در افزایش تولید محتوای فارسی در وب، در پروژه های اقتصاد مقاومتی نیز تعریف شد؛ این پروژه که با اعتبار اولیه بالغ بر ۱۷۰ میلیارد تومان، در پژوهشکده فناوری اطلاعات مرکز تحقیقات مخابرات کلید خورد، قرار بود جایگزینی بومی برای موتورهای جستجوی خارجی پرطرفدار در کشور از جمله گوگل و یاهو باشد و با بکارگیری توان بخش خصوصی و پژوهشگران، از نظر اقتصادی برای کشور ارزش آفرینی کند.

در این زمینه از سال اول شکل گیری دولت یازدهم، به دستور وزیر ارتباطات وقت و با هدف عملیاتی سازی یکی از اصلی ترین اجزای شبکه ملی اطلاعات، شورای راهبری جویشگر بومی متشکل از نمایندگان پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات (مرکز تحقیقات مخابرات ایران)، سازمان فناوری اطلاعات ایران، سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی و نمایندگان بخش خصوصی تشکیل و آغاز به کار کرد.

در این پروژه هدف این بود که با فرهنگسازی و ایجاد زیرساختهای کیفی، کاربران ایرانی از خدمات جستجوی متنی، تصویری و همچنین موتور جستجوی نقشه و ترجمه ماشینی، از موتورهای جستجوی بومی استفاده کنند.

پایان دولت یازدهم و بررسی پیشرفت جویشگر بومی

با اتمام فعالیت دولت یازدهم، شواهد عملکرد و پیشرفت کار موتور جستجوی بومی به عنوان یکی از پروژه های تعریف شده در اقتصاد مقاومتی، نشان داد که برغم پیشرفت کار، اما تا تجاری سازی و ورود این پروژه به بازار مصرف کاربران ایرانی، فاصله بسیار است. برآوردها حاکی از آن است که برغم برگزای بالغ بر ۵۶ جلسه در شورای راهبری، تصویب طرح، تصویب برنامه عملیاتی در کارگروه فنی و تصویب پروژه های اولویت دار و تهیه شناسنامه های کلان پروژه ها، این طرح هنوز به صورت ۱۰۰ درصد اجرایی و عملیاتی نشده و پازلهای مختلف این موتور بومی، هیچکدام به ۱۰۰ درصد تحقق، نرسیده اند.

در این زمینه محمدجواد آذری جهرمی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات مهرماه امسال در پاسخ به مطالبه اصحاب رسانه درخصوص خروجی های پروژه موتورجستجوی بومی، از مسئولان شورای راهبری این طرح ملی خواست که دستاوردهای این طرح را تشریح و اعلام عمومی کنند.

وی با بیان اینکه موتور جستجوگر یک اکوسیستم است که برخی جاهای آن نیاز به تقویت ویژه دارد و الزاما فقط مربوط به وزارت ارتباطات نیست، گفت: خوب است متولی این پروژه در نشست خبری برای اصحاب رسانه توضیح بدهد که چه دستاوردهایی داشته و کار به کجا رسیده است.

جهرمی اظهار کرد: به لحاظ پژوهشی اقدامات در قبال موتور جستجوگر خوب پیش رفته اما به لحاظ بازار سهم خوبی ندارد و خیلی نتوانسته است موفق باشد. اما اینکه الان بگوییم می‌توانیم موتور جستجو داشته باشیم و نیازهای مردم را برطرف کنیم، باید بگویم نه نمی‌توانیم. در این طرح نیاز به کار و انرژی بیشتر و توجه به مدل اقتصادی بازار و نیازهای مردم وجود دارد.

۱۳ دستاورد جویشگر بومی اعلام شد

با گذشت حدود یک هفته از اظهارات وزیر، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات به عنوان متولی پروژه جویشگر بومی روز گذشته در همایشی از محصولات و خدمات قابل بهره برداری طرح جویشگر بومی رونمایی کرد. در این مراسم ۱۴ سامانه و محصول به عنوان دستاوردهای طرح موتورجستجوی بومی اعلام شدند.

سامانه جستجو و تحلیل خبری خبرجو به عنوان جویشگر هوشمند خبر، سامانه تحلیل و جستجوی خبری در شبکه های اجتماعی با عنوان هشتگ، ابزار تشخیص موجودیت اسمی و نامدار برای پردازش زبان طبیعی، شبکه تصوی دادگان تصویر با نام تصویرنت، وردنت فارسی فارس نت با ۱۰۰ هزار مدخل واژگانی و نیز گراف دانش زبان فارسی، بخشی از این دستاوردها است.

در همین حال سامانه تامین نشریات علمی پژوهشی با نام دانشنامه دانش گستر، دانشنامه آزاد پارسی با محتوای ۶۰ درصدی موضوعات خارجی و ۴۰ درصدی مرتبط به ایران و اسلام، آزمایشگاه ارزیابی وب با نام وب آزما، سامانه هوشمند تبلیغات و سکوی تبلیغات هوشمند، مترجم ماشینی پارس، مترجم ماشینی ترگمان و سرویس نقشه پارسی مپ، از دیگر دستاوردهای طرح جویشگر بومی عنوان شده است. 

بررسی سامانه های فوق حاکی از آن است که برخی از آنها نزدیک به ۳۰ درصد پیشرفت داشته و هنوز به مرحله استفاده کاربران نرسیده اند.

پیشرفت ۳۰ تا ۹۰ درصدی زیر پروژه های جویشگر بومی

نحوه اجرای پروژه های مرتبط با جویشگر بومی برمبنای برون سپاری و درون سپاری درقالب ۱۳ زیرپروژه برای دستیابی به هدف نهایی «موتورجستجوی بومی» قابل رقابت با سرویس های خارجی، تعریف شده است.

براساس آماری که چندی پیش در پرتال شورای راهبری طرح جویشگر بومی، منتشر شد. این طرح در ۳ گام شامل مدیریت طرح (با ۶۱ درصد پیشرفت)، گام اول (۵۵ درصد پیشرفت) و گام دوم ( ۱۰ درصد ) پیشرفت داشته است.

نتایج به دست آمده نشان می دهد که بیشترین پیشرفت زیرپروژه های موتورجویشگر بومی مربوط به سرویس جستجوی کتاب و مستندات علمی است که به جهاد دانشگاهی برون سپاری شده بود. این پروژه ۹۸ درصد رشد داشته است. در همین حال این پروژه توسط دانشگاه امیرکبیر نیز با ۴۰ درصد پیشرفت در حال انجام است. 

از دیگر زیر پروژه های جویشگر بومی با ۹۵ درصد رشد می توان به سامانه تحلیل و جستجوی خبر اشاره کرد و بازاریابی مبتنی بر جویشگر نیز از دیگر زیرپروژه های این طرح ملی است که با پیشرفت ۹۰ درصدی همراه است.

همچنین بررسی ها حاکی از آن است که سرویس ابزارهای پردازش زبان فارسی که توسط دانشگاه تهران در حال انجام است، ۸۲.۹ درصد و این سرویس که توسط دانشگاه خواجه نصیر نیز پیگیری می شود، ۷۱ درصد پیشرفت را نشان می دهد. در همین حال، توسعه زیرساختی برای خدمات مکان محور در قالب دو مدل برون سپاری دیده شده که با پیشرفت ۸۰درصدی و ۵۲ درصدی همراه است.

در پروژه ملی جویشگر، خدماتی چون گراف دانش زبان فارسی (۷۵.۳ درصد پیشرفت)، بانک درختی (۷۵ درصد پیشرفت)، دانشنامه آزاد (۷۰ درصد پیشرفت)، توسعه وردنت زبان فارسی (۶۷ درصد پیشرفت) و جویشگر تصویری مبتنی بر برچسب (۵۵ درصد پیشرفت) دیده می شوند.

از سوی دیگر، پروژه هایی مانند سامانه ترجمه ماشینی دوسویه (انگلیسی – فارسی) حدود ۳۳ درصد پیشرفت داشته و توسعه آزمایشگاه ارزیابی خدمات وب نیز پیشرفت ۳۰ درصدی را نشان می دهد.

جزئیات پیشرفت پروژه «جویشگر بومی»

يكشنبه, ۲۲ مرداد ۱۳۹۶، ۰۸:۱۸ ق.ظ | ۰ نظر

بررسی پیشرفت پروژه «جویشگر بومی» که در دولت یازدهم با تعریف جدیدی کلید خورد، نشان می دهد که این طرح ملی با روند خوبی در حرکت است اما در برخی موارد، پیشرفت زیرپروژه های آن چشمگیر نیست.

به گزارش خبرنگار مهر، جویشگر یا موتور جستجوی بومی یکی از مهمترین پروژه های تعریف شده از سوی وزارت ارتباطات در دولت یازدهم است که به دلیل اهمیت آن در افزایش تولید محتوای فارسی در وب، در پروژه های اقتصاد مقاومتی نیز تعریف شد. هم اکنون با اتمام دولت یازدهم بررسی ها نشان می دهد که پازلهای مختلف این موتور بومی هیچکدام به ۱۰۰ درصد تحقق، نرسیده اند اما برخی از آنها تا ۹۰ درصد پیشرفت داشته اند.

این پروژه که ابتدا در پژوهشکده فناوری اطلاعات مرکز تحقیقات مخابرات کلید خورد، با اعتبار اولیه بالغ بر ۱۷۰ میلیارد تومان، قرار بود جایگزینی بومی برای موتورهای جستجوی خارجی پرطرفدار در کشور از جمله گوگل باشد و با بکارگیری توان بخش خصوصی و پژوهشگران، از نظر اقتصادی برای کشور ارزش آفرینی کند اما بررسی ها نشان می دهد که برغم پیشرفت کار، اما تا تجاری سازی و ورود آن به بازار مصرف کاربران ایرانی، فاصله بسیار است.

در این زمینه از سال اول شکل گیری دولت یازدهم، به دستور وزیر ارتباطات و با هدف عملیاتی سازی یکی از اصلی ترین اجزای شبکه ملی اطلاعات، شورای راهبری جویشگر بومی متشکل از نمایندگان پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، سازمان فناوری اطلاعات ایران، سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی و نمایندگان بخش خصوصی تشکیل وآغاز به کار کرد.

در این پروژه مقرر شد تا با فرهنگسازی و ایجاد زیرساختهای کیفی، کاربران ایرانی از خدمات جستجوی متنی، تصویری و همچنین موتور جستجوی نقشه و ترجمه ماشینی از موتورهای جستجوی بومی استفاده کنند.

هم اکنون در انتهای فعالیت دولت یازدهم، بررسی عملکرد و پیشرفت کار این پروژه ملی، حاکی از آن است که این طرح در گام نخست، به صورت ۱۰۰ درصد اجرایی و عملیاتی نشده است.

براساس آماری که از سوی شورای راهبری طرح جویشگر بومی، منتشر شده، این طرح در ۳ گام شامل مدیریت طرح، گام اول و گام دوم تعریف شده که در گام مدیریت طرح ۶۱ درصد پیشرفت، در گام اول ۵۵ درصد و در گام دوم ۱۰ درصد پیشرفت حاصل شده است.

با توجه به فرآیندهای انجام شده از ابتدا تاکنون، بالغ بر ۵۵ جلسه در شورای راهبری این طرح برگزار شده و تصویب طرح، تصویب برنامه عملیاتی در کارگروه فنی، تصویب پروژه های اولویت دار و تهیه شناسنامه های کلان پروژه ها، از جمله خروجی های اولیه این شورا بوده است.

بررسی نحوه اجرای پروژه های مرتبط با جویشگر بومی برمبنای برون سپاری و درون سپاری نیز از تعریف ۱۳ زیرپروژه برای دستیابی به هدف نهایی «موتورجستجوی بومی» قابل رقابت با سرویس های خارجی حکایت دارد.

براین اساس نتایج به دست آمده نشان می دهد که بیشترین پیشرفت زیرپروژه های موتورجویشگر بومی مربوط به سرویس جستجوی کتاب و مستندات علمی است که به جهاد دانشگاهی برون سپاری شده بود. این پروژه ۹۸ درصد رشد داشته است. در همین حال این پروژه توسط دانشگاه امیرکبیر نیز با ۴۰ درصد پیشرفت در حال انجام است.  

از دیگر زیرپروژه های جویشگر بومی با ۹۵ درصد رشد می توان به سامانه تحلیل و جستجوی خبر اشاره کرد و بازاریابی مبتنی بر جویشگر نیز از دیگر زیرپروژه های این طرح ملی است که با پیشرفت ۹۰ درصدی همراه است.

بررسی ها نشان می دهد که سرویس ابزارهای پردازش زبان فارسی که توسط دانشگاه تهران در حال انجام است، ۸۲.۹ درصد و این سرویس که توسط دانشگاه خواجه نصیر نیز پیگیری می شود، ۷۱ درصد پیشرفت را نشان می دهد. در همین حال، توسعه زیرساختی برای خدمات مکان محور در قالب دو مدل برون سپاری دیده شده که با پیشرفت ۸۰درصدی و ۵۲ درصدی همراه است.

در پروژه ملی جویشگر، خدماتی چون گراف دانش زبان فارسی (۷۵.۳ درصد پیشرفت)، بانک درختی (۷۵ درصد پیشرفت)، دانشنامه آزاد (۷۰ درصد پیشرفت)، توسعه وردنت زبان فارسی (۶۷ درصد پیشرفت) و جویشگر تصویری مبتنی بر برچسب (۵۵ درصد پیشرفت) دیده می شوند.

از سوی دیگر، پروژه هایی مانند سامانه ترجمه ماشینی دوسویه (انگلیسی – فارسی) حدود ۳۳ درصد پیشرفت داشته و توسعه آزمایشگاه ارزیابی خدمات وب نیز پیشرفت ۳۰ درصدی را نشان می دهد.

مرورگر بومی جدید ساخته نمی‌شود

جمعه, ۱۹ خرداد ۱۳۹۶، ۰۴:۵۶ ب.ظ | ۰ نظر

رئیس شورای راهبری طرح جویشگر بومی با بیان اینکه تنها راه اقتصادی کردن طرح جویشگر بومی، تشکیل خوشه اقتصادی خدمات و محتوای بومی فضای مجازی است از اولین اقدام برای تجاری سازی این پروژه خبر داد.

به گزارش خبرگزاری مهر، خسرو سلجوقی در پنجاه و پنجمین جلسه شورای راهبری طرح جویشگر بومی که در محل پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات (مرکز تحقیقات مخابرات ایران) برگزار شد، با تشریح نتایج مثبت اولین جلسه خوشه اقتصادی خدمات و محتوای بومی در فضای مجازی گفت: تنها راه اقتصادی کردن طرح جویشگر بومی، تشکیل خوشه اقتصادی و کنار کشیدن دولت است.

اولین جلسه توسعه خوشه محتوا و خدمات جویش بومی هفته گذشته در محل سازمان فناوری اطلاعات با حضور جمعی از بازیگران فعال بخش خصوصی، دانشگاهها و موسسهات پژوهشی و نهادهای حاکمیت و بخش عمومی برگزار شد.

در این جلسه، با ارائه مقدمه ای در خصوص خوشه­ های فناوری اطلاعات و ضرورت وجودی آنها برای توسعه جویشگر و محتوای بومی، نقطه نظرات و چالش­های مطرح در خصوص همراهی بخش خصوصی در این مجموعه برای ایجاد فرصتهای مشترک توسعه تجاری و گسترش نوآوری، رقابت و همکاری در زیست بوم محتوا و خدمات جویشگر، مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت.

سلجوقی توضیح داد: وزارت ارتباطات به‌موازات شورای راهبری طرح جویشگر بومی، حکمی برای علیرضا طالب پور از اساتید دانشگاه شهید بهشتی و خبرگان بخش تولید محتوای کشور، برای تجاری‌سازی جویشگر بومی داده است که شورای راهبری همکاری لازم را برای به ثمر رسیدن نتیجه مدنظر، انجام خواهد داد.

علیرضا یاری مجری طرح جویشگر بومی نیز در این جلسه، روند پیگیری مصوبات این شورای راهبری و مشکلاتی که در دیرکرد برخی اقدامات این طرح وجود دارند را توضیح داد.

در ادامه این جلسه، برنامه عملیاتی مرورگر بومی توسط آرش معبودی پژوهشگر پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات تشریح شد و پس از بحث و بررسی در شورا، مقرر شد از ساخت مرورگر بومی جدیدی حمایت نشود و در راستای توسعه بازار و درخواست نیازهای بازار در قالب فعالیت‌های انجمنی با کمک انجمن کامپیوتر، دانشگاه امیرکبیر و سایر پژوهشگران این حوزه، این فعالیت دنبال و در نهایت زیرساخت‌های توسعه مرورگرهای بومی مبتنی بر نیاز بازار کشور فراهم شود.